Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

[adverbial] [expression] just, solely, entirely

waa la naqliyay ✓

seulement.

waa la naqliyay ✓

(adv) only (oon 'li); exactly (ig saktili); alone (a loon) exclusively ~ soocan, miiran

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) la soo xulay ah; sooc la xulay ah. Dh: soocan, xulan, naqaysan.

2

miidhan: (tilmaame) la dulmay oo si gardarro ah loogu xadgudbay ah. Nin meel ku miidhan ayaan u gurmaday. Dh: dulman.

waa la naqliyay ✓

1

de: just, solely, entirely

2

lx: miidhan

3

ps: adv-expr

4

see: miiran {N}

5

key: miidhan

waa la naqliyay ✓

1

miidaan¹: m.l (-nno, m.dh) Goob dadku isugu yimaado oo lagu qabto waxyaalo kala duwan.

2

miidaan²: m.dh Xasil. la-mid: miidaamo (3).

waa la naqliyay ✓

m.l (-nno, m.dh) Goob dadku isugu yimaado oo lagu qabto waxyaalo kala duwan.

waa la naqliyay ✓

f. n., [abstract] calm; caution

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) garoon ballaadhan oo shirar ama ciyaaro loo diyaariyo. Ama waa la muuqdaa ama miidaanka lama tego. Dh: fagaare, goob, gego.

2

miidaan -ka: (magac, lab, keli) ujeeddo; hadaf. Dh: ujeeddo.

waa la naqliyay ✓

1

de: calm; caution

2

lx: miidaan

3

pd: (-ta)

4

ps: n0-f-abs

5

key: miidaan

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-naa, -nayd) Wax culays weyn leh ahaansho.

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) wax culays weyn leh.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) naqaysasho inta la rabo wax badan laga dhex madho; inta la rabo gurasho oo dhan u naqaysasho. Khudradlayaashu miidhadka way neceb yihiin. Dh: miidhasho.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] shaved

waa la naqliyay ✓

1

de: shaved

2

initial: x

3

lx: xiidhan

4

pd: (xiidhnaa)

5

ps: adj-der

6

see: xiir (and related forms)

7

key: xiidhan

waa la naqliyay ✓

m.dh (juqraafi) Dabayl koonfareedda ka dhacda woqooyiga Afrika, Sisily (Sicilia), iyo koofurta Talyaaniga, oo ka soo kacda saxaaruhu, waa kulushahay, qallalantahay, marmarka qaarkoodna waa bus miidhan.

waa la naqliyay ✓

m.dh (juqraafi) Dabayl koonfareedda ka dhacda woqooyiga Afrika, Sisily (Sicilia), iyo koofurta talyaaniga, oo ka soo kacda saxaaruhu, waa kulushahay, qallalantahay, marmarka qaarkoodna waa bus miidhan.

waa la naqliyay ✓

-a: (magac, lab, keli) biyo dhoobo miidhan ah. Dh: dhoobo, libiq, dhiiqo. Li: xareed.

waa la naqliyay ✓

1

-a: (magac, lab, keli) cad adag oo ku jin hilibka dhexdiisa oo seedo miidhan ah oo sid isbiriinka marna kala baxa marna isku soo uur

2

muruq -a: (magac, lab, keli) xanuun kayimaad muruqyada midkood oo si noqda oo qofka uu qab taa meeshaas xanuunaysa uu dhaqaajin karin aadna u xanuun kulul. Wiilkii muruq baa gab wuu ordi kari waayay. Dh: xidid.

waa la naqliyay ✓

1

(ereycodeed) lagu tilmaansado wax isku duldhacaya ama iska daba dhacaya. Dh: qababax.

2

qabqab -ka: (magac, lab, keli) karkar; marooyin isku dul toltolan. Shamiis qabqab miidhan ah ayuu sitaa. Dh: karkar.

3

qabqab -ta: (magac, dheddig, keli) indhasarcaadin been ah oo cidi muujiso.

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) qof rabash badan; wiil rabshad miidhan ah. Dh: fidmawade.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) ciid boodh ah oo jilicsan. Raqas miidhan weeyaan meeshani ee naga kici. Dh: ruufad.

2

raqas-ka: (magac, lab, keli) qashinka ka hadha wax la gubay. Dh: danbas.

3

raqas-ka: (magac, lab, keli) wax qoyan oo wasakh leh. Marada ragaska ka laabo.

4

raqas -ka: (magac, lab, keli) wax laysku burburiyey oo isku ridgan

5

raqas-ka: (magac, lab, keli) dhooboceelaad; dac

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) boob farsamaysan oo amaah la moodo. Waxba ha amaahin dadka qaar waa salaafad miidhane.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) qof kibir miidhan ah; qof sanka ka hadla; kibir iyo aftaag dartood. Dh: cawaandi.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) qof shaki miidhan ah; aad u tuhmaad badan, had iyo goor wax tuhma, qof aan waxna kalsooni ku qabin oo shaki badan leh.

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) qofka shiddada miidhan ah. Dh: dhiblow.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) dabayl koonfareedda ka dhacda woqooyiga Afrika, Siqilli (Sisilia) iyo koofurta Talyaaniga, oo ka soo kacda Saxaaraha. Waa dabayl kulul, qallalan oo marmarna bus miidhan ah.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) suxuur cid siin, cunto lagu soomo siin cid inta aan waagu caddaanin. Suxuurinta masaakiintu waa ajir miidhan. Dh: hiraabin.

waa la naqliyay ✓

1

doute, n.m; - Aaminaad la'aan; qiris la'aan; shaki; ka shakiyin.

2

sans doute - shaki la'aan.

3

plein de doute - shaki badan; shaki miidhan ah.

waa la naqliyay ✓

malfaisant, adj. - dhibaato badan; dhibaato miidhan.

waa la naqliyay ✓

nocif, adj. - Dhibaato badan; dhibaato miidhan.

waa la naqliyay ✓

1

de: entirely, all, solely, just, only

2

hm: 2

3

lx: miiran

4

ps: adv-expr

5

xe: This section is solely of Somali books.

6

xv: miidhan

7

key: miiran_2

waa la naqliyay ✓

n., (nin) asaraar badan, asaraar weyn, asaraar miidhan ah.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) muuqaal aan kala caddayn oo meel dheer ka muuqata. Dh: bildhaan.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) halka banka iyo dhirtu iskaga darsmaan. Reerkayagu idhanka ayuu yaallaa. Dh: afmeer.

2

idhan -ka: (magac, lab, keli) inta curdinka ah ee ka soo hadha laanta marka maydhaxda laga diiro; liilan yar oo maydhax ah.

3

idhan -ka: (magac, lab, keli) daliigga meeriska ah ee weelasha la tolo, sida gorfaha, masafaha iyo dabaqyada, ay ka kooban yihiin.

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) solution (soluushiri)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) ku xadgudub oo awood ama itaal wax ugu dhin. Wiilka maanta miidh berrina u adkayso.

2

miidh: (fal) dhinac u sooc oo naqee. Xasiid fiican innoo soo miidh. Dh: sooc, naqee, madh.

waa la naqliyay ✓

1

(Ciidan-ka)

2

1. Qofka ama dadka qabta waxyaalaha hawluhu u baahan yihiin; dadka adeega; xoogsato; shaqaale; midiidin.

3

2. Xoogga hubka sida; col: askar.

waa la naqliyay ✓

1

ciidan¹: m.l 1. Qof, cid hawl u qabto ijaarna ka qaata. 2. (-ammo, m.dh) Xoog abaabulan, hubeysan oo qoran u qaabbilsan difaaca dalka. 3. (e.d) C.amow!: hayaay!, waawareey!

2

ciidan²: f.mg1 (-dmay, -dantay; -dmi) U c.: qof, cid u gargaarid.

waa la naqliyay ✓

1

ciidan¹: m.l 1. Qof, cid hawl u qabto ijaarna ka qaata. 2. (-ammo, m.dh) Xoog abaabulan, hubeysan oo qoran u qaabbilsan difaaca dalka. 3. (e.d) C.amow!: hayaay!, waawareey!

2

ciidan²: f.mg1 (-dmay, -dantay; -dmi) U c.: qof, cid u gargaarid. m.f.dh, ciidmid.

waa la naqliyay ✓

1

v. be of service; send forces to fight; give support

2

ciidan m. n., [collective] servant, helper; workforce, workmen; army, force, troops

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) force (/bors); army (aar-mi); military (mila-teri) ~ ciidammo

2

ciidan -ka: (n) helper (hel-per); assistant (a-sis-tant); servant (servant) ~ gacanyare, kaaliye

waa la naqliyay ✓

1

Esercito

2

Army

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magacwadareed) dad leh hab iyo nidaam gaar ah oo loo tababaray ilaalinta nabadgelyada iyo amniga qaran ama dal, sida: ~ka asluubta, ~ka badda, ~ka cirka.

2

ciidan -ka: (magac, lab, keli) qof ama dad, cid kale u adeega. Calaf yar iyo ciidan yarba marka la waayo ayaa la tebaa. Dh: adeege, midiidin.

waa la naqliyay ✓

عَسْكَرِ، جَيْش، جند

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) aan oggolayn oo ka soo horjeeda.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) erey habaar ahaan loogu yiraahdo qof. Dh: dhimo, firan.

2

fidhan: (tilmaame) timo ama wax la mid ah oo shanlaysan ama feedhan. Wuxu lahaa timo si fiican u fidhan. Dh: feedhan, firan.

waa la naqliyay ✓

1

(Iidaan-ka)

2

Waxa cunnada korsaar looga dhigo ama yaabisnimada looga bi'iyo (caano, subag, fuud, ...).

waa la naqliyay ✓

1

iidaan¹: m.l Subag, caano, maraq iyo wixi lamida oo cuntada yaabisnimada looga ba'sho.

2

iidaan²: f.g1 (-aamay, -aantay; -aami) Subag, caano, maraq iyo wixi lamida cunno yaabis ah ku darid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. anything poured over food (sauce, milk, ghee, etc.)

2

iidaan: v. pour (sauce) over food

waa la naqliyay ✓

name-m dressing, seasoned, spiced

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) dressing, especially with ghee or oil.

2

iidaan -iidaamay / iidaantay: (v) add dressing, especially one with ghee or oil

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho wiil gabdho badan ka daba dhashay oo loola jeedo kii carruurta dhadhanka u yeelayay sida iidaanku cunnada u macaaneeyo.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) subag, caano iyo wixii la mid ah, ku dar cunto. Garaw si fiican loo iidaamay baan ku casheeyay xalay.

2

iidaan -ka: (magac, lab, keli) subag, caano ama wax caraf udgoon leh oo cunnada lagu daro.

waa la naqliyay ✓

La jiidey ama la kala jiidey; fidsan; togan.

waa la naqliyay ✓

1

jiidan¹: f.mg1 (-dmay, -dantay) Wax la jiidey noqosho.

2

jiidan²: f.mg4 (-dnaa, -dnayd) Wax la jiidey ahaansho.

waa la naqliyay ✓

1

jiidan¹: f.mg1 (-dmay, -dantay) Wax la jiidey noqosho. m.f.dh, jiidmid.

2

jiidan²: f.mg4 (-dnaa, -dnayd) Wax la jiidey ahaansho. m.f.dh, jiidnaan.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] pulled, towed, stretched, elongated

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) wax la giijiyay ama meeshiisii la qaaday isaga oo dhulka dushiisa la riixayo.

waa la naqliyay ✓

1

de: pulled, towed, stretched, elongated

2

lx: jiidan

3

pd: (jiidnaa)

4

ps: adj-der

5

key: jiidan

waa la naqliyay ✓

m.dh (fiisikis) Dululaati uu ka jiro cadaadis hoose oo neef ah micnaheeduna tahay xaddiga atamyada ama molikiyuulada ayaa aad u hooseeya.

waa la naqliyay ✓

m.dh (fiisikis) Dululaati uu ka jiro cadaadis hoose oo neef ah micnaheeduna tahay xaddiga atamyada ama molikiyuulada ayaa aad u hooseeya.

waa la naqliyay ✓

Vacuum

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] empty, emptied

waa la naqliyay ✓

vide.

waa la naqliyay ✓

-madhnaa: (adj) empty (em-ti); vacant (veey-kant); blank (balaank)-, void (vooydh) ~ maran

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) aan waxba ku jirin oo eber ah. Ha is wareerine weelka madhan hoo. Dh: faaruq.

2

madhan: (tilmaame) kala soocan oo la kala nadiifiyay ah. Gorowgu wuu madhan yahaye dheriga ku rid.

3

madhan -ta: (magac, dhedig, keli) dululaati uu ka jiro cadaadis hoose oo neef ah micnaheeduna tahay xaddiga atamyada ama molikiyuulada ayaa aad u hooseeya.

waa la naqliyay ✓

1

de: empty, emptied

2

lx: madhan

3

pd: (madhnaa)

4

ps: adj-der

5

see: maran {N}

6

key: madhan

waa la naqliyay ✓

1

(fal) curi ereyo maanso ah oo qaafiyad iyo habdhac ba leh. Hees ayaan rabnaa inaan samayno ee noo midhay adigu. Dh: mudhee, midhee, miray, miree.

2

midhay: (fal) midho bixi. Geedyahaw midhay: Dh: mudhee midhee, miray, miree.

3

midhay-ga: (magac, lab, keli) geed midho dhala oo si fiican u mudheeya. Dh: mudhay.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) inta aad doonayso naqayso. Midhe khudradda aad doonayso. Dh: sooco, madho.

2

miidho-da: (magac, dhedig, keli) gardarro awood ama itaal wadata; xadgudub taag la iskaga celiyo aan la lahayn.

waa la naqliyay ✓

1

1. Dun la miiqay.

2

2. Sida dunta u dhuuban; dheer oo caato ah; suuqan.

waa la naqliyay ✓

1

miiqan¹: f.mg1 (-qmay, -qantay; -qmi) 1. Wax miiqmay noqosho. 2. Qof caatoobid.

2

miiqan²: f.mg4 (-qnaa, -qnayd) 1. Dun dhuuban ahaansho. 2. Qof caatoobay ahaansho.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-qnaa, -qnayd) 1. Dun dhuuban ahaansho. 2. Qof caatoobay ahaansho. m.f.dh, miiqnaan.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] entwined; bound (up); whipped (with twine)

waa la naqliyay ✓

-miiqnaa: (adj) twisted (tu-wistidh); stranded (istaraandhidh)

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) miiq laga dhigay ah; la miiqay ah.

2

miiqan: (tilmaame) af dhuuban oo dheer oo wax muda leh. Dh: fiiqan, dhuuban.

waa la naqliyay ✓

Maroorsan. Aad u soohan, saloogan.

waa la naqliyay ✓

1

de: entwined; bound (up); whipped (with twine)

2

lx: miiqan

3

pd: (miiqnaa)

4

ps: adj-der

5

key: miiqan

waa la naqliyay ✓

La miiray.

waa la naqliyay ✓

1

miiran¹: f.mg1 (-rmay, -rantay; -rmi) 1. Hoore saafi noqosho. 2. Nafley isku dhex jirtay intii islehba wax gooni isugu soocmay noqosho.

2

miiran²: f.mg4 (-rnaa, -rnayd) 1. Hoore saafi ahaansho. 2. Wax aan larnayn ahaansho. 3. Wax badan ahaansho. Tusaale: “Xoolo caano miiran ah.”

waa la naqliyay ✓

1

miiran¹: f.mg1 (-rmay, -rantay; -rmi) 1. Hoore saafi noqosho. 2. Nafley isku dhex jirtay intii islehba wax gooni isugu soocmay noqosho. m.f.dh, miirmid.

2

miiran²: f.mg4 (-rnaa, -rnayd) 1. Hoore saafi ahaansho. 2. Wax aan larnayn ahaansho. 3. Wax badan ahaansho. Tusaale: Xoolo caano miiran ah. m.f.dh, miirnaan.

waa la naqliyay ✓

1

der. [adjective] filtered, strained

2

miiran [adverbial] [expression] entirely, all, solely, just, only

waa la naqliyay ✓

name-f Serene; healthy; sound of mind, sane, mentally lucid

waa la naqliyay ✓

(adv) 1. only (oon 'li); exactly (ig saktili); alone (a loon); just (jast); exclusively ~ soocan, miidhan. 2. (adj) very (veeri). Ex: caqli miiran; very intelligent; dhib miiran; very troublesome. 3. leached (liijidh); filtered (fil'taridh); sieved (seevidh)

waa la naqliyay ✓

magac loo bixiyo gabadh caafimaad qabta ama maskax fiican laga filayo.

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) dareer la saafiyeeye oo miida ah; wax la miiray ah. Dh: shaandhaysan.

2

miiran: (tilmaame) koox sooc ah oon cid kali tarrixin. Dh: miidhan.

3

miiran: (tilmaame) wax la dulmay oo si gardarro ah loogu xadgudbay ah. Dh: miidhan.

waa la naqliyay ✓

La miisay; la beegay; la buuxiyey.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-snaa, -snayd) Wax la miisay ahaansho.

waa la naqliyay ✓

Balance

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] measured out (grain, etc.); filled

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) wax la miisay oo intuu yahay la garanayo ah. Dh: cabbiran.

2

miisan: (tilmaame) buuxa oon waxba ka dhinnayn.

waa la naqliyay ✓

1

de: measured out (grain, etc.); filled

2

lx: miisan

3

pd: (miisnaa)

4

ps: adj-der

5

key: miisan

waa la naqliyay ✓

1

der. [adjective] shut, closed up; dressed, wearing clothes

2

xidhan [inchoative] v. get shut, be locked ~ closed; get tied up; jailed

waa la naqliyay ✓

1

-xidhnaa / xidhnayd: (adj) 1. closed (kalowsidh); shut (shat) ~ xiran. Ex: dukaanku ma xidhan yahay? Is the store closed? 2. arrested (a-res-tidh); detained (di-teeynidh); imprisoned (im-piri-zenidh) ~ xabbisan

2

xidhan -xidhnaa / xidhnay: (adj) dressed; wearing. Ex: nin surweel xidhan; a man wearing trousers ~ labisan

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) xadhig ku guntan. Joonyad afka ka xidhan oo bariis ah ayaan siiyay. Dh: xiran, guntan. Li: furan.

2

xidhan: (tilmaame) jeel ku jira ah; xabsi la geeyey ah. Dh: xabbisan, xiran. Li: furan.

3

xidhan: (tilmaame) qof wax laga doonayo ah. Dh: xiran.

4

xidhan: (tilmaame) aan socon oo la joojiyay ah. Baanbaddu way xidhan tahay. Dh: joojisan, xiran.

5

xidhan: (tilmaame) qufulan oo aan bannaanayn. Albaabku wuu xidhan yahay. Dh: qufulan.

6

xidhan: (tilmaame) dhar ku lebbisan. Dh: lebbisan.

waa la naqliyay ✓

1

(Xiidan-ka)

2

(Badanaa: Xiidmo)

3

1. Dhuunta cunnadu marto, inteeda u dhexaysa caloosha iyo afka saxaradu ka baxdo.

4

2. Cunnammareenka intiisa yaryar oo caloosha (godanta) iyo qabsinnada u dhexaysa.

waa la naqliyay ✓

1

xiidan¹: m.l 1. Dhuunta cunnadu marto, inteeda u dhexaysa caloosha iyo afka saxaradu ka baxdo. 2. Cunnammareenka intiisa yaryar oo caloosha (godanta) iyo qabsinnada u dhexaysa.

2

xiidan²: m.l (cilmiga naflayda) Qaybta ka midka mindhicirka weyn ee lafdhabarleyda ee u dhexaysa siikamka iyo malawadka. Shaqada ugu weyn ee uu qabtaana waxa weeye ka soo nuugista macaadinta iyo biyaha hadhaaga cuntada aan la dheefshiidin ee soo dhaafta mindhicirka yar, taas oo marka dambe noqota saxarro.

waa la naqliyay ✓

1

xiidan¹: m.l 1. Dhuunta cunnadu marto, inteeda u dhexaysa caloosha iyo afka saxaradu ka baxdo. 2. Cunnammareenka intiisa yaryar oo caloosha (godanta) iyo qabsinnada u dhexaysa.

2

xiidan²: m.l (cilmiga naflayda) Qaybta ka midka mindhicirka weyn ee lafdhabarleyda ee u dhexaysa siikamka iyo malawadka. Shaqada ugu weyn ee uu qabtaana waxa weeye ka soo nuugista macaadinta iyo biyaha hadhaaga cuntada aan la dheefshiidin ee soo dhaafta mindhicirka yar, taas oo marka dambe noqota saxarro.

waa la naqliyay ✓

n. small intestine

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) intestine (in-tes-tan); gut (gat) ~ xiidmo

waa la naqliyay ✓