Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

1

de: join an organization

2

lx: ku biir

3

pd: (biiray)

4

ps: v1=

5

key: ku_biir

waa la naqliyay ✓

v. join an organization

waa la naqliyay ✓

1

(Darid-da)

2

1. Weel biyo ama wax kale, wax kaga qaadid.

3

2. (ku darid) Ku kordhin; ku biirin.

4

3. (ka darid) Soo (ama sii) xumaansho; sidii hore si ka xun samayn.

waa la naqliyay ✓

1

(Darmad-ka)

2

1. (geel, kd.) daran daaqid.

3

2. (ku darmad, isku darmad) Ku biirid; ku kordhid; midoobid.

4

3. (midab) madow iyo beey isku darsan ah.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-maday, -matay) Ku d.: wax, wax kale ku biirid.

waa la naqliyay ✓

f.g/mg3 (-saday, -satay) 1. (f.g) Badar, caano, sonkor iyo wixi lamida wax godan in uga qaadasho. 2. (f.mg) Xaalad lagu sugnaa ka sii liidasho. 3. (f.mg) Ku d.: wax, wax kale ku biirsasho. Tusaale: “Cali geeliisii laba halaad buu ku darsaday”. 4. Ku d.: wiil gabadh u guurin. 5. U d.: xaalad hore ee lagu noolaa ka maarmiwaayid.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-fay, -ftay) 1. Isku dh.: wax, wax kale oo aan noociisa ahayn ku darid. 2. Isku dh.: wax, wax kale oo aan noociisa ahayn ku biirid.

waa la naqliyay ✓

1

laag¹: m.l 1. Fac; asaag; mataan. 2. (m.l./dh) Meel biyo baxeen oo haadaan ah.

2

laag²: m.dh (-go, m.l) 1. (juqraafi) Togagga iyo webiyadu meesha ay badda uga darmaan. 2. (botani) Geedku meesha uu labada qaybood uga kala baxo; labalaako. la-mid: lag (4).

3

laag³: m.dh (-go, m.l) (juqraafi) Laag webi ama durdur oo ku biirisa biyaheeda webi weyn, isagoo kaga biyo daraya labada dhinac ama bar marinkiisa ka mid ah.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Hoore dufan ah oo miraha dhirta qaarkeed laga miiro raashinkana lagu iidaanto. 2. Hoore layiig ah, isku qasan oo idarokarbuuri ah oo ka dhasha isbedello, ka yimid haraayo orgaaniko ah oo tiro badan, dhulka hoostiisa muddo dheer ku biirsamay oo marka la sifeeyo loo isticmaalo iftiinsasho iyo shidaal. la-mid: seriir.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-oobay, -owday; -oobi) Qof tolkisii ka carooday tol kale ku biirid.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-maday, -matay) Ku d.: wax, wax kale ku biirid. m.f.dh, darmasho.

waa la naqliyay ✓

f.g/mg3 (-saday, -satay) 1. (f.g) Badar, caano, sonkor iyo wixi lamida wax godan in uga qaadasho. 2. (f.mg) Xaalad lagu sugnaa ka sii liidasho. 3. (f.mg) Ku d.: wax, wax kale ku biirsasho. Tusaale: Cali geeliisii laba halaad buu ku darsaday. 4. Ku d.: wiil gabadh u guurin. 5. U d.: xaalad hore ee lagu noolaa ka maarmiwaayid. m.f.dh, darsasho.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-fay, -ftay) 1. Isku dh.: wax, wax kale oo aan noociisa ahayn ku darid. 2. Isku dh.: wax, wax kale oo aan noociisa ahayn ku biirid. m.f.dh, dhafid.

waa la naqliyay ✓

1

laag¹: m.l 1. Fac; asaag; mataan. 2. (m.l./dh) Meel biyo baxeen oo haadaan ah.

2

laag²: m.dh (-go, m.l) 1. (juqraafi) Togagga iyo webiyadu meesha ay badda uga darmaan. 2. (botani) Geedku meesha uu labada qaybood uga kala baxo; labalaako. la-mid: lag (4).

3

laag³: m.dh (-go, m.l) (juqraafi) Laag webi ama durdur oo ku biirisa biyaheeda webi weyn, isagoo kaga biyo daraya labada dhinac ama bar marinkiisa ka mid ah.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Hoore dufan ah oo miraha dhirta qaarkeed laga miiro raashinkana lagu iidaanto. 2. Hoore layiig ah, isku qasan oo idarokarbuuri ah oo ka dhasha isbedello, ka yimid haraayo orgaaniko ah oo tiro badan, dhulka hoostiisa muddo dheer ku biirsamay oo marka la sifeeyo loo isticmaalo iftiinsasho iyo shidaal.

waa la naqliyay ✓

/inishiyeyt/ (v) 1. bilaabid. e.g. We have to initiate direct talks with the leaders. 2. gelid ama ku biirid. e.g. He was initiated into the secret society.

waa la naqliyay ✓

v.tr. - ku darid, ku kordhin, ku biirin.

waa la naqliyay ✓

v.tr. - ku biirin.

waa la naqliyay ✓

v.rifl. - ku biirid.

waa la naqliyay ✓

v.tr.- ku biirin eray ama ra'yi qoraal qof kale qoray.

waa la naqliyay ✓

v.tr. - ku sii darid, ku biirin (hadal).

waa la naqliyay ✓

1

de: join (up with)

2

lx: ku biiran

3

pd: (biirmay)

4

ps: v1=expr

5

key: ku_biiran

waa la naqliyay ✓

1

(Kabiir-ka)

2

1. Ardayga hadba dugsiga looga dhigo madax.

3

2. (saqiir iyo kabiir) qof weyn.

waa la naqliyay ✓

m.l (-rro, m.dh) Arday horjooge u ah arday Quraan.

waa la naqliyay ✓

m.l (-rro, m.dh) Arday horjooge u ah arday Quraan.

waa la naqliyay ✓

m. n. senior student in Koranic school who acts as assistant to the teacher

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) prefect (piriifekt); student monitor ~ horjooge, kaabe galaas

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) ardayga fasalka ilaaliya inta uu baruhu ka maqanyahay, macalin yare, ku sime. Dh: horjooge.

waa la naqliyay ✓

1

cf: arday

2

de: senior student in Koranic school who acts as assistant to the teacher

3

lx: kabiir

4

pd: (-ka)

5

ps: n2-m

6

key: kabiir

waa la naqliyay ✓

1

de: be in (a place); contain; be part of ~ involved in

2

lx: ku jir

3

pd: (jiray)

4

ps: v1=expr

5

key: ku_jir

waa la naqliyay ✓

1

de: prove, sustain

2

lx: ku qir

3

pd: (qiray)

4

ps: v1=expr

5

key: ku_qir

waa la naqliyay ✓

1

(Khabiir-ka)

2

Laamaha cilmiga mid kamid ah, aqoon gaar ah oo dheer u leh.

waa la naqliyay ✓

m.l (-rro/khubaro, m.dh) Qof laamaha cilmiga ama fanka mid ka mid ah aqoon gaar ah oo dheer u leh.

waa la naqliyay ✓

m.l (-rro/khubaro, m.dh) Qof laamaha cilmiga ama fanka mid ka mid ah aqoon gaar ah oo dheer u leh. m.dh.w, khubaro.

waa la naqliyay ✓

m. n. expert, specialist

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) expert (ekispeert); scholar (iskoolar); learned person

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) mid laamaha cilmiga mid ka mid ah, aqoon gaar ah oo dheer u leh.

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

cf: aqoonyahan, isbeerti, xeeldheere

3

de: expert, specialist

4

lx: khabiir

5

pd: (-ka Pl: khubaro (/da))

6

ps: n2-m, n8-m

7

key: khabiir

waa la naqliyay ✓

1

de: be surprised ~ astonished at, be stupefied by

2

lx: ku diin

3

pd: (diimay)

4

ps: v1=expr

5

key: ku_diin

waa la naqliyay ✓

1

de: lean s.t. against s.t. else

2

lx: ku tiil

3

pd: (tiilay)

4

ps: v1=expr

5

key: ku_tiil

waa la naqliyay ✓

1

kuldiir¹: m.l.kh (-rro, m.dh) la-mid: kuljiir.

2

kuldiir²: f.mg1 (-ray, -rtay) Wax qabow kul yar helid.

waa la naqliyay ✓

m. n., [compound] warmth, tepid liquid, lukewarm temperature

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) diirrimaad ama kulalyl yar oo aan badnayn. Dh: diirrimaad.

waa la naqliyay ✓

1

a: kuljiir

2

de: warmth, tepid liquid, lukewarm temperature

3

lx: kuldiir

4

pd: (-ka)

5

ps: n2-m-cmp

6

key: kuldiir

waa la naqliyay ✓

1

(Kuljiir-ka)

2

(wax la cabbo) kulayl aan badnayn; kul dhexdhexaad ah oo fartu garato; qandac.

waa la naqliyay ✓

m.l.kh K. ah: kul yar oo aan badnayn oo hoore iyo wixi lamida ay yeeshaan; qandac. la-mid: kuldiir¹.

waa la naqliyay ✓

m.l.kh K. ah: kul yar oo aan badnayn oo hoore iyo wixi lamida, ay yeeshaan;qandac. la-mid: kuldiir.

waa la naqliyay ✓

m. n., [compound] warmth, tepid liquid, lukewarm temperature

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) kulayl aan badneyn oo la cuni karo. Dh: diirrimaad, qandac, kuljidh.

waa la naqliyay ✓

1

bw: kuldiir

2

de: warmth, tepid liquid, lukewarm temperature

3

lx: kuljiir

4

pd: (-ka)

5

ps: n2-m-cmp

6

syn: qandac

7

key: kuljiir

waa la naqliyay ✓

v. join (up with)

waa la naqliyay ✓

1

de: fit s.o. (out ~ up)

2

lx: ku cabbir

3

pd: (cabbiray)

4

ps: v1=expr

5

key: ku_cabbir

waa la naqliyay ✓

1

de: recline, lean (oneself) against s.t.; [fig.] rely on s.o.

2

lx: ku tiirso

3

pd: (tiirsaday)

4

ps: v3a=expr

5

key: ku_tiirso

waa la naqliyay ✓

1

de: mock, ridicule, scoff at

2

lx: ku wiirso

3

pd: (wiirsaday)

4

ps: v3a=expr

5

key: ku_wiirso

waa la naqliyay ✓

1

de: hold fast, hold onto s.o. ~ s.t.; be unwilling to lose

2

lx: ku mitid

3

pd: (mintiday)

4

ps: v1=expr

5

key: ku_mitid

waa la naqliyay ✓

1

de: put pressure on s.o.

2

lx: ku tiigo

3

pd: (tiigtay)

4

ps: v3b=expr

5

key: ku_tiigo

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Wax in yar kululayn.

waa la naqliyay ✓

1

de: compel, force; intimidate, pressurize5

2

lx: ku tahbiib

3

pd: (tahbiibay)

4

ps: v1=tr

5

key: ku_tahbiib

waa la naqliyay ✓

1

(Biir-ta)

2

Gaas ur gaar ah oo waabaayaysan leh oo lagu dhinto; neecaw ur jaadkaas ah leh oo lagu biiroodo oo meelaha qaarkood, sida ceelasha gudohooda ka samaysanta.

waa la naqliyay ✓

1

biir¹: m.l Nooc khamriga ka mid ah oo aan alkolo badan lahayn.

2

biir²: m.dh 1. Neef sun ah oo ur gaar ah leh oo ceelasha aan muddo laga cabin marmar yeeshaan. 2. Wax aad u khamiiray. 3. Caano aad u dhanaan.

3

biir³: f.mg1 (-ray, -rtay) 1. Wax intay ahaayeen ka badasho. 2. Ku b.: wax tiradooda kordhin. 3. Ku b.: cid ka mid noqosho.

waa la naqliyay ✓

1

biir¹: m.l Nooc khamriga ka mid ah oo aan alkolo badan lahayn.

2

biir²: m.dh 1. Neef sun ah oo ur gaar ah leh oo ceelasha aan muddo laga cabin marmar yeeshaan. 2. Wax aad u khamiiray. 3. Caano aad u dhanaan.

3

biir³: f.mg1 (-ray, -rtay) 1. Wax intay ahaayeen ka badasho. 2. Ku b.: wax tiradooda kordhin. 3. Ku b.: cid ka mid noqosho. m.f.dh, biirid.

waa la naqliyay ✓

1

v. increase, multiply; ferment

2

biir m. n., (mass n.): beer

3

biir [feminine] n., (mass n.): brackish, impure water

waa la naqliyay ✓

1

-ay tay (v) 1. accumulate (a ku mileeyt); pile up. 2. join (jooyn) Ex: waxuu ku biiray ciidamada; he joined the army.

2

biir -ta: (n) beer (biir) ~ khamri

3

biir -ta: (n) fermented water with poisonous gas, especially a watering place [well]

waa la naqliyay ✓

1

(fal) intii la joogay iyo heerkii la taagnaa ka sii bado. Xoola aan la baylah tirin ma biiraan. Dh: korodh.

2

biir: (fal) ku ku darsan dad ama urur, ka mid nogo. Ku bir oo kaaley ka mid noqo bulsha weynta.

3

biir-ka: (magac, lab, keli) caano aad u dhanaan. Dh: watabiir, jinaw, karuur.

4

biir-ka: (magac, lab, keli) nooc ka mid ah farshada ama khamrida. Biir bilaa denbi ahi ma jiro.

5

biir-ta: (magac, dhedig, keli) ur aad u qadhmuun; ur ceelka in badan dhoobnaa yeesho, lagu dhinto. Biir buu noqday ceelkii.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) bir sida giraanta baaskiiladda ah oo lagu xidhay bir qaacwada ah oo afka loo geliyey dab la wareejiyo oo neefta ka samaysanta lagu buufiyo dabkaas oo biraha la tumayo lagu caddeeyo. Kiirka wareeji oo dabka ku shid birtu ha caddaato si loo tume e'. Wa: kiirar.

waa la naqliyay ✓

(Kabir) C, N Euphorbia migiurtinorum Chiov. Euphorbiaceae.

waa la naqliyay ✓

1

(Kibir-ka)

2

Qab iyo islaweyni foolxun.

waa la naqliyay ✓

1

kibir¹: m.l Qab iyo islaweyni.

2

kibir²: f.mg1 (-bray, -birtay; -bri) Qab iyo islaweyni muujin.

waa la naqliyay ✓

1

kibir¹: m.l Qab iyo islaweyni.

2

kibir²: f.mg1 (-bray, -birtay; -bri) Qab iyo islaweyni muujin. m.f.dh, kibrid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. pride, arrogance, conceit

2

kibir [inchoative] v. be arrogant, get conceited

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) overbearing pride; insolence (in sa lansi); arrogance (aar-ro gansi); conceit (kon siif)

2

kibir -kibray / kibirtay: (v) become arrogant or insolent

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, dhedig) isla weyni, dhaqan qofku isu arko inuu dadka ka mudan yahay ama ka sarreeyo. Kibirka waa lagu kufaa ee ragoow ha la ogaado.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) 1. Hilib jiir ah dufan ku shiilid. 2. la-mid: yumbi.

waa la naqliyay ✓

v. cook (pieces of meat) in butter in order to preserve them

waa la naqliyay ✓

-yey -say: (v) soak (soowk); immerse (imeersi); dip (dip)~kunbi. Ex: kumbi haaanta biyood! immerse something in the water container!

waa la naqliyay ✓

(fal) biyaha wada geli. Dh: kunbi, quusi.

waa la naqliyay ✓

1

bw: kumbis; yumbi

2

de: cook (pieces of meat) in butter in order to preserve them

3

lx: kumbi

4

nt: kumbin (ta) [vn-f]

5

pd: (kumbiyey)

6

ps: v2a=tr

7

key: kumbi

waa la naqliyay ✓

v. preserve (meat) by cooking it in ghee, jerk

waa la naqliyay ✓

-gey say: (v) soak (soowk); immerse (imeersi); dip (dip) ~ kumbi

waa la naqliyay ✓

(fal) biyaha wada gali ama ku lidhbi. Wadaanta ku kunbi biyaha.

waa la naqliyay ✓

1

a: kumbi

2

de: preserve (meat) by cooking it in ghee, jerk

3

lx: kunbi

4

pd: (kunbiyey)

5

ps: v2a=

6

see: kumbis

7

key: kunbi

waa la naqliyay ✓

mu.ac.w eeg kii.

waa la naqliyay ✓

mu.ac.w eeg kii.

waa la naqliyay ✓

det, pl. the ones

waa la naqliyay ✓

(pronoun) those ones or these ones

waa la naqliyay ✓

(magacuyaal) aan cayinayn; kii.

waa la naqliyay ✓

1

cf: kuwa

2

de: the ones Plural of -kii or -tii; already introduced or known information;

3

lx: kuwii

4

ps: det-pl

5

key: kuwii

waa la naqliyay ✓

subir, v. - istaag; sarejoog; kicin; ku dhacay ama haya (cudur; arrin iwm)

waa la naqliyay ✓

1

de: wipe ~ rub off, erase

2

lx: ka tir

3

pd: (tiray)

4

ps: v1=expr

5

key: ka_tir

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) geed gaab aan qodxo lahayn oo midho yaryar oo aan la cunin bixiya. Dh: geedjin.

waa la naqliyay ✓

m. n. grain of seed, pip; corpuscle

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) geedcaleemaad yar oo leh qodxo iyo iniino kulkulucsan. Dh: xumboo, xumboox, kiriiri.

waa la naqliyay ✓

1

de: grain of seed, pip; [ext.] corpuscle

2

lx: kiriir

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m

5

key: kiriir

waa la naqliyay ✓

m.l (-rro, m.dh) Minxiis.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) qofka kalkaaliya arooska. Dh: minxiis.

waa la naqliyay ✓

v. be in (a place); contain; be part of ~ involved in

waa la naqliyay ✓

v. prove, sustain

waa la naqliyay ✓

1

de: cost; spend on

2

lx: ku bax

3

pd: (baxay)

4

ps: v1=expr

5

key: ku_bax

waa la naqliyay ✓

1

de: add (to), put in

2

lx: ku dar

3

pd: (daray)

4

ps: v1=expr

5

key: ku_dar

waa la naqliyay ✓

1

de: tie s.t. up with s.t. else

2

lx: ku mar

3

pd: (maray)

4

ps: v1=expr

5

key: ku_mar

waa la naqliyay ✓