madmadid

m.f.dh eeg umaamad. la-mid: amaamudid.

-da: (magac, dhedig, keli) waxyaabo burbir ah ama kala jajabay, isku geygeyn. Dh: umaamad.

(Madmad-ka)

Mataatax; diindiin.

madmad¹: m.l 1. Hilib qurmay oo googo'ay. 2. Hilib aad loo karshay, karshin. 3. Dhar aad u gaboobay oo marka la taabto dildilaaca.

madmad²: f.mg1 (-day, -dday) 1. Wax qurmay oo googo'ay noqosho (hilib). 2. Wax aad loo karshay noqosho (hilib). 3. Wax gaboobay oo googo'ay noqosho (dhar).

m. n. useless item: rotten meat ~ fruit; worn out clothing

madmad [inchoative] v. become useless, go off (meat), rot (fruit), wear out (clothing)

(fal) kibir darteed wax walba samee oo qiyam iyo usluubba ka teg. Sidaad doonto u madmad lama huraan waa caws jilaale. Dh: mataatax, diindiin, madhmadh.

madmad: (fal) gabaw darteed kala daado oo jarqi noqo. Surwaalyahaw madmad haddaad i meel gaadhsiisay. Dh: humaw, jarqiyaw, diindiin.

madmad -ka: (magac, lab, keli) mannaanakh iyo kibir bilaa xishoodnimo ah. Kibir intuu dhaafay buu madmad gaadhay. Li: deggenaan, edeb.

madmad -ka: (magc, lab, keli) hun wax laga xidho aan lahayn oo gaboobay. Dh: hun, jarqi.

m.f.dh eeg badbad.

-da: (magac, dhedig, keli) biirbiirid oo kolba sii badasho.

m.dh Safarka biyaha dushooda ama hawada dhexdeeda.

-da: (magac, dhedig, keli) badmaaxid oo arrimaha badaha khibrad u yeelasho. Badmarid nin ku daalayoo waxaan ahay, doonya loo raraye. Dh: badmaaxid.

-da: (magac, dhedig, keli) orod naxdin ama cabsiyi ku jirto, ordid. Dh: baxsasho, firxasho.

m.f.dh eeg fadfad².

-da: (magac, dhedig, keli) isku karkarid oo isku nabnabid. Buuggu wuu kala daatay oo macmacid ayuu u baahan yahay. Dh: toltolid. Li: kaladaadin, furfurid.

(Madaarid-da)

1. Hadal cid loogu duurxula hayo, ku hadlid; duurxulid; araarasho.

2. Talalid; taahid.

m.f.dh eeg madaar².

-da: (magac, dhedig, keli) hadal cid loogu duurxulayo ku hadlid. Madaaridda jooji oo ujeeddadaada sheeg. Dh: duurxulid araarasho, hordhac.

madaarid -da: (magac, dhedig, keli) sida dameeraha u ciyid. Naga daa madaaridda dameer ma tihide. Dh: ciyid, qaylyid.

madaarid -da: (magac, dhedig, keli) hurdada ku taahid. Waa la hurdaaye madaaridda hoos u dhig. Dh: madaaris.

m.dh la-mid: midiidid.

cf: diindiin, mataatax

de: useless item: rotten meat ~ fruit; worn out clothing

hm: 1

lx: madmad

pd: (-ka)

ps: n2a-m

key: madmad_1

de: become useless, go off (meat), rot (fruit), wear out (clothing)

hm: 2

lx: madmad

pd: (madmaday)

ps: v1=inch

key: madmad_2

-ga: (magac, lab, keli) qaladaad iyo dhacdhac aan caddayn oo shaki ku jiro. Dacwadda madmadawga ka saara oo caddeeya.

madmadaw-ga: (magac, lab, keli) baro madmadaw oo midabka kale ka duwan. Surwaal madmadaw leh ayuu sitaa. Dh: caarcaar.

adj., pl. black, dark (ones)

-ga: (magac, lab, keli) eeg madmadaw.

de: black, dark (ones)

lx: madmadow

pd: (Sg: madow)

ps: adj-pl

key: madmadow

m.f.dh eeg magmaag.

(Marmarid-da)

1. Meel dhawr jeer marid, ku socsocosho.

2. Isha oo laysku hayo, wax kor ka marmarin, si saxarka galay uga soo baxo ama hurdadu u ba'do.

m.f.dh eeg marmar³. la-mid: marmar¹ (3) .

-da: (magac, dhedig, keli) indhaha oo laysku hayo wax dusha kaga jijibin. Dh: marmaris.

marmarid -da: (magac, dhedig, keli) dhawr jeer kolba dhinac u socosho. Dh: socsocod, marmaris.

-da: (magac, dhedig, keli) meelo badan ka daldaloolin. Shiinuhu mudmudid ayay dadka ku daweeyaan. Dh: turturqid.

m.f.dh eeg qadaad².

-da: (magac, dhedig, keli) (u ~) cimaamad madaxa ugu xidhid; ugu duubid.

m.f.dh eeg gamaamad². la-mid: gamaamad¹, gamaamamud¹, gamaamudid.

-da: (magac, dhedig, keli) wax la qarinaayey wax kale ku hilid.

-da: (magac, dhedig, keli) meel lagugu qasbayo ka warwareegid oo si aan laguu arag indhaha dadka iska qarin.

(Amaamudid-da)

Alkumid; unkid; abuurid; curin.

m.f.dh eeg amaamud². la-mid: amaamud¹ (3).

-da: (magac, dhedig, keli) unkidda wax cusub; asaasidda wax aan hore u jirin. Amaamudidda taladeenna, asaaskii arooskeenna. Dh: curin.

-da: (n) survival (sar vaay val); the act or process of surviving ~ badbaado

-da: (magac, dhedig, keli) nabadgalka laga nabadgalo dhibaato iyo col. Badbaadidda lama gartee, Allow adu noo jidbixi.

Navigation, Sea

-da: (magac, dhedig, keli) bad marid iyo kalluumaysi.

-da: (magac, dhedig, keli) meel halka caadiga ah ka saraysa gaadhid.

(Dammaadid-da)

Wax dammaadsan noqosho.

m.f.dh eeg dammaad².

-da: (magac, dhedig, keli) wareerid iyo dayoobid; wax dammaadsan noqod. dammaadsan: (tilmaame) mid wareersan.

(Jarmaadid-da)

Arooryo hore socosho; kallihid.

m.f.dh eeg jarmaad. la-mid: jarmaadis², jermaadid.

-da: (magac, dhedig, keli) milay aroor hore ah, socdaalid.

m.f.dh eeg maangad².

m.f.dh eeg magdhaw².

-da: (magac, dhedig, keli) qof waxyeello loo geystey ama wax laga bi'iyay mag ka bixin oo wixii gaadhay beddelkiisii ciddii lahayd siin. Reerkii baabuurka iga jejebiyay magdhabid ayay oggolaadeen.

m.f.dh eeg magmaag.

-da: (magac, dhedig, keli) gudbin xoog cid ugu tuurid. Magmaagid ka daa oo ku darbo. Dh: gudbid, kaynaanin.

m.f.dh eeg maryaad². la-mid: maryaad¹, meryaad¹, meryaadid, miryaad¹.

m.f.dh eeg nabdaad.

m.f.dh eeg qammaad². la-mid: qammaad¹ (4).

-da: (magac, dhedig, keli) (ka ~) ka fogaan; ka dheeraan; ka weecsanaan.

m.f.dh eeg raadgad.

-da: (magac, dhedig, keli) cid laga dhuumanayo foof hallayn oo meel aanay filayn ka bixid. Raadgadiddu waa xeelad dagaal.

m.f.dh eeg sammaad².

-ka: (magac, lab, keli) eeg madmadid.

(Aadid-da)

Meel u socosho; tegid.

m.f.dh eeg ąad³; la-mid: ąad¹.

-da: (magac, dhedig, keli) meel ka dhaqaaqid oo tu kale u socdaalid. Dh: tegid, aaditaan.

aadid -da: (magac, dhedig, keli) «ku~> qof ama wax kale ka hortegistiisa ama ku beegnidiisa.

m.dh la-mid: dedid.

-da: (magac, dhedig, keli) dusha wax ka saarid. Dadidda ka daa ilmaha yaanu nakhasku ku dhegine.

f.g2 (-iyay, -isay) Wax halis ka dhawrid. la-mid: maari.

v. protect (by hiding); anticipate ~ prevent a problem

(fal): dhibaato soo socota ka hortag oo dabkeeda bakhtii; arrin xal iyo maaro u hel. Labada ciidan ee isku hub urursanaya kala maadi. Dh baaji, badbaadi.

cf: celi, ka hor tag

de: protect (by hiding); anticipate ~ prevent a problem

lx: maadi

pd: (maadiyey)

ps: v2a=

key: maadi

-ka: (magac, lab, keli) erey suufiyadu yidhaahaan oo u dhigma gargaar. Waxan leenahay madad Ilaahaaw.

m.f.dh eeg mad². la-mid: medid.

-ka: (magac, lab, keli) walfid meel wax lagu bartay lagu sii noqnoqdo in badan. Dh: mamid.

m.f.dh eeg mam. la-mid: mabid.

-da: (magac, dhedig, keli) wax ku noqnoqosho oo samaytiisa aad u jeclaan. Dhandhamadi uu dhandhamiyay ayuu mamid ka qaaday Dh: mamis, walfid, hororoobid.

m.l Lacag sanuud ah oo qiimaheedu dhanyahay labaatan senti.

-da: (magacwadareed) lacag sanuud ah oo dhan labaatan senti.

v. wipe oneself off, dry oneself off

de: wipe oneself off, dry oneself off

lx: addadi

pd: (addadiyey)

ps: v2a=

key: addadi

(Baadid-da)

Wax badan maqnaan; raagid; daahid.

m.f.dh eeg baad².

m.f.dh eeg bąad².

-da: (mayac, dhedig, keli) cela magnaan dheeraata. Scadid ku kala raugnays helmaan, baro wada galeyna. Dh: baaris, raagid, dachid, dibloed

baadid -da: (magac, dhedig, keli) Laydhitaanka iyo leexashada dhiuc la maro. Kobta adhiga becaubu degay kor uga baadaye

(Cadadi-da, Cadadi-ga)

Lacagta inteeda aan xaashida ahayn; cadadka dhagaxa ah (1/, 50%, 10%, 5%); jajab.

m.l/dh (-iyo, m.dh) Lacagta inteeda birta ah; qaddaaddiic; sanuud.

f. n./m: coins, loose ~ small change

-da: (magacwadareed) lacagta inteeda aan xaashida ahayn. Dh: qadaadiic; sulaaddi.

de: coins, loose ~ small change

lx: cadadi

pd: (-da ~ -ga)

ps: n2-f/m

key: cadadi

m.f.dh eeg daad².

m.dh la-mid: dedmid.

m.dh eeg dhad. la-mid: dharid.

(Faadid-da)

(cunno, kd.) raagid iyo oollimaad darti la xumaansho; khaashid.

m.f.dh eeg faad.

-da: (magac, dhedig, keli) rogidda maro ama daah. Dh: feydid.

faadid-da: (magac, dhedig, keli) hurdo aan waxba la dareemin seexad; hurdo daal keenay la gam'id.