nagnaglayn

-ta: (magac, dhedig, keli) meel ama yool ku dhodhoweyn. Magaaladii ma gaadhine, waan agagaynnay. Dh: dhodhoweys.

-ta: (magac, dhedig, keli) sida naagaha usheekayn oo naagnaag iska dhigid.

naagayn -ta: (magac, dhedig, keli) gabadh guursasho oo naag la qabo ka dhigid. Dh: reerayn.

(fal) hadalka googgoo oo si xidhiidh ah ha u wada odhan.

-ta: (magac, dhedig, keli) magaalo ka dhigid. Dh: magaalays.

-ta: (magac, dhedig, keli) jiibin cid hadalka loo jiibiyo oo wuxuu yidhaahaba waa runtaa la yidhaa. Dh: nacamlays.

-ta: (magac, dhedig, keli) sagaal ka dhigid, tiro sagaal gaadhsiin.

-ta: (magac, dhedig, keli) u hanjabid; cagajugleyn; cagajuglays.

-ka: (magac, keli) eeg haghaglayn.

m.dh eeg haghagaglee. la-mid: haghagid.

(Nacnacleyn-ta)

Hadal nacnac ah ku hadlid.

m.f.dh eeg nacnaclee.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg nacnaclayn.

-ta: (magac, dhedig, keli) mar qudha wada dhaqaaqid; kol keli ah wada ordid.

-ta: (magac, dhedig, keli) hanjabaad ay diriri ku dheehan tahay. Dh: bajin.

-ta: (magac, dhedig, keli) kolka xanuun la dareemo, ereyga 'aax' ku celcelin.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg agagayn.

(Dagnaan-ta)

Ahaanta la yahay wax dagan ama wax la yeeli karo.

m.f.dh eeg dagan². la-mid: dagnaansho.

f. n., [abstract] defenselessness

-ta: (n) being a defenseless

Disattesa; trascuratezza

Carelessness

-ta: (magac, dhedig, keli) dayacnaan, warmaqabto cadowgaagu kaa helo. Garbadiiri reer dagan ma waydo. Dh: dayacnaan.

dagnaan-ta: (magac, dhedig, keli) xoolo iyo wax la mid ah, dayacnaaan.

de: defenselessness

lx: dagnaan

pd: (-ta)

ps: n2-f-abs

key: dagnaan

m.dh la-mid: fadallayn.

-ta: (magac, dhedig, keli) wax fadhan ama la fadhay ahaan. Dh: fadhni.

(Gaafayn-ta)

Diinta Muslinka ka saarid; gaal ka dhigid.

m.f.dh eeg gaalee.

-ta: (magac, dhedig, keli) gaal ka dhigid; diinta Islaamka ka saarid; qof muslim ah gaal ku sheegid.

-ta: (magac, dhedig, keli) dabasocodka boholyowgu ku jiro oo lala naqastuuro. Sidii giir lo'aad oo ilmaha laga unuungooyey, oo loo sido gandaalkiisii bay daba gahlaysaaye.

m.f.dh eeg hagan. la-mid: hagnaansho.

-ta: (magac, dhedig, keli) qof la hagay ahaan.

(Naafayn-ta)

Naafo ka dhigid; dhaawicid; curyaamin.

m.f.dh eeg naafee. la-mid: naafid.

-ta: (n) the act of disabling (dis eey baling); crippling or laming; mutilation (miyuu taley-shin); maiming (meeyming) curyaamin

-ta: (magac, dhedig, keli) curyaamin iyo heerid. Naafayntu waa dil laga badbaaday.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg naagayn.

v., pl., -ind, simple past tense: we were (in a place)

de: we were (in a place) {N}

lx: naallay

ps: v4c-1pl-ind-past

key: naallay

-da: (magacwadareed) noolaha inta dhedigoodu naas leeyahay ee ilmoodu nuugo. Xayawaanku waa naaslay iyo ugaclay.

(Nabnaan-ta)

Wax meel ku dhegsan ahaan.

m.f.dh eeg naban². la-mid: naabnaan.

f. n., [abstract] state of being stuck on ~ fixed on

-ta: (magac, dhedig, keli) wax naban ahaan. Dh: naabnaan.

a: nabnaansho (/ha) [vn6-m-st]

de: state of being stuck on ~ fixed on

lx: nabnaan

pd: (-ta)

ps: n-f-abs

key: nabnaan

(Nasnaan-ta)

Qof nasan ahaan.

m.f.dh eeg nasan. la-mid: nasnaansho.

f. n., [abstract] restfulness, state of being rested

de: restfulness, state of being rested

lx: nasnaan

pd: (-ta)

ps: n-f-abs

key: nasnaan

-ta: (magac, dhodig, keli) nignigta hayn cod wax weyn oo dhulka ku dhacay oo kale abi samayn. Niglaynta hubka ayay carruurtu ka sasaa.

-ta: (magac, dhedig, keli) qaali ka dhigid. Dh: qaaliyayn.

-ta: (magac, dhedig, keli) xayawaan saalo dhigid.

saalayn -ta: (magac, dhedig, keli) saalo dhigid; saalood.

saalayn-ta: (magac, dhedig, keli) 'xayawaan' saalo dhigid. Saalayn lo'aad oon baa keena. Dh: saalood.

-ta: (magac, dhedig, keli) orod uu boodbood ku jiro ordid.

(Xaalayn-ta)

Dan u gelid; wax ka qabasho.

m.f.dh eeg xaalee.

-ta: (magac, dhedig, keli) xil iska saarid: ihtimaam gaar ah siin; il gaar ah ku eegid.

m.f.dh eeg xagan². la-mid: xagnaansho.

-ta: (magac, dhedig, keli) wax la xagay oo gunta fujiskii laga xaquuqay ahaan.

xagnaan -ta: (magac, dhedig, keli) wax ciddi iyo wixii la mid ah lagu xagtay oo la xarruuftay ahaan. Dh: xarruufnaan.

-ta: (magac, dhedig, keli) ku celcelinta ereyga 'ba'a' laftirkiisa. Ba'alaynta balaayaa ka danbaysa.

m.f.dh eeg baallee.

-ta: (magac, dhedig, keli) dhinac jirid; doc xigid. Baallaynta iga daayoo dhexda soo joogso.

f.mg4 (-gnaa, -gnayd) Wax aan kabo haysan ahaansho.

f.mg4 (-gnaa, -gnayd) Wax aan kabo haysan ahaansho. m.f.dh, cagaagnaan.

(tilmaame) qof aan wax kabo ah xidhnayn.

-ta: (magac, dhedig, keli) aad u eryesho oo daalin; orod ku daalin. Nafleydu waa adoo kale ee cagagoynta ka ilaali oo mar mar nasi.

(fal) socod dheer ka dib, meeshii ku dhawow oo agteeda sii soco. Dh: cagcagee.

(Calalayn-ta)

Calal ka dhigid; duug ka dhigid.

m.f.dh eeg calalee.

-ta: (magac, dhedig, keli) calal ka dhigid; duug ka dhigid; duugayn; calalays.

(fal) dagaal gal oo wax dil adna in lagu dilo isku diyaari. Orod dagaalan waaka dalkaagii la haystee. Dh: dagaallan, dirir.

dagaalan -ka: (magac, lab, keli) dagaalgalid oo waxdil isku diyaari. Dh: dagaallan, dirir. dagaal'aqoon -ka: (magac, lab, keli) qof colaad u joog ah oo tabaha iyo xeeladaha dagaalka oo dhan. yaqaan. Dh: colyagaan.

m.f.dh eeg danabee.

-ta: (magac, dhedig, keli) wax danab ridaya, ka yeelid. Birlabta ayaa kaalin weyn ku leh danabaynta.

danabayn -ta: (magac, dhedig, keli) walxaha aan lahayn danab, danab u yeelid. Walxuhu way u kala nugul yihiin danabaynta.

(Faallayn-ta)

Arrin faallo ka bixin; wax ka sheegid.

m.f.dh eeg faallee.

-ta: (magac, dhedig, keli) falanqayn iyo faaqidaad dhinac walba leh; arrin faallo ka bixin iyo wax ka sheegid. Dh: faaqidaad, falanqayn, gorfayn.

-ta: (magac, dhedig, keli) si foolxun wax u dhicid ama u boobid. Dh: galabaageddis.

-ka: (magac, lab, keli) seerseer uskag ah oo dhar ku yaalla; barabaro subag ah oo maro ku yaalla.

-ta: (magac, dhedig, keli) alaab iyo wixii la mid ah oo gardax ah, iibin oo lacag ka dhigid. Dh: lacagays.

lacagayn -ta: (magac, dhedig, keli) (ku ~) inta uu shey lacag ku noqonayo, ku qiimayn. Dh: lacagays.

-ka: (magac, lab, keli) safaf is daba yaalla ama is dhinac yaalla. Ciidanka laynlayn u jooji. Dh: safsaf, safaf, layman.

(fal) suuq iyo meherado u samee oo magaalo ka dhig. Hayjadda magaalay oo tukaanno ka fur. Dh: magaalee.

-ta: (magac, dhedig, keli) mootoor iyo wixii la mid ah, shidaal naafto ah ku shubid.

m.f.dh eeg naallee. la-mid: naallood.

(Nabadayn-ta)

Nabad ka dhigid, ka dhexridid; nabadsiin.

nabadayn¹: e.d Nabadgeliyo.

nabadayn²: m.f.dh eeg nabadee.

e.d Nabadgeliyo.

-ta: (magac, dhedig, keli) heshiis ka dhex ridid; nabad ka dhigid. Nabadaynta colaaddu waa Diin iyo dadnimo. Dh: heshiisiin.

(tilmaame) wax meel ku dhedhejisan.

-ta: (magac, dhedig, keli) si nacasnimo u socosho.

(Nafaqayn-ta)

Nafaqo siin, u yeelid.

m.f.dh eeg nafaqee.

-ta: (magac, dhedig, keli) cunto tayo leh siin, dheefsiinta. Nafaqaynta ciyaalku waxay ka hortagtaa tabardarrida.

(tilmaame) awdan oo meel daloosha lahayn ah. Dh: dhababan.

m.f.dh eeg nashlee.

-ta: (magac, dhedig, keli) dhalan rogid oo siday ahayd si ka duwan ka dhigid. Dh: salguurin.

qaallayn-ta: (magac, dhedig, keli) qalalaase gelin arbushid. Dh: qalalaasayn, qaallays.

(Taallayn-ta)

Taallo ka dhigid.

m.f.dh eeg taallee.

-ta: (magac, dhedig, keli) dhismo taallo ah, meel ka dhisid.

m.f.dh eeg waaqlee.