Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

1

(Naxaas-ta)

2

Macdan guduudan oo jilicsan sida maarta oo alaabo badan iyo qalab kala jaad ah laga sameeyo.

waa la naqliyay ✓

m.dh (jooloji) Macdan adke ah, dhulka laga qodo, leh midab cagaar ah, dusha lagaga dahaadho xadiidka si uu mirirka uga ilaaliyo, lagana sameeyo qalab badan oo la adeegsado.

waa la naqliyay ✓

m.dh (jool.) Macdan adke ah, dhulka laga qodo, leh midab cagaar ah, dusha lagaga dahaadho xadiidka si uu mirirka uga ilaaliyo, lagana sameeyo qalab badan oo la adeegsado.

waa la naqliyay ✓

f. n., (mass n.): copper; brass; bronze

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) bronze (baroonz); copper (kop 'er) ~ maar-ta

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) macdan jilicsan sida maarta oo waxyaabo kala duwan laga sameeyo loona arko inay gudbiye fiican tahay.

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

de: copper; brass; bronze

3

lx: naxaas

4

pd: (-ta)

5

ps: n0-f-mass

6

key: naxaas

waa la naqliyay ✓

m.l (-syo, m.dh) Maalin ama waqti nuxus ah. la-mid: naxsi².

waa la naqliyay ✓

m. n. period of bad luck ~ no good; jinxed person (born under a bad ~ unlucky star)

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) dabuur iyo wax xun oo dhan.

waa la naqliyay ✓

1

de: period of bad luck ~ no good; jinxed person (born under a bad ~ unlucky star) See also: naxsi

2

lx: naxas

3

pd: (-ka)

4

ps: n2a-m

5

key: naxas

waa la naqliyay ✓

m.l (baayoloji) Xuub ku daboolan sooh ama xubin. Tusaale: kelyaha, qanjir kelyoodyada, indhaha birtooda waxa ku daboolan j. la-mid: yaxaas.

waa la naqliyay ✓

m.l (baay.) Xuub ku daboolan sooh ama xubin. Tusaale: kelyaha, qanjir kelyoodyada, indhaha birtooda waxa ku daboolan j. la-mid: yaxaas.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) meel aan cidi arkayn ku qari oo fogee si aan loo arag. Dh: qari.

2

jaxaas-ka: (magac, lab, keli) alaab korka wax lagaga shaqlay oo lagu duubay.

3

jaxaas -ka: (magac, lab, keli) xayaaan biyaha ku nool oo halis ah. Waxa uu ugaadhsadaa wax walba oo biyaha ku soo dhaca, wuxuu na leeyahay ilko badan oo seefta la mid ah iyo dabo dheer oo wax jarta.

waa la naqliyay ✓

1

najaas¹: m.l (-syo, m.dh) (dii.) Qof faddaro ah. la-mid: nejis, nijaas¹.

2

najaas²: m.dh (dii.) Naag faddaro ah. la-mid: nejisad, nijaas² (1).

waa la naqliyay ✓

m.l (-syo, m.dh) (dii.) Qof faddaro ah. la-mid: nejis, nijaas.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) uskag ama wax kale oo aanay cibaadadu ku ansixin sharci ahaan. Macawis najaas leh ha ku tukan. Dh: nijaas.

waa la naqliyay ✓

1

(Yaxaas-ka)

2

Bahal webiga ku jira oo abeeso-lugaley weynaatey u eg; haraggiisa waxaa kasoo taagtaagan filgimmo geeso u eg oo waa adayg toxob leh; wuxuu lee yahay dabo dheer iyo madax isaguna dheer oo saddexgees qaabki leh; daaman adag iyo af weyn oo ilko ku sarcan yihiin; dadka iyo duunyadaba waa uu cunaa; (ama jaxaas).

waa la naqliyay ✓

m.l (cilmiga naflayda) Bahal webiga ku jira oo abeeso-lugaley weynaatay u eg; haraggiisa waxaa kasoo taagtaagan filgimmo geeso u eg oo waa adayg toxob leh; wuxuu leeyahay dabo dheer iyo madax isaguna dheer oo saddexgees qaabki leh; daaman adag iyo af weyn oo ilko ku sarcanyihiin; dadka iyo duunyadaba waa uu cunaa.

waa la naqliyay ✓

m.l (cilmiga naflayda) Bahal webiga ku jira oo abeeso-lugaley weynaatay u eg; haraggiisa waxaa kasoo taagtaagan filgimmo geeso u eg oo waa adayg toxob leh; wuxuu leeyahay dabo dheer iyo madax isaguna dheer oo saddexgees qaabki leh; daaman adag iyo af weyn oo ilko ku sarcanyihiin; dadka iyo duunyadaba waa uu cunaa.

waa la naqliyay ✓

m. n. crocodile

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) crocodile (koroka-dhaayl); alligator (ali-geeyter)

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) xawayaan xamaaratada berribiyoodka ka mid ah oo wabiyada ku nool oo dabo iyo duud dheer oo qolof adag oo sida seofta u samaysan leh, madax isna dheer oo saddexgees qaabkiis leh; daaman adag iyo af weyn oo ilko ku taxan yihiin ayuu leeyahay; duunyada iyo dadkaba wuu cunaa. Yaxaasku webiguu galaa. Dh: jaxaas, dhedaabi.

waa la naqliyay ✓

1

de: crocodile

2

initial: y

3

lx: yaxaas

4

pd: (-ka)

5

ps: n2-m, n7-m

6

key: yaxaas

waa la naqliyay ✓

تمساح

waa la naqliyay ✓

1

(Lacag-ta)

2

1. a) Cadadi dahab ah ama qalin ama naxaas ama nikel ama wax kale oo inta qaran tumo wax laysku dhaafsado ama wax lagu kala iibsado. b) Xaashiyo qaran ama banki, karti u lihi daabacay, oo sidoo kale, wax loogu qabsado. c) Macdan cad oo jilicsan oo qaali ah, oo lacagta ka sokow, waxyaalo badan laga sameeyo (alaabada wax lagu cuno ama lagu cabbo, suuqadda iyo waxyaalaha lagu xarragoodo, kd.); Qalin.

waa la naqliyay ✓

1

(Rasaas-ta)

2

1. Macdan ka samaysan naxaas iyo maar.

3

2. Saanad; xabbad.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Sufur-ka) a) Lanbarrada tirada mid ka mid ah oo hadduu keli yahay aan waxba ku fadhiyin, hadiise xagga midigta ah lanbarro kale laga xijiyo, kolkaas tirada tarmiya oo toban ku dhufta; baabbah; eber. b) Naxaas.

2

2. (Sufur-ta) Habaas; boor; bus.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Daliigo bir ama naxaas ama macdan kale ka samaysan oo korontada la raacsiyo. 2. (muus.) Xargaha shareerada.

waa la naqliyay ✓

m.l (-qyo, m.l/dh) Weel ka samaysan macdan, naxaas dhoob iyo wixi lamida oo af dhuuban, dhegdheer iyo dabool leh oo shaaha lagu karsado ama lagu shubto; kirli; jalmad.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Xabbad. 2. Macdan ka samaysan naxaas iyo maar. la-mid: risaas.

waa la naqliyay ✓

m.l (fiisikis) Unug aasaasi ah (sida unugga foolt), xoog danab wadihiisuna yahay 1.08 V, lehna qotino maar (+) iyo naxaas ah (-). Unuggan waxa uu leeyahay gudbiye naxaro salfaytah iyo milanka maar salfayt oo kahortaga daahneefeed ka dhaca unugga.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Daliigo bir ama naxaas ama macdan kale ka samaysan oo korontada la raacsiyo. 2. (muus.) Xargaha shareerada.

waa la naqliyay ✓

m.l (-qyo, m.l/dh) Weel ka samaysan macdan, naxaas dhoob iyo wixi lamida oo af dhuuban, dhegdheer iyo dabool leh oo shaaha lagu karsado ama lagu shubto; kirli; jalmad.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Xabbad. 2. Macdan ka samaysan naxaas iyo maar. la-mid: risaas.

waa la naqliyay ✓

m.l (fiisikis) Unug aasaasi ah (sida unugga foolt), xoog danab wadihiisuna yahay 1.08 V, lehna qotino maar (+) iyo naxaas ah (-). Unuggan waxa uu leeyahay gudbiye naxaro salfaytah iyo milanka maar salfayt oo kahortaga daahneefeed ka dhaca unugga.

waa la naqliyay ✓

/baroonsi/ (n) 1. naxaas 2. midabka naxaasta

waa la naqliyay ✓

/kopar/ (n) maar (naxaas).

waa la naqliyay ✓

Liid naxaaseed

waa la naqliyay ✓

1

(fal) wax fidsan isku laablaab. Aloolka duub oo meel ku tiiri. Dh: giringiri. Li: fidi.

2

duub -ka: (magac, lab, keli) cimaamad iyo wixii la mid ah oo raggu madaxa ku duubtaan. Culimadii hore waxa lagu yaqiin duub.

3

duub -ka: (magac, lab, keli) bir wareegsan oo gacanta dumarku gashado inta badanna ka samaysan naxaas. Inanta duub u geli oo da'deed raaci. Dh: jijin.

4

duub -ka: (magac; lab, keli) nin beeshiisu u soo dooratay inuu madax u noqdo oo uu u taliyo. Dh: bogor, hoggaandhaqameed, malaaq, wabar, ugaas, suldaan, islaam.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) daliigyo bir ama naxaas ama macadan kale ka samaysan oo korontada tebiya. Dh: waayir, xadhig. Wa: fiilooyin.

2

fiilo-da: (magac, dhedig, keli) saf la is daba joogo. Booyaduhu fiilo ayay ku jiraan. Dh: saf, liin, kuyuu.

3

fiilo-da: (magac, dhedig, keli) eeg fiillo.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, kali) weel wax lagu shubto oo naxaas ama jaandi ka samaysan. Jaanbaddaa caanaha ugu gee. Wa: jaanbado.

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) duub naxaas ama lacag ah oo curcurka lagu xidho oo uu raggu ku muujiyo ragannimadiisa dumarkuna isku bilo. Maaladaye xidho maahir baad nogotee. Dh: balag.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) ciqaab ka badbaadi; cid gef lagu helay ka dhaaf oo ka saamax xukunkii ku dhici lahaa. Hadduu dembiga qirtay xadhigga ka maar. Dh: saamax, cafi.

2

maar -ka: (magac, lab, keli) khaatiyaan iyo dhibsasho xooq ah. Ninkaa maar baan ka taaganahay.

3

maar -ka: (magac, lab, keli) xoolaha inta isku jaadka ah ama isu eeg. Adhi isku wada maar ah ayuu haystaa. Dh: meesi, maarkad, muunad.

4

maar -ka: (magac, lab, keli) lakabyada ciidda midka mid ah. Markaad ciidda sare dhaafto maar cusub oo ciid ah ayaad u tagaysaa. Dh: lakab.

5

maar -ka: (magac, lab, keli) dooradaha ciyaarta turubka middood. Maar keliya ayaad badisay: Dh: wareeg, door.

6

maar -ta: (magac, dhedig, keli) macdan dhulka hoostiisa laga qodo oo gudbinta qulqulka danabka aad ugu fiican lehna midab dahabi casaan xiga ah oo laga sameeyo waxyaabo badan oo la adeegsado. Dh: naxaas.

7

maar -ta: (magac, dhedig, keli) moofle niib ah oo ceelka guntiisa ah.

8

maar -ta: (magac, dhedig, keli) liin cas oo ilkuhut yeeshaan. Nin ilka maar ku leh ayaa baaburka wada.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) qalab koranto ama dabay ku shaqeeya oo ka kooban naxaas wareegsan iyo baadad ay laydha ku babbiso. Dh: marawaxad.

waa la naqliyay ✓

1

(Maxmaas-ka)

2

Wed bunka iyo wixii la mid ah, lagu xammiso.

waa la naqliyay ✓

m.l (-syo, m.dh) Birdaawada bunka lagu dubo ama lagu saloolo.

waa la naqliyay ✓

m. n. coffee-roasting pan

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) weel bunka iyo wixii la mid ah lagu dubo, Maxmaas aan bunka ku saloollo noo keen.

waa la naqliyay ✓

1

de: coffee-roasting pan (used to roast or fry coffee beans)

2

lx: maxmaas

3

pd: (-ka)

4

ps: n2a-m

5

key: maxmaas

waa la naqliyay ✓

1

(Najaasa-da)

2

Faddaro; wasakh; uskag; dhusuq.

waa la naqliyay ✓

m.dh (dii.) Faddaro; wasakh (sida kaadida, saxrada iyo wixi lamida). la-mid: nijaaso.

waa la naqliyay ✓

f. n., [collective] uncleanness, ritual ~ religious impurity

waa la naqliyay ✓

-najaasada: (n) impureness by religious rite; dirt (dharti); uncleanness (ankiliin-nes); filthiness (filthi-nes) ~ nijaaso

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) uskag ama wax kale oo aanay cibaadadu ku ansixin sharci ahaan. Dh: nijaas, najaas.

waa la naqliyay ✓

1

cf: nejis

2

de: uncleanness, ritual ~ religious impurity

3

lx: najaaso

4

pd: (/da)

5

ps: n6-f-col

6

key: najaaso

waa la naqliyay ✓

1

(Naynaas-ta)

2

Naanays.

waa la naqliyay ✓

1

naynaas¹: m.dh la-mid: naanays¹.

2

naynaas²: f.mg1 (-say, -stay) la-mid: naanays³.

waa la naqliyay ✓

f. n. nickname

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) nickname (nik-neeym) ~ naanays

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg naanays.

waa la naqliyay ✓

1

de: nickname

2

lx: naynaas

3

pd: (-ta)

4

ps: n1-f, n2a-f

5

see: naanays

6

key: naynaas

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) socod qunyar ah. Taxaashku waa socod qurux badan.

waa la naqliyay ✓

conj. but what ...; but the thing that ...

waa la naqliyay ✓

1

de: but what ...; but the thing that ... [CLEFT FOCUS]

2

initial: w

3

lx: waxaase

4

ps: focus + conj

5

key: waxaase

waa la naqliyay ✓

1

(Naas-ka)

2

1. Mid kamid ah labada cad oo laabta dumarka ku yaal oo leh qurxub iyo xididdo caanuhu galaan ama maraan iyo ib, dhashoodu ka nuugto.

3

2. Cad kaas ka dhigan oo aan korin oo laboodka ku yaal.

4

3. Cad dhuuban oo candhada caanaleyda ka soo laallaada oo kolka la nuuga hayona ubadku afka gashado, kolka la lisa hayona, sacabka ama wax kale lagu xamatuuriyo.

5

4. Dhuun soo taagan oo wax laga shubo oo weelasha qaarkood lee yihiin; ib; gulgulo.

waa la naqliyay ✓

m.l (-so, m.l) 1. Labada xubnood ee caanuhu galaan ee ku yaal laabta dumarka midkood. 2. Labada cad ee ka soo taagan laabta ragga midkood. 3. Cad dhuuban oo xayawaanka caanaha leh candhadooda ka soo laalaada. 4. Dhuun ka soo taagan weelasha wax lagu shubto qaarkood; Ib; gulgulo.

waa la naqliyay ✓

m.l (-so, m.l) 1. Labada xubnood ee caanuhu galaan ee ku yaal laabta dumarka midkood. 2. Labada cad ee ka soo taagan laabta ragga midkood. 3. Cad dhuuban oo xayawaanka caanaha leh candhadooda ka soo laalaada. 4. Dhuun ka soo taagan weelasha wax lagu shubto qaarkood; Ib; gulgulo.

waa la naqliyay ✓

m. n. breast, udder, mammary gland, nipple, teat

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) 1. breast (bareest); boob (buub); bosom (buusam); teat (tiit); 2. udder (adher) ~ candho

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) cad daloollo yaryar leh oo candhada ku yal oo caanuhu ka soo baxaan. Hooyadu naaska ayey jaqsiisaa ubadka.

2

naas -ka: (magac, lab, keli) madaxa firidu ku taxanto ee gallayda. Dh: madax, sabuul.

3

naas-ka: (magac, lab, keli) dhuun soo taagan oo wax laga shubo co weelasha qaarkood leeyihiin. Naaska baanbadda waa la xidhaa. Dh: dhuun, ib gulgulo.

4

naas-ka: (magac, lab, keli) khasnadda ay rassaastu ku jirto. Qoriga naaskiisa ku xir. Dh: khasnad, candho.

5

naas-ka: (magac, lab, keli) qarbid ama sufraar mijita biyaha laga shubto. Inoofur naaska sibraarka aanu caanaha ka cabnee

waa la naqliyay ✓

1

cf: nuug

2

de: breast, udder, mammary gland, nipple, teat

3

lx: naas

4

pd: (-ka)

5

ps: n1-m

6

key: naas

waa la naqliyay ✓

ثدي

waa la naqliyay ✓

1

(Xaas-ka)

2

1. Afada iyo carruurta.

3

2. Cidda inta tabarta yar; maato.

4

3. Xoolaha inta isnuugta.

waa la naqliyay ✓

1

xaas¹: m.l (-sas, m.l) 1. Oori, afo. 2. (-sas, m.l) Carruurta iyo haweeney la qabo. 3. X. ah: wax tabardaran; maato. 4. X. ah: qof carruur badan leh oo hanti yar.

2

xaas²: f.mg1 (-say, -stay) Nafley caato noqosho.

waa la naqliyay ✓

1

xaas¹: m.l (-sas, m.l) 1. Oori, afo. 2. (-sas, m.l) Carruurta iyo haweeney la qabo. 3. X. ah: wax tabardaran; maato. 4. X. ah: qof carruur badan leh oo hanti yar.

2

xaas²: f.mg1 (-say, -stay) Nafley caato noqosho. m.f.dh, xaasid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. family (wife and children), man's household ~ dependents; spouse

2

xaas m. n., [collective] dependents; weak ~ infirm people; cows and unweaned calves

3

xaas [inchoative] v. become weak and debilitated, get thin

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) 1. wife (waayf) ~ oori. Ex: xaaskayga; my wife. 2. family (faamili). Ex: xaas ballaaran baan nahay; we are a largefamily

waa la naqliyay ✓

1

Famiglia

2

Family

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) qoys ka kooban labadi isqabta iyo carruurtooda. Xaas hortii xoolo dhaqa col hortiina hub samayso. Dh: reer.

2

xaas -ka: (magac, lab, keli) reerka inta tabarta yar een xilku saarnayn. Dh: maati, maxas.

3

xaas -ka: (magac, lab, keli) islaanta la qabo oo qudha. Dh: afo, islaan.

waa la naqliyay ✓

أُسْرَةَ، بَعْلَهُ بَعْلَ

waa la naqliyay ✓

1

(Asaas-ka)

2

Bilawaga waxa la samaynayo ama la dhisayo; sal; saldhig; bilaw; (ama aasaas).

waa la naqliyay ✓

1

asaas¹: m.l (-syo, m.dh) 1. Bilowga wax la samaynayo ama la dhisayo; sal. 2. Marka dhagaxa, ama bulkeetiga, iyo wixi la mid ah dhulka lagu aaso si ay u xajiyaan ama u taageeraan dhismaha derbiga. 3. Wax walxaha taageera ama xejiya ama mid ay ku aasaasmeen.

2

asaas²: f.g1 (-say, -stay) Wax cusub oo la sameynayo bilaabid. la-mid: aasaas².

waa la naqliyay ✓

1

asaas¹: m.l (-syo, m.dh) 1. Bilowga wax la samaynayo ama la dhisayo; sal. 2. Marka dhagaxa, ama bulkeetiga, iyo wixi la mid ah dhulka lagu aaso si ay u xajiyaan ama u taageeraan dhismaha derbiga. 3. Wax walxaha taageera ama xejiya ama mid ay ku aasaasmeen.

2

asaas²: f.g1 (-say, -stay) Wax cusub oo la sameynayo bilaabid. m.f.dh, asaasid. la-mid: aasaas.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. foundation (of house); basis, base; cause, motive, ground

2

asaas v. found, begin, create

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) 1. foundation (fowndheeyshin); a supporting part or layer; base (beeys). 2. basic (beeysik); an essential or fundamental element ~ aasaasi, salka

waa la naqliyay ✓

1

(fal) shaqo cusub ambaqaad; aasaas u dhig: wax hor leh billaw.

2

asaas-ka: (magac, lab, keli) billawga ugu horreeya ee wax cusub. Ardayga haddii asaaskiisa hore si wanaagsan wax loo baro kolka danbe isagaa is kaafiya. Dh: billaw, sees, anbaqaad.

waa la naqliyay ✓

1

Maxaa?

2

Waa maxay?

waa la naqliyay ✓

e.we Erey loo adeegsado wax wayddin sida: m. dhacay? Sida badanna magacuyaallo ayaa lagu lifaaqaa, sida: maxaad (maxaa+aad) rabtaa?

waa la naqliyay ✓

e.we (naxwe) Erey loo adeegsado wax wayddin sida: m. dhacay? Sida badanna magacuyaallo ayaa lagu lifaaqaa, sida: maxaad (maxaa+aad) rabtaa?

waa la naqliyay ✓

question word,: what?

waa la naqliyay ✓

(pronoun) what (waat), Ex: maxaa tiri? what did you say?. Ex: maxaa dhacay? what happened?

waa la naqliyay ✓

(magac'uyaal) erey su'aaleed ka horreeya weedh wardoon ah oo an la garanayn. Maxaa loo dibad baxayaa

waa la naqliyay ✓

1

de: what?

2

lx: maxaa

3

ps: qw + focus

4

xe: What was said?

5

xv: Maxaa la lahaa?

6

key: maxaa

waa la naqliyay ✓

m.dh Dad ama duunyo la itaal yar leh da' ama dhibaato darteed.

waa la naqliyay ✓

m.dh Dad ama duunyo la itaal yar leh da' ama dhibaato darteed.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) dad birimagaydo ah oon dagaal taag iyo tamar u lahayn. Dumar iyo dhallaan waa maxas in la dhawraana waa waajib.

waa la naqliyay ✓

1

(Nabas-ta)

2

Maryaha dumarka oo la garraarsado, laabkooda hore oo caloosha ku abbaaran; gol.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Meesha u dhexeysa jidhka iyo marada dumarku garraarsadaan ee ku abbaaran caloosha. 2. Timaha ka baxa gumaarka dadka; bisqan. la-mid: namas.

waa la naqliyay ✓

f. n. pocket part of traditional woman's body-cloth

waa la naqliyay ✓