Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

-da: (magac, dhedig, keli) dhallaanka, dumarka, duqayda, naafada iyo dhammaan dadka tabarta yar ee gacanqabadka u baahan ee in lagu xadgudbaa aanay bannaanayn. Waar maahayda meel aammin aha geeya. Dh: maahey, maahays, maxas.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) qof aan garaad badan lahayn oo wuxuu sameeyaana inta badan wax ka soo qaad lahayn. Maahayska ninmankii nii malmalay muranku waa ceebe. Dh: maangaab.

2

maahays -ka: (magac, lab, keli) inta tamarta yar ee in loo naxo oo la dhawro mudan. Xilliga dagaallada mahayska iyo rayadka lama laayo. Dh: maati, maxas.

waa la naqliyay ✓

(fal) wada gaadh oo wanaag ku caan yeel. Dh: nimcee, wanaaji, maashee, maanshee.

waa la naqliyay ✓

Ma aha (ama maahan).

waa la naqliyay ✓

v., neg., present habitual: it is not

waa la naqliyay ✓

(falkaabe) diidmo ah oo u dhigma 'sidaa si ka duwan weeyaan'. Dh: maaha, maahin, maahane, sidaas, maahan.

waa la naqliyay ✓

1

de: it is not

2

lx: maaha

3

pd: (ma aha)

4

ps: v5a-3-neg-prhb

5

xe: Today the weather is not cold.

6

xv: Maanta hawadu qabow maaha.

7

key: maaha

waa la naqliyay ✓

(fal) qaadhaan qof u ururi; u soo dhawrtee; dadka u soo dhexmar: baaha u soo gur. Dh: baahee.

waa la naqliyay ✓

v., neg.-expr: it is not

waa la naqliyay ✓

[pronoun plus negative] it is not ~ maaha, ma aha. Ex: Soomali maahan; he or she is not Somalian

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) mashquulsan oo maankiisu meel kale ku maqan yahay ah. Nin maahan ayaad la hadlaysaa. Dh: maahsan.

2

maahan -ta: (magac, dhedig, keli) ma 'aha oo waa wax kale. Mawaad maahanta la haysaa wixii jirab sheeg. Dh: maaha; ma'aha.

waa la naqliyay ✓

1

a: maaha

2

de: it is not

3

lx: maahan

4

ps: v5a-neg-expr

5

key: maahan

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) eeg maahas.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) si wanaagsan u maamul. Shaqada laguu dhiibo daacad u maaray.

2

maaray: (fal) daxalee oo wax midhidh yeeshay ka dhig. Billaawaha maaray.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, kei) xigga marka laga shaqeeyo ama la xigo inta miiqyada la nadiifiyay ah ee xadhkaha laga sooho. Maasay aan wadhaf ka sameeyo ii keen. Dh: masay

waa la naqliyay ✓

(fal) heesta ugaadha ku hees. Haddaad hal'abuur tahay maayay Dh: hees, maayee.

waa la naqliyay ✓

min ka mid ah minanka faalka. Waa min dumarku iyo maahaysku iska leeyihiin. Sida kale, reeraha qaarkood maahine, uu fiicanyahay baa la yidhaa.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) dhis adag oo webi, tog iyo waxii la mid ah laga dul dhisay, biyuhu hoosteeda ka dusaan oo noolaha iyo gaadiidku ku tallaabaan. Buundada ciyaartee, Beledwey ku taallee, biyo luluto guudkood, badhtankeeda sow maahayn. Dh: kaabad, biriish.

waa la naqliyay ✓

(fal) faldenbiyeed ku xidhiidhin ama ceeb u tirin. Anbaqaadku tay uma ekayn eersigii sababta, an maahayne eesay kan loo aniga ha i saarin. Dh: eeday.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) qof halmaansan oo wax garashadiisu dhantaalan tahay oo aan waxba kala oggeyn; qof maskaxdiisu maqan tahay. Wiilku waa qaafil oo kasmadiisu way kooban tahay. Dh: oodan, maahays.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) qaafil ahaan. Qaafilnimo waa Alla u dhalin. Dh: maahaysnimo, oodannimo.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) xaas badan yeelasho.

2

xaasoobid -da: (magac, dhedig, keli) itaal yaraan darteed xaaska ku biirid. Dh: maahaysoobid.

waa la naqliyay ✓

u.j Erey qof dheddig ah oo lala hadlayo, waalidna loo yahay, dareenkiisa lagu soo jeediyo. la-mid: maandha.

waa la naqliyay ✓

u.j Erey qof dheddig ah oo lala hadlayo, waalidna loo yahay, dareenkiisa lagu soo jeediyo. la-mid: maandha.

waa la naqliyay ✓

(ereydhawaaq) qof dhedig ah oo lala hadlayo, waalidna loo yahay, dareenkiisa lagu soo jeediyo. Dh: maandha.

waa la naqliyay ✓

(fal) barwaaqee oo wax ka farxiya wada gaadhsii. Rooboow dhulka noo maanshay. Dh: nimcee, wanaaji, maashee, maashay.

waa la naqliyay ✓

1

(Maashayn-ta)

2

Hafin.

waa la naqliyay ✓

m.l eeg maashee. la-mid: maashays.

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) act of drowning someone into the water ~ hafin

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) wanaag iyo khayr wada gaadhsiin oo caamyeelid. Dh: nicmayn.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: maanshayn.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg maashayn.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) qaadashada qaan xilli danbe la baxsho. Dh: amaahasho, qardaysi, amaahqaadad.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg baahee.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) qof sabool ah ama gacan madhan, gargaar u soo ururin. Dh: qaadhaamid, jiscin.

waa la naqliyay ✓

(fal) baabbacada gacanta ku salaax oo dhunko. Aadan waa nin naxariis badan oo carruurta gacana ku baasheeya. Dh: baashee.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) maad iyo maaweelo lagu qoslo samayn. Boon Xirsi waa xiddigga maadaynta Soomaalida.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) bandhig maaweelo iyo maadi ka buuxdo oo qof ama wax ka badani jilaan lana daawado. Waa maadays adduunyadu dadkuna way matalayaan. Dh: majaajillo, maweelo, maadeys.

waa la naqliyay ✓

qr. la-mid: mooyaane.

waa la naqliyay ✓

conj-expr: except, besides

waa la naqliyay ✓

eeg ma aha.

waa la naqliyay ✓

1

de: except, besides

2

lx: maahane

3

pd: (maahaanee)

4

ps: conj-expr

5

syn: mooyaane

6

key: maahane

waa la naqliyay ✓

(qof) Aan dhugmo iyo fiiro u lahayn waxa uu qabanayo oo caqligiisu meel kale jiro; aan baraarugsaneyn; maqan; khafsan.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) Qof aan fiiro iyo feejegnaan u lahayn goobta uu joogo wax ka dhacaya oo qalbigiisu ku hawlanyahay meel kale ahaansho.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) Qof aan fiiro iyo feejegnaan u lahayn goobta uu joogo wax ka dhacaya oo qalbigiisu ku hawlanyahay meel kale ahaansho. m.f.dh, maahsanaan.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] deficient, absent-minded

waa la naqliyay ✓

-maahsanaa: (adj) absent minded; preoccupied (pirioki-paaydh). distracted (distarak-tidh) incautious (inkoo-shas) ~ aan digtoonayn, maqane-jooge, baxsan, qalbi la'

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) maankiisu magan yahay muuqaalkiisuna joogoo waxa socda aan fiiro iyo dhugmo toona u lahayn ah; aan sheekada la socon ah. Nin maahsan malo lagama sugo. Dh: magan.

waa la naqliyay ✓

1

de: deficient, absent-minded

2

lx: maahsan

3

pd: (maahsanaa)

4

ps: adj-der

5

syn: khaafsan

6

key: maahsan

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Awood, karti. 2. Hadal been ah.

waa la naqliyay ✓

fk. la-mid: maan².

waa la naqliyay ✓

(pronoun she or they plus today) she or they... today. Ex: maantay tiri; she said it today

waa la naqliyay ✓

1

(Maarayn-ta)

2

1. Maaro u helid; arrin ama wax kale, wax ka qabasho, hagaajin.

3

2. Maar ka dhigid.

waa la naqliyay ✓

1

Direzione

2

Management

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) maamulid. Dh: idaarayn.

2

maarayn-ta: (magac, dhedig, keli) daxal u yeelid; wax midhidhsan ka dhigix. Maaraynta ka ilaali weelasha.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig,meli) eeg maarayn.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) heesta ugaadha ku heesid. Abwaaniintu maayaynta way ku kala ba'as yihiin. Dh: heesid, maanyays.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) eeg maanyayn.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) biyo karaya shaah ku dar, ranjiyey.

2

shaahay: (fal) shaah cab.

waa la naqliyay ✓

v., sg., present habitual: I am

waa la naqliyay ✓

(v) I am. Ex: Somaali baan ahay; I am a Somali. Ameerikaan baan ahay; I am an American

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) sidaas ayaan ku suganahay. Waxaan ahay waadiga dugsiyada, waxaan ahay waanada macallinka.

waa la naqliyay ✓

1

de: I am

2

lx: ahay

3

ps: v5a-1sg-prhb

4

xe: Im fine'; Ardeyga cusub baan ahay. 'I am the new student.

5

xv: Waan fiicanahay.

6

key: ahay

waa la naqliyay ✓

1

(fal) noqo wax muuqiisu joogo maankiisuna maqan yahay. Hadduu maas ku haysto orod bannaanada ku maah.

2

maah -ha: (magac, lab, keli) mashquulsanaan maskaxda ah oo qufku isaga oo muuqiisa la arkayo haddana maakiisu waxa dhaca uu la socon oo wax kale ku xidhan yahay. Maaha ka soo noqo oo dadka dhegeyso.

waa la naqliyay ✓

name-m cool and quiet (Danakil)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) arrin ama talo curi; arrin hindis oo taabbage-lintiisa qorshee. Talaan aabay lahaa, tusmaan gaadhsii lahaa, tilmaan abid baan lahaa. Dh: astay, aabee, qorshay, dheego.

2

aabay: (fal) wax u aabbayeel; tixgeli oo aabbee. Aabay waalidkaaga ajar baa ku jiree. Dh: aabee, aabbayeel.

waa la naqliyay ✓

(fal) dhibaato iyo xumaan dad kale qabadsii oo gaadhsii. Haddii ad xanuun qabto dadka kale ha aafayn. Dh: aafee, ibtilee.

waa la naqliyay ✓

vl. pron., neg. she / it [fem.] ... not; they ... not

waa la naqliyay ✓

1

(fal) (u ~) wax ama shay godobtiisa ama sababtiisa cid kale u raac ama u tiiri. Gef walba ciddii iska lahayd u aanay. Dh: aanee.

2

aanay: (magac'uyaal) tilmaamaya qofka saddexaad oo dhedig oo gala weedh diidmo ku jirto. Gabadhii waxaa loo dhisay wiil aanay rabin. Ciidda waxa la isku diyaariyaa inta aanay soo gali, ayna.

waa la naqliyay ✓

1

a: ayan

2

de: she / it [fem] ... not; they ... not = aan + ay

3

lx: aanay

4

pd: (aaney)

5

ps: neg + vpro

6

key: aanay

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) jaad ka mid ah shimbiraha oo midabka dambaska leh. Aaray ayaa geedkaa fuushan. Dh: adar.

waa la naqliyay ✓

1

Aaway?

2

Xaggee buu (ama bay) jiraa (ama jirtaa?); Meeyey? Meeday? (ama away?).

waa la naqliyay ✓

e.we Erey weyddiimeed, oo sida falka, mararka qaarkood, isu rogroga (sida dh.: awday, w.: aawaye) oo micnihiisu yahay 'xaggee laga helaa?' 'mee?'. la-mid: aawaye, away, awday.

waa la naqliyay ✓

e.we Erey weyddiimeed, oo sida falka, mararka qaarkood, isu rogroga (sida dh.: awday, w.: aawaye) oo micnihiisu yahay: Xaggee laga helaa? Mee?. la-mid: aawaye, away, awday.

waa la naqliyay ✓

loc. question word, m. where is he / it [masc.]?

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) sabab lagu badbaado ama loo ciirsado. Arrintii adkaatoo, aaway baan rabnaa. Dh: gargaar, kaalmo.

2

aaway: (weydiin) erey la adeegsado marka la isweydiinayo nafley ama walax meesha ay jirto. Weedha lagu bilaabo na, waxa ay ku dhamaatal calaamadda ?. Aaway horumarkaad tidhi, hadduun buu aawan yahay? Dh: mee, meeday, away.

waa la naqliyay ✓

1

de: where is he / it [masc]?

2

lx: aaway

3

pd: (aawey)

4

ps: qw-loc-m

5

syn: meeyey

6

key: aaway

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) wax la'aan; hayn la'aan. Dh: baahi.

waa la naqliyay ✓

name-f late, not on time, tardy. Lit: she who was born over-due

waa la naqliyay ✓

ama Daahsan, magac loo baxsho gabadh uurka ku raagtay oo aan shinkeedii dhalan.

waa la naqliyay ✓

v., sg., present habitual: you are / she is

waa la naqliyay ✓

1

a: tahay

2

de: you are / she is

3

lx: dahay

4

ps: v5a-2sg/3f-prhb

5

key: dahay

waa la naqliyay ✓

pr. n., [feminine] Kaha

waa la naqliyay ✓

name-f ray, first glimmer of light; begin to glow ~ shine. Lit: she who shines the world with happiness

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho gabadh aad u qurux badan oo lagu metelayo waa dillaacay oo dhalashadeedii lagu farxay.

waa la naqliyay ✓

1

de: Kaha

2

lx: Kaaha

3

pd: (Kaaho)

4

ps: name-f

5

key: Kaaha

waa la naqliyay ✓

mąahi: f.g2 (-iyay, -isay) Wax maahsan ka dhigid; is m.: qof caqligiisu maqanyahay iska dhigid; is khaafin.

waa la naqliyay ✓

v. make deficient; make absent-minded

waa la naqliyay ✓

(fal) sidii qof maqan iska dhig adoo isyeelyeelaya. Si laguu dhaafo is maahi.

waa la naqliyay ✓

1

cf: maahsan

2

de: make deficient; make absent-minded

3

lx: maahi

4

pd: (maahiyey)

5

ps: v2a=tr

6

key: maahi

waa la naqliyay ✓

name-f mindful; intelligence; good sense

waa la naqliyay ✓

(pronoun plus negative) I ... not ~ maan. Ex: maana kuusheegin? Didn't I tell you?

waa la naqliyay ✓

ama Maanafaay: magac loo bixiyo gabadh laga filayo maskax iyo xasuus gaar ah.

waa la naqliyay ✓

1

(Magay-ga)

2

God biyuhu galaan oo ka samaysma dhulka caadda ah.

waa la naqliyay ✓

m.l (magay, m.dh) God biyuhu galaan oo ka sameysmaan dhulka caadda ah.

waa la naqliyay ✓

m. n. waterhole, hollow in the earth (that fills with water)

waa la naqliyay ✓

[past tense of mag] see also [eeg] mag

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) meel biyo qabatin ah oo daadku qoday. Magaygiyo dhijaamahaa xarfanaaya xareed. Dh: god, dhijaan, jidhaan.

waa la naqliyay ✓

1

de: waterhole, hollow in the earth (that fills with water)

2

lx: magay

3

pd: (-ga Pl: magay (da))

4

ps: n5-m

5

key: magay

waa la naqliyay ✓

1

(Mahad-da)

2

Hadal lagu muujiyo, in wanaag iyo abaal laysu galay, loo bogey oo la jeclaystay oo aan la ilaawa hayn; lib; gallad; shugri; xamdi.

waa la naqliyay ✓