labalegdeyn

m.f.dh la-mid: lababbogleyn.

m.f.dh eeg laballabee.

(fal) wax aad riixayso, rogrog si aad meel kale u geyso. Dh: wilaanwili, labalegday.

f.mg2 (-leeyay, -leysay) Gogol korkeed ama meel kala isku rogrogid.

v. roll over and over

(fal) gogosha ama meel kale isku rogrog.

de: roll over and over

lx: laballegdee

pd: (laballegdeeyey)

ps: v2b=intr

key: laballegdee

m.f.dh eeg lababboglee. la-mid: lababogleyn, lababogleys.

-ka: (magac, lab, keli) hurdo la'aan darteed islabarogid. Dh: isrogrog.

(Aaladeyn-ta)

Aalad u yeelid; qalabayn; hubayn; qurxin.

m.f.dh eeg ąaladee.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg aaladayn.

m.f.dh eeg beledee.

-ta: (magac, dhedig, keli) magaalayn oo suuq iyo waddooyin u yeelid. Dh: magaalayn.

m.f.dh eeg lacagee.

m.f.dh eeg dabaggee.

-ta: (magac, dhedig, keli) wax hore wax dambe ka daba kaxayn.

-ta: (n) hesitation (hezeteeyshin); doubt (dhaawf); wavering (weey-varing); skepticism- shaki-ga, laballaboow -ga

m.dh la-mid: nacaladeyn.

-ta: (magac, dhedig, keli) cid kale, raxmadda iyo khayrka Ilaah ka dheerayn; nacladayn.

m.f.dh eeg nacaladee. la-mid: lacanadeyn, lacnadeyn, nacalladeyn, nacdaleyn.

m.l la-mid: lababbogleyn.

-ta: (magac, dhedig, keli) qof hadba si u hadla oo kolba dhan, dadka is haya unacamleeya.

m.f.dh eeg labadullee. la-mid: labadulleys.

-ta: (magac, dhedig, keli) laba labo u qaadidda wax aad tiriynayso. Tusbaxa labalabaynta ka daa oo halhal u tiri. Dh: labalabays.

laballabayn -ta: (magac, dhedig, keli) walbahaar qofka gala sida uu go'aan u qaadanayo oo uu is yidhaa 'ma yeeshaa mise waad iska dhaaftaa'.

(fal) eeg labalegdey.

m.dh la-mid: nacaladeyn.

m.f.dh eeg labadablee.

m.f.dh eeg laballaabee. la-mid: laballaabays.

m.f.dh eeg nabadgelyee.

-ta: (magac, dhedig, keli) sagootiyid oo nabad iyo badbaado ugu ducayn.

m.f.dh eeg sandaleelee.

(Dabaaljoogleyn-ta)

Biyaha dhexdooda isku taagid iyadoo aan cagaha dhulka lagu hayn.

m.f.dh eeg dabaaljooglee. la-mid: dabaajoogteyn, dabbaaljoogleyn, dabbaaljoogteyn.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg dabaaljoogayn.

m.dh la-mid: dabaaljoogleyn.

-ta: (magac, dhedig, keli) qalab kala duwan oo waxtar leh dhigid. Meel berriba aad ka guuraysaayi aaladayn uma baahna. Dh: hubayn.

aaladayn-ta: (magac, dhedig, keli) qalab millateri iyo awood u yeelid.

-ta: (magac, dhedig, keli) nirgaha geela ee labojir u yaryahay. Aaloweynta nirgood iyo, ubadkii laga soocay, kama soo irirawne, oodda ma uga rognay. Dh: qaan, eeloweyn, ilweyn.

m.f.dh eeg aaradee.

-ta: (magac, dhedig, keli) macawis ama gunti, geftin iyo cidhif u samayn.

aaradeyn -ta: (magac, dhedig, keli) macawis, daah iyo wax la mid ah, cidhifkiisa, liid maro ah ku sharraxid.

m.dh la-mid: cadcadeyn.

-ta: (magac, dhedig, keli) xisaabin; cadad sheegid. Dh: tirin.

m.f.dh eeg daangee.

m.f.dh eeg daaqgee.

(Dabakeen-ka)

Qofka markuu dhalana hayo aan maduxu soo hormarin ee qaarka danbe soo horbaxo.

dabakeen¹: m.l (-nno, m.dh) Wiil dadku sharaysto oo marka uu dhalanayo qaarka dambe soo hormariya.

dabakeen²: m.dh (-nno, m.dh) Gabadh dadku sharaysto oo markay dhalanayso qaarka dambe soo hormariya.

dabakeen³: f.mg1 (-nay, -ntay) Ilmo dhalanayo, qaarka dambe soo hormarin.

m.l (-nno, m.dh) Wiil dadku sharaysto oo marka uu dhalanayo qaarka dambe soo hormariya.

m. n., [compound] breech baby (person born with rump ~ feet first)

dabakeen v., [compound] be born with rump ~ feet first (breech delivery)

-ka: (n) breech delivery (biriij diliveri)-, breech birth ~ ilmo dabakeen ah

-ka: (magac, lab, keli) qof markuu dhalanaayo aan madaxa soo horaysiinin oo qaarka danbe soo baxo hortaba.

m.f.dh eeg ilaalee.

-ka: (n) lackey (laaki); toady (towdhi)

(Lalais) N Achyranthes aspera L. Amaranthaceae.

N Galium spurium L. Rubiaceae.

(Laandeyr-ta)

Laan xoog leh, oo inta xarig siriq leh lagu xiro, wax lagu dabo, oo kolka godka dabinka la taabto fikata oo boodda si siriqdu wax ugu roorto.

m.dh Laan xoog leh oo xarig lagu xiro, oo inta la soo xoodo ugaarta lagu dabo.

f. n., [compound] trap (for game)

-ka: (magac, lab, keli) ijaar ama deyr tabaaqil ah oo laan ba meel la taago. Laandeyr waraabe kaama cesho.

laandeyr-ta: (magac, dhedig, keli) laan aad u xoog badan oo xadhig lagu xidho oo wax lagu dabo oo kolka qolka dabinka la taabto fakada oo booda si ay siriqdu waxa galay ugu roorto.

de: trap (for game)

lx: laandeyr

pd: (-ta)

ps: n-f-cmp

key: laandeyr

-ta: (magac, dhedig, keli) geed laamaha la goyn si waddada loo banneeyo.

(fal) laba saami si aan xaq ahayn u qaado. Dh: labacanlee, lammado, sedbursade.

laba'eef -ka: (magac, lab, keli) intii aad saamiga u lahayd labanlaabasho

laba'eef -ka: (magac, lab, keli) qof labawejiile ah oo labada garba daaqa. Dh: labawejiile, labacanleeye. Li: daacad.

-da: (magac, dhedig, keli) ciyaar u gaar ah ragga oo sacab, jaan iyo jiib leh oo laga ciyaaro gobollada Sanaag, Togdheer, Sool, Bari iyo meelo kale oo ay Soomaalidu degto.

-ta: (magac, dhedig, keli) alaab iyo wixii la mid ah oo gardax ah, iibin oo lacag ka dhigid. Dh: lacagays.

lacagayn -ta: (magac, dhedig, keli) (ku ~) inta uu shey lacag ku noqonayo, ku qiimayn. Dh: lacagays.

m.f.dh eeg laxamee.

(Maaleeya-da)

1. Dhacaan madow oo xabag ah oo dhirta qaarkeed ka yimaada.

2. Wax kastoo dhacaankaas u eg, sida laamiga; ilaggobayo; (ama maaleey).

m.dh 1. Dheecaan aad u madow, qaraar oo geedaha qaarkood dhalaan. 2. Hoore kasta oo midab aad u madow leh.

f. n., (mass n.): rubber, tar, resin, pitch

-da: (magac, dhedig, keli) dheecaan madow oo layiig ah oo dhirta qaarkeed jirridda ka sii dayso. Geedka qudhaca waxa lagu garan waayin maaleeyada. Dh: maaley, malmalleeyo, ilaggobayo.

de: rubber, tar, resin, pitch

lx: maaleeyo

pd: (/da)

ps: n6-f-mass

key: maaleeyo

m.f.dh eeg naallee. la-mid: naallood.

(Nabadayn-ta)

Nabad ka dhigid, ka dhexridid; nabadsiin.

nabadayn¹: e.d Nabadgeliyo.

nabadayn²: m.f.dh eeg nabadee.

e.d Nabadgeliyo.

-ta: (magac, dhedig, keli) heshiis ka dhex ridid; nabad ka dhigid. Nabadaynta colaaddu waa Diin iyo dadnimo. Dh: heshiisiin.

(interjection); goodbye (guudhbaay); bye-bye (baay-baay) ~ nabadgalyo

'duco' eray salaan ah oo la isku sagootiyo. Dh: nabadgelyo.

m. n., [collective] education, taming, training, bringing up

de: education, taming, training, bringing up Alt sp: rabbeyn

lx: rabbeeyn

pd: (-ta)

ps: n-m-col

key: rabbeeyn

m.f.dh eeg ramalee. la-mid: ramaleys.

-da: (magac, dhedig, keli) naag balo goor walba wadda. Dh: beelguba.

(Dabargoyn-ta)

Ciribtir

m.f.dh eeg dabargoo. la-mid: dabargoys (3).

-ta: (magac, dhedig, keli) wax jirey baabi'intii. Dabargoynta lagu sameeyey geedihii waad yaabi markaad aragto kaymaha. Dh: dabarjarid, tirtirid.

m.f.dh eeg darangee.

-ta: (magac, dhedig, keli) dhul daran leh u kaxayn; daran ku soofin.

-ta: (magac, dhedig, keli) meel aan maamul dawladeed ka jirin dawladnimo gaadhsiin ama si dawladnimo ah wax u maamulid.

m.f.dh la-mid: faa'iideyn.

-ta: (magac, dhedig, keli) orod xoog ah dartii, boodh iyo siigo isku qarin; meesha lagu joogsaday siigo ka kicin. Dh: fadlin.

(Gabaldaie) All. Som. Helianthus annus L. Compositae.

S Helianthus laetiflorus ? Compositae.

N Crotalaria saltiana Andr. Papilionaceae.

N Indigofera coerulea Roxb. Papilionaceae.

N Indigofera articulata Gouan. Papilionaceae.

N Indigofera argentea Burm. Papilionaceae.

N Tragia brevipes Pax. Euphorbiaceae.

m.f.dh eeg gabbalee.

-ta: (magac, dhedig, keli) wax weyn ama is haystay gabalgabal u jarid.

m.f.dh eeg habaqlee.

-ta: (magac, dhedig, keli) gabadh basari ah. Habloweyn waa halkeeg gaba. Dh: hablawayn, doqon, basari. Li: gaari.

(Gabageie) N, C Echiochilon longiflorum Benth. Boraginaceae.