milgo — Macnaha & Turjumaada

1

(Milga-da)

2

1. Ulajeeddo wanaagsan; murti; quluud; xudduud; muuno; xurmo.

3

2. Shabaag ilo yaryar leh oo kalluunka lagu qabto.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) 1. Ulajeeddo wanaagsan, xurmo, muuno. 2. Shabaag ilo yaryar leh oo kalluunka lagu jillaabto. 3. Kal; miile.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) 1. Ulajeeddo wanaagsan, xurmo, muuno. 2. Shabaag ilo yaryar leh oo kalluunka lagu jillaabto. 3. Kal; miile.

waa la naqliyay ✓

1

f. n. scope, good point ~ sense, gist; honor, respect

2

milgo [feminine] n. fishnet, fishing net

waa la naqliyay ✓

name-f germination, sprouting, bud, new growth or prosperity

waa la naqliyay ✓

magac loo bixiyo gabadh si wacan u barbaartay ama laga filayo inay wanaag ku hanaqaaddo.

waa la naqliyay ✓

1

-ha: (magac, lab, keli) sharfin ama wanaag cid loo sameeyo. Si milgo leh ayuu ii bariiyay Dh: sharaf, xurmad. Li: bahdil, xaqirid.

2

milgo -da: (magac, dhedig, keli) ujeeddo cad iyo murti uu hadal yeesho. Hadal aan milgo lahayn meel kuma marayside. Dh: murti, waxkasooqaad.

3

milgo -da: (magac, dhedig, keli) shabaag daloollo yaryar oo si wareegsan oo kooban loo sameeyo oo hal kalluumayste uu si farsamaysan badda ugu tuuro oo kalluunka siiba caydiga ugu qabsado. Dh: shabag, qabato.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) eeg miile.

waa la naqliyay ✓

f.g3 (-gaday, -gatay) Wax meel ka baarasho.

waa la naqliyay ✓

1

miigo¹: m.dh la-mid: miige.

2

miigo²: f.mg3 (-gtay, -gatay) Ku m.: wax ku margasho.

waa la naqliyay ✓

v. choke (on); have difficulty in swallowing

waa la naqliyay ✓

1

(fal) wax aan jilicsanayn dirqi ku liq. Miigo kiniinkan qadhaadh. Dh: siib, isdhaafi.

2

miigo -da: (magac, dhedig; keli) nooc ciqaabta askarta ka mid ah oo qofka inta bogga loo jifiyo lugaha oo la soo laabay gacmihiisa oo dib loo jebiyay lagu xidho gadhkana dhulka loo geliyo.

3

miigo -da: (magac, dhedig, keli) firida oo kolka la shinniyaynayo abuurka xabbad xabbad godad yar yar oo loo qoday lagu rido. Hadhuudhka miigada loo beeraayi waa ka bixi og'yahay ka kale.

waa la naqliyay ✓

1

de: choke (on); have difficulty in swallowing

2

lx: miigo

3

nt: miigasho (/da) [vn-f]

4

pd: (miigtay)

5

ps: v3b=

6

key: miigo

waa la naqliyay ✓

1

(fal) dhaqan kale qaado oo kaagii illaw. Haddaad afkaagaba aqoon dadkaa ku dhex milmo. Dh: milan.

2

milmo: (fal) milan oo dareere isku beddel. Milixeey milmo.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) jaad kalluunka ka mid ah. Dh: silqo.

waa la naqliyay ✓

1

(Wilga-da)

2

Hees raggu qaado (ama wiglo).

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: wiglo.

waa la naqliyay ✓

f. n. men's poem form, poetry that includes a dance step

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) hees raggu qaado. Wilgo ayey ku ciyaarayeen gegada reerka u dhaw.

waa la naqliyay ✓

1

a: wiglo

2

cf: wilgee ~ wiglee

3

de: men's poem form, poetry that includes a dance step Contrast: gabay, geeraar, jiifto, masafo

4

initial: w

5

lx: wilgo

6

pd: (/da)

7

ps: n-f

8

key: wilgo

waa la naqliyay ✓

1

(Cantatab-ka)

2

Hadal aan milgo lahayn oo cabsi ama argaggax ama wax kale soo saaraan.

waa la naqliyay ✓

1

(Cilaaq-da)

2

Hadal aan milgo lahayn oo iska muran ah; (ama ilaaq).

waa la naqliyay ✓

1

(Daroori-ga)

2

Buuq iyo hadal aan milgo lahayn; hadaltiro iyo iska hadal miiran ah; doxore; duryan; tororog.

waa la naqliyay ✓

1

(Dudid-da)

2

Caro aan milgo lahayn oo dumarka iyo carruurtu lee yihiin.

waa la naqliyay ✓

1

(Guryan-ka)

2

Hadal badan oo aan milgo lahayn; guraabbaas; (ama duryan).

waa la naqliyay ✓

1

(Hantaatac-a)

2

Hadal aan milgo lahayn, si wanaagsanna u taxnayn; cantar; (ama hantatac).

waa la naqliyay ✓

1

(Iskuddaran-ka)

2

Qof waayeelnimo ama bugto darteed, garaadkiisa ama waxgarashadiisa wax u dhinmeen, oo hadalka isku dara, ama hadal aan milgo lahayn taxa; daroori.

waa la naqliyay ✓

1

(Jaajaala-ha)

2

Qof ku hadla hadal aan milgo lahayn oo uu dadka kaga qosliyo; maadeeye.

waa la naqliyay ✓

1

(Milgeyn-ta)

2

1. Milgo ama ulajeeddo wanaagsan hadalka u yeelid; muunayn; xurmayn; murtiyeyn.

3

2. Shabaag milgo ah ka dhigid.

waa la naqliyay ✓

(arrin, kd.) Milgo leh; weyn; culus.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Nacnac-a) Cadad ka samaysan sonkor la bisleeyey oo dhir udgoon lagu daray oo la muudmuudsado.

2

2. (Nacnac-da) Hadal badan oo aan milgo lahayn; daroori; tororog.

waa la naqliyay ✓

1

(Nuunaas-ka)

2

Hadal badan oo hoos loo lee yahay oo aan milgo lahayn; guraabbaas; guryan; gunuunuc.

waa la naqliyay ✓

1

(Quluud-da)

2

Ulajeeddo naftu u bogto oo ku raaxaysato; macne loo jeelo oo la jeclaysto; murti, xallad; milgo.

waa la naqliyay ✓

1

(Tarsaasi-ga)

2

1. Hadal layska hadlo oo aan milgo lahayn, badanaa waxaa ku wacan xanuun; qarow.

3

2. Cunno layska badiyo lahan ka yimaada.

waa la naqliyay ✓

1

(Tororog-ta)

2

Hadal aan milgo lahayn oo badan; daroori.

waa la naqliyay ✓

1

(Ujeedda-da)

2

(astaan, magac, hadal) waxa loo wato oo loola jeedo; u wadasho; macne; milgo; duluc (ama ulajeeddo).

waa la naqliyay ✓

1

(Yabqid-da)

2

Hadal badan oo aan milgo lahayn kol ku wada hadlid; bulaamid.

waa la naqliyay ✓

1

(Yulqamid-da)

2

Hadal badan oo aan milgo lahayn tixid; bulxamid.

waa la naqliyay ✓

1

(Yulqan-ka)

2

Hadal badan oo aan milgo lahayn; bulxan.

waa la naqliyay ✓

1

cantatab¹: m.l 1. (-byo, m.dh) Qof aad u da'weyn oo caqligiisu doorsoomay. 2. C. ah: hadal aan milgo lahayn oo cabsi, argagax iyo wixi lamida keenaan. la-mid: catatab¹.

2

cantatab²: f.mg1 (-bay, -btay) Cabsi darteed, si jaahwareersan oo aan caqligal ahayn u hadlid. la-mid: catatab².

waa la naqliyay ✓

1

cf: ulajeeddo, murti

2

de: scope, good point ~ sense, gist; honor, respect

3

hm: 1

4

lx: milgo

5

pd: (/da)

6

ps: n6-f

7

key: milgo_1

waa la naqliyay ✓

1

de: fishnet, fishing net

2

hm: 2

3

lx: milgo

4

pd: (/da)

5

ps: n6-f

6

key: milgo_2

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) gabadh socod badan oo aan gurigeeda fadhiyin. Dh: biligo, fudud, fidhiqo.

waa la naqliyay ✓

s.m. - mayl, miil.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) daymoo oo isha la hel mar qudh ah. Baldaaqadda ka mildho wiilkii yaraa. Dh: milicso.

2

mildho -da: (magac, dhedig, keli) aragti kedis ah oon laga bogan. Mildho keliya markhaati laguma galo. Dh: milicsi.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) hawraar murti iyo macno u yeel oo si wanaagsan u dheh. Kolkaad garramayso hadal kaaga milgay. Dh: milgee, murtiyee, qaabee.

2

milgay: (fal) cid kale xurmee oo si muunad le ula dhaqan. Gacalkaaga milgay. Dh: xurmee.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-geeyay, -geysay) 1. Cid xurmeyn. 2. Hadal asluub u yeelid. 3. Shabaag qaab milgo ah u sameyn. 4. Ceel miileyn.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-geeyay, -geysay) 1. Cid xurmayn. 2. Hadal asluub u yeelid. 3. Shabaag qaab milgo ah u samayn. 4. Ceel miileyn. m.f.dh, milgayn.

waa la naqliyay ✓

1

v. make clear one's good intentions, clarify; honor, respect

2

milgee v. catch in a fishing net

waa la naqliyay ✓

1

(fal) hawraar murti iyo macno u yeel oo si wanaagsan u dheh. Dh: milgay, murtiyee, qaabee.

2

milgee: (fal) cid kale xurmee oo si muunad le ula dhaqan. Gacalkaaga milgee. Dh: xurmee.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-naaday, -naatay) Adke, wax milmay noqosho.

waa la naqliyay ✓

f.g3 (-stay, -satay) 1. Shabaag milgo ka dhigasho. 2. Ceel miileysasho.

waa la naqliyay ✓

m.l.u Dulduleelka oogada nafleyda ku yaal oo dhididku ka soo baxa.

waa la naqliyay ✓

m.l.u Dulduleelka oogada nafleyda ku yaal oo dhididku ka soo baxa.

waa la naqliyay ✓

-ilaha: (n) sources (soorsis),

waa la naqliyay ✓

Laanta Shaqada adduunka

waa la naqliyay ✓

-ha: (magacwadareed) kolmo biyaxabeed ku jiro oo saableyda duunyada lagu arko oo cuyuun ama ilcayn loo nisbeeyo; hawo xoolo gasha.

waa la naqliyay ✓

1

mil¹: m.l Milme hoore lagu qasay natiijada ka soo baxda.

2

mil²: f.g1 (-ilay, -ishay) Adke milme ah, sida sonkor, cusbo iyo wixi lamida hoore ka dhigid.

waa la naqliyay ✓

1

mil¹: m.l Milme hoore lagu qasay natiijada ka soo baxda.

2

mil²: f.g1 (-ilay, -ishay) Adke milme ah, sida sonkor, cusbo iyo wixi lamida hoore ka dhigid. m.f.dh, milid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n., (mass n.): solution, liquid with something dissolved in it {chemistry}

2

mil v. dissolve ~ melt something

waa la naqliyay ✓

1

(fal) wax adke ah dareere u beddel, Mili biyaha ku mil.

2

mil-ka: (magac, lab, keli) milme hoore lagu qas natiijada ka soo baxda.

waa la naqliyay ✓

agg. - kay(ga).

waa la naqliyay ✓

1

(Bila-ha)

2

Hadal-weynaha dhexdiisa, hadal yar oo la dhexgeliyo, haddii la doonona laga saari karo, astaamo bilaha qaabkooda leh oo midna horay laga geliyo (bil furan) midna gadaal (bil xiran); (...).

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (bishay, bilatay) Bil dhalasho.

waa la naqliyay ✓

1

m. n., [collective] brackets, parentheses {punctuation}

2

bilo v. start ~ commence (of a lunar month)

waa la naqliyay ✓

-bilaha: (n) bracket (baraakit); ( ) or [ ] ~ qawsayn, qaws

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-gtay, -gatay) la-mid: cifo.

waa la naqliyay ✓

v. acquire a replacement for something lost ~ destroyed

waa la naqliyay ✓

(fal) erey duco ah oo la macne ah, 'cawilcelin Rabbi ha ku siiyo'. Dh: barwaaqow.

waa la naqliyay ✓

1

a: cifo

2

de: acquire a replacement for s.t. lost ~ destroyed

3

lx: cigo

4

pd: (cigtay)

5

ps: v3b=

6

key: cigo

waa la naqliyay ✓

1

(Diga-da)

2

Xoolaha iyo bahallada, kd., xaarkooda iyo saaladooda.

waa la naqliyay ✓

1

digo¹: m.dh 1. Saalo. 2. Saalo burburtay oo badan.

2

digo²: f.g/mg3 (-gtay, -gatay) 1. (f.g) Aroos cid ugu wacasho. 2. (f.mg) Ku d.: col jabay, qof laga adkaaday iyo wixi lamida hadal lafajebis ah ku dhihid.

waa la naqliyay ✓

1

digo¹: m.dh 1. Saalo. 2. Saalo burburtay oo badan.

2

digo²: f.g/mg3 (-gtay, -gatay) 1. (f.g) Aroos cid ugu wacasho. 2. (f.mg) Ku d.: col jabay, qof laga adkaaday iyo wixi lamida hadal lafajebis ah ku dhihid. m.f.dh, digasho.

waa la naqliyay ✓

1

v. announ (a wedding ceremony)

2

digo [feminine] n., [collective] dung

waa la naqliyay ✓

-da: (n) dung (doong); manure (ma-nuur); muck (mak) ~ saalo

waa la naqliyay ✓

1

(fal) (ku ~) ku farax dhibaato cid ku dhacday. Dh: wiirso.

2

digo -da: (magac, dhedig, keli) saalada xooluhu dhigaan.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) ganaax aawadii, labada gacmood iyo labada lugood oo xagga dambe la iskugu keeno oo la isku xidho. Figo ayaa tuuggii loo xidhay. Dh: fiigo, miig.

waa la naqliyay ✓

f.g3 (-ishay, -ilatay) Wax malaysasho.

waa la naqliyay ✓

f.g3 (-ishay, -ilatay) Wax malaysasho. m.f.dh, filasho.

waa la naqliyay ✓

v. expect

waa la naqliyay ✓

-fishay/filatay: (v) hope (hoop), expect (ikis pakt), anticipate (aan tisi peeyt), await (a weeyt) ~ rajee

waa la naqliyay ✓

s.m. dun, fiilo.

waa la naqliyay ✓

(fal) quudarray; rajey; sug; dhawr.

waa la naqliyay ✓

1

de: expect

2

lx: filo

3

pd: (fishay)

4

ps: v3b=

5

key: filo

waa la naqliyay ✓

1

(Hila-da)

2

Webiga, meelaha xooluhu ka cabbaan; malko.

waa la naqliyay ✓

1

hilo¹: m.dh (-ooyin, m.l) Webiga meelaha xooluhu biyaha ka cabbaan.

2

hilo²: f.g/mg. 3 (-ishay, -ilatay) 1. (f.g) Weel afkiisa xarig ku dhuujisasho si aan wax uga daadan. 2. (f.mg) Ku h.: gaadiid xamuul culus saarasho.

waa la naqliyay ✓

1

v. pile up, heap up, accumulate for oneself

2

hilo [feminine] n. place on a river-bank where livestock are watered

waa la naqliyay ✓

1

(fal) alaabo iyo wixii la mid ah, meel tuulo oo is duldhigdhigo.

2

hilo -da: (magac, dhedig, keli) meelo webiga ka mid ah oo ay xooluhu ka cabbaan. Dh: malko, dar, hulo.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) meel cidhiidhi ah. ligo ayuu naftiisii iyo taydiiba geliyey. Dh: cidhiidhi.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (iishay, iilatay) 1. U ii.: cid dhankeeda isu buurin. 2. Daciif noqosho. 3. Dhiibaato aan laga soo kaban karin la kulmid.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (iishay, iilatay) 1. U ii.: cid dhankeeda isu buurin. 2. Daciif noqosho. 3. Dhiibaato aan laga soo kaban karin la kulmid. m.f.dh, iilasho.

waa la naqliyay ✓

v. turn (oneself) aside

waa la naqliyay ✓

(fal) waddada xaqa ah ka baydh; dhinac u leexo.

waa la naqliyay ✓

1

de: turn (oneself) aside

2

lx: iilo

3

nt: iilasho (/da) [vn6-f]

4

pd: (iishay)

5

ps: v3b=

6

key: iilo

waa la naqliyay ✓

m. n., pl. teeth

waa la naqliyay ✓

-ilkaha: (n) [Plural of ilig-ga] tooth (tuuth)

waa la naqliyay ✓

-ha: (magacwadareed) lafaha yaryar ee Ilaahay afka noolaha ku dhex abuuray si wax loogu goosto ama loogu ridqo.

waa la naqliyay ✓

1

de: teeth

2

lx: ilko

3

pd: (/ha Sg: ilig)

4

ps: n3-m-pl

5

key: ilko

waa la naqliyay ✓

f.g3 (-laday, -latay) Kabo gashasho.

waa la naqliyay ✓

v. put on ~ try on (shoes)

waa la naqliyay ✓