miir — Macnaha & Turjumaada

1

miir¹: m.l 1. Wax la miiray. 2. la-mid: miyir. 3. la-mid: miirid¹.

2

miir²: m.dh 1. la-mid: miid. 2. Meel yar oo biyo qabatin leh.

3

miir³: f.g1 (-ray, -rtay) Hoore gufur ka saarid.

waa la naqliyay ✓

1

miir¹: m.l 1. Wax la miiray. 2. la-mid: miyir.

2

miir²: f.g1 (-ray, -rtay) Hoore gufur ka saarid. m.f.dh, miirid.

waa la naqliyay ✓

v. filter, strain

waa la naqliyay ✓

-ay/tay: (v) draw off liquid by filtration: leach (liij); filter (fil'tar); percolate (peer 'kileeyt), strain (ista-reeyn), elutriate (i-li-tiri-yeeyt)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) dareere wax kale ku dhex jira dhinac uga shub; inta saafiga gaar u shub. Dh: sooc.

2

miir: (fal) laba dareere oo isku jira kala saar oo kala shub. Subagga iyo biyah kala miir.

3

miir -ka: (magac, lab, keli) deyr dhagax ama leben ah. Miir adag ayaa wershedaha lagu maageeraa.

4

miir -ta: (magac, dhedig, keli) subag, malab iyo wixii la mid ah inta miidda ah ee qushka oo dhan laga sifeeyo. Malab miir ah ayaa la ii keenay.

waa la naqliyay ✓

1

de: filter, strain

2

lx: miir

3

pd: (miiray)

4

ps: v1=tr

5

key: miir

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Waxaruhu marka ay ka go'aan naaska hooyadood oo ay gooni u daaqaan; aaran. 2. la-mid: ammiir.

waa la naqliyay ✓

m. n. leader

waa la naqliyay ✓

name-m prince, ruler, leader

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) emir (i-miir)-, a prince (piriins)-, governor or leader ~ ammiir

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) bulsho muslim ah cidda u talisa. Cumar Binu Khadaab wuxuu ahaa amiirkii mu'miniinta.

2

amiir -ka: (magac, lab, keli) wiil boqor dhalay.

3

amiir -ka: (magac, lab, keli) boqorka shinnida. Shinni ammiirkii laga qabtay ayuu colkii noqday kolkii hoggaankii laga dilay. Dh: boqor.

waa la naqliyay ✓

1

de: leader Alt sp: ammiir

2

lx: amiir

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m

5

key: amiir

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) nooc tigaadda ka mid ah.

waa la naqliyay ✓

1

(Miira-da)

2

Bisha 2d. oo dayaxa; Safar.

waa la naqliyay ✓

m.dh Bisha labaad oo sanad dayaxeedka; safar.

waa la naqliyay ✓

f. n. second month of the Somali lunar calendar

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) bisha 2aad ee bilaha dayaxa. Bishii Miira ayaa bilaabatay. Dh: Saffar.

waa la naqliyay ✓

1

de: second month of the Somali lunar calendar

2

lx: Miira

3

pd: (/da)

4

ps: n-f-time

5

syn: Safar

6

key: Miira

waa la naqliyay ✓

m.l (-rayaal, m.l/dh) Qalab hooraha lagu kala sifeeyo.

waa la naqliyay ✓

m. n. filter, drainer, strainer

waa la naqliyay ✓

-miiraha: (n) filter (fil'tar); strainer (istareeyn er); colander (kol'an-dher); sieve (seev)

waa la naqliyay ✓

1

-ha: (magac, lab, keli) qalab caag ama bir ka samaysan oo dareeraha lagu miiro oo qushka lagaga reebo. Dh: miirto, shaandho.

2

miire-ha: (magac, lab, keli) nooc jaadka ka mid ah.

waa la naqliyay ✓

1

de: filter, drainer, strainer

2

lx: miire

3

pd: (/ha)

4

ps: n7-m

5

syn: shaandho

6

key: miire

waa la naqliyay ✓

f.mg2 (-iyay, -isay) la-mid: miyiri.

waa la naqliyay ✓

1

(Mirir-ka)

2

Dheeh cillaan iyo guduud isku jira ah, oo biyaha ama dabayshu, birta u yeelaan; daxal.

waa la naqliyay ✓

1

mirir¹: m.l 1. Dheeh guduudan oo uumi-biyoodku biraha ku dul sameeyo. 2. Cida ay riyuhu sameeyaan marka ay dhashooda waayaan. 3. (-rro, m.dh) Daqiiqad.

2

mirir²: f.mg1 (-rdhay, -rirtay) 1. Bir mirir yeelasho. 2. Ri' ilmeheeda wayday ciyid.

waa la naqliyay ✓

1

mirir¹: m.l 1. Dheeh guduudan oo uumi-biyoodku biraha ku dul sameeyo. 2. Cida ay riyuhu sameeyaan marka ay dhashooda waayaan. 3. (-rro, m.dh) Daqiiqad.

2

mirir²: f.mg1 (-rdhay, -rirtay) 1. Bir mirir yeelasho. 2. Ri' ilmeheeda wayday ciyid. m.f.dh, miririd.

waa la naqliyay ✓

1

m. n., (mass n.): rust

2

mirir [inchoative] v. rust, oxidize, become ~ get rusty

waa la naqliyay ✓

-ay / tay: (v) become corroded; conode (ko rowdh); rust (raast) ~ miridh

waa la naqliyay ✓

1

Ruggine

2

Rust

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) eeg miridh.

2

mirir-ka: (magac, lab, keli) qiyaas wakhtiyeed oo ah hal saac oo lixdan meelood loo qaybshey meel ka mid ah oo u dhiganta lixdan ilbidhiqsi ama seken. Dh: miridh, midhidh

waa la naqliyay ✓

1

(Misir-ta)

2

Qoryo waaweyn oo ad'adag oo wax lagu shido.

waa la naqliyay ✓

m.dh Qori weyn oo adag oo wax lagu shito. 2. Qori laga dillaacsadey qori kale oo weyn.

waa la naqliyay ✓

f. n., [collective] logs, large pieces of fire wood

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) qoryo waaweyn oo ad'adag oo wax lagu shido. Dh: xaabo.

2

misir -ka: (magac, lab, keli) cuntada la cuno mid ka mid ah oo ah geedgaab digirta u dhow kase yaryar oo soos laga dhigto ama sida gorowgaba loo cuno. Shalay fuul baan ku qureecday maantana misir.

waa la naqliyay ✓

1

cf: ruud

2

de: logs, large pieces of fire wood

3

lx: misir

4

pd: (-ta)

5

ps: n0-f-col

6

key: misir

waa la naqliyay ✓

1

° (Mitir-ka)

2

Cabbir wixii dheer lagu qiyaaso oo 100 sentimitir ama 1,093 yaardi ka dhigan.

waa la naqliyay ✓

1

mitir¹: m.l (-rro, m.dh) Cabbir dhererka lagu qiyaaso oo boqol sentimitir ama 1.093 yaardi ka dhigan.

2

mitir²: m.l (fiisikis) Summad m. Halbeegga caalamiga (H.C.), ee dhererka loona qeexo dherer le'eg muunadda caalamiga ee ka samaysan balaatinam, iridiyam, laguna xafido waaxda keydinta cabbirka iyo miisaanka, kuna taalla Sefres, agagaarka Baariis.

waa la naqliyay ✓

1

mitir¹: m.l (-rro, m.dh) Cabbir dhererka lagu qiyaaso oo boqol sentimitir ama 1.093 yaardi ka dhigan.

2

mitir²: m.l (fiisikis) Summad m. Halbeegga caalamiga (H.C.), ee dhererka loona qeexo dherer le'eg muunadda caalamiga ee ka samaysan balaatinam, iridiyam, laguna xafido waaxda keydinta cabbirka iyo miisaanka, kuna taalla Sefres, agagaarka Baariis.

waa la naqliyay ✓

Metre

waa la naqliyay ✓

m. n. meter (unit of measurement)

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) meter (mii 'ter)

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) cabbir dhererka iyo ballacaba lagu qiyaaso oo 100 sentimitir u sii qaybsama wuxuu le'eg yahay 1.093 waar.

2

mitir -ka: (magac, lab, keli) halbeeg lambarro ku sameeysan yehiin oo lagu cabbiro inta ay laba barood isku jiraan. Mitir dheer oo soddon mitir ah ii keen.

waa la naqliyay ✓

1

de: meter (unit of measurement) {Eng}

2

lx: mitir

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m

5

key: mitir

waa la naqliyay ✓

1

(Miyir-ka)

2

1. Kartida wax lagu kala sooco; wax kala garasho; caqli; maan.

3

2. Digtoonaan iyo isjirid oo wax lagu qabto si aan wax dhibaato keenaa u dhicin; degganaan; xasilloonaan.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Kartida wax lagu kale sooco ama lagu garto, caqli; maan. 2. Digtoonaan iyo isjirid wax lagu qabto si aan wax dhibaato keena u dhicin, degganaan, xasilloonaan. 3. la-mid: miir 1 (2).

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Kartida wax lagu kale sooco ama lagu garto, caqli; maan. 2. Digtoonaan iyo isjirid wax lagu qabto si aan wax dhibaato keena u dhicin, degganaan, xasilloonaan. 3. la-mid: miir.

waa la naqliyay ✓

m. n., [abstract] consciousness, awareness, intelligence, intellect; care

waa la naqliyay ✓

name-unisex awareness, consciousness, intelligence, intellect; care

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) sanity (saan 'iti); consciousness (koonshannes)

waa la naqliyay ✓

1

Equilibrio

2

Equilibrium

waa la naqliyay ✓

magac loo bixiyo wiil la rajaynayo inuu noqdo mid deggen oo fahmo iyo garasho flican.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) maan wax lagu kala garto. Nin waalan walaalkiibaa u miyir qaba. Dh: maan, maskax, caqli.

2

miyir-ka: (magac, lab, keli) aayar iyo digtoonaan wax loo qabto. Dh: eeyar, qunyar Li: degdeg, xawli.

waa la naqliyay ✓

1

de: consciousness, awareness, intelligence, intellect; care

2

lx: miyir

3

pd: (-ka)

4

ps: n0-m-abs

5

key: miyir

waa la naqliyay ✓

1

(Calas-ka)

2

(fuud, biyo) aan miir ahayn; calow galay; qasan.

waa la naqliyay ✓

1

(Calwid-da)

2

Calow noqday; miirnimadii ka ba'day; dhooboobid; qasmid.

waa la naqliyay ✓

1

(Calwin-ta)

2

Calow ka dhigid; miirnimo ka bi'in, qasid.

waa la naqliyay ✓

1

(Dacayn-ta)

2

Biyo dac ah ku bi'in; biyo miir ah oo deggan qasid oo dac ka dhigid.

waa la naqliyay ✓

1

(Daroori-ga)

2

Buuq iyo hadal aan milgo lahayn; hadaltiro iyo iska hadal miiran ah; doxore; duryan; tororog.

waa la naqliyay ✓

La dheehay; dheeh loo yeelay; barxan; aan miir ahayn; tarraxan.

waa la naqliyay ✓

1

(Galsha-da)

2

Kolka biyaha balliga ku jiraa sii gura hayaan, galal yaryar oo balliga hareerihiisa laga qoto, oo xareeddu ku soo miiranto; dhoobammiir.

waa la naqliyay ✓

1

(Khaalis-ka)

2

Aan wax kale dheehin; saafi; miir; miid.

waa la naqliyay ✓

1

(Khamra-da)

2

1. Wax la cabbo oo aalkol ku jirto oo laga sameeyo miraha canabka lis laga miiro oo la khamiiriyo.

3

2. Wax kastoo la cabbo oo aalkol ku jirto oo la macaansho, dhir udgoonna lagu daro; (ama khamri).

waa la naqliyay ✓

1

(Licig-ta)

2

Carar ama asal la sameeyey oo aan biyabbiyo ahayn ee miir ah, oo aad u guduudan.

waa la naqliyay ✓

1

(Lulug-ga)

2

Wax shubma oo aan miir ahayn.

waa la naqliyay ✓

1

(Maankaal-ka)

2

Sisinta la miiro gufarka ka hara oo xoolaha la siiyo; (ama maangaal).

waa la naqliyay ✓

La miiray.

waa la naqliyay ✓

1

(Miirid-da)

2

1. Miir ka dhigid; firo iyo saxarro iyo ciid iyo wixii la mid ah, ka reebid.

3

2. (kala-miirid) Kala soocid.

waa la naqliyay ✓

1

(Miiris-ta)

2

Miirid.

waa la naqliyay ✓

1

(Miirmid-da)

2

Wax miiran noqosho.

waa la naqliyay ✓

1

(Miirnaan-ta)

2

Wax miiran ahaan.

waa la naqliyay ✓

1

* (Nafta-da)

2

Saliid laga miiro betrolka ceeriin.

waa la naqliyay ✓

1

(Saafi-da, Saafi-ga)

2

1. Aan wax xumi ku dhex jirin; nadiif ah; miir ah.

3

2. Kalluun magaci.

waa la naqliyay ✓

1

(Mir-ta)

2

Wax habeenkii inta la hurdo dhaca ama yimaada ama la falo.

3

2. Goortaas lafteeda.

waa la naqliyay ✓

1

mir¹: m.l Wax tiradoodu hal tahay.

2

mir²: m.dh 1. Falalka habeenkii dhaca ama la sameeyo. 2. Habeen. 3. Roob habeen da'a. 4. Daajinta geel habeen la daajiyo.

3

mir³: f.g/mg1 (-ray, -rtay) 1. (f.g) Habeen nafley cunto siin. 2. (f.mg) Col, roob iyo wixi lamida habeen imaansho. 3. Xoolo, badar iyo wixi lamida oo isku dhex jira sida ay leeyihiin u kala saarid.

waa la naqliyay ✓

1

mir¹: m.l Wax tiradoodu hal tahay.

2

mir²: m.dh 1. Falalka habeenkii dhaca ama la sameeyo. 2. Habeen. 3. Roob habeen da'a. 4. Daajinta geel habeen la daajiyo.

3

mir³: f.g/mg1 (-ray, -rtay) 1. (f.g) Habeen nafley cunto siin. 2. (f.mg) Col, roob iyo wixi lamida habeen imaansho. 3. Xoolo, badar iyo wixi lamida oo isku dhex jira sida ay leeyihiin u kala saarid. m.f.dh, mirid.

waa la naqliyay ✓

1

num: one ~ a piece of (something)

2

mir [feminine] n. seed, pip, kernel; fruit; grain crops

3

mir [feminine] n. event ~ action at night time

4

mir v. occur ~ come in the middle of the night (e.g., rain; an attack)

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (n) [singular of miro-ha] seed (siidh)

2

mir -ta: (n) midnight feeding, usually infant feeding ~ miridh-da

3

mir -tay / miratay: (v) do some activities in the middle of the night

waa la naqliyay ✓

1

(fal) saq dhexe oo habeennimo ku gud. Caawa mir intay hurdaan. Dh: guur.

2

mir: (fal) habeen xoolo daaji. Lo'du galabtay soo fushee caawa soo mir. Dh: daaji.

3

mir: (fal) shiid samee oo dhagaxaan dad ku tuurtuur. Kac naga mir waraabaha.

4

mir-ka: (magac, lab, keli) hal qudha; xabbad keliya. Wixii aan kuraasi hayay mir kama yaallo. Dh: midh.

5

mir-ta: (magac,dhedig, keli) daaqsinta habeenkii xoolaha la daajiyo; xunto saq dhexe wax la cuno. Xooluhu xalay mirtii ayay ku raageen oo saaka ayay yimaaddeen. Li: barqasho.

waa la naqliyay ✓

1

(Biir-ta)

2

Gaas ur gaar ah oo waabaayaysan leh oo lagu dhinto; neecaw ur jaadkaas ah leh oo lagu biiroodo oo meelaha qaarkood, sida ceelasha gudohooda ka samaysanta.

waa la naqliyay ✓

1

biir¹: m.l Nooc khamriga ka mid ah oo aan alkolo badan lahayn.

2

biir²: m.dh 1. Neef sun ah oo ur gaar ah leh oo ceelasha aan muddo laga cabin marmar yeeshaan. 2. Wax aad u khamiiray. 3. Caano aad u dhanaan.

3

biir³: f.mg1 (-ray, -rtay) 1. Wax intay ahaayeen ka badasho. 2. Ku b.: wax tiradooda kordhin. 3. Ku b.: cid ka mid noqosho.

waa la naqliyay ✓

1

biir¹: m.l Nooc khamriga ka mid ah oo aan alkolo badan lahayn.

2

biir²: m.dh 1. Neef sun ah oo ur gaar ah leh oo ceelasha aan muddo laga cabin marmar yeeshaan. 2. Wax aad u khamiiray. 3. Caano aad u dhanaan.

3

biir³: f.mg1 (-ray, -rtay) 1. Wax intay ahaayeen ka badasho. 2. Ku b.: wax tiradooda kordhin. 3. Ku b.: cid ka mid noqosho. m.f.dh, biirid.

waa la naqliyay ✓

1

v. increase, multiply; ferment

2

biir m. n., (mass n.): beer

3

biir [feminine] n., (mass n.): brackish, impure water

waa la naqliyay ✓

1

-ay tay (v) 1. accumulate (a ku mileeyt); pile up. 2. join (jooyn) Ex: waxuu ku biiray ciidamada; he joined the army.

2

biir -ta: (n) beer (biir) ~ khamri

3

biir -ta: (n) fermented water with poisonous gas, especially a watering place [well]

waa la naqliyay ✓

1

(fal) intii la joogay iyo heerkii la taagnaa ka sii bado. Xoola aan la baylah tirin ma biiraan. Dh: korodh.

2

biir: (fal) ku ku darsan dad ama urur, ka mid nogo. Ku bir oo kaaley ka mid noqo bulsha weynta.

3

biir-ka: (magac, lab, keli) caano aad u dhanaan. Dh: watabiir, jinaw, karuur.

4

biir-ka: (magac, lab, keli) nooc ka mid ah farshada ama khamrida. Biir bilaa denbi ahi ma jiro.

5

biir-ta: (magac, dhedig, keli) ur aad u qadhmuun; ur ceelka in badan dhoobnaa yeesho, lagu dhinto. Biir buu noqday ceelkii.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Ciir-ka) a) Firiiric yaryar oo oogada ka soo yaaca. b) Doc u liicid; dheelli; janjeersi.

2

2. (Ciir-ta) Caano la lulay oo subaggii laga baxshey.

waa la naqliyay ✓

1

ciir¹: m.l 1. Firiiric yaryar oo oogada nafleyda ka soo yaaca. 2. la-mid: ciirid.

2

ciir²: m.dh Caano subaggii laga baxshay oo dhanaan.

3

ciir³: f.mg1 (-ray, -rtay) Wax miisaankiisa dhan u iilasho.

waa la naqliyay ✓

1

ciir¹: m.dh Caano subaggii laga baxshay oo dhanaan.

2

ciir²: f.mg1 (-ray, -rtay) Wax miisaankiisa dhan u iilasho. m.f.dh, ciirid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n., [collective] rash, hives, small pimples, pustules, prickly heat

2

ciir [feminine] n., (mass n.): buttermilk

3

ciir v. stagger; lean to one side, capsize

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) buttermilk (badher-milk)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) liic; dheelli.

2

ciir-ka: (magac, lab, keli) firiiric yaryar oo oogada ka soo yaaca. Dh: araarad.

3

ciir-ta: (magac, dhedig, keli) caano dhanaan oo inta la lulay subaggii lagala baxay. Ciirtaa dhamaa, caydaada yaqaan. Li: dhay.

waa la naqliyay ✓

1

(Diir-ka)

2

Xuubka, dubka, qolofta, mayraxda iyo wixii la mid ah oo ku rogan geedaha iyo miraha, kd.

waa la naqliyay ✓

1

diir¹: m.l Kulayl, uumi.

2

dįir¹: m.l Dubka sare ee lafta geedka.

3

diir²: m.dh la-mid: diirdiir².

4

dįir²: m.dh.u la-mid: digir².

5

diir³: f.mg1 (-ray, -rtay) 1. Wax in yar kululaansho. 2. Qof, in yar xanaaqid.

6

dįir³: f.g1 (-ray, -rtay) 1. Geed diir ka qaadid. 2. Wax qaawin.

waa la naqliyay ✓

1

diir¹: m.l Kulayl, uumi.

2

diir²: f.mg1 (-ray, -rtay) 1. Wax in yar kululaansho. 2. Qof, in yar xanaaqid. m.f.dh, diirid.

3

dįir¹: m.l Dubka sare ee lafta geedka.

4

dįir²: f.g1 (-ray, -rtay) 1. Geed diir ka qaadid. 2. Wax qaawin. m.f.dh, dįirid.

waa la naqliyay ✓

Drive

waa la naqliyay ✓

1

m. n. skin of fruit ~ plant; peeling, peel, rind; cover

2

diir v. peel, skin, strip

3

diir v. become warm

4

diir [feminine] n., [collective] caterpillar(s), worm

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) rind (raynd); skin (iskiin); peeling (piilin); outer covering (ka-ver) ~ dub, qubka

2

diir -ay / tay: (v) peel (piil); strip or cut away the skin ~ fiiq

waa la naqliyay ✓

1

(fal) qolofta sare ka qaad. Maydhax ka diir geedka. Dh: fiiq.

2

diir -ka: (magac, lab, keli) dubka sare ama maqaarka. Waxaan nahay dad isku diir iyo isku diin ah.

3

diir-ta: (magac, dhedig, keli) jaad xasharaadka ka mid ah oo dhirta cuna. Dh: dirindiir.

waa la naqliyay ✓

1

fiir¹: m.l Nacayb loo muujiyo nafley meel ku cusub.

2

fiir²: f.g1 (-ray, -rtay) Nafley meel ku cusub nacayb u muujin.

waa la naqliyay ✓

v. be averse to, be against; wish to send someone away; show dislike towards ~ antipathy for

waa la naqliyay ✓