muud — Macnaha & Turjumaada

1

muud¹: m.l la-mid: muudid.

2

muud²: m.l (-do, m.dh) (baayoloji) Dareere hurdi-caddaan saafiya ah, kaasi oo soo hadha marka dhiiggu xinjiroobo kaddib, badanaana wuxuu ka kooban yahay balaasmo aan lahayn wakiillada xinjirowga dhiigga.

3

muud³: f.mg1 (-day, -dday) 1. Si dhuumasho ama qarsoodi ah kayn ama biyo dhexdood u marid. 2. Ka m.: biyo, kayn iyo wixi lamida meeshii laga galay ma'ahee meel kale oo ka fog ka soo bixid. 3. U m.: meel si qarsoodi ah u aadid.

waa la naqliyay ✓

1

muud¹: m.l (-do, m.dh) (baay.) Dareere hurdi-caddaan saafiya ah, kaasi oo soo hadha marka dhiiggu xinjiroobo kaddib, badanaana wuxuu ka kooban yahay balaasmo aan lahayn wakiillada xinjirowga dhiigga.

2

muud²: f.mg1 (-day, -dday) 1. Si dhuumasho ama qarsoodi ah kayn ama biyo dhexdood u marid. 2. Ka m.: biyo, kayn iyo wixi lamida meeshii laga galay ma'ahee meel kale oo ka fog ka soo bixid. 3. U m.: meel si qarsoodi ah u aadid. m.f.dh, muudid.

waa la naqliyay ✓

v. move (through something) slowly and with difficulty

waa la naqliyay ✓

1

(fal) halkaad joogtey ka soco oo si qarsoodi ah meel kale u tag. Kala maqan ratiga muuda iyo Mooggan rarataaye.

2

muud -ka: (magac, lab, keli) fuuqa macaan ee dareeraha ah ee midhaha iyo qadhaabku leeyihiin. Sonkortu waa muudka qasabka. Dh: muuq, miid.

waa la naqliyay ✓

1

de: move (through s.t.) slowly and with difficulty

2

lx: muud

3

pd: (muuday)

4

ps: v1=

5

key: muud

waa la naqliyay ✓

1

(Murud-ka)

2

Wax fartu soo qaaddo ama la mariyo oo la leefo; leefin.

waa la naqliyay ✓

m.l Caano, subag, malab iyo wixi lamida inta ku dhegta gidaarka ama salka weel. la-mid: murug² (2), mudur.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) wax fartu soo qaaddo ama la mariyo oo la leefleefo. Dh: murdis, murin, murdin.

2

murud -ka: (magac, lab, keli) sheekh meel maqaam ah fadhiya oo fooxinta iyo siyaara qaadka maqaamka u xilsaaran. Mawlidka murudka ayaa akhriya Dh: muruud.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) maqnaansho xagga maskaxda ah. Dh: daahid, maqnaan.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Biyo, kayn iyo wixi lamida wax dhex marin, iyadoo aan la arkayn.

waa la naqliyay ✓

(fal) muud ka keen. Aalaha muudi oo eeg inuu macaan yahay.

waa la naqliyay ✓

1

(Bakhayl-ka)

2

Qof aan deeq lahayn oo aan wax bixin; muudal; masuug; dhabcaal.

waa la naqliyay ✓

1

(Bartiyaqaan-ka)

2

Qofka wixiisa keliya yaqaan oo dadka aan wax ku darsan; aan hantidiisa wax ka bixin dadka kalena, wax ka doonin; muudal, dhabcal, masuug.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhabcaal-ka)

2

(qof) deeq daran; bakhayl; muudal; masuug.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhabcaalnima-da)

2

Dhabcaal ahaansho; muudalnimo; bakhaylnimo; masuugnimo.

waa la naqliyay ✓

1

(Masuug-ga)

2

Dhabcaal; bakhayl; muudal.

waa la naqliyay ✓

1

(Masuugnima-da)

2

Masuug ahaan; muudalnimo; dhabcaalnimo; bakhaylnimo.

waa la naqliyay ✓

1

(Muudal-ka)

2

Bakhayl; masuug; dhabcaal.

waa la naqliyay ✓

1

(Muudid-da)

2

1. Dhir is haysata ama biyo dhexdood, si qarsoodi ah ama dhuumasho, u marid; dusid.

3

2. Meel inta laga galo, meel kale oo fog laga soo baxo.

4

3. Doolnimo meel ku tegid.

waa la naqliyay ✓

1

(Muudmuudsasha-da)

2

In badan ama cabbaar muudsasho.

waa la naqliyay ✓

1

(Muudsasha-da)

2

Wax sida nacnaca, afka lagu haysto, oo bushimaha iyo carrabka lagu rogrogo oo lagu nuugo taniyo inta qoyaanka ama dhacaanku ka idlaado.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Nacnac-a) Cadad ka samaysan sonkor la bisleeyey oo dhir udgoon lagu daray oo la muudmuudsado.

2

2. (Nacnac-da) Hadal badan oo aan milgo lahayn; daroori; tororog.

waa la naqliyay ✓

1

(Qudur-ka)

2

Bakhayl; muudal.

waa la naqliyay ✓

1

(Shaxiix-a)

2

Dhabcaal; muudal; bakhayl; masuug.

waa la naqliyay ✓

1

bakhayl¹: m.l (-llo, m.dh) Nin aan hantidiisa dadka kale wax fiican siin; muudal; dhabcaal. la-mid: bakhiil¹.

2

bakhayl²: f.mg1 (-aylay, -ayshay) ku b.: hanti bixinteeda ku gacan adkansho. la-mid: bakhiil².

waa la naqliyay ✓

1

dhabcaal¹: m.l (-llo, m.dh) Nin aan hantidiisa waxba ka bixinin; bakhayl, muudal.

2

dhabcaal²: m.dh (-lo, m.l) Naag aan hantideeda wax ka bixin. la-mid: dhabcaalad.

waa la naqliyay ✓

1

dhunkuluulux¹: m.l.kh Dh. ah: cunto aad loo kariyey oo muudmuudday.

2

dhunkuluulux²: f.mg1 (-xay, -xday) Cunto aad loo kariyey muudmuudid.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-kaa, -kayd) Wax, waxbixinta ku adagtahay ahaansho (qof); bakhayl; muudal, dhabcaal.

waa la naqliyay ✓

m.dh Waxyaabo macmacaan oo laysku daray oo inta la qaboojiyo markay fariistaan la muudmuudsado ama la leefleefo.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg muud³. la-mid: muud¹.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg muudi.

waa la naqliyay ✓

1

(Mud-ka)

2

(xoolo) cad tahar iyo jiir iyo baruur isugu dhafan oo shafka iyo candhada u dhexeeya.

waa la naqliyay ✓

1

mud: m.l Cad, tahar iyo baruur isugu jira oo shafka iyo candhada u dhexeeya (geel).

2

mųd: f.g1 (-day, -dday) 1. Shay badanaa fiiqan meel ku turqid. 2. Cid daawo durid.

waa la naqliyay ✓

mųd: f.g1 (-day, -dday) 1. Shay badanaa fiiqan meel ku turqid. 2. Cid daawo durid. m.f.dh, mudid.

waa la naqliyay ✓

1

v. pierce; poke, prick; give an injection (to)

2

mud m. n. fatty meat from below the stomach

waa la naqliyay ✓

/madh/ (n) dhoobo.

waa la naqliyay ✓

-ay I day: (v) [with preposition ku] 1. penetrate with a sharp object; puncture (pangkjar); perforate (peer fa reeyt); pierce (pi-irs); jab (jaab); prod (paroodh). 2. inject (in jakt) with syringe (sariinj)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) cid xanuunsanaysa irbad dawo ku jirto ku dur oo dawada ku sii. Wiilka xummadbaa haysee noo mud. Dh: turuq, dur.

2

mud: (fal) shay caaro fiiqan leh sida mudaca irbad iyo wixii la mid ah jidh ama meel kale ku turuq. Qodax ku mud dhiig yari ha ka soo yaacee. Dh: dur, turuq, dalooli.

3

mud-ka: (magac, lab, keli) cad geela kaga yaal sararta oo ah inta xundhurta ka sarreysa waana cad isugu jira tahar, jiidh iyo baruur. Mudkaa laga cunaa geel hadduu kaa awaal go'e.

4

mud-ka: (magac,lab, keli) qiyaasaha badarka sharci ahaan loo bixiyo lagu qiyaaso mid ka mid ah oo u dhiganta sacab muggii. Labo mud bixi. Dh: sacab.

waa la naqliyay ✓

n., dhoobo, -adi, dhoobo hareedaad.

waa la naqliyay ✓

1

vl. pron., neg. he ... not

2

muu question word, vl. pron. does he ? / is he ...?

waa la naqliyay ✓

[pronoun plus negative] 1. he..not. Ex: Cali muu arag; Ali didn't see ~ muusan 2. (interrogative word) why., he..?/ is..he..? ~ miyuu. Ex: Muuse muu orday? did Muse run?

waa la naqliyay ✓

1

(ereycodeed) erey lagu asteeyo ci'da waraabaha. Dh: aaw.

2

muu: (falkaabe) erey falkaab ah oo u dhigma miyuu aarmuu. Muu iskaba aamuso.

3

muu-da: (magac, dhedig, keli) xoolo la dhaqdo. Muuda usha ka daa. Dh: makas, xoolo.

waa la naqliyay ✓

m.l Daaq; caws.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) beertu marka ay bislaato ee madaxa laga soo guro halka la isugu keeno sabuullada, si loo tumo oo firida looga saaro. Uud weyn bayn noqotay beertii. Dh: madaarad.

2

uud -ka: (magac, lab, keli) doog dillaacay oo ubax baxshey.

waa la naqliyay ✓

1

de: pasture, meadow; land with piled straw ~ haystacks (after a harvest)

2

initial: u

3

lx: uud

4

pd: (-ka)

5

ps: n2a-m

6

key: uud

waa la naqliyay ✓

1

(Buud-ka)

2

Jaadadka doonyaha mid ka mid ah.

waa la naqliyay ✓

m.l (-dad, m.l) 1. Doon meel dhexaad ah oo qaadda afar boqol ilaa kun kintaal. 2. Kabaha waaweyn ee ay askartu qaadato.

waa la naqliyay ✓

m.l (-dad, m.l) 1. Doon meel dhexaad ah oo qaadda afar boqol ilaa kun kintaal. 2. Kabaha waaweyn ee ay askartu qaadato.

waa la naqliyay ✓

m. n. medium-sized boat

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) kabo lagu xarragoodo ee wada xidhan.

waa la naqliyay ✓

1

de: medium-sized boat

2

lx: buud

3

pd: (-ka Pl: buudad (ka))

4

ps: n4-m

5

key: buud

waa la naqliyay ✓

1

(Cuud-ka)

2

1. Qoriqadiid udgoon oo la shito.

3

2. Cayaar qori yar (cuud) iyo ulo, lagu cayaaro.

4

3. Good, xoolo.

5

4. (badar) jariirta aad loo yaryareeyo.

waa la naqliyay ✓

1

cuud¹: m.l 1. Qori caraf udgoon leh oo la shito. 2. Jiriir badar oo aad loo yaryareeyey; xanbab. 3. Nooc ka mid ah cayaaraha dhallinyartu dheesho oo qori yaryar lagu faniijiyo, kaddibna inta ay yoolka u jirto lagu xisaabtamo. 4. la-mid: cood.

2

cuud²: f.mg1 (-day, -dday) Ciyaar cuud dheelid.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Qori caraf udgoon leh oo la shito. 2. Jiriir badar oo aad loo yaryareeyey; xanbab. 3. Nooc ka mid ah cayaaraha dhallinyartu dheesho oo qori yaryar lagu faniijiyo, kaddibna inta ay yoolka u jirto lagu xisaabtamo. 4. la-mid: cood.

waa la naqliyay ✓

1

m. n., [collective] incense; granules of ground grain

2

cuud m. n., [collective] wealth, property, prosperity

3

cuud m. n. lute

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) incense (insens); an aromatic gum, that is burned to produce a pleasant odor; frankincense; aromatic gum ~ foox

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) mid ka mid ah qalabka muusikada oo leh 12 xadhig oo la giijiyey oo badanaa lagu tumo heesaha qaaciga ama qaraamiga. Dh: kaman, dhadoon.

2

cuud -ka: (magac, lab, keli) jidhiidha badarka ee aadka loo yaryareeyo.

3

cuud-ka: (magac, lab, keli) xoolaha la dhaqdo ama hanti kaleba. Dh: cood, xoolo.

4

cuud -ka: (magac, lab, keli) qori udgoon leh oo la shito. Cuudku waa udgoone guriga inoogu shid. Dh: qoricuud.

5

cuud -ka: (magac, lab, keli) ciyaar qori yar iyo ul lagu ciyaaro.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Duud-da) a) (-°) Dhir badan oo waaweyn oo xoonsan; toon; kayn. b) Buuro xiriira.

2

2. (Duud-ka) Dul; kor; dhabar.

waa la naqliyay ✓

1

duud¹: m.l (-dad, m.l) 1. Dhabar. 2. Meel dhulka ka sarreysa oo labada dhan dooxooyin ama togag ka xigan.

2

duud²: m.l (-dad, m.l) Biyo yar oo weel biyood salkiisa ku jira. la-mid: duuddo.

3

duud³: m.dh Buuro xiriira, sanaag.

4

dųud: m.dh 1. Dhir badan oo waaweyn oo xoonsan; toon; kayn. 2. Qof odayga uu ku abtirsanayo aan wax badan ka tirsan. 3. Reer; qabiil.

waa la naqliyay ✓

1

duud: m.l (-dad, m.l) 1. Dhabar. 2. Meel dhulka ka sarreysa oo labada dhan dooxooyin ama togag ka xigan.

2

dųud: m.dh 1. Dhir badan oo waaweyn oo xoonsan; toon; kayn. 2. Qof odayga uu ku abtirsanayo aan wax badan ka tirsan. 3. Reer; qabiil.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. back (of human being); upper part (of anything)

2

duud [feminine] n. mountain top ~ peak; forest

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) back (baak); human back. Ex: duudkuu ku qaaday: he carried it on his back

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) gar adag oo dixda loola dhaadhaco oo dhiig ama dhaqaaqil lagu furdaaminayo.

2

duud-da: (magac, dhedig, keli) meel geedo badan oo is wada haysta oo aan si fudud loo mari karin. Dh: kayn, juuq, xidh, hilo, ay.

3

duud-ka: (magac, lab, keli) lafta dheer ee dhabarka. Duudka ayaa Kayd xanuunaya oo ma foorarsan karo.

waa la naqliyay ✓

1

(Fuud-ka)

2

Dhacaanka ka baxa hilibka iyo kalluunka iyo cagaarta kolka biyo ama caano ama wax la mid ah lagu kariyo; maraq.

waa la naqliyay ✓

1

fuud¹: m.l Dhacaanka ka baxa hilib xoolaad ama mallay iyo wixi lamida oo biyo lagu kariyey; maraq.

2

fuud²: f.g1 (-day, -dday) Hoore si tartiib ah uga dhergid.

3

fųud: m.l (cabbir cagood) Cabbir wax lagu cabbiro oo u dhigma yaardi saddex meelood loo qaybiyey meeshiis.

waa la naqliyay ✓

1

fuud¹: m.l Dhacaanka ka baxa hilib xoolaad ama mallay iyo wixi lamida, oo biyo lagu kariyey; maraq.

2

fuud²: f.g1 (-day, -dday) Hoore si tartiib ah uga dhergid. m.f.dh, fuudid.

3

fųud: m.l (cabbir cagood) Cabbir wax lagu cabbiro oo u dhigma yaardi saddex meelood loo qaybiyey meeshiis.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. broth, soup

2

fuud v. drink broth; sip (a hot liquid)

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) soup in which meat has been boiled; stock (istaak); broth (baraath)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) fuud iyo wixii la mid ah nuug: sida fuudka u cab.

2

fuud -ka: (magac, lab, keli) dheecaanka ka baxa hilibka iyo kalluunka iyo khudradda cagaaran kolka biyo ama wax kale oo la mid ah lagu kariyo. Dh: maraq.

waa la naqliyay ✓

1

(Guud-ka)

2

1. Timaha dheer oo fardaha, kd., surkooda, dhinaca kore, ku yaal.

3

2. Timaha weyn oo madaxa oo dadku deysto.

4

3. Wax joog leh, ama kor u dheer, madaxa ugu korreeya; kor; kore; sure; baar; fiin.

5

4. Aan gaar ahayne, wax badan kooba.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Aan gaar ahayn. 2. Timaha dheer oo fardaha iyo wixi lamida surkooda, dhinaca kore, ku yaal. 3. Timaha weyn oo madaxa oo dadka deysto. 4. Wax kor u dheer, madaxa ugu korreeya; kore; sare; baar.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Aan gaar ahayn. 2. Timaha dheer oo fardaha iyo wixi lamida surkooda, dhinaca kore, ku yaal. 3. Timaha weyn oo madaxa oo dadka deysto. 4. Wax kor u dheer, madaxa ugu korreeya; kore; sare; baar.

waa la naqliyay ✓

General

waa la naqliyay ✓

1

m. n. (adj.): common ~ ordinary thing; general, overall, public

2

guud m. n. mane; large head of hair, spreading hairstyle

waa la naqliyay ✓

name-m high caste, noble; above all. Cf: Gob

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) outer portion; exterior (ikis-tiriyor); surface (serfas) ~ dusha sare

2

guud (adj) common, ordinary, average; general (jenaral); public (pablik). Ex: hantida guud; general asset

waa la naqliyay ✓

1

Generale

2

General

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) xagga sare. Dh: dul, guro, oogo.

2

guud -ka: (magac, lab, keli) timaha dheer ee lala baxo. Gashaantidu guud bay la baxday.

waa la naqliyay ✓

عام

waa la naqliyay ✓

name-m repenting; Prophet in the holy Qur'an

waa la naqliyay ✓

1

(Kuud-ka)

2

Dhis adag oo salkiisu wareegsan yahay ama afargees yahay, oo ballaciisa iyo dhererkiisa kore, dhererkiisu wax badan, badan yahay; in lagu dagaallamo iyo qurux labadaba waa loo dhisaa.

waa la naqliyay ✓

m.l (-dad, m.l) 1. Dhismo adag oo salkiisu wareegsanyahay ama afar gees yahay oo qurux ama in lagu dagaallamo loogu talaggalay. 2. Dhismo loogu talaggalay in korkiisa wax laga daawado, dhismayaasha kale oo dhanna ka dheer.

waa la naqliyay ✓

m.l (-dad, m.l) 1. Dhismo adag oo salkiisu wareegsanyahay ama afar gees yahay oo qurux ama in lagu dagaallamo loogu talaggalay. 2. Dhismo loogu talaggalay in korkiisa wax laga daawado, dhismayaasha kale oo dhanna ka dheer.

waa la naqliyay ✓

m. n. tower

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) dhis adag oo salkiisu wareegsan yahay ama afargees ah, oo ballaciisa iyo dhererkiisa kore, dhererkiisu wax badan, yahay; in lagu dagaallamo iyo qurux labadaba waa loo dhisaa.

waa la naqliyay ✓

1

cf: qalcad

2

de: tower

3

lx: kuud

4

pd: (-ka Pl: kuudad (ka))

5

ps: n4-m

6

key: kuud

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-day, -dday) Tabardarro awgeed tartiib u socosho.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-day, -dday) Tabardarro awgeed tartiib u socosho. m.f.dh, luudid.

waa la naqliyay ✓

v. walk feebly ~ weakly, totter

waa la naqliyay ✓

name-m hidden; Lut; Prophet in the holy Qur'an

waa la naqliyay ✓

-ay / day: (v) move or walk heavily; plod (paloodh) ~ tukub

waa la naqliyay ✓

(fal) socod tallaabo yar oo itaaldarro ka muuqato soco; si tabaryari ah u soco. Dh: tukub.

waa la naqliyay ✓

1

de: walk feebly ~ weakly, totter

2

lx: luud

3

pd: (luuday)

4

ps: v1=intr

5

syn: huddan

6

key: luud

waa la naqliyay ✓

1

(Muug-ga)

2

Wax ishu arkayso; muuqaal.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: muuq.

waa la naqliyay ✓

m. n. aspect, figure, shape, external appearance

waa la naqliyay ✓

-ga: (n) appearances (apiir'ansi); image (imeey'j) ~ muuq-a

waa la naqliyay ✓

1

a: muuq

2

de: aspect, figure, shape, external appearance

3

lx: muug

4

pd: (-ga Pl: muugag (ga))

5

ps: n4-m

6

key: muug

waa la naqliyay ✓

1

(Muul-ka)

2

1. Wax buuxa; wax tiro badan.

3

2. Wax wax ugu wanaagsan.

waa la naqliyay ✓

m.l (-lal, m.l) 1. M. ah; wax badan. 2. M. ah: wax, wax ugu wanaagsan. 3. Qof mingis laga tumayo, ciyaaraha loo ciyaaro middooda saddexaad.

waa la naqliyay ✓