lamahuraan

Desert

-ka: (n) uninhabited region; desert (dhezart) ~ lama degaan

-ka: (magac, lab, keli) dhul ballaadhan oo aan biyo iyo dhir midna lahayn oo garfo ah.

(Lamafilaan-ka)

Kedo ah.

m.l L. ah: wax si kedis ah ku dhaca ama ku yimaad.

m.l L. ah: wax si kedis ah ku dhaca ama ku yimaad.

m. n., [compound] surprise, something unexpected

ah: (adj) unexpected (an ikis paktidh); spontaneous (ispaan teeniyas); involuntary (in volanatari) lamafilaan; si kado ah u dhaca

-ka: (magac, lab, keli) wax aan maanka lagu hayn oo si kedis ah u dhaca. Dh: kusoobooddo.

cf: kedo

de: surprise, s.t. unexpected

lx: lamafilaan

pd: (-ka)

ps: n2-m-cmp

key: lamafilaan

m.l Rag iyo dumar inta aan meher isu qaban.

-ka: (magac, lab, keli) rag iyo dumar inta aan meherku isu qaban; dadka ay xaaraan tahay inay is guursadaan.

-ka: (magac, lab, keli) qof ama wax kale oo aan aqoon gaar ah loo lahayn.

m.f.dh eeg camalxun. la-mid: camalxumaansho, camalxumi, camalxumo.

-ta: (magac, dhedig, keli) dabeecadxumaan.

m. n. (adj.): uninhabited place, desert; not habitable

-ka: (n) uninhabited region; desert (dhezart) ~ lama-degaan

Deserto

Desert

Unknown

de: uninhabited place, desert; [atr.] not habitable

lx: lama degaan

pd: (-ka)

ps: np-m

key: lama_degaan

(Lamaddegaan-ka)

Dhul ballaaran oo aan biyo iyo dhir midna lahayn oo ama qafro ah ama bacad ku rogan yahay, oo aan dad iyo duunyo midna joogin kuna dhaqmi karin.

lamaddegaan¹: m.l (-nno, m.dh) Dhul ballaaran oo aan dhir iyo biyo midna lahayn, dad iyo duunyana ku dhaqmi karin.

lamaddegaan²: m.l (-nno, m.dh) (juqraafi) Dhul aan deegaani ka bixin oo roobka iyo qoyaanka kaleba ku yaryihiin oo aan qoyaanku si fiican u kaalmayn deegaanta lamaddegaan aan haba yaraatee deegaani ka bixin, ma aha caadi. Waxaa laga yaabaa in lamaddegaanku yahay mid uu caws aad u liitaa ka baxo ama dhir aad u liidataa. Waxaa jira lamaddegaanno dhawr nooc ah sida: lamaddegaan dhadhaabeed, lamaddegaan dhagaxeed, iyo lamaddegaan bacaadeed. Lamaddegaannada waxaa loo qaybiyaa labo nooc: lamaddegaannada kulaalayda iyo kuwa loolalka dhexe. Kawa kulaaleyda waxaa ugu caacsan tan Sahaara iyo tan Areebiya. Kuwe loolka dhexena waxaa ugu caansan midda Goobi iyo midda Turkistan.

lamaddegaan¹: m.l (-nno, m.dh) Dhul ballaaran oo aan dhir iyo biyo midna lahayn, dad iyo duunyana ku dhaqmi karin.

lamaddegaan²: m.l (-nno, m.dh) (juqraafi) Dhul aan deegaani ka bixin oo roobka iyo qoyaanka kaleba ku yaryihiin oo aan qoyaanku si fiican u kaalmayn deegaanta lamaddegaan aan haba yaraatee deegaani ka bixin, ma aha caadi. Waxaa laga yaabaa in lamaddegaanku yahay mid uu caws aad u liitaa ka baxo ama dhir aad u liidataa. Waxaa jira lamaddegaanno dhawr nooc ah sida: lamaddegaan dhadhaabeed, lamaddegaan dhagaxeed, iyo lamaddegaan bacaadeed. Lamaddegaannada waxaa loo qaybiyaa labo nooc: lamaddegaannada kulaalayda iyo kuwa loolalka dhexe. Kawa kulaaleyda waxaa ugu caacsan tan Sahaara iyo tan Areebiya. Kuwe loolka dhexena waxaa ugu caansan midda Goobi iyo midda Turkistan.

m. n., [compound] uninhabited place, desert, wasteland

de: uninhabited place, desert, wasteland

lx: lamaddegaan

pd: (-ka)

ps: n2-m-cmp

see: degaan

key: lamaddegaan

-ka: (magac, lab, keli) wax isku dhex jirey, kala saarid. Dh: kalasoocitaan, kalasaaritaan.

m.l la-mid: baarid².

-ka: (magac, lab, keli) wax walba intiisa sare. Baaraanka qaado, laakiin badhka kale anigaa leh.

-ta: (magac, dhedig, keli) nabar hore doogtii Waxba yaan la duur'xulin, af deexdoow isha ha dabin, daaraantu waa taa.

(Haaraan-ka)

Wax sidii la rabey si aan ahayn u dhacay ama noqday oo la isku eedeeyo, laysku dagaalo, wax laysaga sheego; hiif; canaan.

haaraan¹: m.l 1. Eedeynta cid wax ayna qabin oo ay ka gubanayso lagu eedeeyo. 2. Ceebayn cid loo jeediyo. la-mid: haaraamid.

haaraan²: f.g1 (-aamay, -aantay; -aami) 1. Ku h.: eed aan sal lahayn cid u jeedin. 2. Cid ceebeyn.

haaraan¹: m.l 1. Eedeynta cid wax ayna qabin oo ay ka gubanayso lagu eedeeyo. 2. Ceebayn cid loo jeediyo.

haaraan²: f.g1 (-aamay, -aantay; -aami) 1. Ku h.: eed aan sal lahayn cid u jeedin. 2. Cid ceebeyn. m.f.dh, haaraamid.

v. blame, reprove

-ka: (n) censure (sensher); reproof (ripruuf)

(fal) wax xumaaday, ciddii ka masuulka ahayd, ku eedee. Dh: hiif, canaano.

haaraan -ka: (magac, lab, keli) canaan hiif leh. Dh: foolxagad, eed, canaan, hiifid, haaran.

de: blame, reprove

lx: haaraan

nt: haaraan (ka) [vn-m] 'reproof, blaming'

pd: (haaraamay)

ps: v1=

key: haaraan

(Jaaraan-ka)

Jiiraan.

m.l la-mid: jiiraan.

m. n. neighbor

a: jiiraan

de: neighbor

lx: jaaraan

pd: (-ka)

ps: n2-m

key: jaaraan

(tilmaame) meel la geeyo dadka la takooro.

kaaraan -ka: (magac, lab, keli) xanuun dilaa ah oo xoolaha iyo dadkaba ku dhaca. Dh: kud, xaaraan.

(Laayaan-ka)

Waxyeello badan; laarri.

m.l.kh (-nno, m.dh) L. ah: nafley, nafleyda kale si naxariisdarro ah u waxyeeleysa.

m. n. killer, dangerous person; playboy, lady-killer

-ka: (magac, lab, keli) qof dagaal badan oo gacanqaad fudud. Dh: dagaal yahan.

laayaan: (tilmaame) mid wax aad wax u dila.

cf: laarri, laqan

de: killer, dangerous person; [fig.] playboy, lady-killer

lx: laayaan

pd: (-ka)

ps: n2-m

key: laayaan

1. (xoolo) neef ilmo weheliyaan.

2. (Lammaan-ka) Labo weligood wada socda; labo is-dhalay.

lammaan¹: m.l 1. Nafley laba isdhashay ah oo meel ku wada sugan. 2. Labo weligood wada socda. 3. la-mid: dammaan.

lammaan²: m.l (baayoloji) Marka la sharraxayo bu'da, unug ama noole leh labanlaabka tiro dhiman oo koromosooma ah ee astaanta sinjiyada.

lammaan³: f.mg4 (-naa, -nayd) Nafley laba isdhashay wax meel ku wada sugan ahaansho.

lammaan¹: m.l 1. Nafley laba isdhashay ah oo meel ku wada sugan. 2. Labo weligood wada socda. 3. la-mid: dammaan.

lammaan²: m.l (baay.) Marka la sharraxayo bu'da, unug ama noole leh labanlaabka tiro dhiman oo koromosooma ah ee astaanta sinjiyada.

lammaan³: f.mg4 (-naa, -nayd) Nafley laba isdhashay wax meel ku wada sugan ahaansho. m.f.dh, lammaanaan.

m. n. pair (of animals), mother and her young; pair; twin

-aa: (adj) 1. dual (dhuwal); paired (peeridh). 2. a mother with a baby, usually for animals

ku lammaani -yey / -say: (v) attach (a taaj); add (adh); append (a peendh); affix (a fiksi) ~ ku lifaaq

Duale

Dual

-ka: (magac, lab, keli) labo weligood wada socda; labo isdhalay.

Labo is leh ka kooban.

cf: mataan

de: pair (of animals), mother and her young; pair; twin

lx: lammaan

pd: (-ka)

ps: n2-m

key: lammaan

Daabdulle. Qalabka looxa lagu jeebo oo bogga hoose ku leh afka wax jeeba kan sarena yahay laydi-dulkoor.

(Marraan-ta)

Marnaan.

f. n., [abstract] emptiness

-ka: (magac, lab, keli) eeg maraan.

marraan -ta: (magac, dhedig, keli) eeg marnaan.

de: emptiness

lx: marraan

pd: (-ta)

ps: n0-f-abs

see: marnaan

key: marraan

(Qaaraan-ka)

Xoolo dad badan laga uruursho oo qof u baahan la siiyo ama arrin dadweynaha u dan ah lagu fuliyo ama si kale oo samafal ah loo bixiyo.

qaaraan¹: m.l (-nno/-ammo, m.dh) Xoolo dad badan laga uruursho oo qof u baahan la siiyo ama arrin dadweynaha u dan ah lagu fuliyo ama si kale oo samafal ah loo bixiyo.

qaaraan²: f.mg1 (-aamay, -aantay; -aami) U q.: xoolo dad badan ka ururin si qof u baahan loo siiyo ama arrin dadweynaha u dan ah loogu fuliyo.

m.l (-nno/-ammo, m.dh) Xoolo dad badan laga uruursho oo qof u baahan la siiyo ama arrin dadweynaha u dan ah lagu fuliyo ama si kale oo samafal ah loo bixiyo.

m. n., [collective] collection of money ~ livestock for the needy

(Garan) May, S Neurocanthus sp. Acanthaceae.

-ka: (n) donation (dooneey-shiri)-, contribution to a needy person or cause

-ka: (magac, lab, keli) eeg qaadhaan.

de: collection of money ~ livestock for the needy

lx: qaaraan

pd: (-ka)

ps: n2c-m-col

key: qaaraan

(Qahraan-ka)

Qof talo ku barraahsatey; qof dhibban.

m.l.kh (-nno, m.dh) 1. Q. ah: qof dhibaato badan. 2. Qof dhibban oo talo ku barraahsatay. la-mid: qaxraan.