naashuuso

m.dh Xog yar oo laga helo arrin qarsoon.

-da: (magac, dhedig, keli) xog yar oo laga helo arrin qarsoon.

(Naashisa-da)

Naag sharcigu caddeeyey inay ninkii qabey caasi ku tahay oo sidaas darteed ayan wax xaq ah ku lahayn; naakirad.

m.dh la-mid: naakirad.

f. n. recalcitrant wife

-da: (magac, dhedig, keli) eeg naashiddo.

bw: Arabic

de: recalcitrant wife

lx: naashiso

pd: (/da)

ps: n6-f

see: naakirad

key: naashiso

(Aashuun-ka)

Weel biyaha lagu shubto oo laga sameeyey dhoobo; malbo; jalxad; shaanbi; ballaas.

m.l (-uummo/-uunno, m.dh) Weel tebedda u eg, dhoobo ka samaysan oo biyaha lagu shubto. la-mid: ashuun.

m.l (-uummo/-uunno, m.dh) Weel tebedda u eg, dhoobo ka samaysan oo biyaha lagu shubto. la-mid: ashuun.

m. n. water-jar made of clay; jug

-ka: (n) a large, often rounded, water vessel of earthenware ~ ashuun, jalxad

-ta: (magac, dhedig, keli) weel weyn oo dhoobo laga sameeyo oo biyaha lagu shubto. Dh: ashuun, jalxad, malbo, shaanbi, ballaas, mardabaan.

bw: sp: ashuun ~ ashun

de: water-jar made of clay; jug

lx: aashuun

pd: (-ka)

ps: n2-m

syn: jalxad

key: aashuun

(Jaasuus-ka)

1. Qof hawshiisu tahay (wax ha ku qaato ama yuusan ku qaadane) inuu qarsoodi u baaro oo u soo ogaado oo dabadeed sheego wax qof ama dad ama qaran (kiisa ama ku shisheeye) sir u ah oo haddii la ogaado dhibaato ka imanayso.

2. Qof dadka hadalka isaga qaada oo isku dira; basaas; dhexsocoto; warxangee; (ama jaajuus).

jaasuus¹: m.l (-siin/-syo, m.dh) 1. Qof si qarsoodi ah xog u uruuriya una gudbiya meelaha ay qusayso (qaran, urur, qof iyo wixi lamida); basaas. 2. Qof dadka hadalka isaga qaada oo isku dira; warxungee. la-mid: jaajuus¹.

jaasuus²: f.g1 (-say, -stay) Cid si qarsoodi ah sir uga bixin. la-mid: jaajuus².

jaasuus¹: m.l (-siin/-syo, m.dh) 1. Qof si qarsoodi ah xog u uruuriya una gudbiya meelaha ay qusayso (qaran, urur, qof iyo wixi lamida); basaas. 2. Qof dadka hadalka isaga qaada oo isku dira; warxungee. la-mid: jaajuus.

jaasuus²: f.g1 (-say, -stay) Cid si qarsoodi ah sir uga bixin. m.f.dh, jaasuusid. la-mid: jaajuus.

m. n. spy

jaasuus v. spy, be a spy

-ka: (n) spy (ispaay); informer (infoor-mar); mole (mooI); undercover agent ~ jaajuus

-ka: (magac, lab, keli) qof hawshiisu tahay dabagalka iyo hoosu'baadhidda xogaha dadka. Dh: basaas. Wa: jaasuusiin.

naamuus¹: m.l la-mid: maamuus¹.

naamuus²: f.g1 (-say, -stay) la-mid: maamuus².

(fal) cid kale maamuus oo tixgeli.

naamuus -ka: (magac, lab, keli) cid kale maamuusid oo tixgelin.

nashuug¹: m.l Tubaakada la calaashado.

nashuug²: f.mg1 (-gay, -gtay) Tubaako calaalin.

(fal) buuri fuud ama nuug.

nashuug -ga: (magac, lab, keli) fuudidda buuriga.

v. remember, call to mind

-xasuustay / xasuusatay: (v) remember (ri-mem-ber); recollect (reka-lekty recall (ri-kool); keep in mind; bear in mind ~ xusuuso

(fal) wax horay kuu soo maray sidii uu ahaa maankaaga ku soo xaadiri, laabtaada ku soo rid. Dh: xusuuso. Li: illaw.

a: xusuuso

de: remember, call to mind

initial: x

lx: xasuuso

pd: (xasuustay / xasuusatay)

ps: v3b=tr

key: xasuuso

f.g3 (-rtay, -ratay) la-mid: canshuuro.

-ga: (magac, lab, keli) wax yar oo naaska hooyadii nuuga. Dh: caananuug.

f.g2 (-iyay, -isay) Nashuug ka dhigid (tubaako).

(fal) cid kale buuri fuudsii. Nashuugi hal sigaar ah ha qufacee.

-ka: (magac, lab, keli) wax uu kaaga jiro shaki oo aan kuu caddeyn, tashuush ayaa iga galay arintan. Dh: shaki.

f.g3 (-saday, -satay) Wax jilicsan oo afka laga buuxsaday calalin.

f.g3 (-saday, -satay) Wax jilicsan oo afka laga buuxsaday calalin. m.f.dh, bashuuqsasho.

v. slobber, mumble ~ mutter; chew something noisily with the mouth full

(fal) wax dhacaan badan leh afka gasho oo raq. Bashuuqso barwaaqda curdaaniyo midhaha cuddoon. Dh: barfuuq.

de: slobber, mumble ~ mutter; chew s.t. noisily with the mouth full

lx: bashuuqso

nt: bashuuqsad (ka) [vn-m], bashuuqsasho (/da) [vn-f], bashuuqsi (ga) [vn-m] {S}

pd: (bashuuqsaday)

ps: v3a=tr

key: bashuuqso

m.dh Bacaw.

f.g3 (-rtay, -ratay) Hanti, cashuur ka baxsasho. la-mid: cashuuro.

v. pay a tax on something; ransom, redeem something (for oneself)

(fal) badeecad aad sidato, canshuur ka bixi. Dh: cashuuro.

a: cashuuro

de: pay a tax on s.t.; ransom, redeem s.t. (for oneself)

lx: canshuuro

pd: (canshuurtay)

ps: v3b=tr

key: canshuuro

(fal) wax qoyan oo dheecaamaya, afka ku qabo oo nuug. Dh: bashuuqso.

(fal) wax adag oo qoyaan leh nuug. Iskiriinka mashuuqso. Dh: muudso

(Naakhuuda-ha)

Qofka markab ama doonni madax ka ah.

m.l (-dayaal, m.l/dh) Qof markab ama dooni madax ka ah.

m.l (-dayaal, m.l/dh) Qof markab ama dooni madax ka ah.

m. n. captain of a ship; navigator; rudder

naakhuudaha: (n) captain of a ship or boat; navigator (naavi geey ter); sailing master; helmsman (helmis meen); coxswain (kaak-sen)

-ha: (magac, lab, keli) qof markab ama doon wada. Dh: kabtan.

bw: Arabic

de: captain of a ship; navigator; rudder

lx: naakhuude

pd: (/ha)

ps: n7-m

key: naakhuude

m.dh la-mid: naakirad.

-da: (magac, dhedig, keli) islaan la qabo oo odaygeeda xeer la'aan kaga tegta. Dh: naashiso, naakiro.

f.g2 (-iyay, -isay) Si qarsoodi ah qof wax u siin.

f.g2 (-iyay, -isay) Si qarsoodi ah qof wax u siin. m.f.dh, naasnuujin.

v. breast-feed; favor, play favorites, give special treatment to

(fal) cid kale, naaska jaqsii. Ilmahaaga labo sano naasnuuji.

naasnuuji: (fal) cid kale u roonow oo si qarsoodi ah wax u sii.

de: breast-feed; [fig.] favor, play favorites, give special treatment to

lx: naasnuuji

pd: (naasnuujiyey)

ps: v2a=tr

key: naasnuuji

f.mg2 (-deeyay, -deysay) U n.: Si cid loo khiyaamo wax aanad ahayn iska yeelyeelid.

(fal) si cid loo khiyaamo wax aanad ahayn iska yeelyeel.

naashnaash¹: m.l la-mid: nashnaash¹.

naashnaash²: f.g1 (-shay, -shtay) la-mid: nashnaash².

-ay/tay: (v) 1. decorate (dakoreeyt) qurxi. 2. repair (ri-peer); patch up (paaj ap) ~ kabkab

(fal) gacanta mari oo si qurux badan u qabyatir. Dh: qabyotir.

naashnaash: (fal) isku xidhxidh ama hagaaji shaygan jaban ama wax ka maqan yihiin. Naashnaash galaaska mashiinnka wuu daadiyaaye.

naashnaash -ka: (magac, lab, keli) gacanmarinta iyo qurxinta u dambaysa.

m.f.dh eeg naasnuuji. la-mid: naasnuujis.

-ta: (n) 1. breast feeding (bareest fiidhing) 2. favouritism (feey-fara-tiisim)

-ta: (magac, dhedig, keli) cid dadka kale uga roonaan oo si qarsoodi ah wax u siin.

m.l la-mid: naasnuujin.

-da: (magac, dhedig, keli) shubho khilaaf iyo dood dhalisa. Dh: madmadaw.

m.f.dh eeg canshuuro. la-mid: cashuurasho.

-da: (magac, dhedig, keli) canshuur ka bixin. Dh: cashuurasho.

m.l (-uumo, m.dh) la-mid: aashuun.

m.l (-uumo, m.dh) la-mid: aashuun.

-ka: (magac, lab, keli) weel biyaha lagu shubto oo ka samaysan dhoobo. Dh: jalxad.

baasho¹: m.dh Dhunkashada dhabanka ama dibnaha la iska shumiyo.

baasho²: f.mg3 (-shtay, -shatay) Baal goray iyo wixi lamida iyadoo libin lagu muujinayo madaxsurasho. 2. Gammuun, baal ku dhegsasho.

f. n. kiss

-baashada: (n) kiss (kis) ~ shumis

-da: (magac, dhedig, keli) dhunkasho iyo gacanta oo qof naxariis loogu salaaxo. Baashadu carruurta way barbaarisaa.

de: kiss

lx: baasho

pd: (/da)

ps: n6-f

syn: dhunko, shumis

key: baasho

(Casuus-ta)

Midab casaan ku jiro.

m.dh Midab cas oo caddaan ku jiro.

f. n., [abstract] reddish (color)

-ta: (magac, dhedig, keli) midab isku dar ah oo ka kooban caddaan iyo casaan. Dh: basali, uuro.

de: reddish (color)

lx: casuus

pd: (-ta)

ps: n2a-f-abs

syn: casuuro

key: casuus

f.g3 (-saday, -satay) Qof ama wax la sugayay raagsasho.

f.g3 (-saday, -satay) Qof ama wax la sugayay raagsasho. m.f.dh, daahsasho.

v. wait impatiently for; expect with some anxiety

-daahsaday / daahsatay: (v) be kept waiting; wait impatiently; stand around. Ex: waan daahsaday: I waited impatiently

(fal) daah ku xidho. Maqsinkaaga daahso. Dh: daaho.

de: wait impatiently for; expect with some anxiety

lx: daahso

pd: (daahsaday)

ps: v3a=tr

key: daahso

m. n. peacock

bw: Arabic

de: peacock

lx: daauus

pd: (-ka)

ps: n2a-m

key: daauus

(Dhuusa-da)

Neef kolkol shanqari weheliso oo nafleyda qaarkeed xaggeeda danbe ka timaadda.

m.dh la-mid: dhuus¹.

f. n. fart