murug — Macnaha & Turjumaada

1

1. (Murug-ga) a) Midab ka kooban midabyo isku darsamay; camaajiir. b) Wax wax badan isku kor laablaabma oo la kala bixbixin waayo (dun, xarig, ...).

2

2. (Murug-ta) Arrin xusuusteedu saamays weyn leedahay, oo laga naxo; uurkutaallo; caloolxumo; hammi; welwel; welbahaar; islahadal; (ama murugo).

waa la naqliyay ✓

1

murug¹: m.l 1. Cayayaan geedka digirta ka cuna caleenta. 2. Isku marmidda xarig, dun iyo wixi lamida ay isku milqaan.

2

murug²: m.dh 1. la-mid: murugo 1. Uurkutaallo; caloolxumo. 2. la-mid: murud.

3

murug³: f.g1 (-rgay, -rugtay; -rgi) 1. Xarig iyo wixi lamida si aad ah isku dhex gelid. 2. Arrin iyo wixi lamida wax aan la xallin karin noqosho.

waa la naqliyay ✓

1

murug¹: m.dh 1. la-mid: murugo. Uurkutaallo; caloolxumo. 2. la-mid: murud.

2

murug²: f.g1 (-rgay, -rugtay; -rgi) 1. Xarig iyo wixi lamida si aad ah isku dhex gelid. 2. Arrin iyo wixi lamida wax aan la xallin karin noqosho. m.f.dh, murgid.

waa la naqliyay ✓

1

f. n. worry, anxiety, preoccupation, mental ~ emotional torment

2

murug v. worry, be worried ~ deeply concerned

3

murug m. n. mixture, tangle; multicolored pattern

4

murug [inchoative] v. get mixed up, become entangled, be tangled

5

murug: m. n., (mass n.): crumbs, remaining contents of food

waa la naqliyay ✓

[MURUK, MURUGH) Uvaria denhardtiana 02

waa la naqliyay ✓

(Morug) C Uvaria denhardtiana Engl.&Diels Annonaceae.

waa la naqliyay ✓

1

-ay/tay: (v) become complex; perplex (peer palaks); complicate (kom pilkeeyt)

2

murug -ta: (n) sorrow (soor'oo); misery (miz'ari); dejection (dijak shin) ~ walbahaar, murugo, tiiraanyo.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) isku maran oo isku gunguntan.

2

murug: (fal) isla jahawareer oo arrin madaxa ha la isku geliyo. Arrin aabbo weydaay murug. Dh: jahawareer, qasan.

3

murug -ga: (magac, lab, keli) midab ka kooban midabyo isku darsamay. Dh: camaajiir.

4

murug -ga: (magac, lab, keli) qasan iyo walaaq xoog ah oo arrini ay gasho oo xal iyo furdaamin midba loo waayo. Dh: jahawareer.

5

murug -ga: (magac, lab, keli) marmid uu xadhig si xoog ah u marmo oo uu is dhexgalo oo kor iyo hoos isku laablaabmo oo la kala bixin kari waayo.

6

murug -ta: (magac, dhedig, keli) welwel iyo uur ku taallo loo qabo sida wax maqan ama natiijada wax tegey ay noqon doonto. Dh: murugo, uurkutaallo, walbahaar.

waa la naqliyay ✓

1

(Muruga-da)

2

Wax saamays daran leh oo maanku la murgo; caloolxumo; (ama murug).

waa la naqliyay ✓

1

murugo¹: m.dh (-ooyin, m.l) la-mid: murug² (1).

2

murugo²: m.dh (c.naf.) Xaalad maskaxeed oo qofku aad u qalbi xunyahay. Dhaqdhaqaaqu wuxuu noqon karaa mid kacsan oo aan xasillooneyn ama mid gaabiya oo an firfircooneyn. Dabeecadda qofka waxa ka muuqata rajobeel iyo beelosheeg. Hurdada, cuntada iyo fakarkaba oo xumaada.

waa la naqliyay ✓

m.dh (c.naf.) Xaalad maskaxeed oo qofku aad u qalbi xunyahay. Dhaqdhaqaaqu wuxuu noqon karaa mid kacsan oo aan xasillooneyn ama mid gaabiya oo an firfircooneyn. Dabeecadda qofka waxa ka muuqata rajobeel iyo beelosheeg. Hurdada, cuntada iyo fakarkaba oo xumaada.

waa la naqliyay ✓

f. n. anxiety, worry

waa la naqliyay ✓

-murugada: (n) sorrow (soor oo); misery (miz 'ari); dejection (dijak-shiri); gloom (gluum) ~ murug, tiiraanyo

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) welwel iyo uurkutaallo; caloolyaw lala mashquulo oo naftu walbahaar joogto ah ku jirto. Dh: murug, uurkutaallo, walbahaar.

waa la naqliyay ✓

1

de: anxiety, worry

2

lx: murugo

3

pd: (/da)

4

ps: n6-f

5

see: murug

6

key: murugo

waa la naqliyay ✓

حزن

waa la naqliyay ✓

1

(Muug-ga)

2

Wax ishu arkayso; muuqaal.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: muuq.

waa la naqliyay ✓

m. n. aspect, figure, shape, external appearance

waa la naqliyay ✓

-ga: (n) appearances (apiir'ansi); image (imeey'j) ~ muuq-a

waa la naqliyay ✓

1

a: muuq

2

de: aspect, figure, shape, external appearance

3

lx: muug

4

pd: (-ga Pl: muugag (ga))

5

ps: n4-m

6

key: muug

waa la naqliyay ✓

m.dh Cudur dadka, xoolaha iyo shimbiraha ku dhaca oo sambabada waxyeeleeya oo xummad badan iyo qufac leh; qaaxo; feero.

waa la naqliyay ✓

m.dh Cudur dadka, xoolaha iyo shimbiraha ku dhaca oo sambabada waxyeeleeya oo xummad badan iyo qufac leh; qaaxo; feero.

waa la naqliyay ✓

f. n. chest pain, any respiratory ~ abdominal disease (e.g., tuberculosis); depression

waa la naqliyay ✓

ta: (n) resentment (ri-zant-ment); rage (reeyj); anger (aang-ger); exasperation (ig-zaas-pa-reey-shin) urugo, umal; caro, xanaaq

waa la naqliyay ✓

1

-ga: (magac, lab, keli) wax is ku dhex mulaaqmay oo aan la kala saari karin.

2

urug-ta: (magac, dhedig, keli) walaac iyo welwel aad u weyn. Aqligaagu wuu naaqusmaa urug daraadeede. Dh: murug, murugo.

waa la naqliyay ✓

1

de: chest pain, any respiratory ~ abdominal disease (e.g., tuberculosis); [ext.] depression

2

initial: u

3

lx: urug

4

pd: (-ta)

5

ps: n-f

6

key: urug

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-rkay, -rugtay; -rki) 1. Meel ka sikasho. 2. Meel ka fogaansho. la-mid: duruq.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-rkay, -rugtay; -rki) 1. Meel ka sikasho. 2. Meel ka fogaansho. m.f.dh, durkid. la-mid: duruq.

waa la naqliyay ✓

v. shift position, move (oneself)

waa la naqliyay ✓

-durkay / durugtay: (v) move oneself a bit to give space to someone; move yourself a bit; shift (shift) ~ siko. Ex: iga durug; give me a space [move away from me]

waa la naqliyay ✓

(fal) meel dheer teg. Dhankaa iiga durug aan fadhiistee. Dh: siko, fogow

waa la naqliyay ✓

1

bw: siko

2

de: shift position, move (oneself)

3

lx: durug

4

pd: (durkay / durugtay)

5

ps: v1=intr

6

see: durki

7

key: durug

waa la naqliyay ✓

pr. n., loc. Mudug [region in central Somalia.]

waa la naqliyay ✓

(n) Mudug; the central region of Somali

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) qaawani aan waxba la sidan. Qof muddug ah maxaad ka yeeli.

waa la naqliyay ✓

1

cf: Gaalkacyo

2

de: Mudug [region in central Somalia]

3

lx: Mudug

4

ps: n0-loc

5

key: Mudug

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) hanti iyo maamul la leeyahay. Dh: kulki, maal, hanti.

waa la naqliyay ✓

1

(Murud-ka)

2

Wax fartu soo qaaddo ama la mariyo oo la leefo; leefin.

waa la naqliyay ✓

m.l Caano, subag, malab iyo wixi lamida inta ku dhegta gidaarka ama salka weel. la-mid: murug² (2), mudur.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) wax fartu soo qaaddo ama la mariyo oo la leefleefo. Dh: murdis, murin, murdin.

2

murud -ka: (magac, lab, keli) sheekh meel maqaam ah fadhiya oo fooxinta iyo siyaara qaadka maqaamka u xilsaaran. Mawlidka murudka ayaa akhriya Dh: muruud.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: mirif.

waa la naqliyay ✓

1

(Muruq-a)

2

1. Xubnaha oogada nafleyda qaarkooda ka samaysan jiir soohan oo duuban oo kolna isku soo roora kolna kala baxa oo xubnaha kale dhaqdhaqaajiya.

3

2. Xanuun ka yimaada muruq gala ama ku roora meel aan meeshiisii ahayn (sida kan lafta garabka hoosteeda gala).

waa la naqliyay ✓

1

muruq¹: m.l (-qyo, m.dh) Xanuun ka yimaada muruq gala ama ku roora meel aan meeshiisii ahayn (sida kan lafta garabka hoosteeda gala).

2

muruq²: m.l (-qyo, m.dh) (cilmiga naflayda) Sooh unugyadiisu ay leeyihiin awood isku roor iyagoo sameynaya xoog ama dhaqaaq. Muruqyadu waxay leeyihiin, habab ay tamarta kiimikaad ugu rogi karaan tamar makaanikaad.

waa la naqliyay ✓

1

muruq¹: m.l (-qyo, m.dh) Xanuun ka yimaada muruq gala ama ku roora meel aan meeshiisii ahayn (sida kan lafta garabka hoosteeda gala).

2

muruq²: m.l (-qyo, m.dh) (cilmiga naflayda) Sooh unugyadiisu ay leeyihiin awood isku roor iyagoo sameynaya xoog ama dhaqaaq. Muruqyadu waxay leeyihiin, habab ay tamarta kiimikaad ugu rogi karaan tamar makaanikaad.

waa la naqliyay ✓

m. n. muscle; muscular ~ rheumatic pain

waa la naqliyay ✓

Uvaria denhardtiana 10

waa la naqliyay ✓

-a: (n) [Plural muruqadda] muscle (ma-sal)

waa la naqliyay ✓

1

-a: (magac, lab, keli) cad adag oo ku jin hilibka dhexdiisa oo seedo miidhan ah oo sid isbiriinka marna kala baxa marna isku soo uur

2

muruq -a: (magac, lab, keli) xanuun kayimaad muruqyada midkood oo si noqda oo qofka uu qab taa meeshaas xanuunaysa uu dhaqaajin karin aadna u xanuun kulul. Wiilkii muruq baa gab wuu ordi kari waayay. Dh: xidid.

waa la naqliyay ✓

1

cf: jiiraggo', turuq

2

de: muscle; muscular ~ rheumatic pain

3

lx: muruq

4

pd: (-a)

5

ps: n2a-m

6

key: muruq

waa la naqliyay ✓

1

(Murux-a)

2

1. Meel wixii ku yiil ka diirmeen ama ka hoolmeen.

3

2. Miraha kolkay bislaadaan korka laga muruxsado sida kuwa garaska.

waa la naqliyay ✓

1

murux¹: m.l 1. Miraha qaarkood sida garaska iyo wixi lamida oo dubkii kore laga qaaday. 2. M. ah: qof qaawan. 3. M. ah: wax aan diir lahayn. 4. la-mid: murxid.

2

murux²: f.mg1 (-rxay, -ruxday; -rxi) Wax dubkii ka dhacay noqosho.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Miraha qaarkood sida garaska iyo wixi lamida oo dubkii kore laga qaaday. 2. M. ah: qof qaawan. 3. M. ah: wax aan diir lahayn.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. stripped part ~ area, skinned ~ bare object

2

murux [inchoative] v. be stripped, get shaved, become denuded

3

murux m. n., [collective] fruit species, its skin was eaten in former times

waa la naqliyay ✓

-ay / day: (v) lose skin or other covering; peel (piil)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) wax muruxsan noqo.

2

murux: (tilmaame) xoodhsan oon caleen ama dhogor lahayn ah. Dh: xiiran.

3

murux-a: (magac, lab, keli) caleen ama dhogor laan. Cadhadu xoolaha murux ayay ka dhigtaa.

waa la naqliyay ✓

m.l (-gyo, m.dh) 1. Muruq. 2. Meel taag ah.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) dhulka meel hara ka dheer. Dh: taag.

waa la naqliyay ✓

1

(Baqbeena-da)

2

Subag iyo caano isku shiilmay oo weli isku murugsan.

waa la naqliyay ✓

1

(Caloolyow-ga)

2

Wax dhacay oo saamayskood darti talo la walaacdo; talo goosan waayid; uurkawareer; laballaabow; murugo.

waa la naqliyay ✓

1

(Labid-da)

2

1. Wax kala jaad ah isku dhex darid, isku qasid, isku walaaqid.

3

2. (arrin, kd.) wax murugsan ka dhigid, wareer gelin.

waa la naqliyay ✓

1

(Murdisa-da)

2

Farta gacanta, oo suulka iyo fardhaxada u dhexaysa; murugsato.

waa la naqliyay ✓

1

(Murgid-da)

2

Wax murugsan ama murgey noqosho; isku darmid; qasmid.

waa la naqliyay ✓

1

(Murugood-ka)

2

Murugo qabasho.

waa la naqliyay ✓

1

(Murugsad-ka)

2

Murugsasho.

waa la naqliyay ✓

1

(Murugsanaan-ta)

2

Wax murugsan ahaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Murugsasha-da)

2

Farta murugsatada ah wax ku leefid.

waa la naqliyay ✓

1

(Murugsata-da)

2

Murdiso.

waa la naqliyay ✓

Wareer galay; murugsan; laban; walaaqan.

waa la naqliyay ✓

1

(Qasid-da)

2

Wax qasan ama murugsan ka dhigid; walaaqid; labid.

waa la naqliyay ✓

1

(Tiiraanya-da)

2

Arrin lala murugoodo; caloolxumo; uurkutaallo; ciilqab; uurkusiddo.

waa la naqliyay ✓

1

(Wahan-ka)

2

Islahadal wax la dareensaday ka yimaada; caloolyow; murugo.

waa la naqliyay ✓

1

(Walbahaar-ka)

2

Welwel; murugo.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Weer-ka) Bahal dugaagga ka mid ah oo dhurwaaga u eg; dhidar. b) Cad maro ah oo cad oo madaxa lagu xirto, oo murugo weyn lagu muujinayo.

2

2. (Weer-ta) Ereyo taxan oo macne buuxa leh; hawraar; tix; hadal.

waa la naqliyay ✓

m.dh Dareen murugo gocosho ku dheehan tahay leh. la-mid: anguubyo.

waa la naqliyay ✓

m.dh Belo dhibaato weyn oo xambaarsan murugo iyo tiiraanyo. la-mid: balaayo, belo.

waa la naqliyay ✓

m.dh Dareen leh ciil, caro iyo murugo; tiiraanyo.

waa la naqliyay ✓

1

bw: murugo

2

de: worry, anxiety, preoccupation, mental ~ emotional torment

3

hm: 1

4

lx: murug

5

pd: (-ta)

6

ps: n0-f

7

syn: hammi, uurkutaallo, welwel

8

key: murug_1

waa la naqliyay ✓

1

de: worry, be worried ~ deeply concerned

2

hm: 2

3

lx: murug

4

pd: (murgay)

5

ps: v1=intr

6

key: murug_2

waa la naqliyay ✓

1

de: mixture, tangle; [ext.] multicolored pattern

2

hm: 3

3

lx: murug

4

pd: (-ga)

5

ps: n2a-m

6

key: murug_3

waa la naqliyay ✓

1

de: get mixed up, become entangled, be tangled

2

hm: 4

3

lx: murug

4

pd: (murgay)

5

ps: v1=inch

6

key: murug_4

waa la naqliyay ✓

1

cf: murdi ~ muri

2

de: crumbs, remaining contents of food (which one scrapes off with one's finger)

3

hm: 5

4

lx: murug

5

pd: (-ga)

6

ps: n-m-mass

7

key: murug_5

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-geeyay, -geysay) Cid murugo gayeysiin.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-geeyay, -geysay) Cid murugo gayeysiin. m.f.dh, murugayn.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-ooday, -ootay) Murugo dareemid. la-mid: murgoo.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-ooday, -ootay) Murugo dareemid. la-mid: murgoo.

waa la naqliyay ✓

(fal) welwel oo uurkutaallo ku jr. Geeridu waa xaq e murugoo oo ha ooyin. Dh walbahaar, tiiraanyoo.

waa la naqliyay ✓

f.g3 (-saday, -satay) la-mid: murudso.

waa la naqliyay ✓

v. lick food from one's forefinger

waa la naqliyay ✓

(fal) ku murugoo oo xil gaar ah iska saar. Kolkaad dhoofto nasoo murugso.

waa la naqliyay ✓

1

de: lick food from one's forefinger

2

lx: murugso

3

nt: murugsad (ka) [vn-m], murugsasho (/da) [vn-f]

4

pd: (murugsaday)

5

ps: v3a=

6

key: murugso

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) meel si kadis ah ama kudo ah ugu boodid.

waa la naqliyay ✓

1

(Muddug-ga)

2

1. Aan la wehelin; keli ah.

3

2. Aan waxba sidan; qaawan.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Aan la wehelin; keli ah. 2. Aan waxba sidan; qaauan. 3. Faro maran; aan hanti lahayn.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Aan la wehelin; keli ah. 2. Aan waxba sidan; qaawan. 3. Faro maran; aan hanti lahayn.

waa la naqliyay ✓

m. n. alone, solo; naked person, bare ~ stripped thing

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) aan wax dhar ah sidan oo sidii hooyadii ku dhashay ah. Wiilki arrad buu muddug yahay. Dh: qaawani, mucsur.

2

muddug-ga: (magac, lab, keli) aan la wehelin oo kelidii oo qudha ah.

waa la naqliyay ✓

1

de: alone, solo; naked person, bare ~ stripped thing

2

lx: muddug

3

pd: (-ga)

4

ps: n2a-m

5

syn: murdux, qaawan

6

key: muddug

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) sixir daran oo aad u adag.

waa la naqliyay ✓

1

(Murcud-ka)

2

Geed miro dhanaan oo laf weyn oo la cuno leh; (ama murcood).

waa la naqliyay ✓