lugadeg — Macnaha & Turjumaada

-ga: (magac, lab, keli) astaamaha lagu garto in uu sac diyaar u yahay saarashada dibi; kolka uu oofanayo ayuu dibiga ama saca ag jooga fuulfuulaa.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) is bihinbihinta iyo isku looxlooxidda ay samayso neef dhedig oo oofanayaa. Dh: oofad, lugadeg.

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) neef oofanaya oo saarasho u diyaar ah. Qaalin beedalan ayaa xerada ku jirta. Dh: lugadegsan.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) wax beedalaya ahaan. Rabku waxay sugaan beedalnaanta neefka rimaya. Dh: lugadegsanaan.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-way, -wday) Isku l.: wax kala daadsan isu uruurin.

waa la naqliyay ✓

m. n. seller, vendor

waa la naqliyay ✓

-gadaha: (n) salesperson (seeylizpeersan); salesman (seeylizmeen); seller (seel er), vendor,

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) qof wax iibiya. Gadaha furunku ma adigaa? Dh: iibiye. Li: gate.

waa la naqliyay ✓

1

de: seller, vendor

2

lx: gade

3

pd: (/ha)

4

ps: n7-m

5

key: gade

waa la naqliyay ✓

(see load).

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) ciyaar billaabmi doonta, ciyaartoyda ka qaybgali doonta kala doorasho calmasho. Dh: cubtamid, cugtamid, doorasho.

2

cugad -ka: (magac, lab, keli) weel cusub ama mid hore oo la nadiifinayo, cugay ku samayn. Dh: culid.

waa la naqliyay ✓

/leydhan/ (adj) aad u xammuulan (xammuul ama culays badan saaran yahay).

waa la naqliyay ✓

a., raran.

waa la naqliyay ✓

(fal) dhulka u rid oo jiifi. Dh: leged, jiifi. Li: toosi.

waa la naqliyay ✓

(fal) lugaha ku soco. Dh: lugee.

waa la naqliyay ✓

f.mg2 (-geeyay, -gaysay) Gaadiid la'aan meel socod ku aadid.

waa la naqliyay ✓

f.mg2 (-geeyay, -gaysay) Gaadiid la'aan meel socod ku aadid. m.f.dh, lugayn. m.f.dh, lugayn.

waa la naqliyay ✓

v. walk, go on foot

waa la naqliyay ✓

-yey / lugeysay: (v) go over by foot; walk (wook); leg (leeg); tread (tareedh)

waa la naqliyay ✓

(fal) gaadiid ha raacine lugahaaga ku soco. Dh: lugay, lugey.

waa la naqliyay ✓

1

de: walk, go on foot

2

lx: lugee

3

pd: (lugeeyey)

4

ps: v2b=

5

key: lugee

waa la naqliyay ✓

1

(Lugey-ga)

2

Qof lug la'.

waa la naqliyay ✓

m.l Qof lug la'.

waa la naqliyay ✓

m.l Qof lug la'.

waa la naqliyay ✓

m. n. one-legged person, cripple

waa la naqliyay ✓

-ga: (n) limp (limp)

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) qof lug la'; laangadhe, jiis.

waa la naqliyay ✓

1

de: one-legged person, cripple

2

lx: lugey

3

pd: (-ga)

4

ps: n7-m

5

key: lugey

waa la naqliyay ✓

1

(Lulad-ka)

2

Lulasho.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: lulasho.

waa la naqliyay ✓

vl. n. shaking; act of churning

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) wax meel ka soo laallaada, soo halwad. Dh: lulasho, ruxmad.

2

lulad-ka: (magac, lab, keli) meel ka soo deldellaan oo hoos u lulasho. Luladka waa lagu maskax guuraa. Dh: lulasho.

waa la naqliyay ✓

1

a: lulasho (/da) [vn-f]

2

de: shaking; act of churning

3

lx: lulad

4

pd: (-ka)

5

ps: vn-m

6

key: lulad

waa la naqliyay ✓

1

(Luqad-da)

2

Af; hadal; (ama luqo).

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: luuqad.

waa la naqliyay ✓

f. n. language

waa la naqliyay ✓

-da: (n) language (laanguweeyj) ~ luuq-da, af

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) af lagu hadlo. Dh: lugo.

waa la naqliyay ✓

1

bw: luqo, luuqo, luuqad

2

de: language

3

lx: luqad

4

pd: (-da)

5

ps: n1-f

6

syn: af, hadal

7

xv: Arabic

8

key: luqad

waa la naqliyay ✓

1

(fal) walax meel taalla wax kale dusha kaga dhufo oo ku kala jebi, wax wayn ku kala qarradhi. Muraayadda dhagax ku kala bugaag. Dh: cidaad, qarradhi.

2

bugaag: (fal) wax la jiritaankiisa la tirtir, cayntiisa goo. Dagaalkii sokeeye dad badan buu bugaagay. Dh: cidhibtir, baabbi'i, xasuuq.

waa la naqliyay ✓

v., [compound] get down, go down

waa la naqliyay ✓

1

de: get down, go down

2

lx: daadeg

3

pd: (daadegay)

4

ps: v1=cmp

5

key: daadeg

waa la naqliyay ✓

1

(Degdeg-ga)

2

Dhaqso; haddiiba; durba; ciyoon; qarbaqarbo.

waa la naqliyay ✓

1

degdeg¹: m.l 1. Dhaqsiyaha wax lagu qabto. 2. D. ah: wax si kedis ah u yimaada. la-mid: deddeg¹, deddegsiinyo, degdegsiinyo.

2

degdeg²: f.mg1 (-gay, -gtay) Si dhaqsiya ah wax u qabasho. la-mid: deddeg².

waa la naqliyay ✓

1

degdeg¹: m.l 1. Dhaqsiyaha wax lagu qabto. 2. D. ah: wax si kedis ah u yimaada. la-mid: deddeg, deddegsiinyo, degdegsiinyo.

2

degdeg²: f.mg1 (-gay, -gtay) Si dhaqsiya ah wax u qabasho. m.f.dh, degdegid. la-mid: deddeg.

waa la naqliyay ✓

1

v. hurry, rush, hasten

2

degdeg m. n. speed, haste, quickness; urgency; emergency

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (n) urgency (er-jensi); haste (heeyst); hurry (he-ri); rush (rash)', immediacy (i-midi-yasi); emergency (imeer-jensi)

2

degdeg -ah: (adj) urgent (eer-jent); immediate (imi-di-yeeyt); quick (kuwik); instant (in-istent); hasty (heeysti); in a hurry; express (ikis-parees)-dhakhso. Ex: xaalad degdeg ah; an urgent situation

waa la naqliyay ✓

1

-ga: (magac, lab, keli) gacanfudayd wax loo qabto ama cag fudayd dhul loo maro. Dh: dhakhso, hallihalli. Li: miyir.

2

degdeg: (fal) dhaqso wax u qabo; dhakhso u soco.

waa la naqliyay ✓

عُجَالَة، سُرْعَة

waa la naqliyay ✓

1

(Dugaag-ga)

2

Nafleyda dibadjoogta ah, siiba kuwa dadka iyo duunyadaba cuna; bahallo.

waa la naqliyay ✓

m.l.u 1. Bahalaha intooda hilib ku noolka ah. 2. Qof laayaan ah oo naxariis daran.

waa la naqliyay ✓

m.l.u 1. Bahalaha intooda hilib ku noolka ah. 2. Qof laayaan ah oo naxariis daran.

waa la naqliyay ✓

m. n., [collective] beast, wild animal

waa la naqliyay ✓

-ga: (n) savage beast (biist); cavage (saavej); wild beast; man-eater ~ bahal

waa la naqliyay ✓

1

Fauna

2

Fauna

waa la naqliyay ✓

-ga: (magacwadareed) magaca guud ee xayawaanka duurjoogta ah ee hilibkunoosha loo yaqaan. Dh: duurjoog. wuxuush. Li: dabjoog.

waa la naqliyay ✓

1

de: beast, wild animal

2

lx: dugaag

3

pd: (-ga)

4

ps: n2a-m-col

5

syn: bahal

6

key: dugaag

waa la naqliyay ✓

1

(fal) socod liita soco. Dh: luud.

2

dugdug -ga: (magac, lab, keli) socodka qof gaboobay oo horey loo sii dhacdhaco. Dh: luud.

waa la naqliyay ✓

v. land on; come down on

waa la naqliyay ✓

1

de: land on; come down on

2

lx: ku deg

3

pd: (degay)

4

ps: v1=expr

5

key: ku_deg

waa la naqliyay ✓

1

(fal) alaab ama wax kale oo meel sare saarnaa dhulka keen.

2

laddeg: (fal) dhibaato ku soo gaadhay, cid kale ku galaafo.

waa la naqliyay ✓

/liidhar/ (n) hoggaamiye, hoggaanshe.

waa la naqliyay ✓

leader, n.m. - hoggaamiye; madax; horseede.

waa la naqliyay ✓

n., (of the prayer) imaam, -ki.

waa la naqliyay ✓

agg. - sharciyeysan.

waa la naqliyay ✓

s.m. - xiriir.

waa la naqliyay ✓

v.tr. - xirid.

waa la naqliyay ✓

- lagdamay / lagdantay: (v) wrestle (resal)

waa la naqliyay ✓

1

ligane¹: m.l (-nayaal, m.l/dh) 1. Guud ahaan waa qotome ama sammeeya xaglo qumman. 2. Xarriiq ama sallax ku qotonka xarriiq ama sallax kale.

2

ligane²: m.l (-nayaal, m.l/dh) (xisaab) Xarriiq ama sallax waxaa la yiraahdaa waxa ay ligane u tahay xood haddii ay ku qotonto taabtaha xoodka halka barta ay xarriiqda iyo xoodku ku kulmaan. Tusaale ahaan, gacanka goobo wuxuu ku liganyahay meeriskaa goobo.

waa la naqliyay ✓

m.l (-nayaal, m.l/dh) (xisaab) Xarriiq ama sallax waxaa la yiraahdaa waxa ay ligane u tahay xood haddii ay ku qotonto taabtaha xoodka halka barta ay xarriiqda iyo xoodku ku kulmaan. Tusaale ahaan, gacanka goobo wuxuu ku liganyahay meeriskaa goobo.

waa la naqliyay ✓

Normal

waa la naqliyay ✓

1

-ha: (magac, lab, keli) guud ahaan waa qotome ama sammeeya xaglo qumman.

2

ligane: [-ha: (magac, lab, keli) xarriiq ama sallax ku qotonka xarriiq ama sallax kale.

3

ligane: -ha: (magac, lab, keli) xisaab ahaan, xarriiq ama sallax waxaa la yiraahdaa waxa ay ligane u tahay xood haddii ay ku qotonto taabtaha xoodka halka barta ay xarriiqda iyo xoodku ku kulmaan. Tusaale ahaan, gacanka goobo wuxuu ku ligan yahay meeriskaa goobo.

waa la naqliyay ✓

/lowdhidh/ (adj) 1. xammuulan; culays badan la saaray 2. lacag ka buuxa (lacag badan haysta) 3. si u qalloocsan (hadal ama su'aal dhan u janjeera; aan toos ahayn).

waa la naqliyay ✓

laden, a., raran, cabaysan, shexnadan, buuxa.

waa la naqliyay ✓

lucide, adj. - qeex; si hawl yar loo fahmi karo; madaxa ka fayoow.

waa la naqliyay ✓

1

(Lugayn-ta)

2

Lugo ku socosho.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg lugee. la-mid: lugays.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) socoto aan gaadiid la fuuline lug lagu socdo. Dh: cagayn, lugays.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: lugayn.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) eeg lugayn.

waa la naqliyay ✓

1

(Lugcad-da)

2

Libaaxa badda jaad kamid ah.

waa la naqliyay ✓

m.dh.u Libaax-badeedka jaad ka mid ah.

waa la naqliyay ✓

f. n., [collective] small fry ~ young of a shark species

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) libaaxa badda jaad ka mid ah.

2

lugcad-da: (magac, dhedig, keli) socotoda aan gaadiid saarnayn oo cagaynaysa.

waa la naqliyay ✓

1

de: small fry ~ young of a shark sp.

2

lx: lugcad

3

pd: (-da)

4

ps: n-f-col

5

key: lugcad

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-elay, -eshay) La l.: cid socotay raacid.

waa la naqliyay ✓

(fal) lacid socotay raacid.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-lahaa, -lahayd) Ku l.: saamayn ku leh, la xiriira.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-lahaa, -lahayd) Ku l.: saamayn ku leh, la xiriira. m.f.dh, luglahaan.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magacwadareed) tirooyin aad u badan, lag iyo aalaaf.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-deeyay, -daysay) Harag ari cukad ka dhigid. la-mid: cokadee.

waa la naqliyay ✓

v. tan (goat skin leather)

waa la naqliyay ✓

-yey / cukadaysay: (v) tan (toan); convert goat's hide into leather by tanning ~ magdee

waa la naqliyay ✓

(fal) eeg cukaday.

waa la naqliyay ✓

1

de: tan (goat skin leather)

2

lx: cukadee

3

pd: (cukadeeyey)

4

ps: v2b=

5

key: cukadee

waa la naqliyay ✓

1

Urgente

2

Urgent

waa la naqliyay ✓

(fal) hilib ridiq oo budo ka dhig. Hilibki waa la soo duqadeeyey

waa la naqliyay ✓

/lagij/ (n) boorsooyin; cafash (alaabta qofka safraya, siiba, boorsooyinka, shandadaha, sanduuqyada iwm).

waa la naqliyay ✓

n., alaabo, -adi.

waa la naqliyay ✓

m.l (-gyo, m.dh) Inta u dhexeysa dusha meel sare ilaa halka ay ka simantahay.

waa la naqliyay ✓