madaluufi

(fal) meel aan la garanayn u carar oo teg. Waar orod naga madalluf.

madalluf -ka: (magac, lab, keli) meehannaw iyo looyaamid aan saldhigasho lahayn.

madalluf-ka: (magac, lab, keli) qof meehannaw iyo looyaamid ku jira. Nin madalluf ah meel looguma hagaago.

f.g2 (-iyay, -isay) Qof madluun ka dhigid.

v. make someone sad, cause someone to be unhappy ~ displeased

(fal) wax madluun ah ka dhig. Ninka dadka dulmo isgana madluumi.

de: make s.o. sad, cause s.o. to be unhappy ~ displeased

lx: madluumi

pd: (madluumiyey)

ps: v2a=tr

key: madluumi

f.g2 (-iyay, -isay) Nafley caateysiin.

v. cause someone to become thin ~ waste away; render destitute

(fal) gaajo macaluul ah ku dil. Shaqaalahaaga macaluuli ha is odhaan. Li: dhergi.

de: cause s.o. to become thin ~ waste away; render destitute

lx: macaluuli

pd: (macaluuliyey)

ps: v2a=tr

key: macaluuli

-ka: (magac, lab, keli) cid la geeyo meel aanu rabin oo ka fog.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg madallufin.

(fal) qof kale caydhee oo wuxuu xoolo lahaa idlee. Dh: masalafi, kici, caydhee.

(Macaluulid-da)

Caatoobid; weydoobid; xayeesiyoobid.

m.f.dh eeg macaluul². la-mid: macaluulis².

-da: (magac, dhedig, keli) gaajo iyo macaluul darteed u dhimasho ama qarka u gaadhid. Dh: macaluulis.

(Macaluulin-ta)

Caato ka dhigid.

m.f.dh eeg macaluuli. la-mid: macaluulis¹.

-ta: (magac, dhedig, keli) gaajaysiin oo nafaqadarro iyo dhimasho u horseedid. Dh: macaluulsiin. Li: dhergin.

macaluulis¹: m.l la-mid: macaluulin.

macaluulis²: m.dh la-mid: macaluulid.

-ta: (magac, dhedig, keli) gaajo iyo nafaqadarro darteed dhimasho qarka u gaadhid. Nin beertiisa qota macaluulis ka dheer.

-da: (magac, dhedig, keli) caydhoobid oo wixii xoolo la lahaa dhammaansho. Dh: kicid, masalafid, caydhoobid.

-ta: (magac, dhedig, keli) qof kale caydhayn oo wuxuu xoolo lahaa idlayn. Dh: kicin, masalafin, kicin, caydhayn.

m.l la-mid: madalsasho.

madluun¹: m.l 1. M. ah: qof niyad xun oo aan raalli ahayn. 2. Qof la dulmiyey. 3. la-mid: madluumid.

madluun²: f.mg1 (-uumay, -uuntay; -uumi) Qof niyad xun oo aan raalli ahayn noqosho.

madluun¹: m.l 1. M. ah: qof niyad xun oo aan raalli ahayn. 2. Qof la dulmiyey.

madluun²: f.mg1 (-uumay, -uuntay; -uumi) Qof niyad xun oo aan raalli ahayn noqosho. m.f.dh, madluumid.

m. n.; [abs.]: sad ~ depressed person; sadness; displeasure

-ah: (adj) sad (saadh)-, depressed (dipareest); moody (muu-dhi); gloomy (guluumi); glum (ga-laam);

-ka: (magac, lab, keli) nafley dhibaato hayso oo wax tabanaya. Li: farxaan.

madluun -ka: (tilmaame) miskiin aan waxba haysan oo cir iyo dhul meel uu u ciirsado la' cidna garanayn. Dh: miskiin.

bw: Arabic

de: sad ~ depressed person; [abs.] sadness; displeasure

lx: madluun

nt: madluun (madluumay) [v1=inch]

pd: (-ka)

ps: n-m

key: madluun

f.g2 (-iyay, -isay) Dhul xaaluf ka dhigid.

f.g2 (-iyay, -isay) Dhul xaaluf ka dhigid. m.f.dh, xaalufin.

v. graze out (an area), make (land) useless for grazing

-yey / say I yeen: (v) make a desert (dhe-zert) out of pasture-land (paas-jar-laandh) by overgrazing

(fal) doog iyo daaqba ka dhammee. Dh: aabaaree. Li: barwaaqee.

de: graze out (an area), make (land) useless for grazing

initial: x

lx: xaalufi

pd: (xaalufiyey)

ps: v2a=tr

key: xaalufi

(fal) qof ad wax ka sugayso ha ka tegine sug oo marba dhinac kaga kaalay Si walba u maacuudi oo haddaad ka ay waydo noogu yeedh Dh: dhursug, raajici. Li: quuso.

f.g2 (-iyay, -isay) Libaax-badeed maasuud ku dilid.

(fal) ka faraxsii oo aad raalli uga dhig. Waalidkaaga kolkaad aragtaba ka maasuudi. Dh: mabsuudi, farxi.

-ga: (magac, lab, keli) qof ka tirsan ururka maasuuniyadda. Ninka maasuuniga ah dhayal looma ogaado.

(Macaluu-sha)

Caato; weydnimo; xayeesinnimo.

macaluul¹: m.dh Dhuubnaan ama xayeesinnimo ku dhacda nafleyda oo ka dhalata nafaqadarro.

macaluul²: f.mg1 (-uulay, -uushay) Naflay nafaqo-darro ama jirro darteed u caatoobid.

macaluul¹: m.dh Dhuubnaan ama xayeesinnimo ku dhacda nafleyda oo ka dhalata nafaqadarro.

macaluul²: f.mg1 (-uulay, -uushay) Naflay nafaqo-darro ama jirro darteed u caatoobid. m.f.dh, macaluulid.

f. n., [abstract] starvation, extreme hunger, malnutrition; anorexia; destitution

macaluul [inchoative] v. become thin, waste away; starve; be destitute

-macaluusha: (n)l. skinniness (iskinines); leanness (liin-nes); thinness (thiinnes); weight loss caused by lack of food or malnutrition ~ caato. 2. hunger

(fal) gaajo iyo nafaqadarro u dhimo, macaluuli ha ku hesho. Shicibkii wax soo saar diidoow macaluul. Dh: gaajoo. Li: dhereg.

macaluul-sha: (magac, dhedig, keli) gaajo baahsan oo nafaqadarro iyo dhimasho keenta. Li: dhereg.

(fal) caydhaw oo waxaad xoolo lahayd ka farabax. Masalluf waa habaare wiilka ha ka odhan. Dh: kac, masalaf, caydhaw

masalluf -ka: (magac, lab, keli) caydhaw xoolo la lahaa ay dhammaadaan oo laga farabaxo. Wilki masalluf ayaa ku dhacay oo wuu caydhoobay Dh: masalaf, kac, caydhaw

f.g2 (-iyay, -isay) Daal iyo rafaad badid (nafley).

(Madaxkuti-da)

Bahal naasooleyda waaweyn kamid ah; waxay leedahay dhogor duf ah, cago balballaaran iyo dabo aad u gaaban; waxay ku nooshahay dhulalka aan kululayn iyo kuwa barafka ah; waa daaqdaa, hilibkana waa cuntaa; waa dabaal badan tahay: tan barafka joogtaa waa caddahay, tan kalena waa cawl.

m.dh 1. Dugaag naasleyda ka mid ah oo leh dhogor duf ah, cago balballaaran iyo dabo aad u gaaban, kuna nool dhulka qaboobaha ah. 2. Sheeko khayaali ah oo ku saabsan naag hal jirtay oo dadka aaminsanaa in ay habeenkii soo bixi jirtay oo dadka cuni jirtay.

m.dh 1. Dugaag naasleyda ka mid ah oo leh dhogor duf ah, cago balballaaran iyo dabo aad u gaaban, kuna nool dhulka qaboobaha ah. 2. Sheeko khayaali ah oo ku saabsan naag hal jirtay oo dadka aaminsanaa in ay habeenkii soo bixi jirtay oo dadka cuni jirtay.

f. n. bear; microcephalic person (with a small head)

-da: (magac, dhedig, keli) bahal naasooleyda waaweyn ka mid ah oo leh dhogor duf ah dabo aad u gaaban iyo cago balballaadhan noocyo badaanna way leeyahay waxay ku nooshahay dhulka barafka leh iyo kaymaha waawayn ee ameerika iyo aasiya. Dh: buti.

cf: madaxyaro

de: bear; [fig.] microcephalic person (with a small head)

lx: madaxkuti

pd: (-da)

ps: n2a-f

key: madaxkuti

m.f.dh eeg madluun². la-mid: madluun¹ (3).

-da: (magac, dhedig, keli) qof madluunsan oo meel uu u ciirsada la' noqosho. Cidlada ayaa wiilka madluumidda ugu wacane iska daaya.

m.f.dh eeg madluumi.

-ta: (magac, dhedig, keli) cid kale wax madluunsan ka dhigid. Wiilka madluuminta ka daa inta uu reerkoodii ku noqonayo.

f.g2 (-iyay, -isay) la-mid: manjasuuxi.

f.g2 (-iyay, -isay) la-mid: musallifi.

(fal) qof kale caydhee oo wuxuu xoolo lahaa idlee. Aabbahaa masallafi ha is odhan. Dh: masalufi, kici, caydhee.

(fal) eeg maabi.

(Maxamuudi-da)

(dhar) baftada qaarkeed.

m.dh Nooc ka mid ah dharka la xirto oo midab cad leh; bafto.

f. n., [collective] white cotton cloth

-da: (magac, dhedig, keli) dhar baftada u eg oo aad u cad oo waayadii hore dumarka Soomaalidu ka tolan jireen marada saddex qaydka ee ay xidhan jireen imikana dadka dhinta kafan looga dhigo. Dh: bafto.

cf: bafto

de: white cotton cloth

lx: maxamuudi

pd: (-da)

ps: n-f-col

key: maxamuudi

-da: (magac, dhedig, keli) eeg fadaltuur.

-da: (magac, dhedig, keli) si qaab daran u qorid: kolba qor iyo kolba qolof ka falliidhid.

-ga: (magac, lab, keli) bariis aad u adag oo aanan dhayal ku bislaan.

cf: caato, weyd, xayeesi

de: starvation, extreme hunger, malnutrition; [ext.] anorexia; destitution

hm: 1

lx: macaluul

pd: (/sha)

ps: n0-f-abs

key: macaluul_1

de: become thin, waste away; starve; be destitute

hm: 2

lx: macaluul

pd: (macaluulay)

ps: v1=inch

key: macaluul_2

f.mg4 (-lnaa, -lnayd) Nafley caato ahaansho. la-mid: macaluushan.

f.mg4 (-lnaa, -lnayd) Nafley caato ahaansho. m.dh, macaluulnaan. la-mid: macaluushan.

(tilmaame) macaluuli hayso oo gaajo iyo baahi la tiicaya ah. Dh: macaluulsan

f.mg2 (-iyay, -isay) Meel lagu ballamay ka maqnaasho (qof).

v. miss a meeting, fail to keep an appointment (with someone)

(fal) ballan la lahaa baaji oo inay dhici weydo sabab u noqo. Haddii lagaa garhelayo madalbaaji oo haba iman. Dh: ballanbaaji.

de: miss a meeting, fail to keep an appointment (with s.o.) (with preposition ku)

lx: madalbaaji

pd: (madalbaajiyey)

ps: v2a=intr

key: madalbaaji

m.l la-mid: madaxbuq.

[MADOHABUSHY] Momordica spinosa 01

m.f.dh eeg madaxtus².

-da: (magac, dhedig, keli) soo xaadirid oo kolka joogitaankaaga la ogaado hoosta ka baxsasho. Madaxtusidda dembi baa ku jira.

m.dh la-mid: manjasuuxid.

m.dh la-mid: manjasuuxin.

(Mangaruuri-ga)

Bariiska jaad kamid ah.

m.l Nooc bariiska ka mid ah.

m. n., [collective] rice species

-ga: (magac, lab, keli) bariiska jaadadkiisa jaad ka mid ah. Mangaruuri ayaanu karsanay maanta. Dh: baashafar.

de: rice sp.

lx: mangaruuri

pd: (-ga)

ps: n2a-m-col

key: mangaruuri