kumaan — Macnaha & Turjumaada

pron., neg., vl. pron. I ... not ... (to) you

waa la naqliyay ✓

1

de: I ... not ... (to) you = ku + ma + aan

2

lx: kumaan

3

ps: pro + neg + vpro

4

xe: I wont sell it for you.

5

xv: Kumaan iibinayo.

6

key: kumaan

waa la naqliyay ✓

1

(Kurmaan-ka)

2

Cadad yaryar oo isqabqabsada oo aan bislaan oo burka iyo budada la karsho, laga dhex helo.

waa la naqliyay ✓

m.l (kurmaan, m.dh) Badarka budada ah marka la karinayo kuuska uu yeesho; burlaqan; burtuur.

waa la naqliyay ✓

m. n., [collective] lumps (as when cooking with flour)

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) cadad yaryar oo isqabqabsada oo aan bislaan oo burka iyo budada la karsho laga dhex helo. Wa: kurmaano.

waa la naqliyay ✓

1

de: lumps (as when cooking with flour)

2

lx: kurmaan

3

pd: (-ka)

4

ps: n0-m-col

5

key: kurmaan

waa la naqliyay ✓

1

(Kuhaan-ka)

2

Kaahin.

waa la naqliyay ✓

1

kuhaan¹: m.l 1. Habaar. 2. (-nno, m.dh) Qof gabayga ku habaarrama. 3. Kaahin.

2

kuhaan²: f.g1 (-aamay, -aantay; -aami) 1. Waxyaabo aan weli dhicin waxka-sheegid, ka warramid. 2. Cid gabay iyo wixi lamida ku habaarid.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Habaar. 2. (-nno, m.dh) Qof gabayga ku habaarrama. 3. Kaahin.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. diviner, soothsayer

2

kuhaan v. predict, prophesy, foretell

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) ninka ku dooda inuu wax ka yaqaan ama ogaan karo sirta qarsoon iyo waxyaalaha dhici doona. Dh: kaahin, qaryaan.

waa la naqliyay ✓

(Kulan) C Maerua crassifolia Forsk. Capparidaceae.

waa la naqliyay ✓

1

(Kumaad-ka)

2

Tiro taxan, kan jagada kunka ku abbaaran. (1OOOd.).

waa la naqliyay ✓

m.l.t Derajada sagaal boqol sagaashan iyo sagaal ka hooseyso.

waa la naqliyay ✓

numeral: thousandth

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) tiro taxan, kan jagada kunka ku abbaaran; (1000).

waa la naqliyay ✓

1

de: thousandth

2

lx: kumaad

3

pd: (-ka)

4

ps: num-ord-m

5

key: kumaad

waa la naqliyay ✓

m.dh.u Dhiqle. la-mid: tukhaan.

waa la naqliyay ✓

m.dh.u Dhiqle. la-mid: tukhaan.

waa la naqliyay ✓

m. n., [collective] bedbug

waa la naqliyay ✓

-ta:(n) bedbug, also bed bug; bug

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) cayayaan yaryar oo aan baalala lahayn oo dhiigga dadka nuuga; wuxuu galaa sariiraha iyo gogosha kaloo lagu seexdo ama lagu fadhiisto. Dh: dhiqle, kataan.

waa la naqliyay ✓

1

bw: kataan

2

de: bedbug

3

lx: kutaan

4

pd: (-ka)

5

ps: n2-m-col

6

syn: dhiqle

7

xv: tukhaan {N}

8

key: kutaan

waa la naqliyay ✓

1

(Sumaan-ta)

2

Kalluun.

waa la naqliyay ✓

m.dh.u Nooc kalluunka ka mid ah oo jaballada ku nool.

waa la naqliyay ✓

f. n., [collective] fish species

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) nooc kalluunka ka mid ah oo jaballada ku nool.

waa la naqliyay ✓

1

cf: kalluun

2

de: fish sp.

3

initial: s

4

lx: sumaan

5

pd: (-ta)

6

ps: n-f-col

7

key: sumaan

waa la naqliyay ✓

1

(Xumaan-ta)

2

1. Wax wax dhima ama waxyeello leh ama la qoonsado.

3

2. Wax xun ahaan; xumi.

waa la naqliyay ✓

1

xumaan¹: m.f.dh eeg xun. la-mid: xumaansho, xumi.

2

xumaan²: m.dh 1. Wax wax dhima ama waxyeello leh ama la qoonsado. 2. wax xun ahaansho ama noqosho.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Wax wax dhima ama waxyeello leh ama la qoonsado. 2. wax xun ahaansho ama noqosho.

waa la naqliyay ✓

f. n., [abstract] (adj.): harm, evil; damage; bad, wrong

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) wickedness (wikidh-nes); immorality (imooraalati); evil (ii-vel) conduct ~ xumaato, xumi

waa la naqliyay ✓

1

Cattiveria

2

Mischief

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) calool xumo iyo uurku hadho qofku maanka in badan ku hayo. Ninkii dugsiga iga eryey xumaanbaan u hayaa. Dh: caloolxumo.

2

xumaan -ta: (magac, dhedig, keli) wax xun oo la naco. Xumaanta ka hadh oo cibaadayso.

waa la naqliyay ✓

1

de: harm, evil; damage; [atr.] bad, wrong

2

initial: x

3

lx: xumaan

4

pd: (-ta)

5

ps: n0-f-abs

6

key: xumaan

waa la naqliyay ✓

/kammaando/ (n) kumaandoos (ciidamo si gaar ah u tababaran).

waa la naqliyay ✓

-ka: (adj) thousands (thaaw sanzis); thousandth ~ kumaankun

waa la naqliyay ✓

-kumanyaasha: (adj) thousands (thaaw sanzis); thousandth~kumaankun

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) kumanyaal; kumaankum.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) tiro kun ka bilaabmata kana badan. Lacag dhowr kunaad ayuu axmed qaatay. Dh: kumaankum.

waa la naqliyay ✓

(magac'uyaal) tusameeya magacuyaal aan hadluhu garanayn, oo lagu bilaabo weedh su'aaleed lagu baadigoobayo la yeelaha uu falku ku dhacayo, qofkeen, ruuxeen. Dh: keen, teen, ayaan, kumaan, tumaan.

waa la naqliyay ✓

1

de: I am not

2

lx: ihi

3

ps: v5a-1sg-neg-pres

4

xe: I am not you.

5

xv: Adiga kumaan ihi.

6

key: ihi

waa la naqliyay ✓

1

de: thousands upon thousands

2

lx: kumaankun

3

pd: (-ka)

4

ps: num-m-pl

5

key: kumaankun

waa la naqliyay ✓

1

a: kumaankun

2

de: thousands

3

lx: kumanyaal

4

pd: (-ka)

5

ps: num-m-pl

6

key: kumanyaal

waa la naqliyay ✓

1

cf: kumaankun

2

de: thousand Pl: kumaanaal ~ kumanyaal

3

lx: kun

4

pd: (-ka)

5

ps: num-m

6

key: kun

waa la naqliyay ✓

1

de: did not say

2

hm: 2

3

lx: oran

4

pd: (orannin)

5

ps: v4a-neg-past

6

xe: I never said it to you.

7

xv: Anigu marnaba kumaan oran.

8

key: oran_2

waa la naqliyay ✓

name: Osman, Ottoman

waa la naqliyay ✓

1

a: Cismaan

2

de: Osman, Ottoman

3

lx: Cusmaan

4

ps: name-m

5

key: Cusmaan

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg duman². la-mid: dumnaansho.

waa la naqliyay ✓

v. be proud of

waa la naqliyay ✓

1

de: be proud of

2

lx: ku faan

3

pd: (faanay)

4

ps: v1=expr

5

xe: Be proud of your country.

6

xv: Ku faan dalkaaga.

7

key: ku_faan

waa la naqliyay ✓

n. Cuban (person)

waa la naqliyay ✓

1

de: Cuban (person)

2

lx: Kuubaan

3

pd: (-ka)

4

ps: n -m

5

key: Kuubaan

waa la naqliyay ✓

name-m wise; Prophet in the holy Qur'an

waa la naqliyay ✓

name-unisex a red plant; blessed, rosy-colored

waa la naqliyay ✓

1

1. (Rummaan-ka) Geed la beero iyo miro wanaagsan oo la cuno oo ka baxa.

2

2. (Rummaan-ta) Maro midabyo badan oo la huwado ama garbasaar laga dhigto.

waa la naqliyay ✓

1

rummaan¹: m.l 1. Geedgaab la beero oo caleemo balballaaran, ubax iyo miro macaan oo la cuno leh. 2. Miraha geedka rumaanka. 3. Qof xabsi ku jira oo xukun sugaya. 4. Nooc ka mid ah sariirihii hore oo alwaaxda qurxan oo la xardhay ka samaysan, oo leh rukummo kor u dhaa-dheer.

2

rummaan²: m.dh Maro midabkeedu isugu jiro madow guduud iyo caddaan ama garbasaar ama guntiino ahaan loo istic-maalo.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Geedgaab la beero oo caleemo balballaaran, ubax iyo miro macaan oo la cuno leh. 2. Miraha geedka rumaanka. 3. Qof xabsi ku jira oo xukun sugaya. 4. Nooc ka mid ah sariirihii hore oo alwaaxda qurxan oo la xardhay ka samaysan, oo leh rukummo kor u dhaadheer.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. pomegranate

2

rummaan: [feminine] n. kind of multicolored cloth

waa la naqliyay ✓

(Ruman) S Punica granatum L. Punicaceae.

waa la naqliyay ✓

name-f colorful; pomegranate

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) geed la beero oo leh miro dhexda guduudan oo la cuno.

2

rummaan-ka: (magac, lab, keli) midhaha geedka rummaanka.

3

rummaan -ka: (magac, lab, keli) eedaysane jeelk ku jira oon weli la xukumin. Dh: maxkamadsuge, dibboo.

4

rummaan -ta: (magac, dhedig, keli) maro midabe badan oo la huwado ama garbasaar laga dhigto.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) jaad ka mid ah kalluungoomeedka.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg tuman. la-mid: tumnaansho.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) wax meel tuman ahaan; xoomsanaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Kaan-ka)

2

1. (kala kaan) Jaad; cayn; midab.

3

2. Daloollada ku kala yaal doonnida miilkeeda danbe iyo madaxa shukaanta.

4

-kaan (-ka + kan) Kan; kuwaan; (sida: faraskaan; wiilkaan).

waa la naqliyay ✓

m.l 1. (u) Daloola ku yaal doonida miilkeeda dambe iyo madaxa shukaanta. 2. Kala k.: wax kala duwan.

waa la naqliyay ✓

m. n. type, kind

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) shay ka gooni ah meesha uu yaallo, ama uu joogo ama uu ku jiro. Labada kabood waa kala kaan.

waa la naqliyay ✓

1

1. (ku + ma = kuma? weyddiin) Kee? Iyama? Ayo? Yaa? Kumaa? (Kumaa = kuma + ayaa).

2

2. (ku + ma = diiddo) waxay ka jawaabtaa weyddiinta: Ma i taqaan? Kuma aqaan; Wiilkii aqalka ma ku jiraa? Kuma jiro; Dhiisha caano ma ku shubtay? Kuma shubin; ...).

waa la naqliyay ✓

mu.we.l (kuwama. w) Magacuyaale weyddiimeed oo lab oo wax ama qof lagu hubsado; waa ayo? yaa waaye?.

waa la naqliyay ✓

mu.we.l (kuwama. w) Magacuyaale weyddiimeed oo lab oo wax ama qof lagu hubsado; waa ayo? yaa waaye?.

waa la naqliyay ✓

1

question word: who?, which man ~ male?

2

kuma pron., neg. not ... you

3

kuma preposition, neg. not ... on ~ to ~ in ~ into

4

kuma preposition, neg. not ... by ~ using

waa la naqliyay ✓

1

-kumaa: (pronoun) which (wij); who (huu); masculine nouns. Ex: kumaa yiri? who said that? ~ kee

2

kuma: [pronoun you plus negative] ~see [eeg] kuuma

waa la naqliyay ✓

(magacuyaal) weyddiimeed oo lab oo wax ama qof lagu hubsado. Dh: iyama, kee, qofma, ayo. Wa: kuwama.

waa la naqliyay ✓

1

(Maan-ka)

2

Kartida qofku wax ku garto; garaad; caqli; laab; maskax.

waa la naqliyay ✓

1

maan¹: m.l Awoodda garashada ee qof leeyahay.

2

maan²: m.dh 1. Maalinta la joogo. 2. M.ta: beriga. 3. M.ta layl: maalinta oo idil. 4. M.tii saddexaad: maalintii saddexaad. 5. M.tii hore: maalmihii la soo dhaafay. la-mid: maantay.

waa la naqliyay ✓

maan¹: m.l Awoodda garashada ee qof leeyahay. maan²: m.dh 1. Maalinta la joogo. 2. M.ta: beriga. 3. M.ta layl: maalinta oo idil. 4. M.tii saddexaad: maalintii saddexaad. 5. M.tii hore: maalmihii la soo dhaafay. la-mid: maantay.

waa la naqliyay ✓

1

vl. pron., neg. I ... not

2

maan question word, vl. pron. do I? / did I? / am I?

3

maan m. n. mind, intelligence, good sense

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) the human consciousness; mind (maayndh); brain (ba-reeyn); intellect (iin-talekti) consciousness (koon-shes-nes)-, ~ garaad-ka, maskax, caqli

2

maan: [pronoun plus negative] I ... not ~ maana. Ex: maan ku oran; I didn't say to you

3

maan: let me.. or why don't I... Ex: maan ku soo waco!; let me phone you!

waa la naqliyay ✓

1

Intelletto; coscienza

2

Intellect; conscience

waa la naqliyay ✓

magac loo bixiyo gabadh laga filayo maskax iyo garaad badan inay yeelato.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) garaadka uu qof wax ku garto. Maan bilaal iyo maan barray: Dh: garaad caqli, laab, maskax.

waa la naqliyay ✓

1

name-unisex trust; praised, admired. cf: Ammaanle

2

Carabi: name-m trust, safe, peace, security

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) cad kuruska ku dhex jira oo jilicsan aadna loo jecel yahay. Amaan kurusa awrtii la qalay alamsan maayaane.

waa la naqliyay ✓

1

(Dumaa-ga)

2

Caws kolkuu engego durba basa oo lul noqda.

waa la naqliyay ✓

m.l Caws gaboobay.

waa la naqliyay ✓

m. n., [collective] dry grass

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) caws gugii baxay dayrtuna aanay helin ama dhedo ku dhacday oo madoobaadey.

waa la naqliyay ✓

1

cf: lul

2

de: dry grass

3

lx: dumaa

4

pd: (-ga)

5

ps: n-m-col

6

key: dumaa

waa la naqliyay ✓

1

duman¹: f.mg1 (-ummay, -umantay; -unmi) Isu d.: wax isu ururay noqosho (dad ama xoolo).

2

duman²: f.mg1 (-mnaa, -mnayd) Wax la isu ururiyay ahaansho (dad ama xoolo).

waa la naqliyay ✓

1

duman¹: f.mg1 (-ummay, -umantay; -unmi) Isu d.: wax isu ururay noqosho (dad ama xoolo). m.f.dh, dunmid.

2

duman²: f.mg1 (-mnaa, -mnayd) Wax la isu ururiyay ahaansho (dad ama xoolo). m.f.dh, dumnaan.

waa la naqliyay ✓

inch. v. get organized, be put in order

waa la naqliyay ✓

1

cf: isu dun

2

de: get organized, be put in order

3

lx: duman

4

pd: (dunmay)

5

ps: v1=inch

6

key: duman

waa la naqliyay ✓

/hyuuman/ (n) 1. insaan, dad, aadane. (adj) 2. insaan-ah, (insaaniyad leh).

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: imaam.

waa la naqliyay ✓

v.-inf: to come

waa la naqliyay ✓

1

a: iman

2

de: to come

3

lx: imaan

4

ps: v4b-inf

5

key: imaan

waa la naqliyay ✓