maskaxdambeed

m.l Xannun badan oo madaxa qabta. la-mid: madaxfareed.

m.l (-dyo, m.dh) Inta ugu dambeysa xilliga jiilaalka.

-ka: (magac, lab, keli) oodda aqalka la galo ka dambaysa. Musdambeedka ayuu libaax ka soo dhacay.

-da: (magac, dhedig, keli) habeenka gelinkiisa dambe.

m.dh Gelindambeed.

-ka: (magac, lab, keli) wax saaddambe la xiriira.

m.l/dh (-dyo, m.dh) Dusha xoolaha la rarto dhankeeda dambe.

-ka: (magac, lab, keli) marka roobka kaliishu curanayo, maalinka xoolaha ceelka ugu danbeeya ee ay arooraan xooluhu.

f.mg2 (-beeyay, -baysey) 1. Tallaabo gaabin. 2. Ka s.: cid lala socday in yar dib uga harid.

(fal) saaddanbe ka dhigo.

(fal) ka saandambee laakiin kabta kabta ugu hay. Sengahaw caynabka ah fardaha ka faanedambee. Dh: dabasoco.

v. obey each other; follow one another

de: obey each other; follow one another

lx: kala dambee

pd: (dambeeyey)

ps: v2b=expr

key: kala_dambee

m.l la-mid: maskaxfareed.

-ta: (magac, dhedig, keli) cudur ku dhaca soohyada haya ilkaha, sida: cirridka iyo lafta. Waxaa keena baktiiriyada huurada ilkaha: malax ayaa cirridka fariisata ilkuhuna salka ayay ka bololaan.

m.dh l maskarjabid.

m.f.dh eeg maskarjab². la-mid: maskabjab¹, maskabjabid, markarjab¹ (3).

-da: (magac, dhedig, keli) qarqoomid oo berriga u baxsasho.

-ka: (magac, lab, keli) eeg maskaxfalluuq.

f.mg2 (-iyay, -isay) Dib u harid.

v. lag, fall behind

de: lag, fall behind

initial: s

lx: saandambeedi

pd: (saandambeediyey)

ps: v2a=intr

key: saandambeedi

v. fall behind someone else

de: fall behind s.o. else

lx: ka saandambee

pd: (saandambeeyey)

ps: v2b=expr

key: ka_saandambee

-da: (magac, dhedig, keli) juqraafi ahaan, mawjadaha aad u waaweyn kolka dhulka, qorraxda, iyo dayaxu ay xariiq toosan oo isku mid ah yihiin; xoogga cufisjiidadka ee qorraxdu wuxuu ka yimaadaa jiho la mid ah tan dayaxa, markaana wuu hiirigeliyaa.

-ka: (magac, lab, keli) makiinad tamar danabka u beddesha tamar makaanikaad. Makiinadaha noocani waa nadiif, deggan, lehna karti aad u sarreysa (75-90%).

m.dh (-o ..., ml.) (juqraafi) Mawjadaha aad u waaweyn kolka dhulka, qorraxda, iyo dayaxu ay xariiq toosan oo isku mid ah yihiin; xoogga cufisjiidadka ee qorraxdu wuxuu ka yimaadaa jiho la mid ah tan dayaxa, markaana wuu hiirigeliyaa.

m.dh (-o ..., ml.) (juqraafi) Mawjadaha aad u waaweyn kolka dhulka, qorraxda, iyo dayaxu ay xariiq toosan oo isku mid ah yihiin; xoogga cufisjiidadka ee qorraxdu wuxuu ka yimaadaa jiho la mid ah tan dayaxa, markaana wuu hiirigeliyaa.

(Askah-gel) N Pentarrhinum insipidum E.May. Asclepiadaceae.

-ka: (magac, lab, keli) qolofleyda badda jaad ka mid ah oo aad u nafaqo badan. Waxa uu eg yahay ayaxa berriga oo kale. Tiro aad u badan ayuu badda dhexdeeda isu raacraacaa. Ayaxbadeed baan caawa ku casheeyay. Dh: qawqab.

-ka: (magac, lab, keli) aagaan yar oo biyo ah oo lagu xidho doonta dabadeeda.

m.l (-nno, m.dh) Qof hanti badan leh.

m.l (-nno, m.dh) Qof hanti badan leh.

m. n., [compound] wealthy ~ rich man, man of property; capitalist

-ka: (n) [Pl. maalqabeenno -da] rich or wealthy person ~ taajir

-ka: (magac, lab, keli) qof adduun badan leh oo qani ah. Waxan doonayaa inaan maalqabeen noqdo. Dh: taajir, qani. Li: caydh, danley, faqiir.

de: wealthy ~ rich man, man of property; [ext.] capitalist

lx: maalqabeen

pd: (-ka)

ps: n2-m-cmp

key: maalqabeen

(fal) babi oo hawada ku wareeji. Marawaxadee ilmuhu wuu dhididee. Dh: balfi, babbi.

-da: (magac, dhedig, keli) saamixid cid gef gashay. Walaalkay wuu masaamixid badan yahay. Dh: saamixid, cafin.

(Masaamixid-da)

Denbidhaafid; cafiyid.

m.f.dh eeg masaamax². la-mid: masaabax¹, masaabixid, masaamax¹.

-da: (magac, dhedig, keli) saamixidoo dembi hore ka dhaafid. Dh: cafin, saamixid.

m.l (c.nafl) Nooc masaska halista ah ka mid ah oo leh midab dhiin ah oo badanaa jooga dhulka cadduunka ah.

m.l (c.nafl) Nooc masaska halista ah ka mid ah oo leh midab dhiin ah oo badanaa jooga dhulka cadduunka ah.

m. n. snake species

-ka: (magac, lab, keli) midab ciidcaska u eg oo qurux badan waxa lagu tusmeeyaa gabdhaha maarriinka cas ah. Macaaantii an doortaay, waxad tahay masciideed.

de: snake sp.

lx: masciideed

pd: (-ka)

ps: n2a-m

key: masciideed

f.g2 (-iyay, -isay) la-mid: maskarjabi.

f.g2 (-iyay, -isay) Cid sharafta ka qaadid. la-mid: maskabjabi.

adj., [expression] intelligent, reasonable, sensible

(Maskahbugh) N Momordica spinosa (Gilg.) Chiov. Cucurbitaceae.

N Combretum aculeatum Vent. Combretaceae.

de: intelligent, reasonable, sensible

lx: maskax leh

ps: adj-expr

key: maskax_leh

m.dh Maskax la'ahaansho. la-mid: maskaxyaro¹ (2).

-da: (magac, dhedig, keli) garaad yaraan aan wax badan la kasin. Dh: caqliyari, maangaabni.

(Maskaxyara-da)

Maskaxda docdeeda hoose oo ku jirta lafmadaxda labadeeda dhinac oo hoose, oo u dhow meesha lafdhabarta dhuuxeedu ka bilawdo.

maskaxyaro¹: m.dh 1. Maskaxda qaybteeda dambbe ee qadaadka ku taal. 2. la-mid: maskaxyari.

maskaxyaro²: m.dh (cilmiga naflayda) Qaybta maskaxda lafdhabarleyda ee khusaysa xidhiidhinta iyo joogtaynta waxqabadka muruqyada, waxaanay sugtaa baaxadda muruqa iyo dheellitirkiisa. Maskaxyarada naasleydu waxay ka koobantahay laba gibil oo isku xidhan, kaas oo ka samaysan maatar cad oo wareegsan iyo lakab sare oo aad u laalaaban.

maskaxyaro¹: m.dh 1. Maskaxda qaybteeda dambbe ee qadaadka ku taal. 2. la-mid: maskaxyari.

maskaxyaro²: m.dh (cilmiga naflayda) Qaybta maskaxda lafdhabarleyda ee khusaysa xidhiidhinta iyo joogtaynta waxqabadka muruqyada, waxaanay sugtaa baaxadda muruqa iyo dheellitirkiisa. Maskaxyarada naasleydu waxay ka koobantahay laba gibil oo isku xidhan, kaas oo ka samaysan maatar cad oo wareegsan iyo lakab sare oo aad u laalaaban.

f. n., [compound] lower part of the brain; careless, quick to act, impulsive, bad-tempered

-da: (magac, dhedig, keli) maskaxda dhankeeda hoose ee ku jirta lafmadaxda labadeeda dhinac ee hoose oo u dhow meesha lafdhabarta dhuuxeedu ka bilawdo.

de: lower part of the brain; [fig.] careless, quick to act, impulsive, bad-tempered

lx: maskaxyaro

pd: (/da)

ps: n6-f-cmp

key: maskaxyaro

n. phr., time: next month

de: next month rw: bil (ta)

lx: bisha dambe

ps: np-time

key: bisha_dambe

-ka: (magac, lab, keli) eeg gawscurad.

m.l (-dyo, m.dh) Gowsaha gowska ugu dambeeya.

m.l (-dyo, m.dh) Gowsaha gowska ugu dambeeya.

(fal) madaxa rux oo wax oggol iska dhig. Talada sheefkaaga u madaxraxlee. Dh: madaxrux.

m.l la-mid: madax-xanuun.

m. n., [compound] dizziness, giddiness, vertigo

-ka: (magac, lab, keli) eeg madaxanuun.

madaxwareer -ka: (magac, lab, keli) xanuun juucjuuc ah oo dumarka ku dhaca bilaha ugu horreeya ee ay uuraystaan. Gabadha madaxwareer ayaa haya. Dh: wallac.

de: dizziness, giddiness, vertigo

lx: madaxwareer

pd: (-ka)

ps: n-m-cmp

key: madaxwareer

n. phr., genetive: typographical; related to printing

de: typographical; related to printing

lx: madbacadeed

ps: np-gen

key: madbacadeed

f.g2 (-reeyay, -reysay) Cid sumcaddeeda xumeyn.

f.mg4 (-bnaa, -bnayd) la-mid: maskarjaban.

m.dh la-mid: maskarjabin.

f.mg4 (-bnaa, -bnayd) Qof maskarjab ku dhacay ahaansho. la-mid: maskabjaban, maskabjabsan, maskarjabsan.

(tilmaame) xeebta u caaryay oo baad iyo biyo midna haysan ah. Dh: maskarjabsan maskarjabi: (fal) dad badda ku qaraqmay biyo iyo baad la'aan berriga u kexee. Maskarjabi dadka oo qayladhaan u dir

m.f.dh eeg maskarjabi. la-mid: maskabjabin.

-ta: (magac, dhedig, keli) dad badda ku qaraqmay biyo iyo baad la'aan berriga u saarid.

n. phr., loc. in back (of), in the rear

de: in back (of), in the rear

initial: x

lx: xagga dambe

ps: np-loc

key: xagga_dambe

m.dh (-dyo, m.dh) (fiisikis) Heerkulka uu cadaadiska uumiga hoorku le'egyahay cadaadiska atmoosfeerka, taas oo uumibaxu ka muuqdo hoorka dhammaantiis.

m.dh (-dyo, m.dh) (fiisikis) Heerkulka uu cadaadiska uumiga hoorku le'egyahay cadaadiska atmoosfeerka, taas oo uumibaxu ka muuqdo hoorka dhammaantiis.

m.l Waxa nasiib u noqda ee qof noloshiisa ku dambeyso.

m.l Waxa nasiib u noqda ee qof noloshiisa ku dambeyso.

dayaxgacmeed¹: m.l (-dyo, m.dh) Saaruukh.

dayaxgacmeed²: m.l (-dyo, m.dh) (c.fal.) Dhinaca xiddigiska, waa shay yar oo ku meeraysta meere korkiisa; dayaxu, tusaale ahaan, waa d.ka dhulka.

dayaxgacmeed¹: m.l (-dyo, m.dh) sayruukh.

dayaxgacmeed²: m.l (-dyo, m.dh) (c.fal.) Dhinaca xiddigiska, waa shay yar oo ku meeraysta meere korkiisa; dayaxu, tusaale ahaan, waa d.ka dhulka.

n., [compound] artificial satellite

-ka: (magac, lab, keli) wax sida dayuuradda ah oo samada loo diro kuna wareega meerayaasha si uu warar u soo gudbiyo. Waxa lagu xidhaa qalab sawiirada qaada ama soo duuba oo dhulka u soo gudbiya, sidoo kale samada ayaa loo raacaa si wax looga soo ogaado. Dh: qamarsanaaci.

bw: saldhigga dayaxgacmeedka

de: artificial satellite Lit: hand-made moon

lx: dayaxgacmeed

pd: (-ka)

ps: n2(a)-m-cmp

syn: gantaal gacmeed

key: dayaxgacmeed

m.dh 1. Lixda saacadood oo maalinta ugu dambeysa. 2.Afarta saacadood oo habeenka ugu dambeeya. la-mid: gelindambe.

m.l (-dyo, m.dh) (c.nafl) Wejiga garaaca wadnaha ka dhex dhaca labada isku soo urur ee wadnaha, marka ay muruqyada wadnuhu dabcaan ee caloolyaradana dhiiggu ka buuxsamo.

adj., [expression]; [adv.]: last, final; finally, ultimately

de: last, final; [adv.] finally, ultimately (as when concluding a speech)

lx: kama dambeys

ps: adj-expr

key: kama_dambeys

m.dh (daawo) Cudur ku dhaca soohyada haya ilkaha, sida: cirridka iyo lafta. Waxaa keena baktiiriyada huurada ilkaha; malax ayaa cirridka fariisata ilkuhuna salka ayay ka bololaan. Ereyga “Pyorrhoea” wuxu noqon karaa malax meel jirka ka mid ah ka dareerta markaas ereyga “Cirrid” ayaa laga reebaya waxay noqoneysaa malax-dareer af Soomaaliga.

m.dh (daaw.) Cudur ku dhaca soohyada haya ilkaha, sida: cirridka iyo lafta. Waxaa keena baktiiriyada huurada ilkaha; malax ayaa cirridka fariisata ilkuhuna salka ayay ka bololaan. Ereyga 'Pyorrhoea' wuxu noqon karaa malax meel jirka ka mid ah ka dareerta markaas ereyga 'Cirrid' ayaa laga reebaya waxay noqoneysaa malax-dareer af Soomaaliga.

-ka: (magac, lab, keli) dirxi yaryar oo caloosha ku dhasha oo dadka laga daweeyo. Dh: gooryaancalooleed.