miidayn

-ta: (magac, dhedig, keli) dhanka midig ka bilaabid; xagga midig joogsasho gaar ahaan kolka geela la lisayo. Geela midigayn ayaa lagu lisaa. Dh: midigays.

midigayn -ta: (magac, dhedig, keli) wax ka qaadasho aan la ogayn oo wax laga qaato xoolo la isku aaminay.

midigayn-ta: (magac, dhedig, keli) qof si hoos ah oo sedbursi la socdo wax u siin. Dh: gacanmidigayn.

m.dh la-mid: milxayn.

-ta: (magac, dhedig, keli) cusbo ku darid ama dush ka marin. Dh: cusbayn, milixays.

(fal) wax kala firidhsan isu keen oo mid ka dhig. Dalka midee. Li: firdhi.

-ka: (n) solution (soluushiri)

(Ciidan-ka)

1. Qofka ama dadka qabta waxyaalaha hawluhu u baahan yihiin; dadka adeega; xoogsato; shaqaale; midiidin.

2. Xoogga hubka sida; col: askar.

ciidan¹: m.l 1. Qof, cid hawl u qabto ijaarna ka qaata. 2. (-ammo, m.dh) Xoog abaabulan, hubeysan oo qoran u qaabbilsan difaaca dalka. 3. (e.d) C.amow!: hayaay!, waawareey!

ciidan²: f.mg1 (-dmay, -dantay; -dmi) U c.: qof, cid u gargaarid.

ciidan¹: m.l 1. Qof, cid hawl u qabto ijaarna ka qaata. 2. (-ammo, m.dh) Xoog abaabulan, hubeysan oo qoran u qaabbilsan difaaca dalka. 3. (e.d) C.amow!: hayaay!, waawareey!

ciidan²: f.mg1 (-dmay, -dantay; -dmi) U c.: qof, cid u gargaarid. m.f.dh, ciidmid.

v. be of service; send forces to fight; give support

ciidan m. n., [collective] servant, helper; workforce, workmen; army, force, troops

-ka: (n) force (/bors); army (aar-mi); military (mila-teri) ~ ciidammo

ciidan -ka: (n) helper (hel-per); assistant (a-sis-tant); servant (servant) ~ gacanyare, kaaliye

Esercito

Army

-ka: (magacwadareed) dad leh hab iyo nidaam gaar ah oo loo tababaray ilaalinta nabadgelyada iyo amniga qaran ama dal, sida: ~ka asluubta, ~ka badda, ~ka cirka.

ciidan -ka: (magac, lab, keli) qof ama dad, cid kale u adeega. Calaf yar iyo ciidan yarba marka la waayo ayaa la tebaa. Dh: adeege, midiidin.

عَسْكَرِ، جَيْش، جند

(fal) carro ku rog; ciid ku daadi. Dh: ciidee.

(tilmaame) aan oggolayn oo ka soo horjeeda.

-ta: (magac, dhedig, keli) meyti ama cid geeriyootay, sadaqo u bixin oo ajarkeega u hibayn; qof dhintay fidde u samayn. Dh: fidays.

(Iidaan-ka)

Waxa cunnada korsaar looga dhigo ama yaabisnimada looga bi'iyo (caano, subag, fuud, ...).

iidaan¹: m.l Subag, caano, maraq iyo wixi lamida oo cuntada yaabisnimada looga ba'sho.

iidaan²: f.g1 (-aamay, -aantay; -aami) Subag, caano, maraq iyo wixi lamida cunno yaabis ah ku darid.

m. n. anything poured over food (sauce, milk, ghee, etc.)

iidaan: v. pour (sauce) over food

name-m dressing, seasoned, spiced

-ka: (n) dressing, especially with ghee or oil.

iidaan -iidaamay / iidaantay: (v) add dressing, especially one with ghee or oil

magac loo baxsho wiil gabdho badan ka daba dhashay oo loola jeedo kii carruurta dhadhanka u yeelayay sida iidaanku cunnada u macaaneeyo.

(fal) subag, caano iyo wixii la mid ah, ku dar cunto. Garaw si fiican loo iidaamay baan ku casheeyay xalay.

iidaan -ka: (magac, lab, keli) subag, caano ama wax caraf udgoon leh oo cunnada lagu daro.

(Iimayn-ta)

Iin u yeelid.

m.f.dh eeg iimee.

-ta: (magac, dhedig, keli) nabar iyo iin u yeelid.

(Iiqayn-ta)

Ciriiri gelin.

-ta: (magac, dhedig, keli) labo dhinac oo is khilaafsan ama is haya, fara iska qaadid.

-ta: (magac, dhedig, keli) fal la waafajiyo sharciga oo la banneeyo samayntiisa.

La jiidey ama la kala jiidey; fidsan; togan.

jiidan¹: f.mg1 (-dmay, -dantay) Wax la jiidey noqosho.

jiidan²: f.mg4 (-dnaa, -dnayd) Wax la jiidey ahaansho.

jiidan¹: f.mg1 (-dmay, -dantay) Wax la jiidey noqosho. m.f.dh, jiidmid.

jiidan²: f.mg4 (-dnaa, -dnayd) Wax la jiidey ahaansho. m.f.dh, jiidnaan.

der. [adjective] pulled, towed, stretched, elongated

(tilmaame) wax la giijiyay ama meeshiisii la qaaday isaga oo dhulka dushiisa la riixayo.

de: pulled, towed, stretched, elongated

lx: jiidan

pd: (jiidnaa)

ps: adj-der

key: jiidan

-ta: (magac, dhedig, keli) xad iyo daari u yeelid. Dh: xadayn, daariyayn.

m.dh la-mid: macaanayn.

-ka: (magac, lab, keli) eeg midayn.

/midhay/ (n) duhurkii (12 ka duhurnimo).

m.f.dh eeg midee. la-mid: mideysiin.

(fal) harag daguug oo dhogorta iyo cadadka ku hadha ka dhamee oo idiin maas ah ka dhig. Haragga waxarta laga saaray migday oo masallo ka dhig. Dh: magdee.

(fal) beer habka miigaynta ah u beer. Beertu waa dhoogee miigay. Dh: miigee.

(fal) miino qaraxda xidh oo meel ay ku qaraxdo ku aas. Xadka meelaha cadawgu ka soo gali karo miinay. Dh: miinee, dhig

1. Dun la miiqay.

2. Sida dunta u dhuuban; dheer oo caato ah; suuqan.

miiqan¹: f.mg1 (-qmay, -qantay; -qmi) 1. Wax miiqmay noqosho. 2. Qof caatoobid.

miiqan²: f.mg4 (-qnaa, -qnayd) 1. Dun dhuuban ahaansho. 2. Qof caatoobay ahaansho.

f.mg4 (-qnaa, -qnayd) 1. Dun dhuuban ahaansho. 2. Qof caatoobay ahaansho. m.f.dh, miiqnaan.

der. [adjective] entwined; bound (up); whipped (with twine)

-miiqnaa: (adj) twisted (tu-wistidh); stranded (istaraandhidh)

(tilmaame) miiq laga dhigay ah; la miiqay ah.

miiqan: (tilmaame) af dhuuban oo dheer oo wax muda leh. Dh: fiiqan, dhuuban.

Maroorsan. Aad u soohan, saloogan.

de: entwined; bound (up); whipped (with twine)

lx: miiqan

pd: (miiqnaa)

ps: adj-der

key: miiqan

La miiray.

miiran¹: f.mg1 (-rmay, -rantay; -rmi) 1. Hoore saafi noqosho. 2. Nafley isku dhex jirtay intii islehba wax gooni isugu soocmay noqosho.

miiran²: f.mg4 (-rnaa, -rnayd) 1. Hoore saafi ahaansho. 2. Wax aan larnayn ahaansho. 3. Wax badan ahaansho. Tusaale: “Xoolo caano miiran ah.”

miiran¹: f.mg1 (-rmay, -rantay; -rmi) 1. Hoore saafi noqosho. 2. Nafley isku dhex jirtay intii islehba wax gooni isugu soocmay noqosho. m.f.dh, miirmid.

miiran²: f.mg4 (-rnaa, -rnayd) 1. Hoore saafi ahaansho. 2. Wax aan larnayn ahaansho. 3. Wax badan ahaansho. Tusaale: Xoolo caano miiran ah. m.f.dh, miirnaan.

der. [adjective] filtered, strained

miiran [adverbial] [expression] entirely, all, solely, just, only

name-f Serene; healthy; sound of mind, sane, mentally lucid

(adv) 1. only (oon 'li); exactly (ig saktili); alone (a loon); just (jast); exclusively ~ soocan, miidhan. 2. (adj) very (veeri). Ex: caqli miiran; very intelligent; dhib miiran; very troublesome. 3. leached (liijidh); filtered (fil'taridh); sieved (seevidh)

magac loo bixiyo gabadh caafimaad qabta ama maskax fiican laga filayo.

(tilmaame) dareer la saafiyeeye oo miida ah; wax la miiray ah. Dh: shaandhaysan.

miiran: (tilmaame) koox sooc ah oon cid kali tarrixin. Dh: miidhan.

miiran: (tilmaame) wax la dulmay oo si gardarro ah loogu xadgudbay ah. Dh: miidhan.

La miisay; la beegay; la buuxiyey.

f.mg4 (-snaa, -snayd) Wax la miisay ahaansho.

Balance

der. [adjective] measured out (grain, etc.); filled

(tilmaame) wax la miisay oo intuu yahay la garanayo ah. Dh: cabbiran.

miisan: (tilmaame) buuxa oon waxba ka dhinnayn.

de: measured out (grain, etc.); filled

lx: miisan

pd: (miisnaa)

ps: adj-der

key: miisan

-ta: (magac, dhedig, keli) wax qaybin oo u kala soocid. Milayntaada ayaan sugaynnaa. Dh: milays.

(Mirayn-ta)

1. Miro bixin, soo saarid, dhalid.

2. Miraha heesta tirin, qaadid.

m.f.dh eeg miree.

-ta: (magac, dhedig, keli) heesta midheheeda tirin; maanso allifid. Dh: mudhayn, curin, midhays.

mirayn -ta: (magac, dhedig, keli) midho bixin; miro soo saarid. Dh: mudhayn, dhalid, midhays.

-ta: (magac, dhedig, keli) is le'ekeysiin, simid oo wax isku mid ah ka dhigid. Dh: simid.

(fal) dad ama duunyo gadhwadeen u noqo oo meel ka hagaaji. Colka wiiday oo horkac. Dh: hoggaami.

wiiday: (fal) carraw waqti kulul la socdo; casar dheer soco. Wiiday oo xadka horay u dhaf.

(Xiidan-ka)

(Badanaa: Xiidmo)

1. Dhuunta cunnadu marto, inteeda u dhexaysa caloosha iyo afka saxaradu ka baxdo.

2. Cunnammareenka intiisa yaryar oo caloosha (godanta) iyo qabsinnada u dhexaysa.

xiidan¹: m.l 1. Dhuunta cunnadu marto, inteeda u dhexaysa caloosha iyo afka saxaradu ka baxdo. 2. Cunnammareenka intiisa yaryar oo caloosha (godanta) iyo qabsinnada u dhexaysa.

xiidan²: m.l (cilmiga naflayda) Qaybta ka midka mindhicirka weyn ee lafdhabarleyda ee u dhexaysa siikamka iyo malawadka. Shaqada ugu weyn ee uu qabtaana waxa weeye ka soo nuugista macaadinta iyo biyaha hadhaaga cuntada aan la dheefshiidin ee soo dhaafta mindhicirka yar, taas oo marka dambe noqota saxarro.

xiidan¹: m.l 1. Dhuunta cunnadu marto, inteeda u dhexaysa caloosha iyo afka saxaradu ka baxdo. 2. Cunnammareenka intiisa yaryar oo caloosha (godanta) iyo qabsinnada u dhexaysa.

xiidan²: m.l (cilmiga naflayda) Qaybta ka midka mindhicirka weyn ee lafdhabarleyda ee u dhexaysa siikamka iyo malawadka. Shaqada ugu weyn ee uu qabtaana waxa weeye ka soo nuugista macaadinta iyo biyaha hadhaaga cuntada aan la dheefshiidin ee soo dhaafta mindhicirka yar, taas oo marka dambe noqota saxarro.

n. small intestine

-ka: (n) intestine (in-tes-tan); gut (gat) ~ xiidmo

-ka: (magac, lab, keli) dhuun aad u dheer oo carjaw ah oo cuntada caloosha ka baxdaayi ku kaydsanto siina dhex marto oo caloosha iyo malawadka u dhexeeya. Dh: xiidmo, xiidme. Wa: xiidmo.

cf: maroor

de: small intestine

initial: x

lx: xiidan

pd: (-ka Pl: xiidmo (/ha))

ps: n3-m, n2(c)-m

key: xiidan

(Biifayn-ta)

1. Biif ka dhigid.

2. Qurxin; caddayn.