kulaal — Macnaha & Turjumaada

1

(Kulaal-ka)

2

Dab ama wax la mid ah oo kulul oo inta loo dhowaado dhaxanta lay saga bi'iyo.

waa la naqliyay ✓

1

kulaal¹: m.l Dab ama wax la mid ah oo kulul oo inta loo dhowaado dhaxanta laysaga bi'iyo.

2

kulaal²: f.g1 (-aalay, -aashay) Dab ag fariisasho si dhaxanta la isaga bi'iyo.

waa la naqliyay ✓

v. warm oneself

waa la naqliyay ✓

-ay / kulaashay: (v) heat up, warm up, stoke up the fire

waa la naqliyay ✓

1

(fal) dab ku diirso oo dhaxanta iskaga celi. Dh: diirso

2

kulaal -ka: (magac, lab, keli) dab ama wax la mid ah oo inta loo dhowaado dhaxanta la isag bi'iyo.

waa la naqliyay ✓

1

de: warm oneself

2

lx: kulaal

3

nt: kulaal (ka) [vn-m]

4

pd: (kulaalay)

5

ps: v1=tr

6

key: kulaal

waa la naqliyay ✓

m.l (-layaal, m.l/dh) Dhulka u dhexeeya labada lool ee dhulbaraha hareeraha ka mara cimiladiisuna kulushahay.

waa la naqliyay ✓

m.l (-layaal, m.l/dh) Dhulka u dhexeeya labada lool ee dhulbaraha hareeraha ka mara cimiladiisuna kulushahay.

waa la naqliyay ✓

m. n., loc. tropic (zone), the tropics

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) dhulka ama wax kale, meel aad ugu dhow.

waa la naqliyay ✓

1

de: tropic (zone), the tropics

2

lx: kulaale

3

pd: (/ha)

4

ps: n7-m-loc

5

key: kulaale

waa la naqliyay ✓

1

bulaal¹: m.l la-mid: bulaalid.

2

bulaal²: f.mg1 (-aalay, -aashay) 1. Nafley taran iyo barwaaqo helid. 2. Wax tiradooda iyo tayadooda badasho.

waa la naqliyay ✓

v. expand, be augmented; multiply, be multiplied

waa la naqliyay ✓

-ay / bulaashay: (v) flourish (faloorish); do well; prosper ~ barwaaqoob, taran

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) isa sii dhaldhalid oo aad u tarmid. Bulaalka adduunka Hindiya iyo Shiinaha ayaa u badan. Dh: taran.

waa la naqliyay ✓

1

cf: barkhad

2

de: expand, be augmented; multiply, be multiplied

3

lx: bulaal

4

pd: (bulaalay)

5

ps: v1=intr

6

key: bulaal

waa la naqliyay ✓

1

(Gulaal-ka)

2

1. Awr hadduu qooqo aan doobbada soo ridi karin.

3

2. Qof aan codkar ahayn.

waa la naqliyay ✓

1

gulaal¹: m.l 1. G. ah: awr aan doobbada soo ridi karin; gorayciil; doobbogoray. 2. G. ah: nin aan codkar ahayn. 3. la-mid: gulaalid.

2

gulaal²: f.g1 (-aalay, -aashay) Qodax, nabar iyo wixi lamida neef geel ah addin ka iimayn.

waa la naqliyay ✓

m. n. male camel unable to protect the gland in his mouth; person with hesitant ~ stammering speech

waa la naqliyay ✓

name-m person with hesitance-- stammering speech; male camel which is unable to control the gland in his mouth

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho wiilka giingada leh ee aan hadalka wanaajin sida awrka aan doobta soo ridi karin.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) ka xumaanshaha wax aad samaysay oo kuu noqon waaya sidii aad doonaysay ama aad jeceshahay oo aad gaadhi weydo. Bidhaan gebi ka laallaadaa waa lagu gulaalmaaye.

2

gulaal-ka: (magac, lab, keli) doobta oo aan awrka qooqan si wanaagsan uga soo bixin oo uu guuxo. Ma guhaadin maansooyinkii igu gulaallaaye.

waa la naqliyay ✓

1

cf: awr; codkar

2

de: male camel unable to protect the gland in his mouth; [fig.] person with hesitant ~ stammering speech

3

lx: gulaal

4

pd: (-ka)

5

ps: n2-m

6

key: gulaal

waa la naqliyay ✓

1

(Kudaa-sha)

2

1. Faras aan la lahayn oo inta la fuulo lala cararo oo dhul fog lala aado.

3

2. Kudid.

waa la naqliyay ✓

1

kudaal¹: m.l 1. Kudid. 2. Baxsi.

2

kudaal²: m.dh 1. Dhicidda xoolo fardo lagu dhaco. 2. Faras aan la lahayn lala cararo.

3

kudaal³: f.mg3 (-aalay, -aashay) Ka k./u k.: dhibbato awgeed meel uga cararid.

waa la naqliyay ✓

1

f. n. stolen horse

2

kudaal v. steal (a horse)

3

kudaal v. leap about, jump; gallop

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) lo', gammaan ama wax kale, abraarid oo boodid. Dh: kudaalid.

2

kudaal -ka: (magac, lab, keli) faras aan la lahayn oo inta la fuulo lala cararo oo dhul fog lala aado.

waa la naqliyay ✓

(Kulan) C Maerua crassifolia Forsk. Capparidaceae.

waa la naqliyay ✓

1

(Kulayl-ka)

2

Kul.

waa la naqliyay ✓

m.l Holan, humri iyo wixi lamida ee ka yimaada qorraxda, dabka iyo wixi lamida.

waa la naqliyay ✓

m.l Holan, humri iyo wixi lamida ee ka yimaada qorraxda, dabka iyo wixi lamida.

waa la naqliyay ✓

m. n., [abstract] heat, warmth; temperature

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) 1. heat (hiit); hotness (hatnes).. 2. temperature (tern-pera juur)~kuleel, kul

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) dabka iyo qorraxda waxa laga dareemo ee oogada guba. Dh: kul.

waa la naqliyay ✓

1

de: heat, warmth; [ext.] temperature

2

lx: kulayl

3

pd: (-ka)

4

ps: n2a-m-abs

5

key: kulayl

waa la naqliyay ✓

دِفْءٍ حَرَارَةَ

waa la naqliyay ✓

(Cural) S Kigelia africana (Lam) Benth. Bignoniaceae.

waa la naqliyay ✓

1

(Qaxan-ka)

2

Dhuxul shidan ama shidmaysa oo aan olol lahayn, oo la kulaalo.

waa la naqliyay ✓

m.dh (juqraafi) Nooc cimilo oo ay helaan dhulalka saaran Badda Dhexe, iyo gobollo kale oo ku kala yaal labada galoobbadh ee adduunka oo u kala dhaca meel juqraafiyeed isku mid ah: goodiyada galbeed ee qaaradaha, cirifyada kulaalayda gobollada cimilada dhexdhexaadka, iyo ugu dhawaan loolka kulaalay la moodda ee cadaadisyada sare inta u dhexaysa 30 ilaa 40 ee loolka waqooyi iyo koonfurba.

waa la naqliyay ✓

m.dh (juqraafi) Nooca cimilada ee dhulka oomanaha ah, amase aan helin qoyaan iyo roob joogto ah. Cimiladani waxa ay dhacdaa oo laga helaa loolal badan dhexdooda. Waxaase ugu caansan tan kulaaleyda iyo tan loolalka dhexe. Qoyaanka lagu asteeyaana waa 250mm (10 in) inkasta oo qoyaankaasi ku filanyahay inuu kaymo ka saaro waqooyiyada Kanada iyo Saybeeriya.

waa la naqliyay ✓

m.dh (juqraafi) Nooc ka mid ah cimilooyinka dunida oo laga helo dhulweyneyaasha dunia, gaar ahaan inta u dhexeysa kulaaleyda iyo tundaraha ee galoobbadhka woqooyi. Saamaynta cimiladaasi waxay gaadhaa xeebahabariga ee qaaradaha iyo jasiiradaha deriska la ah. Waa cimilo ay astaan u tahay faraqa weyn oo u dhaxeeya heerkulka xilliyada kulaylaha iyo gabowga.

waa la naqliyay ✓

m.l (jooloji) Dhadhaabo cas oo dhagax burburku uu soo saaro. Si weyn waxaa looga helaa gobollada kulaaleyda hursan, dh. c.ka waxaa ku jira ogsaydhyada bir iyo aluminiyam oo la biyo saaray.

waa la naqliyay ✓

m.l (-llo ..., m.dh) (juqraafi) Gobolka u dhexeeya kulaleyaasha iyo gobolka dhexdhexaadka ah. Wuu ka duwanyahay kulaaleyaasha wuxunna leeyahay xilliyo kala duwan oo ay ugu muhiimsanyihiin jiilaalka iyo xagaagu, cimiladuse guud ahaan way ka diirantahay gobolka dhexdhexaadka ah.

waa la naqliyay ✓

1

gufaaco¹: m.dh (-ooyin, m.l) 1. Roob dabayl soo harbinayso. 2. Hirar waaweyn oo dabayli ku dheehantahay oo badda kacsani soo daacdo.

2

gufaaco²: m.dh (juqraafi) Gobol cadaadis gibilkiisu hooseeyo, oo kala ah laba nooc. Nooc wuxuu gaar u yahay loolalka cimiladoodu ay tahay meel dhexaadka; nooca kalena waxaa loo yaqaanaa gufaacada kulaaleyda. Labada nooc waa isu egyihiin, sababtoo ah labaduba waxay uga dhac aan galoob-badhka woqooyi si lid saacad wareeg ah, galoob-badhka koonfureedna si saacad wareg ah.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-dyo ..., m.l) (c.fal.) Loolalka dhexe, waa jiidda u dhaxaysa jiidda kulul iyo jiidda barafadeed; kubbad-badhka woqooyi waxay u dhaxaysa kulaalaha woqooyi iyo goobaha artig, kubbad-badhka koonfureedna waxay u dhaxaysaa kulaalaha koonfureed iyo goobaha antaqartic. Qorraxdu waligeed ma duljoogsato, laakiin kaaheedu wuu ku kala gedisanyahay jihooyinka, markaa waxa jirta xilliyo diirimaad iyo qabow ama xagaa iyo deyr.

waa la naqliyay ✓

1

jiido¹: m.dh (-ooyin, m.l) (c.fal.) Shanta gobol ama jiidood ee dhulka marmarka qaarkood loo qeybiyo. Waa meelaha ku dhex jira goobaha Artik iyo goobaha Antaartik, oo sida ay kala horreeyaan loo yaqaan jiid baradeedka woqooyi koonfur; meelaha u dhexeeya goobada artik iyo kulaalaha wqooyi, iyo goobada Antaartik iyo kulaalaha koonfureed waxa loo yaqaan sida ay u kala horeeyaan jiidda dhexe; reelaha labaa dhinac ee dhulbadhaha ee u dhexeeya kulaalaha woqooyi iyo kulaalaha koonfureed, waxa loo yaqaan jiidda kulul.

2

jiido²: f.g3 (-iitay, -iidatay) 1 . Soo j.: docdiisa u jiidid. 2. Wax la tegid iyadoo dhulka lagu jiidayo. 3. Meel fog aadid, tegid. 4. Dhimasho.

waa la naqliyay ✓

m.l (-fyo, m.dh) (juqraafi) Dhul qoyan oo biyo fedhiyaan oo badanaa ay buuxiyeen kayn maanguruuf ah, kan maanguruuftu badanaa waxay ku dhacdaa dhul xeebeedka hoose ee gobollada kulaalayda, waxayna ugu sii badantahay agagaaraha webiga afkiisa.

waa la naqliyay ✓

m.l (-nno, m.dh) (juqraafi) Nooc kaymaha kulaalayda oo astaan u ah gobollada hela cimilo mansuunta dhabta ah, halkaas oo roobku uu gaarayo 1,000 ilaa 2,000 mm sannadku. Geedaha caleemaha waaweyn leh waxaa badanaa lagu sharxaa inay u eg yihiin geedaha caleen-dhacseyaalka; caleemahooda waxay daadiyaan xilliga oomanaha ah, laakiin caleen cusub ayaa u soo baxda marka roobabka mansuuntu billaabanayaan labada geed oo loogu aqoon ogyahay kaymaha mansuunta waa tiik iyo saal labadoodaba waxaa laga helaa loox adag oo qiimo leh.

waa la naqliyay ✓

m.l/dh (juqraafi) Gobolka ku yaal inta u dhexaysa kulaalaha woqooyi iyo kulaalaha koonfureed oo marmarka qaarkood loo yaqaan jiidda kulul. Jiidaas waxay qorraxdu toos isu dul taagtaa laba jeer sannadkii, iftiinka qorraxduna uguna dhaco jeenjeedh, cimilo ooreededuna waa kulaal. Eraygu wuxuu inta badan xambaarsanyahay meelo ku qabsan loolka sare, tusaale, ugu fogaan ilaa 30° w iyo k, halkaasoo xaaladda cimilada kulaalayda, tusaale, ahaan, laga helo.

waa la naqliyay ✓

1

lamaddegaan¹: m.l (-nno, m.dh) Dhul ballaaran oo aan dhir iyo biyo midna lahayn, dad iyo duunyana ku dhaqmi karin.

2

lamaddegaan²: m.l (-nno, m.dh) (juqraafi) Dhul aan deegaani ka bixin oo roobka iyo qoyaanka kaleba ku yaryihiin oo aan qoyaanku si fiican u kaalmayn deegaanta lamaddegaan aan haba yaraatee deegaani ka bixin, ma aha caadi. Waxaa laga yaabaa in lamaddegaanku yahay mid uu caws aad u liitaa ka baxo ama dhir aad u liidataa. Waxaa jira lamaddegaanno dhawr nooc ah sida: lamaddegaan dhadhaabeed, lamaddegaan dhagaxeed, iyo lamaddegaan bacaadeed. Lamaddegaannada waxaa loo qaybiyaa labo nooc: lamaddegaannada kulaalayda iyo kuwa loolalka dhexe. Kawa kulaaleyda waxaa ugu caacsan tan Sahaara iyo tan Areebiya. Kuwe loolka dhexena waxaa ugu caansan midda Goobi iyo midda Turkistan.

waa la naqliyay ✓

m.l (-no, m.dh) (juqraafi) Eray ka soo askunmay kelmadda carabiga ah ee “mawsim” macnaheeduna yahay “xilli”, carabta ayaana u isticmaasha dabaylo, xilliyeedka ka dhaca Badda Carbeed, kuwaas oo muddo lix bilood ah ka soo dhaca dhanka koonfurta galbeed (KG), lix biloodna ka soo dhaca dhanka woqooyi bari (WB). Imminka guud ahaan waxaa lagu isticmaala dabaylaha jihadoodu xilliyada isla beddesho. Waxay si gaar ah xoog ugu leeyihiin kulaalayaasha dhanka bari ee qaaradaha, laakiin, sidaas oo kale, waxay ka dhacaan kulaalayaasha a bannaanka, maxaa yeelay Bariga Aasiya waxay gaaraan ilaa 60 ee woqooyi.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-saday, -satay) Dab kulaalid.

waa la naqliyay ✓

m.l (juqraafi) Ama dhul-cawsaadka kulaaleyda waa gobolka adka la leh kaymaha badhaalaha kubbad badh asta, isla markaana dhaca inta u dhaxaysa ama degaannada diiran (latter) iyo kuwa kulul, deegaanta dabiiciga ah ee ka baxdaa waa caws iyo hir teel-teel ah, wuxuuna leeyahay xilliyo qoyaan iyo qallayl, roob la'aanta xilliga dambena waxay ka hor tagtaa bixitaanka keymaha meelaha qo-yaanka leh mooyee.

waa la naqliyay ✓

m.l (c.cimi.) Duufaanka kulaalayda ee badaha shiinaha.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-bo, m.dh) (botani) Dhir kulaalay geedaha waaweyn saarata ama kuboodda oo caan ku ah kaymaalayda badhaalaha.

waa la naqliyay ✓

-sha: (magac, dhedig, keli) nabar ama maal. Kulaakul ayaa ka soo baxday laxda. Dh: kasoobax.

waa la naqliyay ✓

1

(Kulaalid-da)

2

Dab ama wax la mid ah oo kulul ag fariisasho, dhaxanta isaga bi'in.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg kulaal².

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) dab ama wax la mid ah oo kulul ag fariisasho oo dhaxanta isaga bi'in.

waa la naqliyay ✓

1

(Mukulaa-sha)

2

Dummad; yaanyuuro; dinnad.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-lo, m.l) Bisad; basho; dummad, yaanyuuro.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-lo, m.l) Bisad; basho; dummad, yaanyuuro.

waa la naqliyay ✓

f. n. cat

waa la naqliyay ✓

-mukulaasha: (n) cat (kaat); kitty (kiti) ~ bisad, yaanyuur, durmad

waa la naqliyay ✓

-sha: (magac, dhedig, keli) bisadda noocyadeeda kala duwan. Dh: dummad, basho, yaanyuur, dinnad, bissad, durruf.

waa la naqliyay ✓

1

de: cat

2

lx: mukulaal

3

pd: (/sha)

4

ps: n1-f

5

syn: bisad, dinnad ~ dummad, yaanyuuro

6

key: mukulaal

waa la naqliyay ✓

name: Bullale

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Nafley taran iyo barwaaqo siin (Eebbe). 2. Wax tiradooda iyo tayadooda badin.

waa la naqliyay ✓

v. multiply, cause to grow ~ increase

waa la naqliyay ✓

(fal) tarmi; badi. Guurso oo dalka bulaali.

waa la naqliyay ✓

1

de: multiply, cause to grow ~ increase

2

lx: bulaali

3

pd: (bulaaliyey)

4

ps: v2a=tr

5

key: bulaali

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) qofka dadka isagoo aan u kala aabbayeelin af iyo addinba ku xumeeya. Dh: nacas, doqon, caran, dabbaal, coon, caqligaab.

waa la naqliyay ✓

1

(Dullaal-ka)

2

Qof hawl qaata oo dad wax kala gadanaya dhex gala oo heshiisiiya.

waa la naqliyay ✓

1

dullaal¹: m.l la-mid: dąllaal¹.

2

dullaal²: f.g1 (-aalay, -aashay) la-mid: dąllaal².

waa la naqliyay ✓

1

m. n. broker, intermediary, middleman

2

dullaal v. act as broker

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) broker (barooker); middle man (midhal maari) ~ dillaal, dallaal

waa la naqliyay ✓

1

(fal) dad wax la kala iibsanaya u dhexee labada dhinac. Dh: dillaal.

2

dullaal -ka: (magac, lab, keli) eeg dhuunqabad.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-aalay, -aashay) 1. Cid dulmiyid. 2. Wax juqa-juqayn.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) duunyo ama tacab hantiyeed oo nin madi ahaa ka dhintay. Dh: hadhiino, dhaxal.

waa la naqliyay ✓

m.l Meesha ay cadduunka iyo buuraleydu iska galaan.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) meesha ay cadduunka iyo buuraleydu iska galaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Kalkaal-ka)

2

Gargaar; kaalmo; taageero; waxtar.

waa la naqliyay ✓

1

kalkaal¹: m.l Gargaar; kaalmo; taageero; waxtar.

2

kalkaal²: f.g1 (-aalay, -aashay) Cid taageero u fidin ama wax tarid.

waa la naqliyay ✓

1

kalkaal¹: m.l Gargaar; kaalmo; taageero; waxtar.

2

kalkaal²: f.g1 (-aalay, -aashay) Cid taageero u fidin ama wax tarid. m.f.dh, kalkaalid.

waa la naqliyay ✓

v., [compound] help, support

waa la naqliyay ✓

-ay / kalkaashay: (v) aid (eeydh); help (help); give assistance

waa la naqliyay ✓

1

Assistenza

2

Assistance

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) cid waxtarid ama garabsiin. Kalkaal buu u baahan yahay duqa reerku. Dh: caawimo.

waa la naqliyay ✓

1

de: help, support

2

lx: kalkaal

3

nt: kalkaal (ka) [n2-m]

4

pd: (kalkaalay)

5

ps: v1=cmp

6

key: kalkaal

waa la naqliyay ✓

1

(Killaal-ka)

2

Meel ciriiryoon oo aan laga bixi karin; xabsi.

waa la naqliyay ✓

killaal¹: m.l 1. Xabsi. 2. K. ah: meel ciriiryoon oo aan laga bixi karin. 3. Meesha cududda iyo dhudhunka dadku iska galaan.

waa la naqliyay ✓

m. n. prison, prison cell

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) meel cidhiidhi ah oo aan laga bixi karin. Dh: cidhiidhi.

waa la naqliyay ✓

1

de: prison, prison cell

2

lx: killaal

3

pd: (-ka)

4

ps: n-m

5

syn: xabsi {N}

6

key: killaal

waa la naqliyay ✓

v. tired (of), be weary from

waa la naqliyay ✓

1

de: tired (of), be weary from

2

lx: ku daal

3

pd: (daalay)

4

ps: v1=expr

5

xe: Im tired from the trip.

6

xv: Waan ku daalay safarka.

7

key: ku_daal

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Xilli kulul. 2. Meel kulul. 3. Dhul aad u dhir badan oo aan marino lahayn oo manena ah.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Xilli kulul. 2. Meel kulul. 3. Dhul aad u dhir badan oo aan marino lahayn oo manena ah.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Wax kulayl ka dhigid. la-mid: kululee.

waa la naqliyay ✓

v. heat (up), warm something

waa la naqliyay ✓