kulmid — Macnaha & Turjumaada

1

(Kulmid-da)

2

Meel isugu imaansho; ururid; isgaarid; shirid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg kulan².

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) meel isugu imaansho. Dh: shirid.

2

kulmid-da: (magac, dhedig, keli) marka falaadho (ilays, kul, kaah) oo barbarro u wada socda, wax ay isku soo duwaan ama ay soo dhexmaraan ee ay meel ku kulmaan.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Meel isugu keenid (nafley).

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Meel isugu keenid (nafley). m.f.dh, kulmin.

waa la naqliyay ✓

v. cause to meet, convene

waa la naqliyay ✓

(fal) meel isugu keen.

waa la naqliyay ✓

1

de: cause to meet, convene rw: kulan

2

lx: kulmi

3

pd: (kulmiyey)

4

ps: v2a=

5

key: kulmi

waa la naqliyay ✓

1

(Bulmid-da)

2

Wax bulmay noqosho; sii gurmid; sii rifmid; shiiqid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg bulaan.

waa la naqliyay ✓

vl. n. decay, decomposition, deterioration

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) bul iyo shaash noqosho. Xiggu bulmidda wuu ku fiican yahay.

waa la naqliyay ✓

1

de: decay, decomposition, deterioration rw: bulan

2

lx: bulmid

3

pd: (-da)

4

ps: vn1-f

5

key: bulmid

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: dulmiyid.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) dulan iyo gardarro kula dhaqmid dadka kale.

waa la naqliyay ✓

1

(Kulmin-ta)

2

Meel isugu keenid; shirin; isgaarsiin.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg kulmi. la-mid: kulmis¹.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) dad, meel isugu keenid. Dh: shirin.

waa la naqliyay ✓

1

kulmis¹: m.l la-mid: kulmin.

2

kulmis²: m.l (xisaab) Bar la xariirta toobineed. Fogaanta u dhexeysa kulmiska iyo bar kasta oo ku taalla xoodka waxa ay saami maguuraan ah la samaysaa fogaanta u dhexaysa bartaasi iyo xirriiqda loo yaqaanno jeedshe.

waa la naqliyay ✓

m.l (xisaab) Bar la xariirta toobineed. Fogaanta u dhexeysa kulmiska iyo bar kasta oo ku taalla xoodka waxa ay saami maguuraan ah la samaysaa fogaanta u dhexaysa bartaasi iyo xirriiqda loo yaqaanno jeedshe.

waa la naqliyay ✓

vl. n. meeting, coming together; gathering, union

waa la naqliyay ✓

(Kulmis) May Maerua subcordata (Gilg) Dewolf. Capparidaceae.

waa la naqliyay ✓

name-unisex convening; convener

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) a meeting place or center

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) talis guud oo looga taliyo dhawr qaybood iyo cutubyo kala duwan oo wada hawlgallo.

waa la naqliyay ✓

1

a: kulmin (ta) [vn-f]

2

de: meeting, coming together; gathering, union

3

lx: kulmis

4

pd: (-ka)

5

ps: vn2a-m

6

key: kulmis

waa la naqliyay ✓

1

(Lulmid-da)

2

1. Caano ruxmay oo subag ka soo go'ay noqosho.

3

2. Wax lulmay ama ruxmay noqosho.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg lulan¹.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhediq, keli) caano ruxmay oo subag ka soo go'ay noqosho.

2

lulmid-da: (magac, dhedig, keli) wax lulmay ama ruxmay noqosho. Dh: ruxmid.

waa la naqliyay ✓

1

(Haleelid-da)

2

Wax la kulmid; wax la samayn lahaa kansho u helid; ku abbaarmid; seegid la'aan.

waa la naqliyay ✓

1

(Rafaadid-da)

2

Dhib iyo rafaad arkid, la kulmid, mudasho.

waa la naqliyay ✓

1

(Saxariirid-da)

2

Saxariir arkid, mudasho, la kulmid; silcid.

waa la naqliyay ✓

1

(Tegid-da)

2

1. Dhaqaaqid; aadid; socosho; bixid.

3

2. (ka-tegid) Meel ka anbabbixid; cid ama wax meel ku dhaafid; xusid la'aan.

4

3. (kala-tegid) a) Midba meel aadid. b) Is furid.

5

4. (ku tegid) a) Meesha la tegayo waxa loo raacay. b) Sababta tegidda keentay.

6

5. (la tegid) Qaadasho, wadasho, kaxaysasho; raacid. 6. (u tegid) U imaansho; la kulmid.

waa la naqliyay ✓

1

argaggax¹: m.l 1. Naxdin iyo cabsi weyn o qofka degganaanta ka lumisa. 2. la-mid: argaggixid.

2

argaggax²: f.mg1 (-xay, -xday; -gixi) Naxdin iyo cabsi weyn oo qofka degganaanta ka lumiya la kulmid (qof).

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-ooday, -ootay) Cid wax ay daneyneyso la kulmid; doorasho.

waa la naqliyay ✓

1

ashqaraar¹: m.l 1. Yaab weyn; amakaag. 2. la-mid: ashqaraarid.

2

ashqaraar²: f.mg1 (-ray, -rtay) Yaab weyn iyo fajac la kulmid.

waa la naqliyay ✓

1

aynfaad¹: m.l 1. Dhibaato aad u ballaaran. 2. la-mid: aynfaadid.

2

aynfaad²: f.mg1 (-day, -dday) Dhibaato aad u ballaaran la kulmid.

waa la naqliyay ✓

1

ba'¹: m.l 1. Hoog iyo dhibaato aad u badan. 2. (e.d) Dhibaato iyo waxyeello xun cid gaarsiiya; baabba'.

2

ba'²: f.mg1 (-'ay, -'day; -bi'i) 1. Hoog iyo dhibaato aad u weyn la kulmid. 2. Ka b.: xaalad leh gaajo, harraad, ciil iyo wixi lamida ka bixid. 3. Ka b.: midab, wasakh iyo wixi lamida meel ay yaalleen ka tirtirmid.

waa la naqliyay ✓

1

baaxaadeg¹: m.l Degganaan la'aan joogto ah. la-mid: baaxaaddeg¹.

2

baaxaadeg²: f.mg1 (-gay, -gtay) Degganaan la'aan joogto ah la kulmid. la-mid: baaxaaddeg².

waa la naqliyay ✓

1

balaambal¹: m.l la-mid: balaambalid.

2

balaambal²: f.mg1 (-alay, -ashay) 1. Cid rafaad iyo dhibaato la kulmid. 2. U b.: qof rafaad iyo dhibaato la kulmid u ooyid. la-mid: balambal².

waa la naqliyay ✓

1

basaas¹: m.dh (-siin/-syo, m.dh) 1. Qof, sir cidi leedahay raadiya, una gudbiya cid kale oo ay dan u tahay. 2. Qof, sir dawladeed raadiya, una gudbiya dawlad kale; sirdoon.

2

basaas²: m.dh Qallaylka, googgo'a iyo midab doorsoonka ku dhaca timaha marka aan muddo dufan la marin.

3

basaas³: f.g/mg1 (-say, -stay) 1. (f.g) Cid sirteeda, cid kale oo ay dan u tahay u gudbin. 2. (f.mg) Timo aan muddo dufan la marin qallayl, googgo' iyo midab doorsoon la kulmid.

waa la naqliyay ✓

1

basanbaas¹: m.l Rafaad waxyeello weyn leh; hoog; ba'.

2

basanbaas²: f.mg1 (-say, -stay) Rafaad waxyeello weyn leh la kulmid.

waa la naqliyay ✓

1

bayhoof¹: m.l B. ah: qof busaaradi hayso oo baahidiisa meel uu la aado aan garanayn.

2

bayhoof²: f.mg1 (-fay, -ftay) Qurbe dhibaato kala kulmid; qof busaarad, rafaad iyo dhibaato dhaqaale la kulmid.

waa la naqliyay ✓

1

biiq¹: m.l (-qyo, m.dh) 1. Dhasha sagaarada. 2. Qof aad fuley u ah.

2

biiq²: f.mg1 (-qay, -qday) 1. Cabsi dareemid. 2. Macluul iyo tabardarro la kulmid.

waa la naqliyay ✓

1

cagabbeel¹: m.l Hanti yar oo la siiyo qof baadi doonay.

2

cagabbeel²: f.mg1 (-eelay, -eeshay) Ku c.: qof, baadidoon daal badan kala kulmid.

waa la naqliyay ✓

1

carcaraaf¹: m.l 1. Dhibaato aad u weyn; rafaad. 2. Barsaq.

2

carcaraaf²: f.mg1 (-fay, -ftay) Dhibaato weyn la kulmid.

waa la naqliyay ✓

1

ciiqo¹: m.dh (-ooyin m.l) 1. Meel ciriiri ah oo maritaankeedu dhib yahay. 2. la-mid: ceego.

2

ciiqo²: f.mg3 (-qday, -qatay) Nafley dhibaato la kulmid.

waa la naqliyay ✓

1

dalankac¹: m.l 1. Masiibo. 2. la-mid: dalankicid.

2

dalankac²: f.mg1 (-cay, -cday; -kici) Masiibo la kulmid.

waa la naqliyay ✓

1

dammaad¹: m.l Wareer culus oo qofku kala garan waayo meesha iyo waqtiga uu joogo.

2

dammaad²: f.mg1 (-day, -dday) Wareer culus oo meesha iyo waqtiga la joogo lala kala garan waayo la kulmid.

waa la naqliyay ✓

1

(Guulmid-da)

2

Sida wax la guuley oo cabsiyi gashay dib u joogsasho, hakasho, leexasho, didid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg guulan.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) sida qof cabsi gashay dib u gurasho.

waa la naqliyay ✓

f. n. variant

waa la naqliyay ✓

1

de: variant

2

lx: kalamid

3

pd: (-da)

4

ps: n1-f

5

see: mid

6

key: kalamid

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg khuluc².

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) khuluc ku furid.

waa la naqliyay ✓

Heat content

waa la naqliyay ✓

name-m one who holds a meeting, convener. Lit: having many relatives or followers convened at his birth or one conceived unexpectedly

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho wiil ay dhalashadiisu heshiis dhex dhigtay labo dhinac ama la filayo in uu noqdo nin raganimo leh oo dadka urursha.

waa la naqliyay ✓

1

(Kusimid-da)

2

Kummeelgaarid.

waa la naqliyay ✓

m.dh eeg kusin.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) ku meelgaar ahaan u haysasho ama wax ugu qabsasho; kummeelgaarid.

waa la naqliyay ✓

1

(Kuusmid-da)

2

Wax kuusan noqosho.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg kuusan¹.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) soo foocanaan.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: kuumi.

waa la naqliyay ✓

m. n. ten cents, 'dime'; coin (in general)

waa la naqliyay ✓

-ga: (n) dime (dhaaym); ten cents

waa la naqliyay ✓

1

a: caanad

2

cf: lacag, shilin {C & S}

3

de: ten cents, 'dime'; coin (in general)

4

lx: kumi

5

pd: (-ga)

6

ps: n2a-m, n7-m

7

key: kumi

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) darbid iyo iskudubbaridid. Dh: abaabulid, ulis.

2

ulid-da: (magac, dhedig, keli) qiiq ku shidid; weel iyo wax la mid ah buukhuurin. Dh: ulis.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg bul².

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) bul ka dhigid maydha, xaskul iyo waxii la mid ah, feedhfeedhid ama tumid. Dh: bulis.

2

bulid-da: (magac, dhedig, keli) cunid wax laguu yareeyey. Bulid horey ku joogtaye, baahi may qabine.

waa la naqliyay ✓

1

(Culid-da)

2

Culay ku nadiifin; qoryo udgoon baa inta dab la gesho iyagoo kulul, weelka gudihiisa lagu ridaa oo lagu aabburaa oo lagu rogrogaa, si jeermigu qiiqaas iyo uumigaas ugu dhinto: (ama cugid).

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg cul. la-mid: cugid.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) culay ku nadiifin; cugid; culis.

waa la naqliyay ✓

1

(Dulmi-ga)

2

Wax faliddoodu gardarro cid wax u dhimaysa tahay; gaboodfal; julul.

waa la naqliyay ✓

1

dulmi¹: m.l Fal sameyntiisu cid xadgudub ku tahay. la-mid: dulan¹, dulin (2), dulun¹.

2

dulmi²: f.g1/2 (-iyay, -iday/isay; -iyi) Cid dulun ku sameyn. la-mid: dulan², dulin², dulun².

waa la naqliyay ✓

1

dulmi¹: m.l Fal sameyntiisu cid xadgudub ku tahay. la-mid: dulan, dulin, dulun.

2

dulmi²: f.g1/2 (-iyay, -iday/isay; -iyi) Cid dulun ku sameyn. m.dh, dulmiyid. la-mid: dulan, dulin, dulun.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. wrong, injustice, outrage

2

dulmi v. wrong, treat unjustly

waa la naqliyay ✓

-ga: (n) injustice (injastis); oppression (o-pareeshin); unjust act; inequity (in-ek-wati); harsh treatment ~ dulun, cadaadis

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) wax aan jid ahayn, aan cidina raalli ka ahayn in nafteeda loo gaysto. Dh: xaqdaro, gardarro. Li: xaq, gar, caddaalad.

waa la naqliyay ✓

1

(Dumid-da)

2

1. (-) a) Wax la dhisay oo soo dhacay. b) Wax maqnaa oo soo galay (maqrib, habeen).

3

2. Isu duwid; isku dubbarridid.

waa la naqliyay ✓

1

m.f.dh eeg dun². la-mid: dumis².

2

dųmid: m.f.dh eeg dųn². la-mid: dųmis.

waa la naqliyay ✓

-da: (n) collapse (kolaapsi); breaking down; falling down ~ burburid

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) tiro ciidan ah oo meel la isugu keenay. Soo dumidda ciidanka waa inaad horseed adigu ka ahaatid.

2

dumid -da: (magac, dhedig, keli) dhisme kala daadin, burburid oo kala daadasho. Dumidda guriga dabayshaa sabab u ahayd.

waa la naqliyay ✓

1

(Fulid-da)

2

1. (xoolo) meesha ay u soo arooreen oo biyaha ka cabbeen kategid, ka noqosho.

3

2. (arrin) meel marid; dhaboodid; dhaqan gelid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg ful.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) geel ka noqosho adoo biyo wata ama waraabshay xoolahii. Xooluhu way cabbeen oo fulid bay u dhaqaaqeen. Dh: fulis.

2

fulid-da: (magac, dhedig, keli) arrin iyo talo lagu jiray, dhaboobid oo dhaqangelid. Dh: meelmarid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg hul².

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) qodid oo dheerayn, fogayn; hulis.

waa la naqliyay ✓

1

(Humid-da)

2

(calal, kd.) toltolid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg hun².

waa la naqliyay ✓

/hyuumidh/ (adj) qoyan, sayax ah, sida cimilo hawada ay ku jirto uumi-biyood iwm.

waa la naqliyay ✓

Dheel, qoyaan

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) toltolid maro calal ah. Dh: tolid.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: gelmi.

waa la naqliyay ✓

m. n., [collective] small biting insect

waa la naqliyay ✓

-ga: (n) fly; fruit fly ~ galmi

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) cayayaan yar oo qaniinyo kulul oo duulduula. Dh: galmi, gelmi, gemi.

waa la naqliyay ✓

1

a: gelmi

2

de: small biting insect (especially annoying to cows)

3

lx: kelmi

4

pd: (-ga)

5

ps: n2a-m-col

6

key: kelmi

waa la naqliyay ✓