muldhisan

m.f.dh eeg muldhi.

f.g3 (-stay, -satay) 1. Laan, jir iyo wixi lamida dubka ka diirasho. 2. Qof hu' uu gashanaan ka wada furasho. 3. Madax qurdasho.

v. take off all grains ~ berries for oneself; strip, peel something; lay bare for oneself

de: take off all grains ~ berries for oneself; strip, peel s.t.; lay bare for oneself

lx: muldhiso

pd: (muldhistay)

ps: v3b=tr

key: muldhiso

(tlmaame) la mudhxiyay ah oo waxba dul oollin. Dh: muruxsan.

m.f.dh eeg muldhiso.

La dhisay.

dhisan¹: f.mg1 (-smay, -santay; -smi) 1. Aqal, dugsi iyo wixi lamida wax la sameeyey noqosho. 2. Xubno dowladeed oo cusub wax la magcaabay noqosho. 3. Qoys cusub wax la aasaasay noqosho. 4. Harag qoyan oo la togay wax la engejiyay noqosho. 5. Wax jira oo tiirar adag leh noqosho.

dhisan²: f.mg4 (-snaa, -snayd) 1. Aqal, dugsi iyo wixi lamida wax ka sameeyey ahaansho. 2. Xubno dawladeed oo cusub wax la magcaabay ahaansho. 3. Qoys cusub wax la aasaasay ahaansho. 4. Harag qoyan oo la togay wax la engejiyay ahaansho. 5. Qof wax la qurxiyay ahaansho. 6.Wax jira oo tiirar adag leh ahaansho.

dhisan¹: f.mg1 (-smay, -santay; -smi) 1. Aqal, dugsi iyo wixi lamida wax la sameeyey noqosho. 2. Xubno dowladeed oo cusub wax la magcaabay noqosho. 3. Qoys cusub wax la aasaasay noqosho.4. Harag qoyan oo la togay wax la engejiyay noqosho. 5. Wax jira oo tiirar adag leh noqosho. m.f.dh, dhismid.

dhisan²: f.mg4 (-snaa, -snayd) 1. Aqal, dugsi iyo wixi lamida wax ka sameeyey ahaansho. 2. Xubno dawladeed oo cusub wax la magcaabay ahaansho. 3. Qoys cusub wax la aasaasay ahaansho. 4. Harag qoyan oo la togay wax la engejiyay ahaansho. 5. Qof wax la qurxiyay ahaansho. 6.Wax jira oo tiirar adag leh ahaansho. m.f.dh, dhisnaan.

der. [adjective] built, erected, set up, established; well-dressed, elegant

dhisan [inchoative] v. be constructed, get built up, be established

(tilmaame) meel taagan oo wax la dhisay ah. Aqal iska dhisan ayaan iibsaday.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg mudhid.

(tilmaame) turqan oo ku taagan. Qodax ayaa i mudsane iga gooya. Dh: wareensan.

f.g2 (-iyay, -isay) 1. Wax diirka sare ka fujin. 2. Cid huga ka wada qaadid. 3. Timo madax ka wada xiirid.

f.g2 (-iyay, -isay) 1. Wax diirka sare ka fujin. 2. Cid huga ka wada qaadid. 3. Timo madax ka wada xiirid. m.f.dh, muldhin.

v. strip, peel, deprive something of all its grains ~ berries; lay bare

(fal) wax diirka sare ka fuji.

muldhi: (fal) cid huga ka wada qaadid.

muldhi: (fal) timo madax ka wada xiirid.

de: strip, peel, deprive s.t. of all its grains ~ berries; lay bare

lx: muldhi

pd: (muldhiyey)

ps: v2a=tr

syn: murxi

key: muldhi

(tilmaame) dub iyo diirba hoolan, Ged mudhxan ayuu midho u doontay, Dh: muruxsan.

f.mg4 (-snaa, -snayd) la-mid: dulman.

(tilmaame) walax fuudh ku cabbiran; la fuudhshey.

-ta: (magac, dhedig, keli) muuqaal aan kala caddayn oo meel dheer ka muuqata. Dh: bildhaan.

-ta: (magac, dhedig, keli) midho macaan oo la cuno oo geed gaabka la qadhaabto ah. Madheedh duud ku yaal iyo; gobka laagta daafkiyo, daayeer mudhcaan, waa loogu dawgalay. Dh: murcud.

mudhcaan -ta: (magac, dhedig, keli) nooc ka mid ah qudhaanta oo daayeerku cuno.

f.mg4 (-naa, -nayd) Wax la murdiyay ahaansho.

der. [adjective] important, vital, necessary

de: important, vital, necessary

lx: muhimsan

pd: (muhimsanaa)

ps: adj-der

key: muhimsan

(tlmaame) la murxiyay ah oo waxba dul oollin. Geed murxisan ayuu midho u doontay: Dh: muruxsan.

(tilmaame) mid qulub hayo oo murugaysan. Dh: hammisan.

f.mg4 (-snaa, -sanyd) la-mid: firirsan.

der. [adjective] dispersed, scattered, spread about

-aa: (adj) scattered (iskaa-teridh); disbanded, demobilized ~ firirsan

(tilmaame) wax ka kala firdhay ah; kala yaacsan; kala baxsan.

firdhisan -ka: (magac, lab, keli) cilmi ahaan, kala baaha ku dhaca kolka ay fallaadhuhu dul ku dhacaan.

a: firirsan

de: dispersed, scattered, spread about

lx: firdhisan

pd: (firdhisnaa)

ps: adj-der

key: firdhisan

(tilmaame) wax meel gudagalay oo ku qarsoomay; wax aan la sii arki karin.

(tilmaame) muddo go'an leh; muddo cayiman loo qabtay ah.

f.mg4 (-snaa, -snayd) Wax wakhti ama muddo loo qabtay ahaansho.

f.mg4 (-snaa, -snayd) Wax wakhti ama muddo loo qabtay ahaansho. m.f.dh, muddeysnaan.

der. [adjective] having an appointment; with a fixed term ~ due date; postponed, deferred

(tilmaame) jadwalaysan oo muddooyin xaddidan leh. Hawl muddaysan lama degdesado

de: having an appointment; with a fixed term ~ due date; postponed, deferred

lx: muddeysan

pd: (muddeysnaa)

ps: adj-der

key: muddeysan

f.mg4 (-naa, -nayd) la-mid: muddugan.

-ka: (magac, lab, keli) guritaan.

(tilmaame) la mudhxiyay ah oo waxba dul oollin. Dh: muruxsan.

-ka: (magac, lab, keli) hadal si sarbeeb ah u sheegitaan. Maldihitaanku wuxu u baahan yahay in aqoon dheer afka loo lahaado.

f.mg1 (-lmay, -lantay; -lmi) Wax la dhildhilay noqosho.

inch. v. become slender ~ slim

(tilmaame) mid qorqoran oo wax qaab wanaagsan loo yeelay. Gabadh yar oo dhildhilan ayuu guursaday Sugulle. Dh: qorqoran.

de: become slender ~ slim {C}

lx: dhildhilan

pd: (dhildhilmay)

ps: v1=inch

key: dhildhilan

-da: (magac, dhedig, keli) kala firirsan.

f.mg4 (-naa, -nayd) Badar wax haldhankii laga saaray ahaansho.

(tilmaame) badar wax haldhankii laga saaray ahaansho.

f.mg4 (-naa, -nayd) Wax hundhura ahaansho (qof).

(Maldahnaan-ta)

Wax maldahan ahaan.

m.f.dh eeg maldahan. la-mid: maldahnaansho.

f. n., [abstract] concealment

(magac, dhedig, keli) wax maldahan oo sarbeeban ahaan. Nin wayn maldahnaan baa wax loogu sheegaa. Dh: sarbeebnaan.

de: concealment

lx: maldahnaan

pd: (-ta)

ps: n-f-abs

key: maldahnaan

malfaisant, adj. - dhibaato badan; dhibaato miidhan.

-ka: (magac, lab, keli) dhinac u sooctaan. Dh: madhitaan.

miidhitaan -ka: (magac, lab, keli) ku xadgudbitan xoog iyo itaal la isu sheegto. Dh: xadgudbitaan.

(tilmaame) hawl wax si fiican u dhammeeyey oo ka farabaxsan ah. Dh: mudbaxsan.

-ka: (magac, lab, keli) hoolnaan oo dub iyo diirba la'aan. Dh: galdhicitaan, diirmitaan, murxitaan.

-ka: (magac, lab, keli) ku deeqitaan. Dh: hurid, quuritaan.

(Xildhibaan-ka)

Qof wixii xil leh iska ilaaliya; xilkas.

m.l (-nno, m.dh) 1. Xubin gole shacbi ka tirsan. 2. Qof xil qaadi kara.

m.l (-nno, m.dh) 1. Xubin gole shacbi ka tirsan. 2. Qof xil qaadi kara.

m. n., [compound] responsible person; higher official, functionary

-ka: (n) 1. responsible person. 2. MP (Member of Parliament)

-ka: (magac, lab, keli) qof wixii xil ah iska ilaaliya. Dh: xilkas.

xildhibaan-ka: (magac, lab, keli) nin xubin ka ah gole baarlamaan ama gole guurti. Sahal wuxu u sharraxan yahay xildhibaan. Dh: mudane, dibitee.

de: responsible person; [ext.] higher official, functionary

initial: x

lx: xildhibaan

pd: (-ka)

ps: n2-m-cmp

key: xildhibaan

مَسْئُول

-ta: (magac, dhedig, keli) muddahino ku wadid. Dh: maldahid, suluulixin.

-ta: (magac, dhedig, keli) hal cunaha buuran.

cudhin -ta: (magac, dhedig, keli) weysada ubbada ah lakabka sare ee cuneheeda ku yaalla.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg cudhid.

dhigan¹: f.mg1 (-gmay, -gantay; -gmi) 1. Wax la kaydiyey noqosho. 2. U dh.: wax, wax kale la qiima ah noqosho. Tusaale: “Macawistu waxay u dhigantaa shaalka”.

dhigan²: f.mg4 (-gnaa, -gnayd) 1. Wax la qoray ahaansho. 2. U dh.: wax, wax la qiima ah ahaansho.

der. [adjective] put (down ~ away); saved, deposited; written, scripted

(tilmaame) wax meel la dhigay yaal. Biilkii oo keliya ayaa tukaanka kuu dhigan. dhigan: (tilmaame) wax meel lagu qoray ama daabacan.

de: put (down ~ away); saved, deposited; written, scripted

lx: dhigan

nt: dhigan (dhigmay) [v1=inch]

pd: (dhignaa)

ps: adj-der

key: dhigan

1. Qoloftii iyo diirkii laga qaaday: diriqii laga reebay; la dhilay; la diiray; la qayaxay.

2. Qurux badan.

dhilan¹: f.mg1 (-lmay, -lantay; -lmi) 1. Miro qoloftii iyo diirkii laga qaaday noqosho. 2. Diriqii laga bixiyey noqosho (caw, xaskul iyo wixi lamida). 3. Timo la qurxiyey noqosho. 4. Luumo galley, haruur iyo wixi lamida wax la siibay noqosho si aanay isu gubin.

dhilan²: f.mg4 (-lnaa, -lnayd) 1. Miro qoloftii iyo diirkii laga qaaday ahaansho. 2. Diriqii laga bixiyey ahaansho (caw, xaskul iyo wixi lamida). 3. Timo la qurxiyey ahaansho. 4. Luumo galley, haruur iyo wixi lamida wax la siibay ahaansho si aanay isu gubin.

der. [adjective] peeled, husked

dhilan [derived] [adjective] pretty, beautiful (tall and slender)

name-f peeled, husked; pretty, beautiful (tall and slender)

-aa: (adj) peeled (piilidh) ~ fiiqan

magac loo baxsho gabadh caab oo dhan laga hoolay oo qaab iyo qurux wanaagsan leh.

(tilamaame) wax diiran oo aanay qolof saarnayn. Dh: fiiqan.

dhiman¹: m.l (baayoloji) Marka la sharxayo bu', unug, ama noole leh hal urur oo koromosoomyo aan lamaanayn.

dhiman²: f.mg1 (-inmay, -imantay; -inmi) 1. Wax aan dhammayn oo wax ka maqanyihiin noqosho. 2. Qof waalan noqosho.

dhiman³: f.mg4 (-naa, -nayd) 1. Wax aan dhammayn oo wax ka maqanyihiin ahaansho. 2. Qof waalan ahaansho.

dhiman¹: m.l (baay.) Marka la sharxayo bu', unug, ama noole leh hal urur oo koromosoomyo aan lamaanayn.

dhiman²: f.mg1 (-inmay, -imantay; -inmi) 1. Wax aan dhammayn oo wax ka maqanyihiin noqosho. 2. Qof waalan noqosho. m.f.dh, dhinmid.

dhiman³: f.mg4 (-naa, -nayd) 1. Wax aan dhammayn oo wax ka maqanyihiin ahaansho. 2. Qof waalan ahaansho.

inch. v. be reduced ~ deficient; shrink

(tilmaame) wax aan buuxin; aan dhannayn oo wax ka maqan yihiin. Dh: inqan, nusqaansan. Li: buuxa.

de: be reduced ~ deficient; shrink

lx: dhiman

pd: (dhinmay)

ps: v1=inch

key: dhiman

-ga: (n) builder (bil-dhar)-, mason (meysany dhise. Ex: Khaliif guryuhuu dhisaa; Khalifis a builder

(Dhisad-ka)

Dhisasho.

m.l la-mid: dhisasho.

vl. n. act of building for oneself

-ka: (magac, lab, keli) aqal, deyr ama wax kale, dhisasho. Dh: dhisasho.

a: dhisasho

de: act of building for oneself

lx: dhisad

pd: (-ka)

ps: vn2-m

key: dhisad

Hoos u gotey, dillaac la'aan, xoog ama baari la saaray darti; riixan; buusan.