lugtool — Macnaha & Turjumaada

1

(Lugtool-ka)

2

Geed laan keliya ah.

waa la naqliyay ✓

m.l (botani) Geed dheer oo toos u baxa oo aan laamo ka farcama lahayn.

waa la naqliyay ✓

m.l (botani) Geed dheer oo toos u baxa oo aan laamo ka farcama lahayn.

waa la naqliyay ✓

m. n. tree with one branch only

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) geed laan keliya ah.

waa la naqliyay ✓

1

cf: laamallooye

2

de: tree with one branch only

3

lx: lugtool

4

pd: (-ka)

5

ps: n2-m

6

key: lugtool

waa la naqliyay ✓

1

(Laamallooya-ha)

2

Geed laan keliya ka kooban; lugtool (ama laamalloosh).

waa la naqliyay ✓

1

1. (Laan-ka) a) Magaca xarafka L. b) Geed lugtool ah. c) Geed laysku daweeyo.

2

2. (Laan-ta) a) Cad gacan u eg oo geedka weyn ka leexda oo dabadeed kuwo kale oo badan oo yaryar u sii qaybsama oo caleemo iyo ubax iyo miro yeesha. b) Ul ballaaran oo badarka la karsana hayo lagu laamiyo; laaqe; irbe. c) Dhenged; ul.

waa la naqliyay ✓

1

(Wamma-ha)

2

Geed yar oo jilicsan oo lugtool ah oo korna ubax qurux badan ku yeesha, hoosna buruq kuusan oo kulul oo biir leh, oo xoolaha lagu dhacariyo, layskuna daweeyo; (ama mawe).

waa la naqliyay ✓

m.l Geed lugtool ahaan u baxa, sida qasabka, galleyda, maseggada, qaysaraanta iyo wixi lamida.

waa la naqliyay ✓

m.l Geed-mirood dheer, lugtool ah oo baarka sare ku leh caleemo balballaaran iyo miro waaweyn, macaan oo leh iniino filfisha u eg; mafafaay.

waa la naqliyay ✓

1

laan¹: m.l 1. Xubinta taranka ee haweenka. 2. Geed lugtool ah. 3. Geed bixiya miro laysku daaweeyo. 4. la-mid: laam. Magaca carbeedka xarafka “L”.

2

laan²: m.dh (-aamo/-aano, m.l) 1. Faraca ka soo baxa jirridda geedka. 2. Qayb ka soo farcanta waax hay'adeed. 3. Qori af buuran oo badarka la karinayo lagu waalaqo.

waa la naqliyay ✓

m.l Geed yar oo jilicsan oo lugtool ah oo korna ubax qurux badan ku yeesha, hoosna buruq kuusan oo kulul oo biir leh, oo xoolaha lagu dhacariyo, layskuna daweeyo. la-mid: mawe.

waa la naqliyay ✓

m.l Geed-mirood dheer, lugtool ah oo baarka sare ku leh caleemo balballaaran iyo miro waaweyn, macaan oo leh iniino filfisha u eg; mafafaay.

waa la naqliyay ✓

1

laan¹: m.l 1. Xubinta taranka ee haweenka. 2. Geed lugtool ah. 3. Geed bixiya miro laysku daaweeyo. 4. la-mid: laam. Magaca carbeedka xarafka 'L'.

2

laan²: m.dh (-aamo/-aano, m.l) 1. Faraca ka soo baxa jirridda geedka. 2. Qayb ka soo farcanta waax hay'adeed. 3. Qori af buuran oo badarka la karinayo lagu waalaqo.

waa la naqliyay ✓

m.l Geed yar oo jilicsan oo lugtool ah oo korna ubax qurux badan ku yeesha, hoosna buruq kuusan oo kulul oo biir leh, oo xoolaha lagu dhacariyo, layskuna daweeyo; mawe.

waa la naqliyay ✓

(magac, lab, keli) geed laan keli ah ka kooban. Sida laamalawsha, dabayluhu ay lulayaan, anna laydha caashaqa, ula labanlagdoobaa. Dh: laamalooye, lugtool.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) geed la isku daaweeyo.

2

laan -ka: (magac, lab, keli) geed lugtoole ah ama lug keli ah ka kooban.

3

laan-ka: (magac, lab, keli) dheecaan ama qoyaan dhedigga ibta ka yimaadda. Dh: xeef.

4

laan-ka: (magac, lab, keli) sindhada carruurta ka timaadda, kolka uu geedsare hayo.

5

laan -ka: (magac, lab, keli) xanuun carruurta yaryar ku dhacca oo geedo looga shido. Dh: geedsare, geedsaar.

6

laan-ta: (magac, dhedig, keli) qayb gaar u baxday oo geedka weyn ka leexatay, dabeed na kuwo kale oo yaryari ka sii baxeen oo caleemo iyo ubax iyo midho yeeshaan. Laandaaqa geeluba, laantii jarka u dhaw, intuu laac isleeyahay, saw laalayda kama dhaco. Li: jirrid.

7

laan -ta: (magac, dhedig, keli) ul geedaha laga gooyo oo ujeeddooyin badan leh. Dh: dhenged, sarwaan, serged.

8

laan -ta: (magac, dhedig, keli) waax ka mid ah wasaarad, hey'ad ama xafiis weyn qaybihiisa. Dh: farac, qayb.

9

laan -ta: (magac, dhedig, keli) ul ballaadhan oo midhaha la karinayo lagu laamiyo si aanay isku qabsan. Dh: laaqe, qudde, qunde, irbe.

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) geed laan keliya ka kooban. Dh: lugtool, laamallooshe.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) huubaha hadhuudhka ama geedaha ka soo daata. Wamme aad u badan ayaa geedka ka soo daatay.

2

wamme -ha: (magac, lab, keli) geed yar oo jilicsan oo lugtool ah oo korna ubax qurux badan ku yeesha hoosna ku leh buruq kuusan oo xoolaha lagu dhacariyo layskuna daweeyo. Dh: mawe.

waa la naqliyay ✓

1

a: laamallooye (/ha) [n7-m]

2

cf: laan, lugtool

3

de: tree ~ plant without branches with a long and flexible trunk

4

lx: laamallooshe

5

pd: (/ha)

6

ps: n7-m

7

key: laamallooshe

waa la naqliyay ✓

1

cf: laamallooye, lugtool

2

de: tree without branches

3

hm: 2

4

lx: laan

5

pd: (-ka)

6

ps: n4-m-col

7

key: laan_2

waa la naqliyay ✓

(Lugtole) S, C Commiphora cassan Chiov. Burseraceae.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-gooyay, -goysay) 1. Cid waqti ka lumin. 2. Si kas ah qof marin toosan uga habaabin. 3. Cid ballan been ah siin.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-gooyay, -goysay) 1. Cid waqti ka lumin. 2. Si kas ah qof marin toosan uga habaabin. 3. Cid ballan been ah siin. m.f.dh, luggoyn.

waa la naqliyay ✓

(fal) qof kale, wax uu dan u lahaa oo uu sugayay weysii. Dh: hantaaq, luggoy.

waa la naqliyay ✓

m.l Koor hal carrab leh. la-mid: qudkool.

waa la naqliyay ✓

v. waste someone's time and effort, mislead, trick, irritate

waa la naqliyay ✓

1

de: waste s.o.'s time and effort, mislead, trick, irritate

2

lx: luggooy

3

pd: (luggooyey)

4

ps: v2a=idiom

5

syn: qataysii

6

key: luggooy

waa la naqliyay ✓

1

(fal) dhibaatood oo shiddo dareemid.

2

lurtood-ka: (magac, lab, keli) dhib la kulan. Dh: dhibtood.

waa la naqliyay ✓

1

(Luggooya-da)

2

Wax qof waqti ka lumiya ama faa'ido seejiya ama mihiya ama si kale dhibaato u gaarsiiya.

waa la naqliyay ✓

m.dh Hagardaamo iyo dibindaabyo cid loo geysto. la-mid: luggoyn.

waa la naqliyay ✓

m.dh Hagardaamo iyo dibindaabyo cid loo geysto. la-mid: luggoyn.

waa la naqliyay ✓

f. n. fruitless effort, waste of time

waa la naqliyay ✓

-luggooyada: (n) vain (veeyri); without success; wild-goose chase ; futile effort

waa la naqliyay ✓

1

Perditempo

2

Waste of time

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) hantaaqid iyo wakhtilumin cid wax sugaysay loo geysto. Dh: hagardaamo

waa la naqliyay ✓

1

de: fruitless effort, waste of time

2

lx: luggooyo

3

pd: (/da)

4

ps: n6-f

5

key: luggooyo

waa la naqliyay ✓

1

1. (Gool-ka) a) Neef xoolo ah oo lab oo cayiley ama la cayiliyey, b) Waraaqaha doonyaha iyo maraakiibta iyo dayuuraduhu ay sitaan oo lagu qoro magacooda iyo meeshay ka yimaadeen, iyo waxa ay sidaan, kd. c)* (kubbadda cagta) kolka la dhaliyo oo kubbaddu yoolka gasho; yool; duq.

2

2. (Goo-sha) a) Neef xoolo ah oo dheddig oo aad u shilis. b) Libaaxa, tan dheddig; baranbarqo.

waa la naqliyay ✓

1

gool¹: m.l (-lal, m.l) 1. Ciyaarta godadowga afar xabbadood oo isku god ku jira. 2. Awr buuran. 3. Waraaqaha maraakiibta iyo dayaaradaha ay u adeegsadaan safarradooda.

2

gool³: m.dh (-lo, m.l) 1. Libaax dheddig. 2. Neef dheddig oo buuran. 3. Neef dheddig oo rimay la'aan ku weynaaday.

3

gǫol: m.l (-lal, m.l) Ciyaaraha kubbadda dhibcaha lagu tartamayo oo middood la helo.

waa la naqliyay ✓

1

gool¹: m.l (-lal, m.l) 1. Ciyaarta godadowga afar xabbadood oo isku god ku jira. 2. Awr buuran. 3. Waraaqaha maraakiibta iyo dayaaradaha ay u adeegsadaan safarradooda.

2

gool²: m.dh (-lo, m.l) 1. Libaax dheddig. 2. Neef dheddig oo buuran. 3. Neef dheddig oo rimay la'aan ku weynaaday.

3

gǫol: m.l (-lal, m.l) Ciyaaraha kubbadda dhibcaha lagu tartamayo oo middood la helo.

waa la naqliyay ✓

Loop

waa la naqliyay ✓

goal

waa la naqliyay ✓

1

f. n. fat female camel ~ cow (etc.); she-lion, lioness

2

gool m. n. fattened male camel, fat livestock ~ animal

3

gool m. n. goal post (in football); point, score {sports}

4

gool m. n. log, logbook

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) 1. [sports]: the finish ling of a race: goal post (gool powst) ~ yool. 2. gool -ka / goosha: (n) fat animal, good for selling or slaughtering. 3. gool -goosha (n) lioness; a female lion

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) awr weyn oo inta badan aan la rarin oo geela ku jira.

2

gool -ka: (magac, lab, keli) labada birood ee garoonka kubbadda cagta labada dhinac kaga samaysan ee qolaba mid ku dhaliso midkood.

3

gool-sha: (magac, dhedig, keli) libaaxa tiisa dhedig xoog ahaana ka yar kan lab.

waa la naqliyay ✓

Nooc ka tirsan soofeyaasha looxa oo leh bog duuban iyo mid fidsan.

waa la naqliyay ✓

1

(Lool-ka)

2

1. Dhigaha aqalka reer-miyiga jaad kamid ah.

3

2. Dhagax gaar ah oo mindiyaha iyo wixii la mid ah lagu afeeyo; lisin.

4

3. (cayaar) laal.

waa la naqliyay ✓

1

lool¹: m.l (-lal, m.l) 1. Jaad ka mid ah dhigaha aqalada miyiga lagu dhiso. 2. Dhagax mindiyaha iyo wixi lamida lagu afeeyo. 3. Xarriiq dhulka gudub u gooysa oo la siman dhulbaraha. 4. la-mid: laal¹.

2

lool²: m.l (-lal, m.l) (juqraafi) Xarriiq dhigeed ama barka goobooyinka waaweyn midkood, goobooyinkaas oo mara cirifyada, badhahana xaglo quman u gooya; xarriiqaasi ma ahin goobo buuxda maxaa yeelay waxaa jira faraq 80 oo dhig ah iyo waqti 12 sacadood ah oo u dhexeeya labada badh ee goobooyinka waaweyn ee mara cirifyada.

3

lool³: f.mg1 (-oolay, -ooshay) 1. Awr si aan toos ahayn awr kale mici ugu dhufasho. 2. Laal ciyaarid.

waa la naqliyay ✓

1

lool¹: m.l (-lal, m.l) 1. Jaad ka mid ah dhigaha aqalada miyiga lagu dhiso. 2. Dhagax mindiyaha iyo wixi lamida lagu afeeyo. 3. Xarriiq dhulka gudub u gooysa oo la siman dhulbaraha. 4. la-mid: laal¹.

2

lool²: m.l (-lal, m.l) (juqraafi) Xarriiq dhigeed ama barka goobooyinka waaweyn midkood, goobooyinkaas oo mara cirifyada, badhahana xaglo quman u gooya; xarriiqaasi ma ahin goobo buuxda maxaa yeelay waxaa jira faraq 80 oo dhig ah iyo waqti 12 sacadood ah oo u dhexeeya labada badh ee goobooyinka waaweyn ee mara cirifyada.

waa la naqliyay ✓

Latitude

waa la naqliyay ✓

Latitude

waa la naqliyay ✓

1

m. n. part of the framework of a nomadic hut; house

2

lool m. n. whetstone

3

lool m. n. children's ball game

waa la naqliyay ✓

1

(fal) ciyaarta loolka ciyaar.

2

lool: (fal) bir soofee oo lool mari.

3

lool -ka: (magac, lab, keli) ciyaar, laal.

4

lool -ka: (magac, lab, keli) dhagax gaar ah oo mindiyaha iyo wixii la mid ah lagu afeeyo. Dh: lisin, soofe, moolis.

5

lool -ka: (magac, lab, keli) dhigo ka mid ah aqalka reer miyiga.

6

lool -ka: (magac, lab, keli) juqraafi ahaan, xarriiq dhigeed ama barka goobooyinka waaweyn midkood, goobooyinkaas oo mara cirifyada, badhahana xaglo quman u gooya; xarriiqaasi ma ahin goobo buuxda maxaa yeelay waxaa jira faraq 80 oo dhig ah iyo waqti 12 sacadood ah oo u dhexeeya labada badh ee goobooyinka waaweyn ee mara cirifyada.

waa la naqliyay ✓

1

(Agool-ka)

2

1. Hollobta timaha salkooda ka dhalata.

3

2. Astayn, calaamayn.

waa la naqliyay ✓

m.l Qolof cad oo madaxa yeesho marka uu basaaso.

waa la naqliyay ✓

m.l Qolof cad oo madaxa yeesho marka uu basaaso.

waa la naqliyay ✓

m. n. dandruff; mark, stain

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) dandruff (daanduruf); scurf (iskeerf)

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) hollobta salka timaha ku dhalata. Dh: toxob.

2

agool -ka: (magac, lab, keli) astaynta jaangooyo

waa la naqliyay ✓

1

de: dandruff; mark, stain

2

lx: agool

3

pd: (-ka)

4

ps: n0-m

5

key: agool

waa la naqliyay ✓

m.l (-lo, m.dh) (juqraafi) Shacaabi taxan oo leh muuqaalka garanta ama muuqaalka kabta faraska oo ku wareegsan barkad (haro xeebeed).

waa la naqliyay ✓

m.l (-lo, m.dh) (juqraafi) Shacaabi taxan oo leh muuqaalka garanta ama muuqaalka kabta faraska oo ku wareegsan barkad (haro xeebeed).

waa la naqliyay ✓

Atoll

waa la naqliyay ✓

1

(Bugta-da)

2

Fayoobi la'aan; cudur; jirro.

waa la naqliyay ✓

m.dh Cudur.

waa la naqliyay ✓

m.dh Cudur.

waa la naqliyay ✓

f. n. ailment, sickness

waa la naqliyay ✓

-bugtada: (n) [ Pl. bugtooyin-ka] illness (iilnas); sickness (siknes) ~ jiro, cudur

waa la naqliyay ✓

1

Malattia

2

Ilness

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) fiyoqabid la'aan. Bugto badan iyo baryo badanba waa laysku nacaa. Dh: cudur, xanuun, jirro.

waa la naqliyay ✓

1

de: ailment, sickness

2

lx: bugto

3

pd: (/da)

4

ps: n6-f

5

syn: cudur

6

key: bugto

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-ooday, -ootay) la-mid: lulmoo.

waa la naqliyay ✓

s.m. - tacsi.

waa la naqliyay ✓

1

(n) feces; human waste excreted from the anus.

2

saxaro

waa la naqliyay ✓

/stuul/ (n) 1. ganbar (kursi aan dhabar lugu tiirsado lahayn) 2. saxaro (xaar).

waa la naqliyay ✓

Saxaro

waa la naqliyay ✓

n., barjin, -ki, gambadh, -ki, kabadh, -ki.

waa la naqliyay ✓

1

(Aglool-ka, Agloo-sha)

2

1. Hab weelka la xoolayna hayo, gocoyonnimada looga ba'sho: asal, dufan, laysku karshey baa lagu rogrogaa.

3

2. Wax la dhisa hayo ama la samayna hayo, qaabintiisa iyo jaangooyadiisa hore; bilaw; unug. 3.* Aqal, la dhisi doono, astaanti iyo muuqaalki warqad, ku muujin.

waa la naqliyay ✓

1

aglool¹: m.l/dh 1. Xoolaynta weel gocaya la xooleeyo. 2. Jaangooyada hore ee wax la dhisayo ama la samaynayo. 3. la-mid: agloolid.

2

aglool²: f.g1 (-oolay, -ooshay) 1. Weel gocaya ah xoolayn. 2. Guri dhisid.

waa la naqliyay ✓

1

v. found, begin; waterproof (a fiber vessel)

2

aglool m. n. foundation, stonelaying; waterproofing of a fiber vessel

waa la naqliyay ✓

1

(fal) weel cusub hogee oo xoolee. Innoo agloola gorofka. Dh: xoolay.

2

aglool: (fal) dhismo iyo wixii la mid ah qurxi oo naqshadee. Haddeed gurigu wuu dhammaadee, aglool.

3

aglool -ka: (magac, lab, keli) hab weelka cusub gocoyanimada looga ba'sho. Inta asal, dufan iyo waxyaabo kale la isku karsho ayaa lagu rogrogaa. Agloolka weelasha Canbaro ma taqaanno.

4

aglool -ka: (magac, lab, keli) naqshadayn iyo qurxin. Qof farsamayaqaan ah ayaa agloolka sartan sameeyay.

5

aglool -ka: (magac, lab, keli) qaabaynta iyo ambaqaadka hore ee wax la dhisayo ama la samaynayo loo sii jaangooyo. Aglool wanaagsan baa xarunta loo sameeyay. Dh: billaw, jaangoyn, unug.

waa la naqliyay ✓

v. be (in place of a fixed ~ immovable object)

waa la naqliyay ✓

1

de: be (in place of a fixed or immovable object)

2

lx: ku ool

3

ps: v4c=expr

4

key: ku_ool

waa la naqliyay ✓

Haro xeebeed

waa la naqliyay ✓

/laguun/ (n) haro badda bacaad ka gooyey (biyo badda gaar ugu soocmay)

waa la naqliyay ✓

(Lufod) N Boswellia sacra Flueckiger Burseraceae.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-'ay, -'day) Meel wax laga doonay ka waayid.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-'ay, -'day) Meel wax laga doonay ka waayid. m.f.dh, luggo'id.

waa la naqliyay ✓

v. make a fruitless effort, strive in vain

waa la naqliyay ✓

-luggo'ay / day: (v) waste effort; get nowhere; labor in vain

waa la naqliyay ✓

(fal) ku hongow wax aad dan u lahayd ood wax ka sugaysay; meel aad wax u doonatay ku hungoob.

waa la naqliyay ✓

1

de: make a fruitless effort, strive in vain Lit: cut off the foot

2

lx: luggo'

3

pd: (luggo'ay)

4

ps: v1=idiom

5

key: luggo'

waa la naqliyay ✓

-luggooyey / luggoysay: (v) mislead (mis-liidh); waste one's breath; waste one's time

waa la naqliyay ✓

(fal) cid kale, luggooyo ku samee. Dh: dhib, hagardaamee.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-elay, -eshay) La l.: cid socotay raacid.

waa la naqliyay ✓

(fal) lacid socotay raacid.

waa la naqliyay ✓

s.m. - luulyo, julaay.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-ooday, -ootay) Lulmo dareemid. la-mid: luloo.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-ooday, -ootay) Lulmo dareemid. la-mid: luloo.

waa la naqliyay ✓