maayayn

m.f.dh eeg ximaayee.

-ta: (magac, dhedig, keli) nabadda sugid oo ammaanka ilaalin.

(Dacayayn-ta)

Dacayid.

m.dh la-mid: dacayid.

-ta: (magac, dhedig, keli) dacayda hoose ama gafuurka hoose ka xidhid. Hashu hadday ilmadiido dacayayn ayaa lagu oggolaysiiyaa.

-ta: (magac, dhedig, keli) qaab awrtu u dagaallanto oo awrku intuu geliyo luqunta awrka kale qoortiisa iyo jilibkiisa inta u dhaxaysa shafkana dhulka dhigo.

m.f.dh eeg maansee.

m.f.dh eeg maanyee.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg maanyayn.

(Maashayn-ta)

Hafin.

m.l eeg maashee. la-mid: maashays.

-ta: (n) act of drowning someone into the water ~ hafin

-ta: (magac, dhedig, keli) wanaag iyo khayr wada gaadhsiin oo caamyeelid. Dh: nicmayn.

-ta: (magac, dhedig, keli) xoolo neef madax u ah u yeelid oo horkaxayn. Saca u weyn ayaa madaxayn loo kaxaystaa.

-ta: (magac, dhedig, keli) malab samayn. Kolka ubuxu dillaaco ayay shinnidu malabaynta bilawdaa.

m.dh la-mid: waaxayn.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg waaxayn.

(Mayay-ga)

1. Roobka da'a maalinta qaarkeeda hore; bariiso.

2. Roob weyn; jir.

mayay¹: m.l (-llo, m.dh) Roob xoog leh oo maalinta gelinkeeda hore da'a. la-mid: mayaay¹.

mayay²: f.mg1 (-yay, -yday) Maalin gelinkeeda hore, roob di'id. la-mid: mayaay².

m.l (-llo, m.dh) Roob xoog leh oo maalinta gelinkeeda hore da'a. la-mid: mayaay.

m. n. dawn rain; heavy rain, downpour

-ga: (magac, lab, keli) roob is daba jog ah oon kala qaad lahayn oon duufaan iyo dabylana wadan. Waxaa mayay soo madaw, waxaa miiraale yimid: ninkii meelloow ka roor. Dh: miiraale, gudgude.

de: dawn rain; heavy rain, downpour

lx: mayay

pd: (-ga)

ps: n2a-m

key: mayay

(Aabayn-ta)

1. Tixgelin; aabayeelid; daryeelid.

2. (weel) xoolayn.

m.f.dh eeg aabee.

-ta: (magac, dhedig, keli) aabbayeelid iyo tixgelin. Aabbaynta waalidku waa axsaan loo aayo.

aabayn-ta: (magac, dhedig, keli) samo iyo wanaag abaabulid oo wanaajin. Umuurtii aad leedahay ninkii, kuu aabaynaaya. Dh: habayn.

m.dh eeg aafee. la-mid: aafeyn.

-ta: (magac, dhedig, keli) cid kale, xanuun, xumaan ama dhibaato qabadsiin. Neefka cadhada leh gaar baa loo qoolaa si aanu xoolaha kale u aafayn. Dh: ibtilayn.

(Aanayn-ta)

Aano ku raadin ama darteed wax ku yeelid.

m.f.dh eeg aanee.

-ta: (magac, dhedig, keli) «u ~» fal cid kale u tiirinta, si loo muujiyo in uu sababtiisa lahaa. Aanaynta gabay fidnadeed oo aanay lahayn Caasha, waa xadgudub loo gaystay xuquuqda qoraalka.

f.mg4 (-naa, -nayd) Wax, cay leh ahaansho.

der. [adjective] insulted; blamed, censured

de: insulted; blamed, censured

lx: caayan

pd: (caaynaa)

ps: adj-der

key: caayan

neg, vl. pron., neg. you ... not

de: you ... not = ma + aad + aan

lx: maadan

ps: neg + vpro + neg

xe: You would not have wanted it.

xv: Maadan rabi lahayn.

key: maadan

(tilmaame) ka jooga oo inuu horay ugu socdo diiddan. Awr biyo ka maagan lama tallaabin karo.

v., neg.-expr: it is not

[pronoun plus negative] it is not ~ maaha, ma aha. Ex: Soomali maahan; he or she is not Somalian

(tilmaame) mashquulsan oo maankiisu meel kale ku maqan yahay ah. Nin maahan ayaad la hadlaysaa. Dh: maahsan.

maahan -ta: (magac, dhedig, keli) ma 'aha oo waa wax kale. Mawaad maahanta la haysaa wixii jirab sheeg. Dh: maaha; ma'aha.

a: maaha

de: it is not

lx: maahan

ps: v5a-neg-expr

key: maahan

-da: (magac, dhedig, keli) dhallaanka, dumarka, duqayda, naafada iyo dhammaan dadka tabarta yar ee gacanqabadka u baahan ee in lagu xadgudbaa aanay bannaanayn. Waar maahayda meel aammin aha geeya. Dh: maahey, maahays, maxas.

f.mg4 (-lnaa, -lnayd) Wax la lisay ahaansho (neef irmaan).

der. [adjective] milked

de: milked

lx: maalan

pd: (maalnaa)

ps: adj-der

key: maalan

neg, vl. pron., neg. I ... not

de: I ... not = ma + aan + aan

lx: maanan

ps: neg + vpro + neg

xe: I would not have gone.

xv: Maanan tegi lahayn.

key: maanan

f.mg1 (-rmay, -rantay; -rmi) Ka m.: wax ka kaaftoomid.

f.mg1 (-rmay, -rantay; -rmi) Ka m.: wax ka kaaftoomid. m.f.dh, maarmid.

(v) [with preposition ka] no longer need; not need ~ see also [eeg] ka maaran

(fal) ka kaaftoon oo baahidiisa ka hadh. Wixii laguu dildo ka maaran.

maaran -ka: (magac, lab, keli) ciid isku dhegta marka la qooyo oo wax lagu kabbiso. Ciddaa maaranka ah waddada ku kabbis. Dh: garri.

maaran -ka: (magac, lab, keli) kaaftoon wax laga kaaftoomo oo baahida loo qabo la iska dhaafo.

(fal) si wanaagsan u maamul. Shaqada laguu dhiibo daacad u maaray.

maaray: (fal) daxalee oo wax midhidh yeeshay ka dhig. Billaawaha maaray.

-da: (magac, dhedig, kei) xigga marka laga shaqeeyo ama la xigo inta miiqyada la nadiifiyay ah ee xadhkaha laga sooho. Maasay aan wadhaf ka sameeyo ii keen. Dh: masay

(Maayad-da)

Orodka biyaha badda; xiis; xiisad.

m.dh (-do, m.l) Qulqulka biyaha badda.

f. n. tide; flood

-da: (magac, dhedig, keli) mawjado biyo ama daruuro ah oo kolka roobabbawga ah aad u madaw oo horseeda roobab lixaad leh iyo mawjado itaal waaweyn oo meel dheer ka muuqda. Mahiigaan sidiisii haddaan maayad soo kiciyo. Dh: mawjad.

maayad-da: (magac, dhedig, keli) orodka biyaha badda. Maayadda baddu mawjaday kicisaa. Dh: xiisxiisad.

maayad-da: (magac, dhedig, keli) hees ugaadha loo qaado oo midhaheeda ay ka mid yihiin: wallee wiil madow iyo tukuhu kugu madiixeeney hee!

cf: xiis

de: tide; flood

lx: maayad

pd: (-da)

ps: n1-f

key: maayad

m.f.dh la-mid: macaaneyn.

-ta: (magac, dhedig, keli) wax mac ka dhigid. Dadku macaynta cuntada way ku kala fiican yihiin. Dh: macaanayn.

-ta: (magac, dhedig, keli) xad iyo daari u yeelid. Dh: xadayn, daariyayn.

-ta: (magac, dhedig, keli) majo ku haamid. Majaynta heeddu waxay u baahan tahay guus. Dh: goyn.

(Malayn-ta)

Maanka wax ka fiirin, wax gelin, wax ku hayn; awaalid; fakarid; moodid; u qabid; u qaadasho.

m.f.dh eeg malee.

-ta: (n) the act of thinking; thought (thoot) malo

-ta: (magac, dhedig, keli) malo ama talo lagu meel maro keenid. Dh: arrimin, hoggaamin.

malayn-ta: (magac, dhedig, keli) wax aan la hubin si u suurayn oo u mala'awaalid. Dh: malays qiyaasid. Li: hubid, ogid.

m.l la-mid: malyuun.

num: million

-ka: (n) million (mil'yan); 1,000,000 ~ malyuun

-ka: (magac, lab, keli) tiro u dhiganta kun meelood oo min kun ah. Malyan bay ahaayeen raggii kaa maqnaa shalay e. Dh: malyuun, milyan, 1,000,000.

de: million

lx: malyan

pd: (-ka)

ps: num-m

key: malyan

pr. n., [feminine] Mary

name-f blessed, honorable, noble; biblical Mary; mother of Prophet Issa or biblical Jesus

a: Maryam

de: Mary

lx: Maryan

ps: name-f

key: Maryan

(Masayn-ta)

Mase ka dhigid; simid.

-ka: (magac, laab, keli) dibi laboodhedig ah.

masayn -ta: (magac, dhedig, keli) wax siman oo isku mid ama is le'eg ah ka dhigid. Dh: simid maseyn, misayn.

m.f.dh eeg baahee.

-ta: (magac, dhedig, keli) qof sabool ah ama gacan madhan, gargaar u soo ururin. Dh: qaadhaamid, jiscin.

-ta: (magac, dhedig, keli) baar ka dhigid; ka dhigidda wax sare oo wacan.

-ta: (magac, dhedig, keli) caad yeelashada cirka.

m.f.dh eeg caanee.

-ta: (magac, dhedig, keli) cunto, shaah iyo la mid ah, caano ku darid.

(Caatayn-ta)

Caato ka dhigid.

m.dh la-mid: caataysiin.

-ta: (magac, dhedig, keli) weyd ka dhigid. Dh: weydayn.

caatayn -ta: (magac, dhedig, keli) jeenyagoosadka neef ruqo u hadhay.

-ta: (magac, dhedig, keli) wax calyo ku qoyn.

-ta: (n) the act of treating with medicine; medication (medi-keey-shin); remedy (ramidi) medical treatment ~ daaweyn

(Gaafayn-ta)

Diinta Muslinka ka saarid; gaal ka dhigid.

m.f.dh eeg gaalee.