melmel — Macnaha & Turjumaada

1

(fal) dhanka kale u jeedi; kala wareeji. Kolkaad meydka dhan maydho dhanka kale u melmel. Dh: jeedi.

2

melmel: (fal) si duuban oo xooggan u tuur. Horiyo daba qabo oo sida dhagaxa u melmel. Dh: tuur, gan, maqiiq.

3

melmel -ka: (magac, lab, keli) jeedinta wax dhinicii hore laga jeediyo oo dhinac kale loo jeediyo. Ninka bukaa melmel ma doonayee iska daa. Dh: jeedin, geddin, rogid, qallibid.

waa la naqliyay ✓

Melmel taxane

waa la naqliyay ✓

1

(fal) wareeji oo dib u celi. Baabuurka soo majiir. Dh: melmel, gooladee, leexi, celi.

2

majiir-ka: (magac, lab, keli) nooc calool xanuunka ka mid ah oo caloosha in la maroojinayo la moodo xanuun darteed.

3

majiir -ka: (magac, lab, keli) leexasho degdeg ah oo dib loo noqdo. Dh: melmel, rogmad weecad, leexad.

4

majiir -ta: (magac, dhedig, keli) uskag ama daxal dul fuula middiyaha ilkaha iyo wixii la mid ah. Ilko majiir leh ayuu ku qaniinay. Dh: daxal, huuro.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) wax toos u socda ama taagan dhanka kale u leexin. Shookaanta gaadhigu majiiridda degdegga ah way ku jabtaa. Dh: melmelid, leexin.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) calool xanuun caloosha la maroojinayo darteed la xanuunso oo la cabaad adoo is godaya ama is yugaya. Inyar majiiro inta dawada laguu diyaarinayo. Dh: mijiiro.

2

majiiro: (fal) adoo toos u socda dhan isku melmel oo u leexo. Kolkaad boosta booliska joogto bidix u majiiro. Dh: mijiiro, leexo, baydh.

waa la naqliyay ✓

1

-ga: (magac, lab, keli) daliigyo xoog leh oo xubnaha oogada qaarkood ku dhex jira ama isku haya sida labada lafdhabarta dhinacyadeeda ku dhilan midabkoodu waa cawl haddii la kala jiidana way isku soo rooraan. Margiyada dhabarka mid hadduu ku go'o dhaqaaqi kari maysid. Dh: seed.

2

margi -ga: (magac, lab, keli) seed adag oo laga sameeyo xadhig lagu maro saababka dhigaha iyo yeesha. Dh: seed. Wa: mergiyo.

3

margi -ga: (magac, lab, keli) luqunta dhankeeda dambe inta u dhaxaysa lafdhabarta iyo gadaadka. Hadal waa mergi mergina waa hadba dhanka loo melmelo. Dh: deli, tun.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) dhankaaga u melmelo; xaggaaga u jeedso; barbarka ad joogto u wareejiso. Meerso telefishanka anu waan ka daalee.

2

meerso: (fal) xaafad ka qaad oo xaafaddaada geyso. Meerso mooyaha.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) dhinaca kale u rogitaan. Dh: jeeditaan, geddiyitaan, rogitaan, qallibitaan.

2

melmelitaan-ka: (magac, lab, keli) si xoog ah oo duuban u tuuritaan. Dh: tuuritaan.

waa la naqliyay ✓

1

(ereycodeed) lagu asteeyo is rogid degdeg ah. Markii uu i arkay ayuu walam iska siiyay.

2

walam -ta: (magac, dhedig, keli) is melmelid degdeg ah. Qof jimicsi yaqaan walamtu ma dhibto.

waa la naqliyay ✓

(fal) kolba is melmel.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) kolba is melmelid.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) melmelo oo xagaaga u jeedi. Kursiga wareejiso.

2

wareejiso: (fal) xil, alaab ama wax kale oo ay cid kali kaa hayso la wareeg oo qaado.

3

wareejiso: (fal) gabadh ad guursatay aqal geyso oo aqalkii ehelkeeda ka kaxayso. Gabadha wareejiso inta aanay aqalkooda ku umulin.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) kala melmel oo doon, markab, gaadhi iyo wixii la mid ah xagga uu u socdo maaher xagga kale u jeedi. Baabuurka kala xeel oo dibu noqo. Dh: celi, wareeji, melmel.

2

xeel -sha: (magac, dhedig, keli) tab iyo garoome wax lagu furdaamiyo. Taag lahaw ama tab ije xeel. Dh: tab, sir, xirrib, xeelad.

3

xeel -sha: (magac, dhedig, keli) mukur iyo is ma suukhin. Dumarku hadday kuu xeel baxan qa kaa way kaa sarraysiiyaan. Dh: mukur.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) kala wareejin oo dib u melmelid. Dh: xeelis.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) melmelid; kala wareejin.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) melmelitaan oo dib u majiiritaan. Xeelitaanka gaadhiga miyir oo aayar u melmel. Dh: melmelitaan, wareejitaan.

waa la naqliyay ✓

-sha: (magac, dhedig, keli) gobgoon kala duduwan; teel teel aan isku xidhnayn oo midba meel gaar u go'an ah; aan meel walba ahayn ee kala googo'an.

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) qalliban oo dhinaca kale u rogan. Koob melmelan ayaad wax ku shubaysaa Dh: rogan, geddisan, qaalliban.

2

melmelan: (tilmaame) beddelan oo garaadkiisa ama muuqaaliisu aanu caadi ahayn. Ninkii oo melmelan ayuu soo noqday. Dh: rogan, qalliban.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) kala jeedin; dhinaca kale u rogid: qallinka u geddiyid. Melmelidda ka daa oo sidaa wax ku sii. Dh: rogid, qallibid.

2

melmelid -da: (magac, dhedig, keli) si duuban oo xooggan u tuurid. Ninka melmelidda ka daa oo aayar wax ugu sheeg. Dh: tuurid, maqiiqid.

waa la naqliyay ✓

1

(Mee-sha)

2

Kob.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-lo, m.l) Goob; kob; cad.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-lo, m.l) Goob; kob.

waa la naqliyay ✓

f. n. place, spot; part, portion

waa la naqliyay ✓

-meesha: (n) place (paleeys); space (ispeeys); portion (poor-shan); location (loo-keey-shin) ~kob, qayb

waa la naqliyay ✓

dhexaad.

waa la naqliyay ✓

-sha: (magac, dhedig, keli) goob, kob. Meel aan lagu engejisanayn laguma maydho.

waa la naqliyay ✓

1

de: place, spot; part, portion

2

lx: meel

3

pd: (/sha)

4

ps: n1-f

5

key: meel

waa la naqliyay ✓

مكان

waa la naqliyay ✓

1

même, adj. et adv. - lamid.

2

moi-même (toi-même)... - Aniga laftayda (adiga laftaada, ...)

3

le même, la même, les mêmes - isku mid ah; isla mid ah; isku hal iskeed; oo kale.

4

revenir au même - isku hal.

5

de même - lamid ah.

6

tout de même - Siiba.

7

à même de - awood u leh.

waa la naqliyay ✓

1

(Belel-ka)

2

Belbel; olol.

waa la naqliyay ✓

1

belel¹: m.l la-mid: belbelid.

2

belel²: f.g1 (-elay, -eshay) la-mid: belbel².

waa la naqliyay ✓

v. burn [fig.] (of someone's hand, eyes)

waa la naqliyay ✓

-ay / belbashay: (v) 1. feel a burning pain; burn (been) ~ belbel. 2. to bum with a bright flame; blaze (baleeyz)

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) eeg balal.

waa la naqliyay ✓

1

de: burn [fig.] (of s.o.'s hand, eyes)

2

lx: belel

3

nt: belel (ka) [vn-m]; See also: belbel

4

pd: (beleley)

5

ps: v1=intr

6

key: belel

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) wan ido sumalkood ah oo goodh ku weynaada. Dh: sumal, jamal.

waa la naqliyay ✓

1

(Meleg-ga)

2

Geeri; wed.

waa la naqliyay ✓

1

meleg¹: m.l la-mid: malag¹.

2

meleg²: f.g1 (-lgay, -lagtay) la-mid: malag².

waa la naqliyay ✓

1

m. n. angel of death; death

2

mereg m. n. strangling, smoothering, choking

waa la naqliyay ✓

-ga: (n) angel (een jal) ~ malaa'ig

waa la naqliyay ✓

1

(fal) eeg makal.

2

meleg: (fal) haragga ka siib neef la gawracay. Neefka meleg oo hilibka jarjar. Dh: diir.

3

meleg -ga: (magac, lab, keli) wed; malakulmawd. Intaan meleggu ku qaadin cibaadada badi.

waa la naqliyay ✓

1

de: angel of death; [ext.] death

2

lx: meleg

3

pd: (-ga)

4

ps: n2a-m

5

see: malag

6

key: meleg

waa la naqliyay ✓

mêler, se, V. - isku darsamid.

waa la naqliyay ✓

1

mesel¹: m.l la-mid: masal¹.

2

mesel²: f.g1 (-elay, -eshay) la-mid: masal².

waa la naqliyay ✓

m. n. (adj.): example; like, similar

waa la naqliyay ✓

(adv) for example; according to; for instance ~ mataal, matal.

waa la naqliyay ✓

1

de: example; [atr.] like, similar

2

lx: mesel

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m

5

see: masal (and related forms)

6

key: mesel

waa la naqliyay ✓

1

metel¹: m.l la-mid: masal¹.

2

metel²: f.g1 (-elay, -eshay) la-mid: masal².

waa la naqliyay ✓

m. n. example

waa la naqliyay ✓

1

-ay meteshay: (v) represent (ri-para-zent); stand for; on behalf of ~ matil.

2

ku metel -ay / matashay: (v) compare with

waa la naqliyay ✓

1

(fal) tusaale lagu fahmo samee; isku ekeysii. Inoo mesel sida shabeelku u boodo. Dh: masal.

2

metel: (fal) riwaayad film iyo wixii la mid ah jil oo ka qayb gal. Adu xiddigga riwaayadda metel. Dh: masal.

3

metel: (fal) cid maqan ka wakiil noqo. Batroonkii wuu maqan yahaye qof kaloow metel. Dh: mesel, masal, matal, sugsii.

4

metel -ka: (magac, lab, keli) tusaale laga qiyaas qaato. Dh: misaal, mataal, masal, tusaale.

waa la naqliyay ✓

1

de: example

2

lx: metel

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m

5

see: masal (and related forms)

6

key: metel

waa la naqliyay ✓

1

(Milma-ha)

2

La dulmiyey, ciilcunay, madluun ah (milme iyo mabe).

waa la naqliyay ✓

m.l (-mayaal, m.l/dh) 1. Adke marka uu hoore saameyo milma. 2. M. ah: qof la dulmiyey oo ciil ka batay.

waa la naqliyay ✓

m.l (-mayaal, m.l/dh) 1. Adke marka uu hoore saameyo milma. 2. M. ah: qof la dulmiyey oo ciil ka batay.

waa la naqliyay ✓

m. n. solvent, something soluble; victim, sucker

waa la naqliyay ✓

-milmaha: (n) [Chemistry]: solvent (sool'vant)-, Ex: maaddo wax lagu qasi karo. a substance in which another substance is dissolved

waa la naqliyay ✓

1

-ha: (magac, lab, keli) cid ciil qabta oo la dulmiyey. Milme haad kugu helay middi kaalama baydho. Dh: dulmane.

2

milme-ha: (magac, lab, keli) adke hoor ama dareere loo beddeli karo; adkaha ku dhex baabi'i kara hoor. Sonkorta iyo milixdu waa milme.

waa la naqliyay ✓

1

de: solvent, s.t. soluble; [fig.] victim, sucker

2

lx: milme

3

pd: (/ha)

4

ps: n7-m

5

key: milme

waa la naqliyay ✓

1

(Selel-ka)

2

Salal.

waa la naqliyay ✓

1

selel¹: m.l la-mid: salal¹.

2

selel²: f.mg1 (-elay, -eshay) la-mid: salal².

waa la naqliyay ✓

m. n. sudden awakening

waa la naqliyay ✓

-eyseleshey: (v) become awakened by a nightmare ~ salal

waa la naqliyay ✓

1

(fal) hurdada si naxdin leh uga toos; sas; salal.

2

selel: (fal) 'geel' olol; salaw.

3

selel-ka: (magac, lab, keli) si naxdin iyo argaggax leh hurdo uga kicid. Waa u selel iyo sas habeen kasta.

4

selel -ka: (magac, lab, keli) ololka geela; salaw.

waa la naqliyay ✓

1

bw: salal

2

de: sudden awakening

3

initial: s

4

lx: selel

5

nt: selelid (da) [vn-f]

6

pd: (-ka)

7

ps: n-m

8

key: selel

waa la naqliyay ✓

1

(Belbel-ka)

2

Oomaarka ama gaaska daarma kolka wax la shido oo yeesha carrabyo iyo midabyo kala duwan; olol; belel.

waa la naqliyay ✓

1

belbel¹: m.l 1. Holac weyn oo dabka ka baxo marka la shido. 2. la-mid: belbelid. la-mid: belel¹.

2

belbel²: f.mg1 (-elay, -eshay) 1. Meel jirka ka mid ah oo dhaawac ah xanfaafid. 2. Dab holac weyn bixin. la-mid: belel².

waa la naqliyay ✓

1

belbel¹: m.l Holac weyn oo dabka ka baxo marka la shido.

2

belbel²: f.mg1 (-elay, -eshay) 1. Meel jirka ka mid ah oo dhaawac ah xanfaafid. 2. Dab holac weyn bixin. m.f.dh, belbelid.

waa la naqliyay ✓

1

v. flame, blaze, be burning; burn, smart

2

belbel vl. n. flame, blaze

waa la naqliyay ✓

-ay / belbeshay: (n) 1. feel a burning pain; burn (been) ~ belel 2. to burn with a bright flame; blaze (baleeyz)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) dab, olol bixi. Dadkii wuu belbelay. Dh: belel, balbal.

2

belbel -ka: (magac, lab, keli) xanuunka iyo hahda afka, kolka la cuno besbaas kulul iyo wixii la mid ah.

3

belbel -ka: (magac, lab, keli) dabku marka uu holcayo ololka farraaqyada ama carrabyada leh ee uu yeesho. Belbel baa dabka ka baxaya. Dh: belel, balal, olol.

waa la naqliyay ✓

1

(Deldel-ka)

2

Si gaar ah oo dadka loo dilo; inta surka siriq lagaga roorsho baa geed dheer ama meel loo dhisay, laga soo laallaadshaa (ama daldal).

waa la naqliyay ✓

1

deldel¹: m.l la-mid: dąldalid.

2

deldel²: f.g1 (-elay, -eshay) la-mid: dąldal².

waa la naqliyay ✓

1

v. hang, lynch, execute by hanging

2

deldel vl. n. death by hanging, lynching

waa la naqliyay ✓

-ay / deldeshay: (v) hang (haang); put a person to death by hanging; crucify (kuruu-sifaay); lynch (linji)

waa la naqliyay ✓

(fal) meel ka soo laadlaadi, meel soo sudh oo hoos u soo daa. Dh: daldal.

waa la naqliyay ✓

/helmit/ (n) kullad (koofi bir ah).

waa la naqliyay ✓

1

(Kelmed-da)

2

Erey; tiraab; hadal.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-do, m.l) Eray, hadal.

waa la naqliyay ✓

f. n. word

waa la naqliyay ✓

-da: (n) word (woodh) ~ kalmad, erey

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) dhawaaq xuruuf ka kooban oo macne buuxa leh. Dh: erey, tiraab, hadal, kalmad.

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

de: word

3

lx: kelmed

4

pd: (-da)

5

ps: n1-f

6

syn: erey

7

key: kelmed

waa la naqliyay ✓

1

-sha: (magac, dhedig, keli) dhandhanka uu labku galmada ka dareemo marka uu dhedig la kulmo waana ereyada 'maxay' da ka dabar go'ay ee 'may' ga ku hadhay.

2

maleel-sha: (magac, dhedig, keli) wax majiiran oo dhedheg leh oo laba wax iyo in ka badan oo qoyan oo la isku laaqay ah. Dhoobo maleel ah ayaan faraha la galay. Dh: dhegdheg, malleel.

waa la naqliyay ✓

1

(Malmal-ka)

2

Geed-quwaax xabag wanaagsan oo udgoon oo la ganacsado dhala.

waa la naqliyay ✓

m.l/dh 1. Geed quwaax dhala, xabag ur leh oo daawo loo isticmaalo. 2. Xabagta geedka malmalka.

waa la naqliyay ✓

m.l/dh 1. Geed quwaax dhala, xabag ur leh oo daawo loo isticmaalo. 2. Xabagta geedka malmalka.

waa la naqliyay ✓

m. n., [collective] myrrh, aromatic resin, incense

waa la naqliyay ✓

(Molmol) All. Somali. Commiphora Molmol Engl. Burseraceae.

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) myrrh (meer); balm of Gilead (baam of Giliyaad)

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) eeg mal.

2

malmal -ka: (magac, lab, keli) geed quwaax laga gurto xabag wanaagsan oo Soomaalidu waxyaalo badan u adeegsato sida: ka hortegga bahalaha iyo jimanka. Ardaydu waxay khadka ku darsan jireen malmal.

waa la naqliyay ✓

1

de: myrrh, aromatic resin, incense

2

lx: malmal

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m-col

5

key: malmal

waa la naqliyay ✓

a., shuban.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) eeg meydal.

waa la naqliyay ✓

1

(Milmil-ka)

2

Dhar sida baftada u cad oo aad u jilicsan.

waa la naqliyay ✓

m.l Dhar aad u jilicsan sida faashadda iyo wixi lamida.

waa la naqliyay ✓

m. n. soft transparent white fabric

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) dhar cad oo sida baftada ah balse duntiisu aad u jilicsantahay oon jidhka qarin oo aan jactadin. Dh: nayloo.

waa la naqliyay ✓

1

de: soft transparent white fabric

2

lx: milmil

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m

5

key: milmil

waa la naqliyay ✓

1

(Welwel-ka)

2

Walbahaar; (ama walwal).

waa la naqliyay ✓