maanfoos

Llanos

f.mg3 (-ooday, -ootay) Maanso tirin; gabyid. la-mid: maansee.

f.mg3 (-ooday, -ootay) Maanso tirin; gabyid. la-mid: maansee.

(Maansood-ka)

Maanso tirin; gabyid.

m.f.l eeg maansoo.

m.f.l eeg maansoo.

-ay / maansootay: (v) put to poetry; write or create poem ~ maansee

(fal) eeg maansee.

maansood-ka: (magac, lab, keli) maanso tirin. Maansoodku waa mawhibo la baran karo. Dh: maansayn.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg maandoorin.

f.g2 (-iyay, -isay) 1. Cid maankeeda beddelid.2. Qof sakhraamin.

f.g2 (-iyay, -isay) 1. Cid maankeeda beddelid.2. Qof sakhraamin. m.f.dh, maandoorin.

-yey/say:(v) intoxicate (intoksikeeyt) ; make drunk; tranquilize

(fal) waal oo wax wajaqsan ka dhig. Hal waashee maandoori. Dh: wajiqi. Li: fayoobee.

m.l Sheekooyin (hore) aan dhicin oo carruurta lagu maaweeliyo.

m.l Sheekooyin (hore) aan dhicin oo carruurta lagu maaweeliyo.

(Masaafood-ka)

Meel masaafo jirta aadid; socosho; fogaansho.

m.f.l eeg masaafoo.

vl. n. going to a distant place, traveling

(fal) eeg masaafoo.

masaafood-ka: (magac, lab, keli) meel masaafo jirta tegid oo u socosho.

de: going to a distant place, traveling

lx: masaafood

pd: (-ka)

ps: vn-m

key: masaafood

m. n. vulture, bird species

cf: coomaadi

de: vulture, bird sp.

initial: s

lx: sarantoos

pd: (-ka)

ps: n2a-m

key: sarantoos

-ga: (magac, lab, keli) qof faan iyo is qadqaad badan. Dh: faantaar.

f.mg4 (-naa, -nayd) Wax miyirkii ka lumay ahaansho (qof).

f.mg4 (-naa, -nayd) Wax miyirkii ka lumay ahaansho (qof). m.f.dh, maandoorsanaan.

Comp. adj., (ie. n., adj.): drunk, drugged, intoxicated

-ka: (magac, lab, keli) khalal ku dhaca habdhiska dareenka oo qofku uu si sax ah wax u kala garan waayo ama wax xun iyo wax fiican uu kala saari garan waayo. Waallidu waa maandoorsan Eebbe keeno sakhradduna waa maandoorsan qofku isku keeno. Dh: miyirdoorsan Li: fayoobi.

maandoorsan: (tilmaame) maankiisu shaqaynayn oo wax garadkiisu fiicnayn ah. Nin si Ilaahay u maandoorsan dembi ma le. Dh: miyirbeelsan, miyirdoorsan, waalan. Li: fayaw.

de: drunk, drugged, intoxicated

lx: maandoorsan

pd: (maandoorsanaa)

ps: adj-cmp

key: maandoorsan

-ha: (magac, lab, keli) eeg maandooriye.

da: (magac, dhedig, keli) midho macaan oo buruq jilicsan oo udgoon leh khudrada karin la'aanta lagu cunana ka mid ah oo qeedka cambaha la yidhaa uu bixiyo. Nin maango cabbaa mabsuud noqoy. Dh: cambo-laf, maangoo.

maango -da: (magac, dhedig, keli) geed weyn oo hadh macaan leh oo bixiya midhaha maangada. Dh: cambe-laf.

-ha: (magac, lab, keli) jaad ka mid ah jaadadka taallooyinka xasuusta loo dhiso. Waxan arkay maanlo aad u dheer. Dh: taallo.

(Maansa-da)

Magac guud oo suugaaneed oo kooba waxyaalo badan oo la tirsho, sida gabayga iyo masafada.

m.dh (-ooyin, m.l) Suugaanta qayb ka mid ah oo ka kooban waxyaabo badan oo la tirsho sida, gabayga, masafada, heesta iyo wixi lamida.

m.dh (-ooyin, m.l) Suugaanta qayb ka mid ah oo ka kooban waxyaabo badan oo la tirsho sida, gabayga, masafada, heesta iyo wixi lamida.

f. n. poem, verses, poetry

-maansada: (n) poetry (po-watri); poem (powam); poetic work

-da: (magac, dhedig, keli) magac guud oo kooba jaadadka suugaanta ee tixaysan sida gabayga iyo masaffada; waa tixo xarafraac iyo qaafiyo leh oo la allifo laguna luuqayn karo. Caloow maanka kuma hayn inaan maanso tiri-yaaye. Dh: suugaan, tixo.

maanso -da: (magac, dhedig, keli) tix keli ah oo laga tiriyay fikrad ama arrin cayiman maansada sidaa loo tiriyaa waxay leedahay miisaan iyo xarafraac keli ah.

bw: Arabic

cf: giis

de: poem, verses, poetry

lx: maanso

pd: (/da)

ps: n6-f

key: maanso

(Maanya-da)

1. Heesaha ugaarta.

2. Bad.

3. Geed xoolaha qaarkood daaqaan.

maanyo¹: m.l Nooc ka mid ah mariidka oo laga isticmaalo xeebta iyo Jubbada hoose, waxaa laga sameeyaa dhecaan geed; qubley, manyiikay, libin, waaray.

maanyo²: m.dh 1. Bad. 2. Hees ay dabatadu ugaarta ku sasabato. 3. Nooc dhirta ka mid ah oo ay xawayaanku nafaqo ka helaan marka ay cunaan.

m.dh 1. Bad. 2. Hees ay dabatadu ugaarta ku sasabato. 3. Nooc dhirta ka mid ah oo ay xawayaanku nafaqo ka helaan marka ay cunaan.

n. song relating to hunting ~ fishing

maanyo [feminine] n. sea

maanyo [feminine] n., [collective] plant species, used for grazing

-maanyada: (n) sea (sii); ocean (ow shan) ~ bad-da

-da: (magac, dhedig, keli) muuqaal guud oo cufan oo cabsi leh oo laga dareemo daruuraha iyo mawjadaha badda oo meel fog ka muuqda. Habeenka ay soo onkoddo maanyo madaw mayay baa laga baqaa. Dh: mawjad, rayo.

maanyo -da: (magac, dhedig, keli) magac ay Soomaalidu badda u taqaan. Biyo maanyo sixirka iyo ishaba waa u daawo. Dh: bad.

maanyo-da: (magac, dhedig, keli) ciyaar carruurta lagu ciyaarsiiyo oo inta jirjirka loo jiifsado ilmaha la ciyaarsiinayo lagu fadhiisiyo faraha lugah dushooda oo kol kor loo qaado kolla hoos loo dhaadhiciyo isaga oo loo heesayo. Dh: bidhibidhi, bidhinbidhi.

maanyo-da: (magac, dhedig, keli) geed ay xooluhu daagaan. Maanyo ayuu xoolihiisii u soo guray.

maanyo -da: (magac, dhedig, keli) sakaarada dhedig. Maanyo orod laguma gaadho. Dh: yac. Li: atoor.

-ga: (magac, lab, keli) geed aan geed qodxeed ahayn laamihiisana laga sameeyo saabka haamaha yar yar. Mandoo baan haanta ka saabiyey

name-f white; milkie

f.mg3 (-ooday, -ootay) U h.: qof, qof kale kalgacal awgiis u soo ordid.

f.mg3 (-ooday, -ootay) U h.: qof, qof kale kalgacal awgiis u soo ordid. m.f.l, haanyood.

(fal) xiisee oo soo dhowee.

f.g/mg2 (-gooyay, -gooysay) 1. (f.g) Wax qorshaysan samayn. 2. (f.mg) Ku j.: wax, wax kale ka simid. 3. (f.g) Kabo jaan u samayn.

f.g/mg2 (-gooyay, -gooysay) 1. (f.g) Wax qorshaysan samayn. 2. (f.mg) Ku j.: wax, wax kale ka simid. 3. (f.g) Kabo jaan u samayn. m.l/dh, jaango'naansho. m.f.dh, jaangoyn.

v. plan, project, design

-yey / jaangawsay: [with preposition ku] (v) make it fit; make suitable ~ ku jaangoo

(fal) qorshee oo habee shaqada aad qabaneyso iyo lacagta ku baxaysa. Dh: sargoo.

a: jaangooy

de: plan, project, design

lx: jaangoo

pd: (jaangooyey)

ps: v2a=tr

key: jaangoo

f.mg2 (-gooyay, -goysay) Laan gooyo samayn.

v. cut branches off; cut green branches for animals

-da: (magac, dhedig, keli) meel aad rabtay in aad waddo ka samayso, laangooyo ku samee.

de: cut branches off; cut green branches for animals (during a dry spell)

lx: laangoo

pd: (laangooyey)

ps: v2a=

key: laangoo

(tilmaame) habboon wanaagsan. Had keentay talo maadoon. Dh: suubban, fiican.

maandow¹: m.l.kh M. ah: qof gabow awgiis wax la kala garan waayey.

maandow²: f.mg1 (-ay, -day) Gabow awgiis wax la kala garan waayid (qof).

-ha: (magac, lab, keli) barwaaqo iyo wanaag cid walba gaadha.

v. recite ~ compose poetry

de: recite ~ compose poetry

lx: maansow

nt: maansood (ka) [vn-m]

pd: (maansooday)

ps: v3a=

key: maansow

inch. v. rust, get ~ become rusty

de: rust, get ~ become rusty

lx: maaroob

pd: (maaroobay)

ps: v1=inch

key: maaroob

-maaroobay / maarowday: (v) rust (raast); corrode (korowdh); become corroded

f.mg3 (-ooday, -ootay) Biyo, hadal iyo wixi lamida ku harqasho.

f.mg3 (-ooday, -ootay) Biyo, hadal iyo wixi lamida ku harqasho.

(fal) «ku biyo, hadal iyo wixii la mid ah, ku harqasho.

maashoo -ga: (magac, lab, keli) faanuus faanuusyada caadiga ah ka weyn oo aad u iftiin badan oo nakhas lagu buufiyo oo dibaarad cad oo xoog u iftiinta lagu xidho. Maashooga waxa lagu shitaa hayjadaha.

/maanhudh/ (n) ninnimo (nin rag ah).

n., ninnimo, -adi, raganimo, -adi.

(fal) eeg marnaw.

-ka: (magac, lab, keli) hab qaybsanka unugga ee koromosoon kasti ku lammaanaado oo uu intaa dabadeedna unuggii noqdo labo unug oo isku mid ah.

inch. v. become disabled ~ handicapped

-ay / naafowday: (v) be handicapped; become lame

a: naafow

de: become disabled ~ handicapped

lx: naafoob

pd: (naafoobay / naafowday)

ps: v1=inch

key: naafoob

-ka: (magac, lab, keli) wiil yar oo qaangaadh ku dhow ama kuray ah.

f.g3 (-ooday, -ootay) la-mid: saanyo.

(Xaafood-ka)

Xunbada biyuhu xeebta ku soo tufaan.

m.l Qashin biyo fadhiya ama socda soo tufaan.

m. n. sea-slime (consisting of foam and dead algae on the shore)

-ka: (magac, lab, keli) dhirta badda gudaheeda ka baxda ee socodka mawjadaha iyo qulqulka xiisku xeebaha ku soo tuuraan.

xaafood-ka: (magac, lab, keli) xumbo iyo jabad ay baddu samayso oo ay iska soo tufto. Dh: xaaxi, xayaab.

cf: xunbo

de: sea-slime (consisting of foam and dead algae on the shore)

initial: x

lx: xaafood

pd: (-ka)

ps: n-m

key: xaafood

m.f.l eeg haanyoo.

m.f.l eeg haanyoo.

v. hug, embrace

-ka: (magac, lab, keli) xiisayn iyo soo dhoweyn.

a: haanyow

de: hug, embrace

lx: haanyood

pd: (haanyooday)

ps: v1=

key: haanyood

u.j la-mid: maandhe.

de: song relating to hunting ~ fishing

hm: 1

lx: maanyo

pd: (/da)

ps: n -f

key: maanyo_1

de: sea

hm: 2

lx: maanyo

pd: (/da)

ps: n0-f

syn: bad, baxar

key: maanyo_2

de: plant sp., used for grazing

hm: 3

lx: maanyo

pd: (/da)

ps: n-f-col

key: maanyo_3