lax — Macnaha & Turjumaada

1

(Lax-da)

2

1. Neef ido ah oo dheddig.

3

2. Laxlaha rugtiisa.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-xo, m.l) 1. Neef ido ah oo curtay. 2. Meesha xoonku ku hoydo oo ilmaha gashado.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-xo, m.l) 1. Neef ido ah oo curtay. 2. Meesha xoonku ku hoydo oo ilmaha gashado.

waa la naqliyay ✓

f. n. ewe, female sheep

waa la naqliyay ✓

/laaks/ (adj) dabacsan (si dabacsan wax u fulin).

waa la naqliyay ✓

-da: (n) female sheep; ewe (yuu); sheep (shiip)

waa la naqliyay ✓

1

(I) Pecora in lattazione;

2

(E) Suckling Ewe

3

(S) LAX (S. g.: Laḥ)

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) neef ido ah oo dhedig.

2

lax -da: (magac, dhedig, keli) dhoobo yar oo kuusan oo xuunku gidaarrada ku nabo si uu ugu dhalo; dibirlaxlaha rugtiisa.

waa la naqliyay ✓

1

cf: adhi ~ ari; Opp: wan

2

de: ewe, female sheep

3

lx: lax

4

pd: (-da)

5

ps: n1-f

6

key: lax

waa la naqliyay ✓

1

(Birlaxooxeed-da)

2

Weel bir ah oo dabo la qabto leh oo laxooxda lagu dubo; birtaawo; daawe.

waa la naqliyay ✓

1

(Birtaawa-da)

2

Qalab jiko oo bir ah oo laxooxda lagu dubo; birlaxooxeed; daawe.

waa la naqliyay ✓

1

(Bur-ka)

2

1. (-°) Ul lagu dagaallamo oo madax buuran; qool; dhamas.

3

2. Badar la tumay oo budo laga dhigay oo rooti, laxoox, kd. laga samaysto.

4

3. Cad yar (ciid, sonkor, kd.).

5

4. Abur, xoor.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Cadaad-da) Geed qodxo yaryar oo qarqaroofsan leh oo xabag wanaagsan dhala.

2

2. (Cadaad-ka) Xiddigga lixaha ka danbeeya; galgaal; laxmar.

waa la naqliyay ✓

1

(Canbaabbur-ka)

2

Laxoox ballaaran oo xalleef ah oo indho yaryar dubiddu u yeesho, oo budada badarka laga sameeyo; canjeelo.

waa la naqliyay ✓

1

(Canjeela-da)

2

Laxoox ballaaran oo xalleefsan oo dubiddu ilo u yeesho oo badarka laga sameeyo; canbaabbur; (ama canjeero).

waa la naqliyay ✓

1

(Galgaal-ka)

2

1. (xiddigo) cadaad; laxmar.

3

2. (neef, naag) aan dhalin, aadna u cayiley.

waa la naqliyay ✓

1

(Kibis-ta)

2

Cunno laga sameeyo bur ama budada badarka oo biyo ama caano ama wax kale lagu qaso oo dabadeed inta qaabab badan loo yeelo, la dubo; laxoox; rooti; muufo; (ama kimis).

waa la naqliyay ✓

1

(Kimis-ta)

2

Rooti; laxoox; muufo; (ama kibis).

waa la naqliyay ✓

1

(Laxaad-ka)

2

Lixaad.

waa la naqliyay ✓

1

(Laxaaf-ka)

2

Buste ama wax la mid ah, oo la huwado.

waa la naqliyay ✓

1

(Laxaamad-da)

2

Macaadinta dhulka laga qodo jaad kamid ah oo birta aad uga jilicsan oo marka la kululeeyo dhaqaaqa oo biraha isku dhejiya; alxan.

waa la naqliyay ✓

Laxaamad iskula dhegsan.

waa la naqliyay ✓

1

(Laxaamadid-da)

2

Laxaamad iskula dhejin.

waa la naqliyay ✓

1

(Laxaw-ga)

2

Xanuun; kaar.

waa la naqliyay ✓

1

(Laxla-ha)

2

Bahal yar oo shinnida u eg oo qaniinyo kulul; xoon.

waa la naqliyay ✓

1

(Laxmar-ka)

2

(xiddigo) Cadaad; galgaal.

waa la naqliyay ✓

1

(Laxni-ga)

2

Laaxin.

waa la naqliyay ✓

1

(Laxoox-da)

2

Kimis badanaa balballaaran oo xalleefsan oo bur ama budo la dubey ka samaysan.

waa la naqliyay ✓

1

(Laxa-ha)

2

(xiddigo) Lixo; urur.

waa la naqliyay ✓

m.l Urur xiddigo ah oo tiradoodu lix ka kooban tahay. la-mid: lixo.

waa la naqliyay ✓

m.l Urur xiddigo ah oo tiradoodu lix ka kooban tahay. la-mid: lixo.

waa la naqliyay ✓

pr. n., loc. name of a star constellation

waa la naqliyay ✓

-ha: (magacwadareed) toddobada xiddigood ee habarnaaf: ido ama urur na waa loo yagaan. Dh: ido, urur, lixo, loxo, cadaad.

waa la naqliyay ✓

1

a: lixo

2

de: name of a star constellation

3

lx: laxo

4

pd: (/ha)

5

ps: n0-loc-m

6

key: laxo

waa la naqliyay ✓

e.d Cod lagu muujiyo xannuunka ama xaqiraad.

waa la naqliyay ✓

/aks/ (n) misaar (faas).

waa la naqliyay ✓

Erey ulajeeddadiisu tahay: a) Dad ama cid aan la aqoon ama aan la magacaabayn ama aan la caddaynayn oo qofka wax falaya ama lagu falayo ama si ah ama si ku sugan, aan la sheegeyn (sida: waa la yimid; Cali baa la arkay; gabadhii la guursey; ha la is (= lays) laayo...). b) Qaadasho, wehelin, wax ku qabsasho, iyo waxyaalo kale (sida: la tag; ninka wiil baa la socda; bahal bay ul la dhacdey.

waa la naqliyay ✓

1

la¹: mu.y.ac Magacuyaal tilmaamaya in faluhu uu yahay qof aan la aqoon ama aan la caddaynin. Tusaale: “Waa la yiri”.

2

la²: h Qurub lagu isticmaalo falka bidixdiisa oo tilmaamaya wehelin ama wax wada qabsi. Tusaale: “Cali buu la socdaa”, “Wuu ila shaqeeyaa”, “Kursigaan la tag!”.

waa la naqliyay ✓

1

la¹: mu.y.ac Magacuyaal tilmaamaya in faluhu uu yahay qof aan la aqoon ama aan la caddaynin. Tusaale: Waa la yiri.

2

la²: h Qurub lagu isticmaalo falka bidixdiisa oo tilmaamaya wehelin ama wax wada qabsi. Tusaale: Cali buu la socdaa. Wuu ila shaqeeyaa. Kursigaan la tag!

waa la naqliyay ✓

1

pron., indefinite: one, someone, 'you', they, people

2

la prep: with, in company with, together with

waa la naqliyay ✓

1) avec, 2) moins. 'La' sert aussi pour indiquer le passif des verbes.

waa la naqliyay ✓

1

[Grammar]: used to show passive voice tense. Ex: waa la arkay; he was seen. waa la dilay; he or she was killed

2

la: (preposition) with (with); accompanying. Ex: Aamina yaa la socday? Caashaa la socotay. Who was with Amina? Asha was with Amina

3

la: [with karo] -able or -ible; capable (keey-babal); can be done

waa la naqliyay ✓

art. -ta (qodob dhaddig, eeg qaybta naxwaha).

waa la naqliyay ✓

avv. - xaggaa, meeshaas.

waa la naqliyay ✓

1

(falkaabe) oo ulajeeddadiisu tahay farid iyo wax ku amarsiin. Qur'aanka ha la akhriyo. Ha la hoydo.

2

la: (magac'uyaal) ah oo u taagan cid aan la aqoon ama wax ciddii wax ku fashay la aqoon ama la qarinayo. Qalinkii waa la qaatay. Bunkii waa la iibsaday.

3

la: (falkaabe) tusa wadajir wax aan la garanayn, qaadasho ama wax ku qabsasho. Wuu la joogaa, waan la hadlay, la baxso.

waa la naqliyay ✓

1

la, art. - -ta; -sha; -da.

2

la branche - laanta.

3

la chamelle - hasha

4

le chat - mukulaasha; bisadda.

5

l'autruche - goroyada.

6

la, pron.rel. - waan.

waa la naqliyay ✓

1

là, adv. - kan

2

il est là - waa kan.

3

là bas - halkeer.

waa la naqliyay ✓

مع

waa la naqliyay ✓

(eraycodeed) erey lagu dhawaaqo kolka xanuun la dareemo.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-xay, -xday; -bixi) 1. Meel ka tegid. 2. Dhimasho. 3. Caloolbixid, shubmid. 4. Soo dheeraan (dhir, timo iyo wixi lamida). 5. Muuqasho (qorrax, dayax iyo wixi lamida). 6. Shidmid (dab). 7. Gadmid, iibsamid (ganacsi). 8. Ka b.: wax ka noqosho. 9. Ka b.: arrin ama waajib gudasho. 10. Ku b.: qaymo ku fadhiisasho. 11. La b.: wax meel ku jira baxsasho. 12. La b.: la cararid (gabar). 13. Isku b.: isku buuqid, isku kicid. 14. Isku b.: jiq noqosho. 15. Kala b.: kala qaybsamid. 16. Kala b.: dhanaanaasho, suusacid (caano). 17. Haan caano lagu lulay subag dhalid.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-xay, -xday; -bixi) 1. Meel ka tegid. 2. Dhimasho. 3. Caloolbixid, shubmid. 4. Soo dheeraan (dhir, timo iyo wixi lamida). 5. Muuqasho (qorrax, dayax iyo wixi lamida). 6. Shidmid (dab). 7. Gadmid, iibsamid (ganacsi). 8. Ka b.: wax ka noqosho. 9. Ka b.: arrin ama waajib gudasho. 10. Ku b.: qaymo ku fadhiisasho. 11. La b.: wax meel ku jira baxsasho. 12. La b.: la cararid (gabar). 13. Isku b.: isku buuqid, isku kicid. 14. Isku b.: jiq noqosho. 15. Kala b.: kala qaybsamid. 16. Kala b.: dhanaanaasho, suusacid (caano). 17. Haan caano lagu lulay subag dhalid. m.f.dh, bixid.

waa la naqliyay ✓

1

v. exit, leave, come ~ go out; take out, withdraw; sprout, grow

2

bax: vl. n. exit, act of going out

3

bax: [feminine] n. concord, collaboration

waa la naqliyay ✓

1

-ay -day: (v) 1. go (goo); go out of; leave (liiv); exit (ek-sit). Ex: Cali albaabka dambe ee guriga buu ka baxay; Ali exited the room through a rear door. 2. go away

2

bax: -ay/day: (v) come out; become known.

3

bax: -ay/day: (v) develop and reach maturity; grow (garoow) Ex: dhirtii ma baxeen? did the plants grow?

waa la naqliyay ✓

1

(fal) meel aad joogtay, ka teg. Dh: tag. Li: joog.

2

bax: (fal) meel gudaheed, sida guriga, dibadda ka tag.

3

bax: (fal) dhir, tigaad iyo waxii la mid ah, biqil oo deeran. Bardihii baa intuu gun iyo baar baxay caleemuhu ballaadheen.

4

bax: (fal) caano la dhanaaniyey oo gadhoodhay, lana lulay, subag soo saar. Ciirtii way baxdaye kaalaya cabba.

5

bax: (fal) dab iyo waxii la mid ah oo hagaag u shidma. Dabkii baxayaa dab lagu qabsadaa.

waa la naqliyay ✓

1

fax¹: m.dh.sh.r F. ka dheh: dhidid, nabro iyo wixi lamida si lama filaan ah hal mar ay soo wada baxaan.

2

fax²: f. mg1 (-xay, -xday) Dhidid, nabro iyo wixi lamida si lama filaan ah hal mar ay soo wada bixid.

waa la naqliyay ✓

1

fax¹: m.dh.sh.r F. ka dheh: dhidid, nabro iyo wixi lamida si lama filaan ah hal mar ay soo wada baxaan.

2

fax²: f.mg1 (-xay, -xday) Dhidid, nabro iyo wixi lamida si lama filaan ah hal mar ay soo wada bixid. m.f.dh, faxid.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) biyo ama wax kale oo dareere ah, kululaw oo kar.

2

fax: (fal) qoosh iyo wixii la mid ah oo la cajiimay, khamiir oo dubniin diyaar u noqo.

waa la naqliyay ✓

1

(Kax-da)

2

Meel bannaan oo aan dhir iyo aqallo midna ku ool.

waa la naqliyay ✓

m.dh Meel bannaan oo aan lahayn geedo dhaadheer, caws iyo nagaarse leh.

waa la naqliyay ✓

m.dh Meel bannaan oo aan lahayn geedo dhaadheer, caws iyo nagaarse leh.

waa la naqliyay ✓

f. n., [collective] desert, barren ~ empty country, scorched earth

waa la naqliyay ✓

-ah: (adj) tired (taayridh); fatigued; exhausted

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) mid aad u rafaadsan oo gaajo, oon iyo daal qaba.

2

kax-da: (magac, dhedig, keli) meel bannaan oo aan aqallo iyo dhir midna lahayn. Kax bannaan buu reerkii ku furay. Dh: lamadegaan.

waa la naqliyay ✓

1

de: desert, barren ~ empty country, scorched earth

2

lx: kax

3

pd: (-da)

4

ps: n1-f-col

5

key: kax

waa la naqliyay ✓

Aan haysan; aan lahayn; ka maqan; dhimman; ... (sida: nin lug la'; waa lacag la' yahay; toban saddex la' waa toddoba; ...).

waa la naqliyay ✓

f.g4 (-'aa, -'ayd) Wax, wax ka maqanyihiin ahaansho.

waa la naqliyay ✓

f.g4 (-'aa, -'ayd) Wax, wax ka maqanyihiin ahaansho. m.f.dh, la'aan.

waa la naqliyay ✓

-aa / la'ayd: (adj) without (with-awt); not having; lacking (laaking). Ex: dhagala': deaf (dheef)

waa la naqliyay ✓

(fal) aan la haysan; wax aan la hayn. Nin indhola' baa na soo maray. Warsame wuu indhala' yahay.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-laayay, -laysay) la-mid: lay.

waa la naqliyay ✓

v. kill; fight

waa la naqliyay ✓

-yey / laysay / laayeen / laynay: (v) 1. kill or beat; beat by hitting or whipping. 2. put to death

waa la naqliyay ✓

(fal) dad badan dil. Laa cadawga oo ha u naxariisan. Dh: lay. Li: badbaadi, daa.

waa la naqliyay ✓

1

de: kill; fight

2

lx: laa

3

pd: (laayey)

4

ps: v2a=

5

see: laay

6

key: laa

waa la naqliyay ✓

1

(Lab-ka)

2

1. Labada qaybood oo inta wax dhashaa u kala baxdo, qaybta wiilasha iyo nimanku kamid yihiin; labood; rag.

3

2. Wareer; qas; walaaq.

waa la naqliyay ✓

1

lab¹: m.l 1. Labada jaad ee nafleydu u kala baxdo, midka aan uurka yeelan; labood, rag. 2. Qas.

2

lab²: f.g1 (-bay, -btay) 1. Wax isku qasid. 2. Wax jaah-wareerin.

3

lab³: f.mg4 (-baa, -bayd) Wax adag ahaansho.

waa la naqliyay ✓

1

lab¹: m.l 1. Labada jaad ee nafleydu u kala baxdo, midka aan uurka yeelan; labood, rag. 2. Qas.

2

lab²: f.g1 (-bay, -btay) 1. Wax isku qasid. 2. Wax jaah-wareerin. m.f.dh, labid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n., [collective] male; masculine {grammar}

2

lab v. mix (up), knead, blend; disturb, confuse

waa la naqliyay ✓

/laab/ (n) shaybaar (laboratory oo la soo gaabiyey). e.g. I have to take my urine sample to the lab.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) male (meeyZ); opposite of female. Ex: lab iyo dhedig; male and female

2

lab -ka: (n) disturbance (disteer-bansi); disorder (disoordher) ~ qas -ka

3

lab -ay / tay: (v) 1. stir (isteer); mix (miks) ~ qas -ay / -tay. 2. upset (apsefj, disturb (dis teerb)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) wax isku walaaq. Dh: qas, arbush.

2

lab-ka: (magac, lab, keli) labada jinsi ee wax kala dhala midka wax rimiya. Dh: labood. Li: dhedig.

3

lab-ka: (magac, lab, keli) wareer iyo qas.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) kebed yar oo awrka dusha laga saaro oo rarka looga dhigo. Dh: shagaaf, dhidid-dhawr.

waa la naqliyay ✓

lac, n.m. - Haro; War biyo ku jiraan; Badyaro; lag.

waa la naqliyay ✓

n., (100,000 rupees, in India) laak, boqol kun oo rubood, laak rubiyadood.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-day, -dday) 1. Isku l.: wax xil iska saari waayid. 2. Ku l.: wax ku raaxaysasho. la-mid: led.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-day, -dday) 1. Isku l.: wax xil iska saari waayid. 2. Ku l.: wax ku raaxaysasho. m.f.dh, ladid. la-mid: led.

waa la naqliyay ✓

v. be satisfied

waa la naqliyay ✓

/laadh/ (bre)(n) wiil yar, kuray. e.g. He used to play football all day when he was a lad.

waa la naqliyay ✓

see [eeg] isku lad

waa la naqliyay ✓

1

(fal) gama' oo nabad ku seexo. Dh: led.

2

lad: (fal) «iskuha u hagarbixin. Dh: fududayso, sahlo, dacdarree.

waa la naqliyay ✓

lad, n.m. - Ninka fardaha daweeya

waa la naqliyay ✓

1

de: be satisfied

2

lx: lad

3

pd: (laday)

4

ps: v1=intr

5

see: led

6

key: lad

waa la naqliyay ✓

n., inan, -ki, wiil, -ki.

waa la naqliyay ✓

1

(Laf-ta)

2

1. Qaybaha ad'adag oo cadcad oo uu ka kooban yahay dhiska nafleydu, mid kamid ah.

3

2. Buur yar.

4

3. Qolo, jilib.

5

Laf- — (laftayda, laftaada, laftiisa. kd.) erey sii adkayna haya qofka laga hadlay, oo sheega haya in qofku qofkaas yahay ee aan cid kale la sheegeyn; qofka naftiisa.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-fo, m.l) 1. Mid ka mid ah qalfoofta nafleyda. 2. Bur yar. 3. Qolo; jilib. 4. Qaybta adag ee ku dhex jirta miraha. 5. L.tayda (-taada, -tiisa iyo wixi lamida): eray sii adkaynaya qofka laga hadlay oo sheegaya in qofku qofkaas yahay ee aan cid kale la sheegayn; qofka naftiisa.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-fo, m.l) 1. Mid ka mid ah qalfoofta nafleyda. 2. Bur yar. 3. Qolo; jilib. 4. Qaybta adag ee ku dhex jirta miraha. 5. L.tayda (- taada, -tiisa iyo wixi lamida): eray sii adkaynaya qofka laga hadlay oo sheegaya in qofku qofkaas yahay ee aan cid kale la sheegayn; qofka naftiisa.

waa la naqliyay ✓

Butte

waa la naqliyay ✓

f. n. bone

waa la naqliyay ✓

1

(Laf) C Allophylus rubifolius (A. Rich) Engl. Sapindaceae.

2

N Microglossa elliotii S. Moore. Compositae.

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (n) 1. bone (boon). 2. sub clan (sab-kalaan) ~ qabiil

2

lafaha: Plural-, bones (boonis); skeleton (iskalatari) ~ lafo -ha

3

laf (prefix) self (salaf) see also [eeg] —naf.

4

laftayda: myself; —laftiisa; himself; —laftooda; themselves; —lafteeda; herself; —lafteena; ourselves

waa la naqliyay ✓