muug — Macnaha & Turjumaada

1

(Muug-ga)

2

Wax ishu arkayso; muuqaal.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: muuq.

waa la naqliyay ✓

m. n. aspect, figure, shape, external appearance

waa la naqliyay ✓

-ga: (n) appearances (apiir'ansi); image (imeey'j) ~ muuq-a

waa la naqliyay ✓

1

a: muuq

2

de: aspect, figure, shape, external appearance

3

lx: muug

4

pd: (-ga Pl: muugag (ga))

5

ps: n4-m

6

key: muug

waa la naqliyay ✓

pr. n., loc. Mudug [region in central Somalia.]

waa la naqliyay ✓

(n) Mudug; the central region of Somali

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) qaawani aan waxba la sidan. Qof muddug ah maxaad ka yeeli.

waa la naqliyay ✓

1

cf: Gaalkacyo

2

de: Mudug [region in central Somalia]

3

lx: Mudug

4

ps: n0-loc

5

key: Mudug

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) hanti iyo maamul la leeyahay. Dh: kulki, maal, hanti.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Murug-ga) a) Midab ka kooban midabyo isku darsamay; camaajiir. b) Wax wax badan isku kor laablaabma oo la kala bixbixin waayo (dun, xarig, ...).

2

2. (Murug-ta) Arrin xusuusteedu saamays weyn leedahay, oo laga naxo; uurkutaallo; caloolxumo; hammi; welwel; welbahaar; islahadal; (ama murugo).

waa la naqliyay ✓

1

murug¹: m.l 1. Cayayaan geedka digirta ka cuna caleenta. 2. Isku marmidda xarig, dun iyo wixi lamida ay isku milqaan.

2

murug²: m.dh 1. la-mid: murugo 1. Uurkutaallo; caloolxumo. 2. la-mid: murud.

3

murug³: f.g1 (-rgay, -rugtay; -rgi) 1. Xarig iyo wixi lamida si aad ah isku dhex gelid. 2. Arrin iyo wixi lamida wax aan la xallin karin noqosho.

waa la naqliyay ✓

1

murug¹: m.dh 1. la-mid: murugo. Uurkutaallo; caloolxumo. 2. la-mid: murud.

2

murug²: f.g1 (-rgay, -rugtay; -rgi) 1. Xarig iyo wixi lamida si aad ah isku dhex gelid. 2. Arrin iyo wixi lamida wax aan la xallin karin noqosho. m.f.dh, murgid.

waa la naqliyay ✓

1

f. n. worry, anxiety, preoccupation, mental ~ emotional torment

2

murug v. worry, be worried ~ deeply concerned

3

murug m. n. mixture, tangle; multicolored pattern

4

murug [inchoative] v. get mixed up, become entangled, be tangled

5

murug: m. n., (mass n.): crumbs, remaining contents of food

waa la naqliyay ✓

[MURUK, MURUGH) Uvaria denhardtiana 02

waa la naqliyay ✓

(Morug) C Uvaria denhardtiana Engl.&Diels Annonaceae.

waa la naqliyay ✓

1

-ay/tay: (v) become complex; perplex (peer palaks); complicate (kom pilkeeyt)

2

murug -ta: (n) sorrow (soor'oo); misery (miz'ari); dejection (dijak shin) ~ walbahaar, murugo, tiiraanyo.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) isku maran oo isku gunguntan.

2

murug: (fal) isla jahawareer oo arrin madaxa ha la isku geliyo. Arrin aabbo weydaay murug. Dh: jahawareer, qasan.

3

murug -ga: (magac, lab, keli) midab ka kooban midabyo isku darsamay. Dh: camaajiir.

4

murug -ga: (magac, lab, keli) qasan iyo walaaq xoog ah oo arrini ay gasho oo xal iyo furdaamin midba loo waayo. Dh: jahawareer.

5

murug -ga: (magac, lab, keli) marmid uu xadhig si xoog ah u marmo oo uu is dhexgalo oo kor iyo hoos isku laablaabmo oo la kala bixin kari waayo.

6

murug -ta: (magac, dhedig, keli) welwel iyo uur ku taallo loo qabo sida wax maqan ama natiijada wax tegey ay noqon doonto. Dh: murugo, uurkutaallo, walbahaar.

waa la naqliyay ✓

1

(Afargees-ka, Afargees-ta)

2

Muug fidsan oo leh afargees oo toosan iyo afar dhinac oo is wada dherer le'eg.

waa la naqliyay ✓

1

(Muuqaal-ka)

2

Muuqasho; muug.

waa la naqliyay ✓

1

(Muuqasha-da)

2

Wax indhaha lagu arko noqosho; muug yeelasho.

waa la naqliyay ✓

1

muuqaal¹: m.l (-llo, m.dh) 1. Muug. 2. Waxa la daawado oo dhan sida filinka, masraxiyadda iyo wixi lamida.

2

muuqaal²: m.l (naxwe) Qaab muujinaya habdhaca falka oo la xiriira muddada dheer ama gaaban ee falku dhacayo iyo dhammaadshihiisa.

waa la naqliyay ✓

1

muuqaal¹: m.l (-llo, m.dh) 1. Muug. 2. Waxa la daawado oo dhan sida filinka, masraxiyadda iyo wixi lamida.

2

muuqaal²: m.l (naxwe) Qaab muujinaya habdhaca falka oo la xiriira muddada dheer ama gaaban ee falku dhacayo iyo dhammaadshihiisa.

waa la naqliyay ✓

/aneemik/anemic; (adj) 1. qofka dhiig yarida qaba 2. qof midabkiisu badalmay ama, diif ka muugato.

waa la naqliyay ✓

/appiiransi/appearances; (n) 1. muugaal, muugasho. e.g. He likes her appearance. (n) 2. soo bixid. e.g. With the appearance of computers, many people lost their jobs.

waa la naqliyay ✓

/iklipis/ (n) 1. qorrax madoobaad ama dayax madoobaad. e.g. the Sun in eclipse (n) 2. hoos-udhac, sida quwad-jabka iwm (v) 3. ka fiicnaansho, oo wax-qabadka qofka kale uu muugan waayo. e.g. He is eclipsed by his brother, who is very famous.

waa la naqliyay ✓

/evidhantali/ (adv) sida-cad, sida-muugqata.

waa la naqliyay ✓

/ (n) 1. hadal, tacbiir, oraah (n) 2. muuga ama aragtida wajiga qofka ka muuqda (n) 3. muujinta shacuurta gofka.

waa la naqliyay ✓

/jubalant/ (adj) farxad ka muugato (aad u faraxsan); rayrayn leh) e.g. A jubilant man.

waa la naqliyay ✓

Wax aan muugan, aqoon-kooban

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho gabadh la rajaynayo inay qayrkeed ka dhex muugato qurux iyo qaayo ba.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) ahaanshaha labada waalid kooga lab. Aabbanimo carruurtu ha kaa dareento. Li: hooyanimo.

2

aabbanimo -da: (magac, dhedig, keli) lahaanshaha tilmaamaha xilkasnimo ee aabbaha. Ugaasku waa nin ay aabbanimadu ka muugato. Dh: xilkasnimo.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) baadi, in badan tebid la'aan oo tasoobid. Abaajiyid ayaa ka muugata shagadaada, waayo wax badan baa ka magan.

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) mid buurni ama awoodi ka muugato. Kala awrran labaduye, edebtiyo aqoontiyo, asluubtay iksu dhaafeen.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) baan ku raysasho. Baansashadu bukaankan way ka muugataa.

2

baansasho -da: (magac, dhedig, keli) qof buka, dhakhtar, wadaad ama cid kale oo wax dawaysa u geysasho. Dh: baansad, baansi.

waa la naqliyay ✓

1

(Mug-ga)

2

1. Weel ama wax kale oo gudo leh, inta qaadkiisu le'eg yahay.

3

2. Kol; mar.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Weel ama wax kale oo gudo leh, inta qaadkiisu le'egyahay. 2. Inta shay gudo leh buuxin karta. 3. Kol; mar.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Weel ama wax kale oo gudo leh, inta qaadkiisu le'egyahay. 2. Inta shay gudo leh buuxin karta. 3. Kol; mar.

waa la naqliyay ✓

Volume

waa la naqliyay ✓

Volume

waa la naqliyay ✓

1

m. n. capacity, volume, amount a vessel can contain

2

mug m. n. present time; at this moment, for now, currently

waa la naqliyay ✓

1

/mag/ (n) koob dheg leh (fujaan).

2

mug: /mag/mugging;(v) dhicid (qof xoog wax uga boobid).

waa la naqliyay ✓

-ga: (n) capacity (ka paas 'ati); volume (yool 'i-yuum)

waa la naqliyay ✓

1

(ereycodeed) u dhigma mudh; wa'. Annaga oon eegeynba ayuu mug nagu soo yidhi. Dh: mudh.

2

mug-ga: (magac, lab, keli) weel ama wax u dhigma oo gun lihi inta halbeeg sadexjibaaran ee uu gudihiisa ku qaadi karo; walax godani inta ay gudeheeda ku qaadi karto.

3

mug-ga: (magac, lab, keli) inta uu gudaha shaygu le'eg yah. Taangi aad u mug weyn ayaan biyaha ku shubtaa. Dh: qaad.

4

mug (falkaabe) erey lagu cabbiro amminka kolkaa la joogo. Muggan ayuu baxayaa. Dh: hadda, eegga, imminka, amminka.

waa la naqliyay ✓

n., kalax, -i.

waa la naqliyay ✓

1

vl. pron., neg. he ... not

2

muu question word, vl. pron. does he ? / is he ...?

waa la naqliyay ✓

[pronoun plus negative] 1. he..not. Ex: Cali muu arag; Ali didn't see ~ muusan 2. (interrogative word) why., he..?/ is..he..? ~ miyuu. Ex: Muuse muu orday? did Muse run?

waa la naqliyay ✓

1

(ereycodeed) erey lagu asteeyo ci'da waraabaha. Dh: aaw.

2

muu: (falkaabe) erey falkaab ah oo u dhigma miyuu aarmuu. Muu iskaba aamuso.

3

muu-da: (magac, dhedig, keli) xoolo la dhaqdo. Muuda usha ka daa. Dh: makas, xoolo.

waa la naqliyay ✓

1

(Buug-ga)

2

Xaashiyo badan oo isku xiran oo wax qorani ku daabacan yihiin ama iskaba cad, oo la akhristo ama wax lagu qorto. - Kitaab.

waa la naqliyay ✓

m.l (buug, m.dh/-aag/-ag, m.l) 1. Tiro warqado ah, dhan isaga xiran, garbad leh oo suugaan amaa saynis ku qoranyahay. 2. Tiro warqado ah, dhan isaga xiran garbad leh oo aan wax ku qorneyn.

waa la naqliyay ✓

m.l (buug, m.dh/-aag/-ag, m.l) 1. Tiro warqado ah, dhan isaga xiran, garbad leh oo suugaan amaa saynis ku qoranyahay. 2. Tiro warqado ah, dhan isaga xiran garbad leh oo aan wax ku qorneyn.

waa la naqliyay ✓

m. n. book

waa la naqliyay ✓

-ga: (n) [Plural buugag-a] book (buuk) ~ kitaab

waa la naqliyay ✓

1

de: book

2

lx: buug

3

pd: (-ga Pl: buugag (ga), buwaag (ta))

4

ps: n4-m, n8-m

5

xe: diiwaan, daftar {Eng}

6

xv: kitaab

7

key: buug

waa la naqliyay ✓

1

1. (Duug-ga) (maro, kd.) Aan cusbayn; wax badan laga joogo waagii la sameeyey.

2

2. (Duug-ta) Qof dhintay, xabaalid, aasid.

waa la naqliyay ✓

1

duug¹: m.l Wax muddo badan lagu dhaqmayey.

2

duug²: m.l (taar.) (qadiim) Waxay tilmaamaysa waayadii hore, xilliyadii Masaaridii hore, Giriiga, iyo Roomaanka.

3

duug³: m.dh 1. Xoolaha la qalo marka qof dhinto; axan; qoriqaad. 2. la-mid: duugid.

4

duug⁴: f.g1 (-gay, -gtay) 1. Wax xabaalid. 2. Qof muruqyadu xanuunayaan u daliigid. 3. Harag iyo wixi lamida jilcin. 4. Geellisid.

waa la naqliyay ✓

1

duug¹: m.l Wax muddo badan lagu dhaqmayey.

2

duug²: m.l (taar.) (qadiim) Waxay tilmaamaysa waayadii hore, xilliyadii Masaaridii hore, Giriiga, iyo Roomaanka.

3

duug³: m.dh Xoolaha la qalo marka qof dhinto; axan; qoriqaad.

4

duug⁴: f.g1 (-gay, -gtay) 1. Wax xabaalid. 2. Qof muruqyadu xanuunayaan u daliigid. 3. Harag iyo wixi lamida jilcin. 4. Geellisid. m.f.dh, duugid.

waa la naqliyay ✓

1

v. bury

2

duug [feminine] n. funeral, burial

3

duug m. n. (adj.): worn out object, something used; second-hand; very old

4

duug v. massage, rub

waa la naqliyay ✓

1

-ah: (adj) used (yuusdh); secondhand ~ la isticmaalay

2

duug -ay / tay: (v) 1. bury (been); place in the ground ~ aas. 2. massage (ma-saash)-, knead (niidh)-, massage to relax the muscles ~ daliig

3

duug -ta: (n) burial (beeriyal)-, funeral (fiyuu-naral) ~ duugis, aas

waa la naqliyay ✓

1

(fal) meel jidhka ka mid ah gacanta ku jijibi.

2

duug: (fal) neef xoolo ah oo caano badan ku leh ka lis.

3

duug: (fal) wax, yaanuu muuqane qari oo intaad god u qoddo ciidda ku rog.

4

duug: (fal) qof geeriyooday xabaal oo meel qodan ku aas. Dh: aas, xabaal.

5

duug-ga: (magac, lab, keli) wax in badan jirey oo gaboobay. Dh: hun, gabow. Li: cusub, da'yar.

6

duug -ta: (magac, dhedig, keli) kharashka ku baxa aaska meydka.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. (-gag, m.l) Qof cuntada si wanaagsan u karin yaqaana; kooke. 2. K. ah: nooc tusbaxyada ka mid ah qurux badan oo aan qayirmin.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. (-gag, m.l) Qof cuntada si wanaagsan u karin yaqaana; kooke. 2. K. ah: nooc tusbaxyada ka mid ah qurux badan oo aan qayirmin.

waa la naqliyay ✓

m. n. cook

waa la naqliyay ✓

-ga: (n) cook (kuk) ~ kooke

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) qofka samaynta cuntada yaqaan. Dh: dabbaakh.

waa la naqliyay ✓

1

de: cook

2

lx: kuug

3

pd: (-ga Pl: kuugag (ga) ~ kuug (ta))

4

ps: n4-m, n5-m

5

syn: kooke {Eng}

6

key: kuug

waa la naqliyay ✓

1

muud¹: m.l la-mid: muudid.

2

muud²: m.l (-do, m.dh) (baayoloji) Dareere hurdi-caddaan saafiya ah, kaasi oo soo hadha marka dhiiggu xinjiroobo kaddib, badanaana wuxuu ka kooban yahay balaasmo aan lahayn wakiillada xinjirowga dhiigga.

3

muud³: f.mg1 (-day, -dday) 1. Si dhuumasho ama qarsoodi ah kayn ama biyo dhexdood u marid. 2. Ka m.: biyo, kayn iyo wixi lamida meeshii laga galay ma'ahee meel kale oo ka fog ka soo bixid. 3. U m.: meel si qarsoodi ah u aadid.

waa la naqliyay ✓

1

muud¹: m.l (-do, m.dh) (baay.) Dareere hurdi-caddaan saafiya ah, kaasi oo soo hadha marka dhiiggu xinjiroobo kaddib, badanaana wuxuu ka kooban yahay balaasmo aan lahayn wakiillada xinjirowga dhiigga.

2

muud²: f.mg1 (-day, -dday) 1. Si dhuumasho ama qarsoodi ah kayn ama biyo dhexdood u marid. 2. Ka m.: biyo, kayn iyo wixi lamida meeshii laga galay ma'ahee meel kale oo ka fog ka soo bixid. 3. U m.: meel si qarsoodi ah u aadid. m.f.dh, muudid.

waa la naqliyay ✓

v. move (through something) slowly and with difficulty

waa la naqliyay ✓

1

(fal) halkaad joogtey ka soco oo si qarsoodi ah meel kale u tag. Kala maqan ratiga muuda iyo Mooggan rarataaye.

2

muud -ka: (magac, lab, keli) fuuqa macaan ee dareeraha ah ee midhaha iyo qadhaabku leeyihiin. Sonkortu waa muudka qasabka. Dh: muuq, miid.

waa la naqliyay ✓

1

de: move (through s.t.) slowly and with difficulty

2

lx: muud

3

pd: (muuday)

4

ps: v1=

5

key: muud

waa la naqliyay ✓

1

(Muul-ka)

2

1. Wax buuxa; wax tiro badan.

3

2. Wax wax ugu wanaagsan.

waa la naqliyay ✓

m.l (-lal, m.l) 1. M. ah; wax badan. 2. M. ah: wax, wax ugu wanaagsan. 3. Qof mingis laga tumayo, ciyaaraha loo ciyaaro middooda saddexaad.

waa la naqliyay ✓

m. n. abundance, something full ~ complete; excellent

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) buuxa aad ah oo tira badan. Dh: buux, daf. Li: qabaabsi, naadir.

2

muul -ka: (magac, lab, keli) bawaariista doontal saaran kan ugu weyn.

3

muul -ka: (magac, lab, keli) dhuumaha ama maangaddada biyaha uskagga ah magaalada ka qaada ee badda ama meelaha loogu tala galay geeya. Dh: foos. Wa: muulal

4

muul-ka: (magac, lab, keli) waxa ugu wanaagsan shey meel yaal oo badan. Muul qaado kolka wax lagu doorransiiyo. Dh: haldoor

waa la naqliyay ✓

1

de: abundance, s.t. full ~ complete; [atr. fig.] excellent

2

lx: muul

3

pd: (-ka Pl: muulal (ka))

4

ps: n4-m

5

key: muul

waa la naqliyay ✓

m.l (-nan, m.l) 1. Ugaarta midkooda lab ee hoggaamiya inta kale. 2. Dameer weyn oo lab ah.

waa la naqliyay ✓

m.l (-nan, m.l) 1. Ugaarta midkooda lab ee hoggaamiya inta kale. 2. Dameer weyn oo lab ah.

waa la naqliyay ✓

m. n. strong adult male monkey, leader of its group

waa la naqliyay ✓

1

de: strong adult male monkey, leader of its group

2

lx: muun

3

pd: (-ka Pl: muunan (ka))

4

ps: n4-m

5

syn: coofaar

6

key: muun

waa la naqliyay ✓

m.l (-qaq, m.l) Bidhaanta ishu aragto. la-mid: muug.

waa la naqliyay ✓

m.l (-qaq, m.l) Bidhaanta ishu aragto. la-mid: muug.

waa la naqliyay ✓

Visibility

waa la naqliyay ✓

m. n. appearance, aspect; characteristic {chemistry}

waa la naqliyay ✓

-a: (n) appearances (apiir'-ansi); image (zweeyj) ~ hummaag; muug

waa la naqliyay ✓

1

-a: (magac, lab, keli) biyaha ama dheecaanka macaan ee aalaha, midhaha iyo waxyaale kale oo la cunaa ay leeyihiin ee la muudsado. Dh: muud.

2

muuq-a: (magac, lab, keli) hummaagga guud ee qof ama wax kale oo si wanaagsan kuugu muuqda. Dh: hummaag, muuqaal, argti.

waa la naqliyay ✓

1

a: muug

2

de: appearance, aspect; characteristic {chemistry}

3

lx: muuq

4

pd: (-a Pl: muuqaq (a))

5

ps: n4-m, n2a-m

6

key: muuq

waa la naqliyay ✓

m. n. sealing wax; seal, stamp

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) gaadiidka la rarto ee awrta dameeraha baabuurta iyo wixii la mid ah. Nin muur lihi waa maalqabeen. Dh: gaadiid.

waa la naqliyay ✓

1

a: moor

2

bw: Arabic

3

de: sealing wax; seal, stamp

4

lx: muur

5

pd: (-ka Pl: muurar (ka))

6

ps: n4-m

7

key: muur

waa la naqliyay ✓

1

(Muus-ka)

2

1. Miro dheerdheer oo dhumuc leh oo soo godgodan oo si qurux badan cuntub ugu baxa; midabkoodu, kolkay bislaadaan, waa cawl dahabka u eg, aadna waa u macaan yihiin; geedka muusku, geed dhab ah ma aha; waa caws weynaadey, caleemihiisuna waa wax dhab u balballaaran oo dheerdheer; (ama moos).

3

2. Mandiil daab leh oo isku laabanta oo lagu xiirto.

waa la naqliyay ✓

1

muus¹: m.l (-sas, m.l) 1. Mindiil daab leh, isku laabanta, oo lagu xiirto. 2. la-mid: moos².

2

muus²: f.mg1 (-say, -stay) Biyo hoos u gelid.

waa la naqliyay ✓

1

muus¹: m.l (-sas, m.l) 1. Mindiil daab leh, isku laabanta, oo lagu xiirto. 2. la-mid: moos.

2

muus²: f.mg1 (-say, -stay) Biyo hoos u gelid. m.f.dh, muusid.

waa la naqliyay ✓

1

v. flow out of the ground

2

muus m. n. banana

3

muus m. n. razor

waa la naqliyay ✓

1

(Mus) All. Som. Musa sp. Musaceae.

2

All. Som. Musa paradisiaca L. Musaceae.

3

S Ensete ventricosum (Welw.) Cheesman. Musaceae.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) banana (ba nan a) ~ moos

2

muus -ay / -tay: (v) embank (embaank); dam (dhaam), dam up, earth up ~ moos

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) geed caleemo dhaadheer oo balballaadhan bixiya oo gun jilicsan iyo midho rooshaan u baxa leh oo dhala khudradda muuska. Dh: moos.

2

muus-ka: (magac, lab, keli) midho dhaadheer oo soo yare xoodan oo si qurux badan oo rooshaamo ah u baxa kolkay bislaadaanna midabkoodu waa huruud jaalle ah oo aad u macaan. Soomaaliya waa waddannada ugu caansan dhoofinta muuska Dh: moos.

3

muus-ta: (magac, dhedig, keli) mindiil daab leh oo isku laabanta oo aad u af badan oo waayadii hore lagu xiiran jiray. Muus ii soo ibi. Dh: maddiil, daar.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-gay, -gtay) 1. Caano naas ka jaqid. 2. Biyo, naafto iyo wixi lamida tuubbo ku dhuuqid iyada oo la adeegsanayo bishimaha iyo carrabka. 3. Hoore isbuunyo, cudbi iyo wixi lamida ku soo qaadid.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-gay, -gtay) 1. Caano naas ka jaqid. 2. Biyo, naafto iyo wixi lamida tuubbo ku dhuuqid iyada oo la adeegsanayo bishimaha iyo carrabka. 3. Hoore isbuunyo, cudbi iyo wixi lamida ku soo qaadid. m.f.dh, nuugid.

waa la naqliyay ✓

v. suckle, suck (from the breast); absorb {chemistry}

waa la naqliyay ✓