Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

1

(Maahmaah-da)

2

Hadal yar oo duuban oo badanaa xaraf ku dhisan oo dad meel deggani isla wada yaqaanniin oo si cad oo suugaaneed u sheega haya murti iyo run la wada og yahay (ama maahmaahyo).

waa la naqliyay ✓

1

maahmaah¹: m.dh (-ho, m.l) Erayo kooban, qaafiyad leh, oo sheegaya murti waayo-aragnimo xambaarsan. la-mid: maahmaahyo.

2

maahmaah²: f.mg1 (-hay, -hday) Maamaah sheegid ama allifid.

waa la naqliyay ✓

1

maahmaah¹: m.dh (-ho, m.l) Ereyo kooban, qaafiyad leh, oo sheegaya murti waayo-aragnimo xambaarsan. la-mid: maahmaahyo.

2

maahmaah²: f.mg1 (-hay, -hday) Maamaah sheegid ama allifid. m.f.dh, maahmaahid.

waa la naqliyay ✓

1

f. n. proverb

2

maahmaah v. utter a proverb, talk in proverbs

waa la naqliyay ✓

-da: (n) proverb (proveerb); saying (seeying) ~ oraah, murti

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) weedh kooban oo macno badan xambaarsan oo ku soo baxay xaqiiqo dhacday oo la cuskado marka la arko wixii ay ku soo baxday wax u eg. Maahmaah waa ninba sida uu u macnaysto. Wa: maahmaaho, maahmahyo.

2

maahmaah: (fal) hadal maahmaah noqday oo la yaqaan dheh. Maahmaah hadaad dhagan yaqaan tahay.

waa la naqliyay ✓

مثل

waa la naqliyay ✓

1

de: proverb

2

hm: 1

3

lx: maahmaah

4

pd: (-da)

5

ps: n1-f, n2a-f

6

key: maahmaah_1

waa la naqliyay ✓

1

de: utter a proverb, talk in proverbs

2

hm: 2

3

lx: maahmaah

4

pd: (maahmaahay)

5

ps: v1=

6

key: maahmaah_2

waa la naqliyay ✓

1

(Maahmaahid-da)

2

Maahmaah ku hadlid, sheegid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg maahmaah².

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) weedh maahmaah ah soo qaadasho oo daliilsasho. Xeer yaqaanka maahmaahid baa lagu yagaan. Dh: maahmaahis.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: maahmaah¹.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) da oo dhulka barwaagee. Roobow noo da' oo noo maashmaash buur iyo bannaanba.

2

maashmaash: (tilmaame) barwaago iyo xareed. Maanta roob ayaa da'oo dhulu waa maashmaash.

waa la naqliyay ✓

1

(Googgaala-ha)

2

Hadal gaaban oo sida maahmaahda xaraf ku dhisan oo laysku xiro; habkiisu waa sidaan: — Qofka wax xiraya: googgaa; — Qofka la xirayo: cadale (ama wax kale); — Qofka wax xiraya: col ku diley ciidan mood; — Qofka la xirayo: waa qodaxda.

waa la naqliyay ✓

1

(Hidda-ha)

2

1. Dhaqan fil weyn oo waa uu abuurmay iyo cid laga dhaxlay la illaawey oo aan taariikhdu sheegi karin (xeer, caado, sheeko, maahmaah, kd.) oo qolo ama tol u gaar ah, oo facba faca ka danbeeya gaarsiiyo oo u dawiyo.

3

2. Dhur; sinji; dir.

waa la naqliyay ✓

1

(Murti-da)

2

1. Ulajeeddo kasmo iyo aqoon iyo waaya'aragnimo ku dhisan oo ama cusub ama la dhaxlay oo fil weyn, oo sida eg ama runtu tahay, si sarbeeb ah ama cad, dadka u barta, oo hadalka iyo maansada iyo heesta iyo maahmaahda iyo waxyaalo kale oo suugaanta kamid ah, laga dhex helo; hadal saamays weyn leh; suugaan; xigmad; quluud.

3

2. Duluc; ujeeddo.

waa la naqliyay ✓

-da: (n) the essence of a speech or a piece of text; saying (seeying); proverb (proveerb)~oraah, maahmaah

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) 1. [Mathematics] sum (sam); total (too-tal) ~ isugayn. 2. majority (ma-joora-ti); mass (maas); the plural Ex: wadar iyo waaxid yaa waalan? who is crazy, an individual or the majority [mass]? ~ [maahmaah; proverb]

waa la naqliyay ✓

s.m. - maahmaah.

waa la naqliyay ✓

1

mamaahi

2

maahmaah

waa la naqliyay ✓

1

mamaahi

2

maahmaah

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) quruunta ku hadasha afka uu ereykoobahani ku qoran yahay; waa ummad ka mid ah quruumaha Geeska Afrika oo deggan dhul aad u ballaadhan oo kulaala Badda Cas iyo Badweynta Hindiya. Soomaali been way sheegtaa, beense ma maahmaahdo.

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) sida maahmaahda hadal gaaban oo qaafiyad xaraf ku dhisan leh oo la isku halxidhaaleeyo habeenkiina lagu maaweelaysto.

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) dhaqan fil weyn oo facyawgii hore laga dhaxlay, sida xeerka, caadada, sheekoxariirta, maahmaahda, iyo wixii la mid ah oo qolo ama tol u gaar ah, oo facba facca ka danbeeya gaadhsiiyo oo u soo gudbiyo.

waa la naqliyay ✓

adage, n.m. - Odhaah Murti leh oo Hore loo yidhi (Maahmaah Caadi ah).

waa la naqliyay ✓

maxime, n.f. - odhaah murti leh oo hore loo yidhi; (maahmaah caadi ah).

waa la naqliyay ✓

proverbe, n.m. - maahmaah

waa la naqliyay ✓

1

(Faahfaah-a)

2

(hadal, kd.) sii caddays; waxkasheeg; faallo.

waa la naqliyay ✓

m.l.kh F. ah: sii caddays (hadal iyo wixi lamida); waxkasheeg; faallo.

waa la naqliyay ✓

m. n. explanation

waa la naqliyay ✓

1

de: explanation

2

lx: faahfaah

3

pd: (-a)

4

ps: n0-m

5

key: faahfaah

waa la naqliyay ✓

-ah: see [eeg] lagama maarmaan

waa la naqliyay ✓

1

(fal) aad u kibir. Waad dheregte madhmadh ha is odhan.

2

madhmadh -ka: (magac, lab, keli) isqaadqaad iyo kibir xaddhaaf ah. Kibir iyo madhmadh ayaad dadka ku doonatay. Dh: kibir.

3

madhmadh -ka: (magac, lab, keli) mataatakh iyo qudhun maqaarka ku dhaca. Ani makaankay waa miscirir, iyo maqaar nirigoo madhmadhay, ee mayaayada soo madaw, way ninkii meelloow ka roor. Dh: qudhun.

waa la naqliyay ✓

1

mashmash¹: m.l 1. Miro aad u bislaaday; dhuguc. 2. Nooc bur-saliidka ka mid ah oo macaan. 3. la-mid: mashmashid.

2

mashmash²: f.mg1 (-shay, -shtay) Miro aad u bislaasho.

waa la naqliyay ✓

1

mashmash¹: m.l 1. Miro aad u bislaaday; dhuguc. 2. Nooc bur-saliidka ka mid ah oo macaan.

2

mashmash²: f.mg1 (-shay, -shtay) Miro aad u bislaasho. m.f.dh, mashmashid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n., [collective] overripe fruit; spoiled ~ rotting food

2

mashmash [inchoative] v. become too ripe ~ overripe (fruit); get overcooked, begin to spoil (food)

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) cunto khafiif ah oo ka samaysan bur iyo hilib yaryar oo la isku dubo. Mashmash la kaalay an ku cuwaafannee. Dh: subeec.

waa la naqliyay ✓

(ereydhawaaq) tusmeeya wax laga helo oo la jecleysto kolka la arko. Waahwaah! Waabad iga darrayd shaw!. Dh: waaw.

waa la naqliyay ✓

proverbe.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Si buuxda arrin u sharaxid.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Si buuxda arrin u sharaxid. m.f.dh, faahfaahin.

waa la naqliyay ✓

v. explain

waa la naqliyay ✓

-yey / -say: (v) explain (ikis plaayn); make a detailed report ~ macnee, tafsiir

waa la naqliyay ✓

(fal) hadal ama qoraal iyo wixii la mid ah, faallee oo balballaadhi si loo fahmo. Faahfaahi hadalka. Dh: sharrax, balballaadhi. Li: koob.

waa la naqliyay ✓

1

de: explain

2

lx: faahfaahi

3

pd: (faahfaahiyey)

4

ps: v2a=

5

key: faahfaahi

waa la naqliyay ✓

n. phr., time: nowadays, these days

waa la naqliyay ✓

actuellement.

waa la naqliyay ✓

(adv) nowadays (nowa dheeys)-, these days ~ ayaamahaan

waa la naqliyay ✓

1

de: nowadays, these days = maalmo + -kan

2

lx: maalmahan

3

ps: np-time

4

key: maalmahan

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) meel rafaad iyo harraad badan lagula kulmo.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) (ka ~) ka fursasho.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-do, m.l) Weel khamrada laga gato laguna cabbo.

waa la naqliyay ✓

f. n. liquor shop; bar, tavern

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) meel khamrida lagu cabbo. Makhmarad nin galay malo xun ayuu iska bixiyay. Dh: makhmaarad.

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

cf: khamri

3

de: liquor shop; bar, tavern

4

lx: makhmarad

5

pd: (-da)

6

ps: n1-f

7

key: makhmarad

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) qof ku shaqaysta dhaqitaanka dharka iyo wixii la mid ah. Dh: doobiile.

2

waashmaan -ka: (magac, lab, keli) qof wax ilaaliya oo habeenkii u soo jeeda tuugga iyo baylahdana ka dhab. Miftaaxa albaabka waashmaanka ayaa haya. Dh: gaardiyaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Amaah-da)

2

Xoolo qof qof ka doono, oo haysto, oo goor lagu ballamay kaddib, kii horoo lahaa uu u cesho.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-hyo, m.l) Xoolo qof laga qaato oo mar lagu heshiiyay loo soo celiyo.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-hyo, m.l) Xoolo qof laga qaato oo mar lagu heshiiyay loo soo celiyo.

waa la naqliyay ✓

f. n. loan, credit, borrowed money

waa la naqliyay ✓

1

-da: (n) loan (loown); credit (kari-dit), debt (dheet), liability (laaya-biliti); something owing; mortgage (moor-geeyj) ~ deyn

2

—amaah -day / amaahatay: (v) borrow (baarow); get credit or loan

waa la naqliyay ✓

1

Prestiti

2

Loan

waa la naqliyay ✓

1

Prestito

2

Loan

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) iib aan lacagtiisa markaa la bixinayn oo dib laga dhiibi doono. Amaah ma korodho. Dh: qaan, deyn.

2

amaah -da: (magac, dhedig, keli) xoolo qof uu qof kale ka qaato, oo haysto illaa laga gaadhayo xilli lagu ballamay oo uu soo cesho. Dh: qardo, deyn.

waa la naqliyay ✓

1

cf: caariyo (borrowed object); ereg (s.t. entrusted)

2

de: loan, credit, borrowed money

3

lx: amaah

4

pd: (-da Pl: amaahyo (/ha))

5

ps: n1-f

6

key: amaah

waa la naqliyay ✓

Ma aha (ama maahan).

waa la naqliyay ✓

v., neg., present habitual: it is not

waa la naqliyay ✓

(falkaabe) diidmo ah oo u dhigma 'sidaa si ka duwan weeyaan'. Dh: maaha, maahin, maahane, sidaas, maahan.

waa la naqliyay ✓

1

de: it is not

2

lx: maaha

3

pd: (ma aha)

4

ps: v5a-3-neg-prhb

5

xe: Today the weather is not cold.

6

xv: Maanta hawadu qabow maaha.

7

key: maaha

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) (jooloji) Walax dhalaashan oo laga helo hoosta dhadhaabada adag ee qolofta dhulka, mararka qaarkoodna waaxa la arkaa marka ay folkanaha ka soo baxayso.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) (jool.) Walax dhalaashan oo laga helo hoosta dhadhaabada adag ee qolofta dhulka, mararka qaarkoodna waaxa la arkaa marka ay folkanaha ka soo baxayso.

waa la naqliyay ✓

Magma

waa la naqliyay ✓

v., neg.-expr: it is not

waa la naqliyay ✓

[pronoun plus negative] it is not ~ maaha, ma aha. Ex: Soomali maahan; he or she is not Somalian

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) mashquulsan oo maankiisu meel kale ku maqan yahay ah. Nin maahan ayaad la hadlaysaa. Dh: maahsan.

2

maahan -ta: (magac, dhedig, keli) ma 'aha oo waa wax kale. Mawaad maahanta la haysaa wixii jirab sheeg. Dh: maaha; ma'aha.

waa la naqliyay ✓

1

a: maaha

2

de: it is not

3

lx: maahan

4

ps: v5a-neg-expr

5

key: maahan

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) dhallaanka, dumarka, duqayda, naafada iyo dhammaan dadka tabarta yar ee gacanqabadka u baahan ee in lagu xadgudbaa aanay bannaanayn. Waar maahayda meel aammin aha geeya. Dh: maahey, maahays, maxas.

waa la naqliyay ✓

See [eeg] maaro

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: hamaan¹.

waa la naqliyay ✓

m. n. (adj.): cunning ~ sly person; astute; ruthless

waa la naqliyay ✓

-ah: (adj) wily (waayli); sly (islaay); tricky (tiriki) ~ nahaab. —Syn: cunning, crafty, foxy, artful, guileful

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) qof hunguri xun oo aan waxba dhawran. Haamaan hanti guud looma dhiibo. Dh: iimaanlaawe. Wa: haamaanno

waa la naqliyay ✓

1

de: cunning ~ sly person; [atr.] astute; ruthless

2

lx: haamaan

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m

5

see: hamaan

6

key: haamaan

waa la naqliyay ✓

qr. la-mid: mooyaane.

waa la naqliyay ✓

conj-expr: except, besides

waa la naqliyay ✓

eeg ma aha.

waa la naqliyay ✓

1

de: except, besides

2

lx: maahane

3

pd: (maahaanee)

4

ps: conj-expr

5

syn: mooyaane

6

key: maahane

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) qof aan garaad badan lahayn oo wuxuu sameeyaana inta badan wax ka soo qaad lahayn. Maahayska ninmankii nii malmalay muranku waa ceebe. Dh: maangaab.

2

maahays -ka: (magac, lab, keli) inta tamarta yar ee in loo naxo oo la dhawro mudan. Xilliga dagaallada mahayska iyo rayadka lama laayo. Dh: maati, maxas.

waa la naqliyay ✓

name-f clever, expert, skillful

waa la naqliyay ✓

(qof) Aan dhugmo iyo fiiro u lahayn waxa uu qabanayo oo caqligiisu meel kale jiro; aan baraarugsaneyn; maqan; khafsan.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) Qof aan fiiro iyo feejegnaan u lahayn goobta uu joogo wax ka dhacaya oo qalbigiisu ku hawlanyahay meel kale ahaansho.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) Qof aan fiiro iyo feejegnaan u lahayn goobta uu joogo wax ka dhacaya oo qalbigiisu ku hawlanyahay meel kale ahaansho. m.f.dh, maahsanaan.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] deficient, absent-minded

waa la naqliyay ✓

-maahsanaa: (adj) absent minded; preoccupied (pirioki-paaydh). distracted (distarak-tidh) incautious (inkoo-shas) ~ aan digtoonayn, maqane-jooge, baxsan, qalbi la'

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) maankiisu magan yahay muuqaalkiisuna joogoo waxa socda aan fiiro iyo dhugmo toona u lahayn ah; aan sheekada la socon ah. Nin maahsan malo lagama sugo. Dh: magan.

waa la naqliyay ✓

1

de: deficient, absent-minded

2

lx: maahsan

3

pd: (maahsanaa)

4

ps: adj-der

5

syn: khaafsan

6

key: maahsan

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: maankaal.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) xamakuda iyo xashiishka ka hadha saliidda sisinta laga shiido ee xoolaha la siiyo. Xooluhu maakaalka way ku naaxaan. Dh: mangaal, xamaku.

waa la naqliyay ✓

Daabdulle. Qalabka looxa lagu jeebo oo bogga hoose ku leh afka wax jeeba kan sarena yahay laydi-dulkoor.

waa la naqliyay ✓