Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

1

(Mala'awaal-ka)

2

(wax, arrin) male ku dhisan; mala'abbaar.

waa la naqliyay ✓

1

mala'awaal¹: m.l Wax aan la hubin oo male ku dhisan.

2

mala'awaal²: f.g1 (-aalay, -aashay) Wax aan la hubin qiyaasid. m.f.dh, mala-awaalid.

waa la naqliyay ✓

Imagination

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) eeg mala'abbar.

2

mala'awaal-ka: (magac, lab, keli) hindise aan dhab ahayn oo ku salaysan sawir maskaxeed keliya. Mala'awaal ayaad ku nooshee runta isku sheeg.

waa la naqliyay ✓

1

mala-awaal¹: m.l Wax aan la hubin oo male ku dhisan.

2

mala-awaal²: f.g1 (-aalay, -aashay) Wax aan la hubin qiyaasid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. guess; hypothesis

2

mala-awaal v. guess, form a hypothesis; initiate

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) assumption (a sam shan); speculation (ispaki-leey shin); hypothesis (haay-pootha-sis); guesswork (gas-woork); imagination (i-maaji-neey-shin) mala-abbaar

waa la naqliyay ✓

1

(Mala'awaalid-da)

2

Mala'awaal wax ku dhisid, ku fiirin; mala'abbaarid.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) wax soo socda sida uu noqon doono malayn oo sii saadaalin. Mala'awaaliddu waa cilmi la barto. Dh: malayn, saadaalin, odorosid, mala'abbaarid.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) eeg mala'awaal.

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) guesswork (gas weerk); impression (impareeshin); intuition (in tuwishin) ~ malo-abbaar

waa la naqliyay ✓

1

(Maamin-ta)

2

1. Maanka wax ku dhisid, ku qorshayn; kujaangoyn; maanka ku raadin, ku baarid, ku garasho; haamin.

3

2. Fakarid; malayn; mala'awaalid; hindisid.

waa la naqliyay ✓

1

(Mala-ha)

2

1. Fiiro maanka gudihiisu ka dhalata.

3

2. Si wax loo qaato ama la moodo.

4

3. Arrin maskaxdu isku duwdo; mala'awaal.

5

4. Fiiro madmadow ku jiro oo aan runteeda iyo dhabteedu caddayn; ~ fakar.

waa la naqliyay ✓

1

(Oddoros-ka)

2

1. Cilmi lagu ogaado ama lagu qiyaaso roobka meel durugsan ku da'aya, inta uu jiro, meesha uu ku da'ayo iyo waxyaalo kale oo hawada ku saabsan.

3

2. Mala'awaal; qiyaas.

4

3. Saadaal.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Saad-da) a) Hadallo lagu sii mala'awaalo ama lagaga sheekeeyo, waxyaalo dhiciddood la jecel yahay, oo weliba la moodayo - soo qaadidda la soo qaaday darteed - in waxa dhiciddoodii suuraggal noqon karayso oo laga yaabo inay run ahaan u dhacaan; saraad. b) Waxyaalo dhici doona, astaamo lagu garto dhicitaankooda, oo ka soo hormara.

2

2. (Saad-ka) a) Geed aad u weynaada oo u laf adag oo qoryihiisa waxna lagu dhisto alaabo badanna laga samaysto; saaj. b) Sahay; jicsin.

waa la naqliyay ✓

1

(Suuradin-ta)

2

Dusha ka tirin, tiro mala'awaal ah oo aan kow, labo, la oran.

waa la naqliyay ✓

1

(Ta'wii-sha)

2

1. Saadaal; qiyaas; mala'awaal; awilid.

3

2. Tafsiir gaar ah, oo aan macnaha soke oo muuqda keliya caddayne, taataabanaya ulajeeddo shishe oo hoose oo dadka badanki ka qarsoon.

4

3. Tafsiir; sharax.

waa la naqliyay ✓

m.l (-dhayaal, m.l/dh) (juqraafi) Goobo la mala-awaalay oo taalla bartamaha labada cirif dhexdooda, waxaana sameeyay goobahaas sallax la dhex mariyay bartamaha goobahaasi isla markaas waa bartamaha dhulka, waa goobo weyn, wareeggeeduna waa kan ugu dheer ee dhulka; dhulbar.

waa la naqliyay ✓

1

dhexroor¹: m.l 1. Meesha dhexda ah ee laba maro la isaga tolo. 2. Labalaabka gacanka. 3. Dhidib. 4. la-mid: dhexroorid.

2

dhexroor²: m.l (xisaab) Fogaanta isaga gudubta shaxan sallax ah ama adke ah ee halka barta ugu ballaaran ee shaxanka. Dh.ka goobada waa xarriiqda toosan oo marta xuddunta goobada kuna dhammaata laba barood oo goobada ku yaalla.

3

dhexroor³: m.l (c.fal.) Xarriiq lagu mala awaalo in ay xiriiriso labada cirif oo marta bartamaha dhulka uu ku wareego.

4

dhexroor⁴: f.g1 (-ray, -rtay) Laba cad oo maro ah dhexroor u yeelid.

waa la naqliyay ✓

m.l (-byo ..., m.dh) (c.fal.) Xarriiq la mala awaalay oo isku xira cidhifka woqooyi iyo kan koonfureed, marana bartamaha dunida oo dhulku isku rogo hal mar afar iyo labaatankii saacadood. Dh. dh.ku wuxuu la leeyahay janjeer ah 66° 30 sallaxa majiiraha dhulka.

waa la naqliyay ✓

m.l Farsamo loo adeegsado kuul, aleel, turub, dhulxarriiqid iyo wixi lamida oo lagu mala'awaalo wax dhacay ama dhici doona.

waa la naqliyay ✓

m.dh (fals.) Falsafad ku salaysan helitaanka xaqiiqada oo ka baxsan mala awaalka.

waa la naqliyay ✓

m.l Garasho dheeraad ah oo qof wax aan weli dhicin uu ku mala awaalo; uurkubaalnimo.

waa la naqliyay ✓

f. g/mg2 (-yeeyay, -yaysay) 1. (f. g) Arrin mala-awaalid. 2. (f.mg) U r.: cid talo fiican siin. la-mid: ra'liyee.

waa la naqliyay ✓

1

saraad¹: m.dh 1. Wax dhici doona oo la sii sheego. 2. Calaamado iyo dhacdooyin tusmeeya wax dhici doona.

2

saraad²: f.g1 (-day, -dday) 1. Wax dhici doona mala-awaalid. 2. Dhacdooyin tilmaamid.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Wax dhici doona mala-awaalid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg mala-awaal².

waa la naqliyay ✓

1

(Mala'abbaar-ka)

2

Mala'awaal.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) malayn la saadaaliyo sida ay wax noqon doonaan xilliga soo socda. Mala'abbaar ayaa shinnida la waydiiyaa. Dh: male, saadal, odoros, mala'awaal.

waa la naqliyay ✓

1

-ga: (magac, lab, keli) wax xal ah oo lagu furdaamiyo waayid.

2

maarawaa -ga: (magac, lab, keli) wax laga fursan waayay oo yeelistiisu daruuri noqotay. Maarawaa ayaa maraykan loogu yeedhay. Dh: fursanwaa, maaranwaa.

waa la naqliyay ✓

v. foresee, anticipate; predict, foretell

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) eeg mala'awaal.

waa la naqliyay ✓

1

de: foresee, anticipate; predict, foretell

2

lx: maleewaal

3

nt: maleewaalid (da) [vn-f]

4

pd: (maleewaalay)

5

ps: v1=

6

key: maleewaal

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) eeg mala'awaal.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) maalinta badhtankeeda. Salaadda duhur waxa la tukadaa maalinsawaalka.

waa la naqliyay ✓

Impermeable rocks, Impervious rocks

waa la naqliyay ✓

1

mala-abbaar¹: m.l Mala'awaal.

2

mala-abbaar²: f.g1 (-ray, -rtay) Wax mala'awaalid.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-ray, -rtay) Wax mala'awaalid. m.f.dh, mala-abbaarid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. estimate, conjecture, supposition; hypothesis

2

mala-abbaar v. guess, suppose

waa la naqliyay ✓

m.dh (-do, m.l) Meel wax lagu karsado; jiko.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) aqalka, qaybta cuntada lagu karsado. Dh: kushiin, madbakh.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: maankaal.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) xamakuda iyo xashiishka ka hadha saliidda sisinta laga shiido ee xoolaha la siiyo. Xooluhu maakaalka way ku naaxaan. Dh: mangaal, xamaku.

waa la naqliyay ✓

1

(Malawad-ka)

2

Walammad.

waa la naqliyay ✓

m.l Qabsinka qaybta ugu dambeyso oo saxaradu ka baxdo. la-mid: walammad.

waa la naqliyay ✓

m.l Qabsinka qaybta ugu dambeyso oo saxaradu ka baxdo. la-mid: walammad.

waa la naqliyay ✓

m. n. colon, end of the intestines, the inside of the anus

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) rectum (rek tam); colon (koo-lan) ~ walammad

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) xiidmaha intooda waaweyn oo nafleyda qaarkeed u ka midaysan yihiin. Neefka malawadkaa xidhan. Dh: walamad.

2

malawad -ka: (magac, lab, keli) xubinta dheefshiidka ugu damabeysa ee xaarku ka baxo. Mabaasiir ayaa malawadka ka soo baxday. Dh: walamad.

waa la naqliyay ✓

1

bw: walammad

2

cf: maroor, xiddan

3

de: colon, end of the intestines, the inside of the anus

4

lx: malawad

5

pd: (-ka)

6

ps: n2a-m

7

xv: Arabic

8

key: malawad

waa la naqliyay ✓

-a: (magac, lab, keli) qalab ka kooban. laba qori oo midi ballaadhan yahay midna duuduuban yahay oo daqiiqda saanbuusaha iyo. sabaayadda laga sameeyo lagu ballaadhiyo. Ramadaankii islaan walba malax bay iibsataa. Dh: mulawax, lawax.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) nin dadka wax kala iibsanaya u kala iibiya. Gegada xoolaha dillaal iyo malaal baa ka buuxa. Dh: dillaal.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) karidda iyo labarogmadka biyaha aad u kululaada. Biyuhu waa walawale ha ku guban. Dh: walanwal.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-aalay, -aashay) la-mid: waldaami.

waa la naqliyay ✓

v. carry something heavy (of two ~ more people)

waa la naqliyay ✓

(fal) wax culus qaad adoo laallaadinaya. Kiintaalka qaad oo illaa aqalkii walwaal.

waa la naqliyay ✓

1

bw: dandaami

2

de: carry s.t. heavy (of two ~ more people)

3

initial: w

4

lx: walwaal

5

pd: (walwaalay)

6

ps: v1=tr

7

see: waldaami

8

key: walwaal

waa la naqliyay ✓

1

(fal) is ballaaris iyo raaxaysi xasilooni leh. Adoo nabad u balawaada, baloy kaalay lama dhaho, hadday kuu timaadana, lama booyo boowow.

2

balawaad -ka: (magac, lab, keli) meel bannaan oo waasac ah. Xaaxidaa balawaadka ah geeya adhiga.

3

balawaad: (tilmaame) weel weyn oo wax lagu cuno sida xeedhada. Xeedho balawaad ah wax noogu soo rida. Dh: waasac.

waa la naqliyay ✓

1

caanawaa! erey habaar loola jeedo oo lagu yidhaa qof aan nolol wanaagsan lala rabin.

2

caanawaa-ga: (magac, lab, keli) xilliga caanaha la waayo jilaalkii.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Calaacal-ka) Hadal qof ku muujinayo xumaan ama dhibaato gaartey; cataw.

2

2. (Calaaca-sha) Gacanta inteeda cad oo faruhu ku yaalliin; babbaco; sacab.

waa la naqliyay ✓

1

calaacal¹: m.l 1. la-mid: calaancal 1. Hadal beerlaxawsi leh oo lagu muujinayo dhibaato dhacday oo taakulayn u baahan. 2. la-mid: calaacalid.

2

calaacal²: m.dh (-lo, m.l) Gacanta dadka inteeda hoose ee cad; baabbaco; sacab.

3

calaacal³: f.mg1 (-alay, -ashay) Ka c.: cid dhibaato ku dhacday, erayo beerlaxawsi leh cid kale u jeedin. la-mid: calaancal².

waa la naqliyay ✓

1

calaacal¹: m.l Hadal beerlaxawsi leh oo lagu muujinayo dhibaato dhacday oo taakulayn u baahan. la-mid: calaancal

2

calaacal²: m.dh (-lo, m.l) Gacanta dadka inteeda hoose ee cad; baabbaco; sacab.

3

calaacal³: f.mg1 (-alay, -ashay) Ka c.: cid dhibaato ku dhacday, erayo beerlaxawsi leh cid kale u jeedin. m.f.dh, calaacalid. la-mid: calaancal.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. lament, complaint

2

calaacal v. complain

3

calaacal [feminine] n. palm of the hand

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) an expression of pain, dissatisfaction, or resentment; lamentation (laamen-tey-shin) ~ cabasho

2

calaacal -ay / shay: (v) complain (kom-playn); complain against; express grief

3

calaacal -calaacasha: (n) palm (paam) ~ sacab, baabaco

waa la naqliyay ✓

1

(fal) si cataabid ah u hadal, cataw, cabo.

2

calaacal -ka: (magac, lab, keli) hadal cataabid ah ku hadlid. Dh: cataabid, cabasho.

3

calaacal -sha: (magac, dhedig, keli) gacanta inteeda bogga ah ee wax lagu qabsado, faruhuna ku yaalliin. Calaacasha ayay qodaxi iga mudday. Dh: sacab, baabaco.

4

calaacal-sha: (magac, dhedig, keli) bahal yar oo xoolaha dhiigga ka nuugta oo bahda dirxiga lagu tiriyo. Dh: culaacul.

waa la naqliyay ✓

(fal) maro, calal noqo oo hunaw.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) ka dambayn oo wax daba yaal ahaan. Ninna inuu daba'aal ahaado ma jecla. Dh: dambeeye. Li: horyaal.

waa la naqliyay ✓

1

(Maankaal-ka)

2

Sisinta la miiro gufarka ka hara oo xoolaha la siiyo; (ama maangaal).

waa la naqliyay ✓

m.l Gufurka ka soo baxa sisinta marka la shiido, oo xooluhu cunaan. la-mid: maakaal.

waa la naqliyay ✓

m.l Gufurka ka soo baxa sisinta marka la shiido, oo xooluhu cunaan. la-mid: maakaal.

waa la naqliyay ✓

m. n., [collective] sediment left after the process of extracting sesame oil

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) sesame seed cake ~ maangaal

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) saliidda sisinta laga shiido xamakuda iyo xashiishka ka hadha ee xoolaha la siiyo. Xooluhu maankaalka way ku naaxaan. Dh: mangaal, xamaku.

waa la naqliyay ✓

1

a: maangaal

2

de: sediment left after the process of extracting sesame oil (fed to livestock)

3

lx: maankaal

4

pd: (-ka)

5

ps: n2-m-col

6

key: maankaal

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) eeg maclaqad.

waa la naqliyay ✓

1

1. La malaasay; qafilan; adag.

2

2. Jaahil (aan wax la gelisiin karin).

waa la naqliyay ✓

1

malaasan¹: f.mg1 (-smay, -santay; -smi) 1. Wax la malaasay noqosho. 2. Ka m. wax xallintooda maaro loo waayey noqosho. Tusaale: “Cabdi arrintii way ka malaasantay”.

2

malaasan²: f.mg4 (-snaa, -snayd) 1. Wax la malaasay ahaansho. 2. Meel furnayd sida irrid, god, duleel iyo wixi lamida wax la xiray ahaansho. 3. Qof aan wax fahmin ahaansho. 4. Ka malaasan qof aan arrin xogteeda la socon ahaansho.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] plastered, stuccoed, dressed with lime and clay, smeared with mud; stiff; closed (opening); ignorant, mentally

waa la naqliyay ✓

-malaasnaa: (adj) plastered (palaas teridh)

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) oodan oo daloolkii wax lagu qariyay ah. Aqal wada malaasan halkee laga gali!

2

malaasan: (tilmaame) aad u buuxa oo meelna dhinnayn; tif ah. Macallinku waa maskaxdii dunidoo malaasan. Dh: buuxan.

3

malaasan: (tilmaame) sida kubbadda u duuduuban oo u kuusan. Dhagax malaasan ii keen. Dh: kuusan. Li: xalleefsan, bagafsan, ballaadhan.

waa la naqliyay ✓

1

cf: jaahil

2

de: plastered, stuccoed, dressed with lime and clay, smeared with mud; stiff; closed (opening); [fig.] ignorant, mentally dull

3

lx: malaasan

4

pd: (malaasnaa)

5

ps: adj-der

6

key: malaasan

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) shaqaale cidi wakiil ka tahay oo meel kale laga keenay. Dadkani shirkad bay maqaawil u yihiin.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-aalay, -aashay) Is w.: qof waalan iska dhigid.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-aalay, -aashay) Is w.: qof waalan iska dhigid. m.f.dh, waalwaalid.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) is ~ qof waalan iska dhig.

2

waalwaal: (fal) wax culus hareeraha qabo oo qaad.

3

waalwaal -ka: (magac, lab, keli) qaadista wax culus oo labada dhinac la hayo.

4

waalwaal -ka: (magac, lab, keli) «is iska dhigidda sidii qof waalan.

waa la naqliyay ✓

Europe.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) laydh qabow oo gellinka dambe soo dhacda oo ay socotadu raacdo. Walanwalka aan yar sugno.

2

walanwal -ka: (magac, lab, keli) karidda iyo labarogmadka biyo aad u kululaada. Biyuhu waa walanwale ha ku guban. Dh: walawal.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) cunto ka samaysan loos, sonkor, daqiiq iyo saliid la isku shiilo oo aad u macaan. Dh: xalwad.

waa la naqliyay ✓

1

balaambal¹: m.l la-mid: balaambalid.

2

balaambal²: f.mg1 (-alay, -ashay) 1. Cid rafaad iyo dhibaato la kulmid. 2. U b.: qof rafaad iyo dhibaato la kulmid u ooyid. la-mid: balambal².

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-alay, -ashay) 1. Cid rafaad iyo dhibaato la kulmid. 2. U b.: qof rafaad iyo dhibaato la kulmid u ooyid. m.f.dh balaambalid. la-mid: balambal.

waa la naqliyay ✓

v. endure trouble, suffer a misfortune, experience hardship

waa la naqliyay ✓

-ay/balaanbashay: (v) be in trouble; suffer (sa-fer)

waa la naqliyay ✓

1

de: endure trouble, suffer a misfortune, experience hardship

2

lx: balaambal

3

nt: balaambal (ka) [vn-m], balaambalid (da) [vn-f]

4

pd: (balaambalay)

5

ps: v1=

6

key: balaambal

waa la naqliyay ✓

m. n., [collective] medicinal tree species (castor oil plant)

waa la naqliyay ✓

Melhania grandibracteata 01

waa la naqliyay ✓

1

a: balambal ~ balanbaal

2

de: medicinal tree sp. (castor oil plant)

3

lx: balambaal

4

pd: (-ka)

5

ps: n2-m-col

6

key: balambaal

waa la naqliyay ✓

1

(Balanbal) N, S, C, May Abutilon anglosomaliae Cuf. Malvaceae.

2

S,May Hibiscus aponeurus Spargue & Hutch. Malvaceae.

3

S Abutilon somalense Mattei. Malvaceae.

4

N Abutilon bidentatum Hochst. Malvaceae.

5

S Abutilon densevillosum Mattei Malvaceae.

6

C,S,N Abutilon figarianum Webb. Malvaceae.

7

Og, NFD, S, N Abutilon fruticosum Guill. & Perr. Malvaceae.

8

S, N Abutilon hirtum (Lam) Sweet Malvaceae.

9

N, C Abutilon pannosum (Forsk.F.) Schlecht Malvaceae.

10

S,NFD Abutilon ramosum Guill. & Perr. Malvaceae.

11

C Gossypium benadirense Mattei Malvaceae.

12

C Hibiscus cannabinus L. Malvaceae.

13

S Hibiscus dictyocarpus Webb. Malvaceae.

14

S Abutilon agnesae Borzi Malvaceae.

15

N Hibiscus dongolensis Del. Malvaceae.

16

May, S Pavonia arabica Boiss. Malvaceae.

17

S Senra zoes Schweinf. & Volk. Malvaceae.

18

N Pavonia burchellii (DC) R.A. Dyer. Malvaceae.

19

C,N Pavonia kotschyi Webb. Malvaceae.

20

S,C Pavonia propinqua Garcke Malvaceae.

21

S, May, NFD Senra incana Cav. Malvaceae.

22

N Melhania rotundata Mast. Sterculiaceae.

23

N Ipomoea nephrosepala Chiov. Convolvulaceae.

24

S Digera muricata (L)Mart. Amaranthaceae.

25

C,N Neocentema robecchii (Lopr) Schinz. Amaranthaceae.

26

C Melhania phillipsiae Bak.F. Sterculiaceae.

27

May Chrozophora plicata (Vahl) Spreng. Euphorbiaceae.

28

S Ricinus communis L. Euphorbiaceae.

29

S Nesae radicans Guill. & Perr. Lytheraceae.

30

C Corchorus cinerascens Defl. Tiliaceae.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) geed ballida ka baxa xili barwaaqada oo caleen balaadhan. Balanbaal tigaad jiilaal ma leh. Dh: balanbal.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) xoolaha caanaha ka lis.

2

caanamaal -ka: (magac, lab, keli) maalinta, labada jeer ee xoolaha la maalo midkood. Labo caanamaal ayaan soconnay.

waa la naqliyay ✓

1

calaancal¹: m.l la-mid: calaacal¹.

2

calaancal²: f.mg1 (-alay, -ashay) la-mid: calaacal³.

waa la naqliyay ✓