macluumaad — Macnaha & Turjumaada

m. n., [collective] information, data; known facts; knowledge, lore, learning, perceptions, discoveries, findings

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) data (deey-ta); information (in-foor-meey-shan); details (ditee-lis)

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) hubaalo iyo xaqiiqooyin cilmiyeed oo wax guud ama wax gaar ah ku saabsan. Macluumaad dheeraad ah lagama hayo caalamka hawada sare. Dh: warar.

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

de: information, data; known facts; knowledge, lore, learning, perceptions, discoveries, findings

3

lx: macluumaad

4

pd: (-ka)

5

ps: n2a-m-col

6

key: macluumaad

waa la naqliyay ✓

m.l (-iyaal, m.l) Ururin ama keydin macluumaad, qoraal, dukumentooyin, sawirro, iyo wixi lamida, kaasoo xambaarsan macluumaad ku saabsan waddan taariikhdiis, meel, urur, qaab sawir, iyo wixi lamida.

waa la naqliyay ✓

1

tilmaan¹: m.dh (-aamo, m.l) Calaamad muhim ah oo wax lagu garto. 2. Akhbaar iyo macluumaad laga siiyo cid meel ayan aqoon.

2

tilmaan²: f.g1 (-aamay,-aantay;-aami) 1. U t.: wax tilmaantooda cid u sheegid. 2. Cid meel ayan aqoon akhbaar iyo macluumaad ka siin.

waa la naqliyay ✓

1

tilmaan¹: m.dh (-aamo, m.l) Calaamad muhim ah oo wax lagu garto. 2. Akhbaar iyo macluumaad laga siiyo cid meel ayan aqoon.

2

tilmaan²: f.g1 (-aamay,-aantay;-aami) 1. U t.: wax tilmaantooda cid u sheegid. 2. Cid meel ayan aqoon akhbaar iyo macluumaad ka siin. m.f.dh, tilmaamid.

waa la naqliyay ✓

/dhaata/ (n) macluumaad (war, xog, xisaab iwm, oo meel lugu kaydiyo, sida kumbiyuutarka).

waa la naqliyay ✓

/infoormeyshan/ (n) akhbaar (war); macluumaad.

waa la naqliyay ✓

/wel-infoormidh/ (adj) wax-badan og (macluumaad badan og).

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) information (infoor-meey-shin); news (niyuus) ~ war, macluumaad

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) information (infoor-meeyshin); news (niyuus); bulletin (bula-tari) ~ akhbaar; macluumaad

2

war -ta: (n) pond (poondh); puddle (padhal); a small pool of water, especially rainwater ~ balli

3

war -ay / tay: (v) hang out to dry; air out to dry Ex: bannaanka ku war; air-dry to the outside

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) cudur ku dhaca riyaha.

2

fiish-ka: (magac, lab, keli) bushi cudur ah oo ku dhaca riyaha.

3

fiish-ta: (magac, dhedig, keli) xanuun dheecaan iyo malax leh oo indhuhu yeeshaan. Dh: dhalxan.

4

fiish-ta: (magac, dhedig, keli) halka kooraanka laga geliyo bareesada.

5

fiish-ta: (magac, dhedig, keli) meesha lagu kaydiyo faylalka macluumaadka dadka khuseeya.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) daaq jilicsan oo xooluhu jecel yihiin. Lo' melef daaqday durduro ka sug. Dh: muluf, wade. Li: caws.

2

malaf -ka: (magac, lab, keli) doosee ay ku jiraan waraaqo caddayn ah oo meel shaqo, cilmi ama dan kale loo leeyahay loo geeyo si looga daalacdo macluumaadka ku saabsan qofkaa. Ardaydii waa la dirayaaye malafkaaga oo buuxa keen. Dh: melef doosee, dokimanta, caddaymo. Wa: malafyo.

3

malaf -ka: (magac, lab, keli) buqshad roon oo faaruq ah oo waraaqaha lagu qaato. Waraaqaha malaf iskaga rid way kaa uskagoobayaane. Dh: buqshad. Wa: malafyo, malafaad.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) waydiimo badan oo qof in macluumaad laga soo saaro la doonayo la weydiiyo oo dhinacyo badan taabta. Maraamarka nabad sugiddu wuu adag yahay. Dh: imtixaan, ankeed, maraanmar.

waa la naqliyay ✓

-a: (magac,lab, keli) buug ama qof aqoon leh oo wixii macluumaad la doonayo loo doonto. Odayga Soomaaliyeed waa marjac aan la ogayn. Dh: marjic, kayd.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) magac guad oo ay hoos yimaaddaan dhammaan ciidamad nabadda ka shaqeeya. Boolisku waa nabadsugid.

2

nabadsugid -da: (magac, dhedig, keli) hay'ad shaqaysa ururinta iyo ilaalinta macluumaadka saabsan nabadgelyada guud. Nabadsugiddu waa tiirdhexaadka ammaanka. Dh: sirdoon.

3

nabadsugid -da: (magac, dhedig, keli) sugidd ammaanka iyo nabadda dadka iyo dalka. Taraf waxay u taagan yihiin nabadsugidda waddooyinka.

waa la naqliyay ✓

1

-a: (magac, lab, keli) daba socodka wax la raadinayo oo raadkiisa la raaco. Dh: raadgur.

2

raadraac -a: (magac, lab, keli) cilmi baadhid iyo dabagal lagu sameeyo dhacdo taariikheed.

3

raadraac -a: (magac, lab, keli) meel wax laga soo guuriyey; il macluumaad laga soo xigto. Raadraac buug aan lahayn lama daabici karo.

4

raadraac -a: (magac, lab, keli) wax meel ku qoran macluumo ka soo qaadasho.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) ciddiyaha ku xaquuq. Dhabarka i sog Dh: xoq.

2

xog -ta: (magac, dhedig, keli) war iyo wacaal arrin ku saabsan; macluumaad run ah oo wax gaar ah ku saabsan in yarina og tahay.

3

xog-ta: (magac, dhedig, keli) barbar; meel weyn qayb ka mid ah. Dh: dhinac, gees, barbar.

4

xog-ta: (magac, dhedig, keli) horaad iyo dambeed isku dhinac ah. Dh: dhan.

5

xog -ta: (magac, dhedig, keli) eeg xagayn.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) qof meel uu jooga wixii ka dhacay oo dhan aad u og oo macluumaad badan ka haya. Dh: xoghaye. Li: xogmooge, xoglaawe, warmooge.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) xog biirsasho oo macluumaad raadsasho.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) xog iyo macluumaad gudbin.

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) la wada yaqaan ah.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: maluuqasho.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] thin; undernourished

waa la naqliyay ✓

-macaluulnaa: (adj) skinny (iskini); lean (liin); thin (thiin) ~ caato ah, macaluushan

waa la naqliyay ✓

1

a: macaluulan, macaluushan, macluushan

2

de: thin; undernourished

3

lx: macluulan

4

pd: (macluulnaa)

5

ps: adj-der

6

key: macluulan

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) Qof la macsuumay ahaansho.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) Qof la macsuumay ahaansho.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg macsuum².

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) casuumad u samayn. Macsuumiddu waxay ku fiican tahay cid marti ah. Dh: casuumid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg madluun². la-mid: madluun¹ (3).

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) qof madluunsan oo meel uu u ciirsada la' noqosho. Cidlada ayaa wiilka madluumidda ugu wacane iska daaya.

waa la naqliyay ✓

1

(Kalluumaysad-ka)

2

Kalluumaysasho.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: kalluumaysasho.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) kalluun badda u doonasho. Reer xeebeedku waxay ku noolyihiin kalluumasad.

waa la naqliyay ✓

m.dh eeg macaluulan. la-mid: macaluulnaansho, macaluushanaan, macaluushanaansho

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) wax macaluuli hayso oo gaajo yo nafaqdarro u dhimanaya ahaan. Waxan leenahay hay'ad carruurta macaluulnaanta kala dagaallanta.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) eeg casuumad.

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) wax macaluuli hayso co nafaqadarro hayso ah. Waxan u gurmannay ubad macaluulsan. Dh: gaajaysan. Li: dheregsan.

waa la naqliyay ✓

Macaluul ah.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) la-mid: macaluulan.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] thin, malnourished; destitute

waa la naqliyay ✓

-aa: (adj) skinny (iski-ni); lean (liin); thin (thiin) ~ caato ah, macluulan

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) eeg macaluulsan.

waa la naqliyay ✓

1

de: thin, malnourished; destitute

2

lx: macaluushan

3

pd: (macaluushanaa)

4

ps: adj-der

5

key: macaluushan

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) eeg macaluulid.

waa la naqliyay ✓

1

(Macbuud-ka)

2

Kan keliya oo la caabudo; Ilaah; Rabbi; Eebbe.

waa la naqliyay ✓

m.l (dii.) Eebbe; Alle.

waa la naqliyay ✓

m.l (dii.) Eebbe; Alle.

waa la naqliyay ✓

m. n. God (the one worshipped)

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) Allah (aal-ah); Creator; God, especially in Islam ~ Rabbi, Illaah

waa la naqliyay ✓

Eebbaha xaqa lagu caabudo. Macbuudkii na uumoow khayrka noo macaanee. Dh: Rabbi, Eebbe.

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

de: God (the one worshipped)

3

lx: Macbuud

4

pd: (-ka)

5

ps: n0-m

6

key: Macbuud

waa la naqliyay ✓

1

(Macsuum-ka)

2

Dhawran oo aan denbi ka dhicin.

waa la naqliyay ✓

1

macsuum¹: m.l Qof martiqaad loo fidiyey.

2

macsuum²: f.g1 (-uunay, -uuntay) Cid marti qaadid.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-uunay, -uuntay) Cid marti qaadid. m.f.dh, macsuumid.

waa la naqliyay ✓

m. n. righteous person

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) dhawrsanaan gaar ah oo uu Eebbe ugu ballangaaday Nebiyada iyo Malaa'igta oo ah inaanay wax macsiyo ama dembi ah oo weyn aanay ku dhicin. Nebigeennu macsuum ayuu ka ahaa dembi oo dhan. Dh: dhawrsane, denbilaawe, macsuun. Li: dembiile.

2

macsuum-ka: (magac, lab, keli) martigaad cid la martiqaado. Maanta seedigay baan macsuum u ahaa. Dh: macsuun, casuumane.

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

de: righteous person

3

lx: macsuum

4

pd: (-ka)

5

ps: n2-m

6

key: macsuum

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) miid jilicsan oo macaan oo la muudsado. Waxan xaramka ka keenay timir malluud ah. Dh: miid.

2

malluud -da: (magac, dhedig, keli) geed ka mid ah geed dhexaadka oo geelu cuno oo jecelyahay xididkiisana wax lagu dabiibo. Malluudda ayaan wax ku daaweeyaa.

waa la naqliyay ✓

m.l (-do, m.l) Cunto ka kooban noocyo badan oo qof la sharfayo loo sameeyo. la-mid: casuumad.

waa la naqliyay ✓

m.l (-do, m.l) Cunto ka kooban noocyo badan oo qof la sharfayo loo sameeyo. la-mid: casuumad.

waa la naqliyay ✓

f. n. invitation, dinner, feast

waa la naqliyay ✓

-da: (n) invitation (invateyshin) ~ martiqaad, casuumad

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) martiqaad iyo sooryayn. Dh: casuumad, xeedhayn, casumid.

waa la naqliyay ✓

1

a: casuumad

2

de: invitation, dinner, feast

3

lx: casumaad

4

pd: (-da)

5

ps: n1-f

6

key: casumaad

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: casumaad.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) martiqaad inta badan sababi ka danbayso oo cid loo sameeyo. Ardaydii imtixaanka ku guulaysatay oo dhan ayaa casumaad loo fidiyay. Dh: martiqaad, sooryeyn, xeedhayn, diyaafad.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: macalgad.

waa la naqliyay ✓

f. n. metal spoon

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) fandhaal wax lagu cuno oo bir ah. Maclaqad ayay ku wadaagayaan innamadii. Dh: malqaacad, malcaqad.

waa la naqliyay ✓

1

a: macalgad

2

de: metal spoon

3

lx: maclaqad

4

pd: (-da)

5

ps: n1-f

6

key: maclaqad

waa la naqliyay ✓

vl. n. being acquainted, knowledge of a person

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) eeg macrifad.

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

de: being acquainted, knowledge of a person

3

lx: macrufad

4

pd: (-da)

5

ps: vn1-f

6

key: macrufad

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Qof madluun ka dhigid.

waa la naqliyay ✓

v. make someone sad, cause someone to be unhappy ~ displeased

waa la naqliyay ✓

(fal) wax madluun ah ka dhig. Ninka dadka dulmo isgana madluumi.

waa la naqliyay ✓

1

de: make s.o. sad, cause s.o. to be unhappy ~ displeased

2

lx: madluumi

3

pd: (madluumiyey)

4

ps: v2a=tr

5

key: madluumi

waa la naqliyay ✓

m.dh (-do, m.l) (dii.) Dugsi quraanka laga barto. la-mid: malcabad.

waa la naqliyay ✓

-da: (n) Islamic school of specialised Koranic teaching ~ malcaamad

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-qnaa, -qnayd) 1. Wax timaha laga wada xiiray ahaansho (qof). 2. Wax subag, dhoobo, wasaq iyo wixi lamida lagu dhoobay ahaansho.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg maluuq.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-do, m.l) Haweeney bakhaylad ah.

waa la naqliyay ✓

f. n. miser (female)

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) saluugid. Masuugadka daa oo bismillaah dheh.

waa la naqliyay ✓

1

de: miser (female)

2

lx: masuugad

3

pd: (-da)

4

ps: n1-f

5

key: masuugad

waa la naqliyay ✓

m.l (-dyo, m.dh) Cad gaar ah oo halgamaha laga siiyo neef hilibkiisa loo diyaariyay waliimo.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) dhibaato ku dhacda dad meel wada yaal. Dh: mushkila, dhibaato.

waa la naqliyay ✓

m.l.t Tiro kumanyaal gaarta.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) wax badan oo kumannaan ah.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) gole wasaaradeed oo fulinta hawlaha caadiga ah u xilsaaran oo uu ra'iisul wasaare xukumo isaga oo madaxweyne ama bogor ka amar qaadanaya. Dh: xukuumad.

2

xakuumad -da: (magac, dhedig, keli) dawlad madax bannaan.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: xuluulasho.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) duud ama geedo cidhiidhi ah dhexdood galid oo dhex jibaaxid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg dacluus². la-mid: dacluus¹ (2).

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) mid ay baahi iyo saboolnimo saamaysay noqosho.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) wax la rigrigay oo tolmo qurxoon loo sameeyey ahaan.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh la-mid: falfalxumaan.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) dabeecad qallafsan lahaan.

waa la naqliyay ✓