ladhid

m.f.dh eeg ladhac.

-da: (magac, dhedig, keli) xoog wax ugu dhufasho; wax la dhicid; tumid.

m.f.dh eeg axadh².

-da: (magac, dhedig, keli) aad u calalin. Axadhidda maydhaxda ha ku badin.

axadhid -da: (magac, dhedig, keli) arrin ama talo si aad ah u lafagurida.

-da: (magac, dhedig, keli) wax qarsoon raadintii, si runtiisa loo gaadho ama xog badan looga ogaado. Baadhid badan ka dib, waxa la ogaaday in uu Islaamku Madiina horteed Geeska Afrika soo gaadhay. Dh: baarid, raadin, ji, fatishid, baadhis.

-da: (magac, dhedig, keli) murgidda iyo carshacarshoobidda hawl lahayay; qasmitaanka wax si wanaagsan u socday. Badhqidda ka ilaaliya ciyaarta. Dh: dhabqid, qasid, walaaqid.

-da: (magac, dhedig, keli) isku daridda biyo iyo caano. Caanaha lo'du badhxidda kuma fiicna. Dh: barxid, xariirid.

badhxid -da: (magac, dhedig, keli) fadhxidda labo midab iyo wax ka badan la isku daro. Dh: fadhxid.

badhxid -da: (magac, dhedig, keli) bibbadka baraarka oo hurdo kaga hadha maqasha kale. Dh: barxid.

Deflection

-da: (magac, dhedig, keli) dhinicii loo socdey ma ahee dhinac kale u kicid. Dh: weecad.

(Dabdhid-ka)

Cudur dadka ku dhaca oo oogada nabarro la moodo in dab lagu gubey, ka soo yaacaan.

-da: (magac, dhedig, keli) wax qoyan oo qaadhay oo isku soo ururay harraad dartii ahaan. Dh: qaadhid, dhadhis.

-da: (magac, dhedig, keli) ciid ama wax la mid ah qodid oo meel ka soo faqid. Dh: faarid.

(Fadhiid-ka)

Ilmaha cudur aawadi ama dheefxumo darteed asaaggi ka hara oo fadhiga ku raaga oo aan soconnin; curyaan.

m.l.kh F. ah: ilmo cudur, nafaqaxumo awgeed waqtigii uu socon lahaa aan socon.

m.l.kh F. ah: ilmo cudur, nafaqaxumo awgeed waqtigii uu socon lahaa aan socon.

m. n. underdeveloped child (due to disease ~ malnutrition); sedentary person

-ka: (n) growth retardation

-ka: (magac, lab, keli) ilmo nafaqodarro ama cudur awgeed u lafjabay oo aan socodka horey u baran; ilmo xilligii socodka ama gurguurdka ka gadaal maray ama da'diisii ka dib dhacay.

de: underdeveloped child (due to disease ~ malnutrition); sedentary person

lx: fadhiid

pd: (-ka)

ps: n2a-m

key: fadhiid

-da: (magac, dhedig, keli) isku daridda labo shey iyo in ka badan.

-da: (magac, dhedig, keli) wax durugsan oo tiigsasho ama socod ama si kale loogu tago. Dh: gaarid; raaris.

-ta: (magac, dhedig, keli) meel mugdi ah, iftiimin. Dh: ifin, layrin laydhis.

laydhin -ta: (magac, dhedig, keli) wax ama meel, laydha u dhigid. Dh: babbin, neecaabin, laydhin.

-ka: (magac, lab, keli) eeg laydhin.

(Libdhid-da)

Qarsoomid (ama librid).

m.f.dh eeg libir. la-mid: librid.

-da: (magac, dhedig, keli) kolba sidaad u fogaanaysay qarsoomid. Li: bidhaamid.

-da: (magac, dhedig, keli) nadiifin oo uskagga iyo foolxumada ka dhaqid. Dh: dhaqid, maydhis.

-da: (magac, dhedig, keli) isku buusmid ay laamaha iyo midhuhu qandoodsadaan oo ay isku buusmaan harraad ama goyn la gooyay darteed. Qaadhiddu waa bilawga engegga geedka. Dh: dhadhid, qaadhis.

-da: (magac, dhedig, keli) 'biyo iyo wixii la mid ah, si baahahsan, meel durugsan ama tigaal ah, ugu daadin; sayrid.

saydhid-da: (magac, dhedig, keli) biyo iyo wixii la mid ah, si baahahsan, meel durugsan ama tigaal ah, ugu daadin; sayrid.

saydhid-da: (magac, dhedig, keli) bahal, awr, iyo wixii la mid ah, micida ama afka, wax kale la gaadhid: sayrid: saydhis.

saydhid -da: (magac, dhedig, keli) bahal, awr iyo wixii la mid ah, micida ama afka, wax kale la gaadhid; sayrid; saydhis.

saydhid -da: (magac, dhedig, keli) qodax laan ku taal ama wax kale oo la mid ah, xoog u soo fakad oo wax kale ku dhicid, mudid; sayrid; saydhis.

saydhid -da: (magac, dhedig, keli) wax weel ku jira si baahsan u daadin.

-da: (magac, dhedig, keli) harid oo qashin meel ka nadiifin. Xaadhidda waddooyinka waxa loo soo iibiyay qalab casri ah. Dh: fiiqid, salabayn, xaaqid.

(Xardhid-da)

Xarad u yeelid, ku dhigid.

m.f.dh eeg xarar².

-da: (magac, dhedig, keli) naqshad iyo farshaxan qurxoon u yeelid. Dh: naqshadayn, qurxin.

-da: (magac, dhedig, keli) reer dhawaan la dhisay xoolo u soocid. Nin guursaday yabdhid kama maarmo. Dh: xoolayn.

m. n., [collective] sheep and goats; herd

-ga: (n) [plural] goats and sheep ~ ari

-da: (magac, dhedig, keli) beer ba'day wixii ka soo hadha oo ka baxa; beertu kolka ay ba'do inta yar ee ay soo saarto. Dh: ari.

adhi -da: (magac, dhedig, keli) jeegada inteeda madaxa ka tirsan oo dhakada sare iyo qadaadka ama mergaagga u dhaxaysa. Markii budka lagu dhuftay ayuu askarigu adhida u dhacay.

adhi -ga: (magacwadareed) erey kulmiya riyaha iyo idaha oo ka sooca ishinka 'geela iyo lo'da iwm'. Adhi maganti ma bariiyo. Dh: ari.

a: ari

cf: lax, orgi, ri', wan

de: sheep and goats; herd

lx: adhi

pd: (-ga)

ps: n2-m-col

key: adhi

Extention

(fal) (ku ~) wax kale ku xooji, wax kale ku adkee. Dh: lar, nud.

ladh -ka: (magac, lab, keli) wax gaabtay ama tabar yaraaday, gobol yar oo lagu lammaaneeyo si loo dheereeyo ama loo tayeeyo. Dh: lar, nud.

ladh -ka: (magac, lab, keli) wax soo labanoqda ama xusuus hibasho leh oo qof ku soo kacda. Dh: dacar, gunaad, doog, lar.

laid, adj. - Foolxun.

(Aadid-da)

Meel u socosho; tegid.

m.f.dh eeg ąad³; la-mid: ąad¹.

-da: (magac, dhedig, keli) meel ka dhaqaaqid oo tu kale u socdaalid. Dh: tegid, aaditaan.

aadid -da: (magac, dhedig, keli) «ku~> qof ama wax kale ka hortegistiisa ama ku beegnidiisa.

/efad/ (n) qashin-Ally, qashing nonool oo geetho kynool.

m.f.dh eeg arah². la-mid: arah¹ (2), arahdoonid (2).

-da: (magac, dhedig, keli) socdaal gelid, si qadhaab iyo midho loo soo gurto.

badhi¹: m.l la-mid: bari¹.

badhi²: m.dh (-iyaal, m.l/dh) (botani) Xubin (dhir) qaybta dhulka ka hoosaysa ah, taas oo u suurta gelisa inuu noolaado xilli abuur ilaa xilliga ku xiga. Badhidu waa xiddo isbeddel ku dhacay oo jirrid gaaban oo ballaadhan leh. Tusaale: “Basal”.

m.dh (-iyaal, m.l/dh) (botani) Xubin (dhir) qaybta dhulka ka hoosaysa ah, taas oo u suurta gelisa inuu noolaado xilli abuur ilaa xilliga ku xiga. Badhidu waa xiddo isbeddel ku dhacay oo jirrid gaaban oo ballaadhan leh. Tusaale: Basal. la-mid: bari²: (1).

f. n. buttocks; tail of sheep

(Badi) N, Og Chloris roxburghiana Schult. Gramineae.

N Enteropogon barbatus C.E. Hubb. Gramineae.

N Tetrapogon villosus Desf. Gramineae.

N Adenium obesum (Forsk) Roem. & Schult. Apocynaceae.

-da: (n) rump (ramp); buttocks (ba tek); posterior (paas tiiri yar)~ bari, dool

-da: (magac, dhedig, keli) baruurta subagga badan leh ee idaha dabada kaga taalla. Dh: bari.

badhi -da: (magac, dhedig, keli) cadka buuran ee noolaha badhkii kaga yaalla gadaal ee lagu fadhiisto. Badhida ayuu fin iga soo baxayoo, ma fadhiisan karo. Dh: bari, sal.

a: bari

de: buttocks; tail of sheep

lx: badhi

pd: (-da)

ps: n2-f

key: badhi

(Badid-da)

Ku jirrabid; ku markasho; geyeysiin.

m.dh eeg bad². la-mid: bidid.

m.dh la-mid: dedid.

-da: (magac, dhedig, keli) dusha wax ka saarid. Dadidda ka daa ilmaha yaanu nakhasku ku dhegine.

m.f.dh eeg dah.

-da: (magac, dhedig, keli) wax meel banaan yaaley, halkii uu ku habboonaa dhigid. Xashiishka waa layska dahaa.

dahid-da: (magac, dhedig, keli) qarin oo wax dahsoon ka dhigid. Dh: qarin.

(Fadhi-ga)

1. (dad) salka oo dhulka lagu hayo iyadoo madaxa iyo dhabarku, toos xagga cirka ugu taagan yihiin, luguhuna ama laaban yihiin ama fidsan yihiin.

2. Dad koox ah oo arrin gaar ah inay ka taliyaan ama wax ka qabtaan loo magacaabay; meesha ay hawsha ku hayaan ama muddada ay hadba hawsha ku gudajiraan oo ka hadlayaan; shir; urur.

3. Dad badan ama xoolayow badan oo wada deggan.

4. (xoolo) boqol; tiro; wegen; kadin.

fadhi¹: m.l (-iyo, m.dh) 1. Qaabka iyo xaalada qof salka dhulka ku haya. 2.(-iyo, m.dh) Rug la degganyahay. Tusaale: “Fadhigeygu waa Afgooye”. 3. Lo' tiradeedu boqol gaartay. 4. Shir muhim ah. Tusaale: “Fadhigii shalay la galay go'aan wax-ku-ool ah ayaa ka soo baxay”. 5. Caano f. ah: caano garoor ah; eedaq. 6. Qolka f.ga: qol loogu taloggalay in la fadhiisto. 7. la-mid: fadhiyid.

fadhi²: f.mg1/2 (-iyay, -iday/isay; -iyi) 1. Salka meel dhigid. 2. Rasmi ahaan meel u degid.

fadhi¹: m.l (-iyo, m.dh) 1. Qaabka iyo xaalada qof salka dhulka ku haya. 2.(-iyo, m.dh) Rug la degganyahay. Tusaale: Fadhigeygu waa Afgooye. 3. Lo' tiradeedu boqol gaartay. 4. shir muhim ah. Tusaale: Fadhigii shalay la galay go'aan wax-ku-ool ah ayaa ka soo baxay. 5. Caano f. ah: caano garoor ah; eedaq. 6. Qolka f.ga: qol loogu taloggalay in la fadhiisto.

fadhi²: f.mg1/2 (-iyay, -iday/isay; -iyi) 1. Salka meel dhigid. 2. Rasmi ahaan meel u degid. m.f.dh, fadhiyid.

v. sit, be seated; be settled; reside; solidify

fadhi vl. n. conference, meeting; sitting; settlement

fadhi: -ga: (n) the act of sitting

fadhi -yey / say: (v) to serve as the agent for; represent (rep re-sent).

kal fadhi -ga: (n) conference (koon far ensi); meeting; session

fadhi -ga: (n) sitting room; living room ~ saalooto. Ex: laba qol iyo fadhi; two rooms and a sitting room

fadhi -ga: (n) couch (kow.j); sofa (soo/a); love seat (laav sift)

Seduta; sessione

Meeting: session

(fal) salka dhulka ku hay; ha sarajoogsan: ha kicin.

fadhi: (fal) negaw oo ha socdaalin; jog oo ha safrin.

fadhi -ga: (magac, lab, keli) salka oo dhulka lagu hayo iyada oo madaxa iyo dhabarku dusha marsan yihiin ama toos xagga cirka ugu taagan yihiin luguhuna ama laaban yihiin ama fidsan yihiin. Fadhi iyo fuud yicibeed la isla waa. Li: sarajoog

fadhi -ga: (magac, lab, keli) agabka lagu fadhiisto ee qolka nasashada.

fadhi -ga: (magac, lab, keli) ciidan badan oo meel deggan. Halkaa waxa deggan fadhi, Dh: ciidan.

fadhi -ga: (magac, lab, keli) tiro xoolaad oo boqol neef oo lo' ah gaadhaysa. Xoolaha meesi kasta boqolkiisu waa: geel - kadin, adhi - tiro, lo' - fadhi ama madax, gammaan - wegen. Dh: boqol, faji.

fadhi -ga: (magac, lab, keli) meel dad iskugu yimaadeen oo xaajo lagu hayo. Fadhi danbe ayaa loo ballamay. Dh: kulan, shir, urur.

fadhi -ga: (magac, lab, keli) dad ama xoolo faro badan oo wada deggan.

Saldho geed adayg jirridiis ah ee cuddadda la dul saaro.

(Gadid-da)

1. Alaabo ganacsi ah, lacag ka bixin oo dadkii lahaa ka soo wareejin.

2. Wax aan muuqan ka dhigid; qarin.

3. (weeso) jebin.

m.f.dh eeg gad.

Vendita

Sale

-da: (magac, dhedig, keli) wax lumin ama hallayn.

gadid -da: (magac, dhedig, keli) wax aad haysato lacag ku baddalasho. Dh: iibin.

(fal) meel hadhgal oo caddeedda ka gabbo. Dh: hadhgal, hari.

(Hadid-da)

1. Garasho; kasid.

2. Dilid; wedid.

m.f.dh eeg had³.

-da: (magac, dhedig, keli) qof iyo wixii la mid ah, dilid; cid kale nafta ka jarid. Dh: dilid, wedid.

hadid-da: (magac, dhedig, keli) garasho iyo kasid.

(Laahi-ga)

(qof) aan waxba danayn; aan shiddeysneyn; aan is dhiba hayn; aan xilkas ahayn.

m.l (-iyo, m.dh) Qof aan wax xafidin; aan is dhibayn.

m.l (-iyo, m.dh) Qof aan wax xafidin; aan is dhibayn.

m. n. careless person

-ga: (magac, lab, keli) qof aan waxba danayn oo aan waxba shiddaysan ama aan isdhibin.

laahi -ga: (magac, lab, keli) qof aan wax xafidin oo madax'adag.

de: careless person Opp: xilkas

lx: laahi

pd: (-ga)

ps: n2a-m

key: laahi

(Labid-da)

1. Wax kala jaad ah isku dhex darid, isku qasid, isku walaaqid.

2. (arrin, kd.) wax murugsan ka dhigid, wareer gelin.

labid¹: m.dh la-mid: isdhexgal.

labid²: m.f.dh eeg lab².

vl. n. mixing

-da: (n) the act of mixing