muuna — Macnaha & Turjumaada

1

pr. n., loc. place of pilgrimage

2

Muuna pr. n., [feminine] Mona

waa la naqliyay ✓

1

(Muunad-da)

2

1. Magac; sharaf; ciso; xurmo.

3

2. Sida wax u eg yihiin.

4

3. Qurux; midab-wanaag; (ama muuno).

waa la naqliyay ✓

m.dh (-do, m.l) 1. Tayo wanaagsan. 2. Qurux haybad. 3. Xurmo iyo sharaf. 4. Qayb yar oo u taagan alaab la suuqgaynayo lagana arki karo nooca iyo sifada alaabtaas. la-mid: muuno.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-do, m.l) 1. Tayo wanaagsan. 2. Qurux haybad. 3. Xurmo iyo sharaf. 4. Qayb yar oo u taagan alaab la suuq-gaynayo lagana arki karo nooca iyo sifada alaabtaas. la-mid: muuno.

waa la naqliyay ✓

Sample

waa la naqliyay ✓

f. n. reputation, prestige, honor, dignity; type, sort, quality; beauty

waa la naqliyay ✓

-da: (n) glory (galoori); praise (pareeyz); great honor ~ xurmo, sharaf. 2. model ~ hab

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) calaamo ahaan inyar oo shay looga qaato si loo barbar dhigo wax kale oo la libsanayo oo tayadiisa midabkiisa iyo asal ahaantiisana tusaale u noqota. Dh: tusaale.

2

muunad -da: (magac, dhedig, keli) sharaf iyo xurmo ay cidi leedahay. Muunaddii waalidkaa baa lagugu dhawraa. Dh: sharaf.

3

muunad -da: (magac, dhedig, keli) midabbo iyo wax wax lagu qurxiyo. Dbarku wuu kala muunad qurux badan yahay: Dh: qurux, muuno.

waa la naqliyay ✓

1

a: muuno

2

cf: maamuus

3

de: reputation, prestige, honor, dignity; type, sort, quality; [ext.] beauty

4

lx: muunad

5

pd: (-da)

6

ps: n1-f

7

key: muunad

waa la naqliyay ✓

1

(fal) midabyo qurxoon u samee. Dh: muunaday, qurxi, naqshadee.

2

muunay: (fal) cid kale si sharaf iyo qaddarin ah u soo dhawee. Waalidku kolkuu kuu yimaad muunay. Dh: muunaday, xurmee.

waa la naqliyay ✓

name-f hope, wish, desire

waa la naqliyay ✓

m.l (-nan, m.l) 1. Ugaarta midkooda lab ee hoggaamiya inta kale. 2. Dameer weyn oo lab ah.

waa la naqliyay ✓

m.l (-nan, m.l) 1. Ugaarta midkooda lab ee hoggaamiya inta kale. 2. Dameer weyn oo lab ah.

waa la naqliyay ✓

m. n. strong adult male monkey, leader of its group

waa la naqliyay ✓

1

de: strong adult male monkey, leader of its group

2

lx: muun

3

pd: (-ka Pl: muunan (ka))

4

ps: n4-m

5

syn: coofaar

6

key: muun

waa la naqliyay ✓

vl. pron., [conjunction] and he ...,

waa la naqliyay ✓

1

de: and he ... + [FOCUS] = baa + uu + na

2

lx: buuna

3

ps: focus + vpro + conj

4

key: buuna

waa la naqliyay ✓

1

(Muuna-da)

2

1. Xurmo; sharaf; tixgelis.

3

2. Midabwanaag; qurux; (ama muunad).

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: muunad.

waa la naqliyay ✓

f. n. quality; honor, glory; beauty

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) midabyo lagu qurxiyo waxyaalaha la falkinayo. Dh: midabyo.

2

muuno -da: (magac, dhedig, keli) xurmayn iyo ixtiraam lagu qaabilo cid kale oo mudan. Dh: xurmo, sharafin. Li: caaqid, xaqirid.

waa la naqliyay ✓

1

de: quality; honor, glory; beauty

2

lx: muuno

3

pd: (/da)

4

ps: n6-f

5

see: muunad

6

key: muuno

waa la naqliyay ✓

class, vl. pron., [conjunction] and he is / was ...

waa la naqliyay ✓

1

de: and he is / was ...

2

initial: w

3

lx: wuuna

4

ps: class + vpro + conj

5

key: wuuna

waa la naqliyay ✓

1

(Darajeyn-ta)

2

Magac iyo darajo u yeelid; weyneyn; muunayn; tixgelin.

waa la naqliyay ✓

1

(Gaallin-ta)

2

1. Dib u dhigid; liidid; tixgelis la'aan; muunajebis.

3

2. Aayarid; si xoog yar u wadid.

waa la naqliyay ✓

1

(Ihaaneyn-ta)

2

Xurmaddarrayn; muunajebin; liidid; dulleyn.

waa la naqliyay ✓

1

(Ihaana-da)

2

Xurmaddarro; muunajebis; dulli.

waa la naqliyay ✓

1

(Istaahil-ka)

2

Qof la muunaynayo ama la eedsiinayo, waxa uu falay iyo waxa la siinayo ama lagula kacayo, isuqalmiddood; galabsi; mutaysi.

waa la naqliyay ✓

1

(Ixtiraamid-da)

2

Tixgelin; muunayn, murtiyeyn, weyneyn; darajeyn.

waa la naqliyay ✓

1

(Maamuusid-da)

2

Maamuus u yeelid; muunayn; xurmayn; weyneyn; xushmayn.

waa la naqliyay ✓

1

(Milgeyn-ta)

2

1. Milgo ama ulajeeddo wanaagsan hadalka u yeelid; muunayn; xurmayn; murtiyeyn.

3

2. Shabaag milgo ah ka dhigid.

waa la naqliyay ✓

1

(Muunadayn-ta)

2

Muunad u yeelid; xurmayn; weyneyn; tixgelin.

waa la naqliyay ✓

1

(Sharafjab-ka)

2

Xurmabbeel; muunajab.

waa la naqliyay ✓

1

(Tixgelin-ta)

2

Tixgelis u yeelid; muunayn; xurmayn; sharrifid; qaddarin.

waa la naqliyay ✓

1

(Xarragayn-ta)

2

Xarrago ka dhigid; qurxin; wanaajin; muunayn.

waa la naqliyay ✓

1

(Xurmayn-ta)

2

Xurmo u yeelid; tixgelin; muunayn.

waa la naqliyay ✓

1

(Xushmayn-ta)

2

Xushmo u yeelid; muunayn; sharrifid.

waa la naqliyay ✓

m.l Bir af dhuuban oo lagu eego muunada badar jawaan ku jira; kasbo¹.

waa la naqliyay ✓

name-f faithful; true believer

waa la naqliyay ✓

1

de: place of pilgrimage

2

hm: 1

3

lx: Muuna

4

ps: n0-loc

5

key: Muuna_1

waa la naqliyay ✓

1

de: Mona

2

hm: 2

3

lx: Muuna

4

ps: name-f

5

key: Muuna_2

waa la naqliyay ✓

1

(Muunayn-ta)

2

Muuno u yeelid; muunadayn.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: muunadayn.

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) midabyo qurxoon u yeelid. Dh: naqshadayn, midabayn, aslid.

2

muunayn-ta: (magac, dhedig, keli) cid kale si sharaf iyo qaddarin ah u soo dhawayn oo u xurmayn. Dh: xurmayn, tixgelin, muunadays.

waa la naqliyay ✓

1

(Muunays-ka)

2

Habka wax loo muuneeyo ama lagu muuneeyo.

waa la naqliyay ✓

vl. n. act of honoring, glorification

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg muunayn.

waa la naqliyay ✓

1

de: act of honoring, glorification

2

lx: muunays

3

pd: (-ka)

4

ps: vn-m

5

key: muunays

waa la naqliyay ✓

m.l Libaax meelo kala dheer isaga goosha oo wax ka dila.

waa la naqliyay ✓

1

(Muudal-ka)

2

Bakhayl; masuug; dhabcaal.

waa la naqliyay ✓

m.l (-llo, m.dh) Bakhayl; dhabcaal.

waa la naqliyay ✓

m.l (-llo, m.dh) Bakhayl; dhabcaal.

waa la naqliyay ✓

m. n. miser

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) dhul ama buur dhagax madow leh. Dh: maydal, basaqe.

2

muudal -ka: (magac, lab, keli) saluug wax la saluugo oo la iska dhaadhiciyo in intii baahida ka yaryahay. Dh: mansuug.

waa la naqliyay ✓

1

de: miser

2

lx: muudal

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m

5

syn: bakhayl, dhabcaal, masuuge, qudur, shaxiix

6

key: muudal

waa la naqliyay ✓

(fal) moofo kulul geli oo ku dub oo muufo ka dhig. Dh: moofee, muufee.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-neeyay, -neysay) la-mid: muunadee.

waa la naqliyay ✓

v. honor, glorify; beautify, embellish

waa la naqliyay ✓

1

(fal) midabyo qurxoon u samee.

2

muunee: (fal) cid kale si sharaf iyo qaddarin ah u soo dhawee,

waa la naqliyay ✓

1

de: honor, glorify; beautify, embellish

2

lx: muunee

3

pd: (muuneeyey)

4

ps: v2b=

5

key: muunee

waa la naqliyay ✓

name-m sudden, sharp pain, throbbing; he who was born after a long period of painful and too difficult labor. Cf: Muuddey, Kaarshe)

waa la naqliyay ✓

magac loo bixiyo wiil dhashay xilli dhib dheeraatay ay jirtay.

waa la naqliyay ✓

apparence.

waa la naqliyay ✓

1

(Muuqad-ka)

2

Muuqasho.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: muuqasho.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) wax muuqda oo la arki karo ahaan. Muuqadka cadceedda saab ma qariyo.

waa la naqliyay ✓

Apparent

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) aad loo arkayo oo indhaha cid walba ku dhacaya ah. Aqal baa halkaa iiga muuqda.

waa la naqliyay ✓

neg, vl. pron., neg. he ... not

waa la naqliyay ✓

(pronoun plus negative) he..not. Ex: muusan arag; he didn't see ~ muu

waa la naqliyay ✓

1

de: he ... not = ma + uu + aan

2

lx: muusan

3

ps: neg + vpro + neg

4

xe: He would not have lent it out.

5

xv: Muusan amaahin lahayn.

6

key: muusan

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-saabay, -sawday; -saabi) Qosol yar oo dhooluhu muuqdaan sameyn. la-mid: muusoo.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-saabay, -sawday; -saabi) Qosol yar oo dhooluhu muuqdaan sameyn. m.f.dh, muusaabid. la-mid: muusoo.

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) aan weli hammuuntiran; aan weli quraacan; hamuuntii qaba; kamiintii qaba oo gaajaysan.

2

hamuunan: (tilmaame) baahi iyo xiiso weyn wax u qaba.

waa la naqliyay ✓

pr. n., [feminine] Maymoona

waa la naqliyay ✓

name-f blessed, happy, lucky, fortunate

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

de: Maymoona

3

lx: Maymuuna

4

ps: name-f

5

key: Maymuuna

waa la naqliyay ✓

1

(fal) u xoog sheego oo awood ku qabso. Dh: qabso, muquuni,

2

muquunay: (fal) muquuno gargaar ah cid sii. Ninka caruuska ah qaalin geel ah muquunay Dh: muquuni.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) midabyo qurxoon u samee. Dh: muunadee, qurxi, naqshadee.

2

muunaday: (fal) cid kale si sharaf iyo qaddarin ah u soo dhawee. Waalidku kolkuu kuu yimaad muunaday. Dh: muunadee, xurmay sharafi cisee.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-deeyay, -daysay) 1. Cid sharfid ama xurmayn. 2. Wax qeymo u yeelid. la-mid: muunee.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-deeyay, -daysay) 1. Cid sharfid ama xurmayn. 2. Wax qeymo u yeelid. m.f.dh, muunadayn. la-mid: muunee.

waa la naqliyay ✓

v. honor ~ dignify someone; raise something in value; beautify, decorate

waa la naqliyay ✓

1

(fal) midabyo qurxoon u samee. Dermada muunadee. Dh: muunaday, naqshadee.

2

muunadee: (fal) cid kale si sharaf iyo qaddarin ah u soo dhawee. Waalidku kolkuu kuu yimaad muunadee. Dh: muunaday, xurmee.

waa la naqliyay ✓

1

de: honor ~ dignify s.o.; raise s.t. in value; beautify, decorate

2

lx: muunadee

3

pd: (muunadeeyey)

4

ps: v2b=tr

5

key: muunadee

waa la naqliyay ✓

1

(Muunajab-ka)

2

Muunabbeel; sharaf jab.

waa la naqliyay ✓

1

muunajab¹: m.l Luminta qof lumiyo sharaf uu lahaa. la-mid: muunajebid.

2

muunajab²: f.mg1 (-bay, -btay; -jebi) Sharaf iyo qiimo qof lahaa dhumid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. dishonor, spoiling of someone's reputation ~ something's quality

2

muunajab v. lose face, lose one's reputation ~ prestige; lose quality ~ value

waa la naqliyay ✓

(fal) bilicsan iyo midabqurxoon oo hore waa oo foolxumaw.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: namuun.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) eeg namuun.

waa la naqliyay ✓

1

vl. pron., neg. he ... not

2

muu question word, vl. pron. does he ? / is he ...?

waa la naqliyay ✓

[pronoun plus negative] 1. he..not. Ex: Cali muu arag; Ali didn't see ~ muusan 2. (interrogative word) why., he..?/ is..he..? ~ miyuu. Ex: Muuse muu orday? did Muse run?

waa la naqliyay ✓

1

(ereycodeed) erey lagu asteeyo ci'da waraabaha. Dh: aaw.

2

muu: (falkaabe) erey falkaab ah oo u dhigma miyuu aarmuu. Muu iskaba aamuso.

3

muu-da: (magac, dhedig, keli) xoolo la dhaqdo. Muuda usha ka daa. Dh: makas, xoolo.

waa la naqliyay ✓

preposition, [conjunction] and to (him / them)

waa la naqliyay ✓

(conjunction plus to) and....to him, her or them.. Ex: una sheeg, inaan sugayo; and tell him [her, them], that I am waiting

waa la naqliyay ✓

1

de: and to (him / them) = u + -na

2

initial: u

3

lx: una

4

ps: prep + conj

5

key: una

waa la naqliyay ✓

1

1. Wax kasta ama mid kasta ha ahaadee; in kasta ha le'ekaadee; keliya; ana.

2

2. (Uun-ka) a) Wax la uumay; abuur; makhluuq. b) Uumi; oomaar.

waa la naqliyay ✓

1

uun¹: m.l 1. Wax kastoo Alle uumay. 2. Uumi.

2

uun²: f.g1 (uumay, uuntay; uumi) Eebbe wax abuurid.

3

uun³: fk. 1. Keliya. Tusaale: “Carruurta uun caanaha sii”. 2. Mid kastaba ha ahaadee. Tus.”Nin uun weyddii”. 3. Mid aan cayinnayn, mid aan la garanayn. Tusaale: “Wiil uun baa noo sheegay”.

waa la naqliyay ✓

1

uun¹: m.l 1. Wax kastoo Alle uumay. 2. Uumi.

2

uun²: f.g1 (uumay, uuntay; uumi) Eebbe wax abuurid. m.f.dh, uumid.

3

uun³: fk. 1. Keliya. Tusaale: Carruurta uun caanaha sii. 2. Mid kastaba ha ahaadee. Tusaale: Nin uun weyddii. 3. Mid aan cayinnayn, mid aan la garanayn. Tusaale: Wiil uun baa noo sheegay.

waa la naqliyay ✓