kis — Macnaha & Turjumaada

1

(Kis-ta)

2

In yar; xoogaa; kistoo.

waa la naqliyay ✓

m.dh In yar; xoogaa; kistoo.

waa la naqliyay ✓

e.d la-mid: kir.

waa la naqliyay ✓

m.dh In yar; xoogaa; kistoo.

waa la naqliyay ✓

1

f. n. bit, small amount (of something)

2

kis inter. go away!, move!; get out of here!

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (n) little bit; small quantity.

2

kis: (interjection) fuck off; an exclamation used as angry dismissal ~ kir, kac, bax

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) in yar; waxoogaa: xoogaa. Kis yar oo biyo ahana ma haysanno.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhaban-ka)

2

Wejiga labadiisa dhinac midkood.

3

2. (Dhaban-ta) Tiro qaybsanta oo aan kala dheeri lahayn, sida 2, 4, 6, 10; aan kisi ahayn.

waa la naqliyay ✓

Kis yar; xoogaa.

waa la naqliyay ✓

1

(Kiswad-da)

2

Marashi; arratir; dhar.

waa la naqliyay ✓

1

(Watar-ka)

2

1. Tiro kala dheer oo kolka la qaybiyo aan isku go'in, ee wax soo haraan; kisi.

3

2. Salaad ragcadeheedu kala dheer yihiin, sida Maqribka.

4

3. Salaad sunne ah oo gaar ah, oo iyadana ragcadeheedu kala dheer yihiin.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Xig-ga) Xaskul.

2

2. (Xig-ta) (biyo, kd.) wax aan badnayn; in yar; xoogaa; kistoo.

waa la naqliyay ✓

1

aad: mu.dhm.y Magacuyaal tilmaama qofka labaad ee kelida ah (lala hadlaha ama wax loo qoraha). “Ninka aad la hadashay waa walaalkay”. la-mid: aa², aydin.

2

ąad¹: m.l (-dyo, m.dh) 1. Isku ąa. cayaar: isku beegnaan cayaar. 2. la-mid: aadid.

3

ąad²: m.dh.fk (-dyo, m.l) 1. Isku beegnaanta laba meelood ama shay. 2. Badan, si daran. 3. A. yar: la-mid: aayar.

4

ąad³: f.g/mg1 (-day, -dday) 1. (f.g) Meel u socdaalid ama u kicid. 2. (f.mg) Ku a.: wax wax kale u dhigmid. 3. (f.mg) Ku ąa.: cunto cabid iyo wixi lamida cid ku filnaan. 4. (f.mg) Ku ąa.: wax muuqaalkooda wax kale isku gudbid. 5. (f.mg) Ku ąa.: meel aadisteeda wax u adeegsasho. Tusaale: “Cali baabuur buu Kismaayo ku aaday”.

waa la naqliyay ✓

m.l Ciyaar lagu jidboodo oo laga yaqaan degaanka webiyada, gaar ahaan magaaloxeebeedyada koonfureed (Xamar, Marka iyo Kismaayo).

waa la naqliyay ✓

1

dheer¹: m.dh Siil.

2

dheer²: f.g/mg4 (-raa, -rayd; dhaadheer) 1. (f.mg) Wax aan jooggiisu gaabnayn ahaansho. 2. (f.mg) Wax meel fog ku sugan ahaansho. 3. (f.mg) Waqti muddo la sugayo ama la soo dhaafay ahaansho. 4. (f.g) Is dh.: isla mid ahaansho, kisi ahaansho (nambar).

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) 1. Wax habboon ahaansho. 2. Wax wax kale la siman ahaansho. Tusaale: “Marka la joogo ùgarasboorama Xamar iyo Kismaayo waa g.yihiin.”

waa la naqliyay ✓

fk. Kis yar; xoogaa.

waa la naqliyay ✓

1

qaddar¹: m.l 1. Karti; awood. 2. Sharaf. 3. Q. ah: xoogaa; kis. 4. Q. ah: qiyaas (waqti). 5. la-mid: qaddar².

2

qaddar²: m.l/dh (dii.) Awood Rabbaani ah, oo aan aadamiga ku lahayn wax hawl ah. la-mid: qaddar¹ (5).

3

qaddar³: f.g1 (-ray, -rtay) Wax ahaysiin (Ilaah).

waa la naqliyay ✓

m.dh Iibinta badeeco kis kis loo iibiyo.

waa la naqliyay ✓

m.dh (xisaab) Abyoone haraa la'aan u qaybsama tirada laba; ama waa tiro idil oo aan ahayn kisi. Tusaale ahaan 6, 14 ama 24 waa tirooyin dhaban ah, waayo, 2 haraa la'aan bay qaybisaa tirooyinkaasi.

waa la naqliyay ✓

m.l Salaad sunne ah, habeenkii la tukado oo rakcadaheedu tiro kisi ah yihiin. la-mid: witir.

waa la naqliyay ✓

1

ąad¹: m.l (-dyo, m.dh) Isku ąa. cayaar: isku beegnaan cayaar.

2

ąad²: m.dh.fk (-dyo, m.l) 1. Isku beegnaanta laba meelood ama shay. 2. Badan, si daran. Tusaale: "Cali aad buu u dadaalaa". 3. Aa. yar: la-mid: aayar.

3

ąad³: f.g/mg1 (-day, -dday) 1. (f.g) Meel u socdaalid ama u kicid. 2. (f.mg) Ku aa.: wax wax kale u dhigmid. 3. (f.mg) Ku ąa.: cunto cabid iyo wixi lamida cid ku filnaan.

4

4. (f.mg) Ku ąa.: wax muuqaalkooda. m.f.dh wax kale isku gudbid.

5

5. (f.mg) Ku ąa.: meel aadisteeda wax u adeegsasho. Tusaale "Cali baabuur buu Kismaayo ku aaday". m.f.dh, aadid.

waa la naqliyay ✓

m.l Ciyaar lagu jidboodo oo laga yaqaan degaanka webiyada, gaar ahaan magaalo-xeebeedyada koonfureed (Xamar, Marka iyo Kismaayo).

waa la naqliyay ✓

f.g/mg4 (-raa, -rayd; dhaadheer) 1. (f.mg) Wax aan jooggiisu gaabnayn ahaansho. 2. (f.mg) Wax meel fog ku sugan ahaansho. 3. (f.mg) Waqti muddo la sugayo ama la soo dhaafay ahaansho. 4. (f.g) Is dh.: isla mid ahaansho, kisi ahaansho (nambar). m.f.dh, dheeraan.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) 1. Wax habboon ahaansho. 2. Wax wax kale la siman ahaansho. Tusaale: Marka la joogo ùgarasboorama Xamar iyo Kismaayo waa gudboonyihiin. m.f.dh, gudboonaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Kiis-ka)

2

Kolay; kiish.

waa la naqliyay ✓

1

kiis¹: m.l (-sas, m.l) 1. Dacwad maxkama-deed. 2. la-mid: xiish. Xereynta geel laga xereeyo dad mag lagu leeyahay.

2

kiis²: f.g1 (-say, -stay) 1. Wax cidid. 2. Dad mag lagu leeyahay xoolo ka xereyn.

waa la naqliyay ✓

1

kiis¹: m.l (-sas, m.l) 1. Dacwad maxkamadeed. 2. la-mid: xiish. Xereynta geel laga xereeyo dad mag lagu leeyahay.

2

kiis²: f.g1 (-say, -stay) 1. Wax cidid. 2. Dad mag lagu leeyahay xoolo ka xereyn. m.f.dh, kiisid.

waa la naqliyay ✓

1

v. fill up

2

kiis m. n. court case, lawsuit

3

kiis m. n. bag, case

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) case (keeys)-, an argument offered in support of a claim ~ arrin

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) maro la tolay oo wax lagu rito. Dh: kiish

waa la naqliyay ✓

Cadaba glandulosa 01, Maerua oblongifolia 01

waa la naqliyay ✓

1

(Kish) May,S,C Cadaba glandulosa Forsk. Capparidaceae.

2

May, C Cadaba mirabilis Gilg. Capparidaceae.

3

S Maerua exasperata Chiov. Capparidaceae.

4

S, May Maerua macrantha Gilg. Capparidaceae.

5

C Maerua oblongifolia (Forsk)A. Rich. Capparidaceae.

waa la naqliyay ✓

1

(Kisi-ga)

2

Tiro aan qaybsami karin oo weligeed wax soo haraan sida: 5, 7, 13; aan dhaban ahayn.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. K. ah: tiro aan qaybsami karin oo weligeed wax soo haraan (sida: 3, 5, 7, iyo wixi lamida). 2. (-iyo, m.dh) Qof aan meher ku dhalan.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. K. ah: tiro aan qaybsami karin oo weligeed wax soo haraan (sida: 3, 5, 7, iyo wixi lamida). 2. (-iyo, m.dh) Qof aan meher ku dhalan.

waa la naqliyay ✓

Odd

waa la naqliyay ✓

1

m. n. odd number

2

kisi m. n. illegitimate child, bastard

waa la naqliyay ✓

-ah: (adj) [Mathematics]; odd number (oodh narnbar); such as 1, 3, 5.. ~ kinsi; sida tiro 1, 3, 5... [opposite of dhaban]

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) tiro haddii loo qaybiyo tiro kale oo dhaban ah, mar kasta hadhaa yeelata. Tiro waxay u qaybsantaa laba qaybood oo kala ah kisi iyo dhaban. Li: dhaban.

waa la naqliyay ✓

/kis/ (n) 1. shumis; dhunkasho (v) 2. shumin, la dhunkado. e.g. They kissed each other when they first met.

waa la naqliyay ✓

n., dhunkad, -ki, dhunkasho, -adi; v.tr., dhunko.

waa la naqliyay ✓

1

id-, laf-, naf-, kd. (iskiisa, iddiisa, laftiisa, ...); wadar ahaan, wadajir; midba midka kale, kuwaba kuwa kale; kd.

2

Is! — Erey xoolaha lagu yiraahdo; kolka la doona hayo inay dib u noqdaan ama leexdaan.

3

Is- — Erey ereyada kale qaarkood horta lagaga kabo oo falka ku celiya qofka ama waxa wax fala haya (sida isdilid; istaagid; ismayrid).

4

-is — Dabakar falka magac ka dhigta (qaad-is; keen-is; mar-is).

waa la naqliyay ✓

1

is¹: m.l Iskayga, iskaaga iyo wixi lamida: qof laftiisa, nafta tiisi ah iyo wixi lamida.

2

is²: mu.dhm.ly 1. magacuyaal layeele oo falka ku celiya falsameeyaha, taasoo macneheedu yahay in yeelaha iyo layeeluhu isla mid yihiin. Tusaale: “Cali ayaa is faanshay”. 2. magacuyaal layeele oo dhacdada falka wadaajiya dhowr ruux ama waxyaalo kale. Tusaale: “Labadoodu waa is waayeen”.

3

is³: e.d Erey xoolaha lagu yiraahdo kolka la doonayo inay dib u noqdaan ama leexdaan.

waa la naqliyay ✓

1

is¹: m.l I.kayga, i.kaaga iyo wixi lamida: qof laftiisa, nafta tiisi ah iyo wixi lamida.

2

is²: mu.dhm.ly (naxwe) 1. Magacuyaal layeele oo falka ku celiya falsameeyaha, taasoo macneheedu yahay in yeelaha iyo layeeluhu isla mid yihiin. Tusaale: Cali ayaa is faanshay. 2. Magac-uyaal layeele oo dhacdada falka wadaajiya dhowr ruux ama waxyaalo kale. Tusaale: Labadoodu waa is waayeen.

waa la naqliyay ✓

1

pron., reflexive: self; oneself

2

is pron., reciprocal: each other, one another

3

is pron., red-3m: he, him

4

is inter. go on!, get up!, giddap!

waa la naqliyay ✓

se, soi.

waa la naqliyay ✓

1

(pronoun) each other. Ex: xalay baan is aragnay; we saw each other last night. Ex: wiilashu way is jeclyihiin; the boys like each other

2

is: (prefix) makes some verbs expressing a command or plea: Ex: isbar; teach yourself. Isbaar; get a checkup. Ishabee; organise yourself

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) wax u keli ah naftaada; waxaad gaar u leedahay. Aqalka dheer is ayaan u leeyahey. Dh: yad, gaar.

2

is: (ereydhawaaq) lagu dhaqaajiyo geela dheddig ee aan aaranka ahayn. Is dheh hasha oo kaxee.

3

is: (xidhiidhiye) erey la adeegsado kolka la sheegayo xidhiidhka ka dhexeeya labo shey.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: bes.

waa la naqliyay ✓

avv. biis! codsi ku celin.

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) timo dad oo aad u jilicsan. Li: jurro.

2

bis-ta: (magac, dhedig, keli) waxaraha yaryar, ee aan weli ababin. Bis waxareed banaan loobaxshaa markay ababka doonayso.

3

bis-ta: (magac, dhedig, keli) eeg bes.

waa la naqliyay ✓

1

(Cis-ka)

2

Ciso.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: ciso.

waa la naqliyay ✓

m. n., [abstract] respect

waa la naqliyay ✓

1

(fal) karaamay, ixtiraam; xushmay; cisay; cisee.

2

cis -ka: (magac, lab, keli) karaamo; ixtiraam; xushmo.

waa la naqliyay ✓

1

a: cees

2

de: respect

3

lx: cis

4

pd: (-ka)

5

ps: n0-m-abs

6

key: cis

waa la naqliyay ✓

prefisso - horkabe muujinaya lid markab iwm.

waa la naqliyay ✓

/his/ (pron) kiisa (wixiisa). e.g. That is his car.

waa la naqliyay ✓

(see Grammar).

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) dhanaaniso lagu daro cajiinta daqiiqda si ay u faxdo oo loo dubo. Dh: dhanaaniso, fixiso, khamiiriso.

waa la naqliyay ✓

1

(Kas-ka)

2

1. Garaad; caqli; maan.

3

2. Aqoon; garasho; kasmo.

4

3. Maag; ulakac; bareer; aan gef ama kamma' lagu samayn.

waa la naqliyay ✓

1

kas¹: m.l 1. Awood maskaxeedka wax lagu kala garto. 2. Ulakac; bareer.

2

kas²: f.g1 (-say, -stay) 1. Wax macnihiisa garasho. 2. U k.: wax ulakac u sameyn.

waa la naqliyay ✓

1

kas¹: m.l 1. Awood maskaxeedka wax lagu kala garto. 2. Ulakac; bareer.

2

kas²: f.g1 (-say, -stay) 1. Wax macnihiisa garasho. 2. U k.: wax ulakac u sameyn. m.f.dh, kasid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. intention, intended ~ deliberate action; intelligence

2

kas v. understand, comprehend; know, have knowledge of

waa la naqliyay ✓

-ah: (adj) 1. deliberate (dilibi-reeyt), intentional (inteenshanal) intentional, on purpose (on peer-pas) ~ulakac. 2. kas -ka: (n) understanding (andharistaand-ing); intelligence; comprehension ~ kasmo

waa la naqliyay ✓

1

(fal) garo; fahan.

2

kas: (fal) (u ~) wax ula kac u samee.

3

kas-ka: (magac, lab, keli) garashada ruux wax ku kala garto; garaadka uu qofku ku kala saaro xumaha iyo samaha. Dh: garaad, caqli, maskax.

waa la naqliyay ✓

قصد

waa la naqliyay ✓

/kidh/ (infl)(n) 1. cunug, ilmo yar e.g. How many kids do you have? 2. dhalinyaro. 2. ceesaan, neef ari ah oo dhalin yar.

waa la naqliyay ✓

n., waxar, -ti.

waa la naqliyay ✓

1

Qof ama wax laysla ogaa oo maqan oo aan magaciisa la sheegeyn, oo lab.

2

-kii — a) Kii. b) Qodobka ka oo noqda -kii kolkuu ka dabadhaco magac qofka hadlaya iyo qofka lala hadlayo isla og yihiin ama yaqaanniin.

waa la naqliyay ✓

kii¹: mu.ac.l kuwii, w Magacuyaal aan cayinnayn oo lab, oo cid ama wax la isla ogaa oo maqan oo aan magaciisa la sheegayn. Tusaale: “Kanu waa kii beryahanba aan raadinayay”: “Kii baa yimid”.

waa la naqliyay ✓

1

kii¹: mu.ac.l (kuwii, w) Magacuyaal aan cayinnayn oo lab, oo cid ama wax la isla ogaa oo maqan oo aan magaciisa la sheegayn. Tusaale: Kanu waa kii beryahanba aan raadinayay. Kii baa yimid.

2

kii²: (-kii) q.l Qodob magac lab dib looga qodbo, kaasoo tilmaamaya waxay hadlaha iyo maqluhu isla ogyihiin. Tusaale: Ninkii baa yimid.

waa la naqliyay ✓

(qodob) qodob magac lab dib lagaga qodbo oo tilmaamaya wax ay hadlaha iyo maqluhu isla ogyihiin.

waa la naqliyay ✓

/kin/ (n) qaraabo; ehel (xigaalo) e.g. Who is your next of kin?

waa la naqliyay ✓

e.d Yallah!, hayahee! bax!, tag!, kac!, hus!, yur! la-mid: kįs.

waa la naqliyay ✓

inter. get out of here!; go away!; you are kidding!

waa la naqliyay ✓

(interjection) fuck off; an exclamation used as angry dismissal ~ kis, kac, bax

waa la naqliyay ✓

(ereydhawaaq) tusmeeya kolka dameer la farayo inay socoto ama joogsato.

waa la naqliyay ✓

1

a: kis

2

de: get out of here!; go away! (offensive exclamation showing dislike for what one says or asks)

3

lx: kir

4

ps: intj

5

key: kir

waa la naqliyay ✓

/kit/ (n) 1. xirmo qalab ah ama qodobo ah oo wax gaar ah loogu tala galay. e.g. This is my first aid kit. 2. yunifoomka ciyaartooyda, askarta iwm. e.g. Have you bought your sports kit?

waa la naqliyay ✓

1

(Kix-da)

2

Cudur badanaa carruurta ku dhaca oo leh qufac iyo neefraac xiriira oo qaylo dheer; xiiqdheer.

waa la naqliyay ✓

m.dh Cudur badanaa carruurta ku dhaca oo leh qufac iyo neefraac xiriira oo qaylo dheer; xiiqdheer. la-mid: jix, qix.

waa la naqliyay ✓

m.dh Cudur badanaa carruurta ku dhaca oo leh qufac iyo neefraac xiriira oo qaylo dheer; xiiqdheer. la-mid: jix, qix.

waa la naqliyay ✓

f. n. whooping-cough

waa la naqliyay ✓

1

(ereycodeed) lagu tilmaansado qufaca. Dh: jix.

2

kix-da: (magac, dhedig, keli) xanuuun ku dhaca inta badan carruurta yaryar oo qufac badan leh iyo matag. Dh: qixi, qix, xiiqdheer.

waa la naqliyay ✓

1

a: jix

2

de: whooping-cough

3

lx: kix

4

pd: (-da)

5

ps: n0-f

6

syn: qiixdheer

7

xv: qufac

8

key: kix

waa la naqliyay ✓

1

(Lis-ta)

2

1. Caano kolkaas la lisay.

3

2. Wax kastoo caano ama dhacaan leh sida xabagta iyo cinjirka iyo dhiinka miraha, oo la soo tuujiyo.

waa la naqliyay ✓

1

lis¹: m.l/dh 1. Caano markaas la lisay. 2. Wax kastoo caano ama dhacaan leh sida xabagta iyo cinjirka iyo dhiinka miraha, oo la soo tuujiyo. 3. la-mid: lisid.

2

lis²: f.g1 (-say, -stay) 1. Caano maalid. 2. Mindi af u yeelid.

waa la naqliyay ✓

1

lis¹: m.l/dh 1. Caano markaas la lisay. 2. Wax kastoo caano ama dhacaan leh sida xabagta iyo cinjirka iyo dhiinka miraha, oo la soo tuujiyo.

2

lis²: f.g1 (-say, -stay) 1. Caano maalid. 2. Mindi af u yeelid. m.f.dh, lisid.

waa la naqliyay ✓

1

f. n., (mass n.): fresh milk; latex, white sap, milk-like plant juice

2

lis v. milk, squeeze out (sap, juice, liquid, etc.)

3

lis v. sharpen

waa la naqliyay ✓

1

-ay / tay: (v) milk (milk)

2

isku lis -ay / tay: (v) rub against each other

waa la naqliyay ✓

1

(fal) neef irmaan, candhadiisa caano ka maal. Dh: maal. Li: gaaggixi.

2

lis: (fal) mindi iyo wixii la mid ah, soofe mari oo afee. Billaawaha lis intaanad wax ku gawricin. Dh: afee, soofee, soofay, afay

3

lis-ka: (magac, lab, keli) caano cusub oo imika la lisay. Dh: dhay. Li: baryood, karuur, ciir, gadhoodh.

4

lis-ka: (magac, lab, keli) wax kaste oo caano leh sida xabagta, cinjirka iyo dhiinka midhaha oo la soo tuujiyo.

waa la naqliyay ✓

m.l (-sas, m.l) Weel yar oo qori ka samaysan, gacan leh oo biyaha la darsado; kalax.

waa la naqliyay ✓

m. n. wooden ladle for drawing water from a vessel

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) shay badhkii. Liinta laba nis ka dhig oo nis cun. Dh: badh, jeex, nus.

waa la naqliyay ✓

1

de: wooden ladle for drawing water from a vessel

2

lx: nis

3

pd: (-ka Pl: nisas (ka))

4

ps: n4-m

5

key: nis

waa la naqliyay ✓

1

pis, n.m. - naasaha (lo'da).

2

pis, adj. - aad u xanuun badan; ugu xanuun badan.

3

au pis aller - la maleeyo sida ugu xun.

4

de mal en pis. - marba marka kale ka daran.

waa la naqliyay ✓

1

(Ris-ka, Ris-ta)

2

Caws adag oo gaaban oo dhulka bannaan daboola; daris; guxud.

waa la naqliyay ✓

1

ris¹: m.l Caws gaaggaaban oo iduhu aad u jecel yihiin oo ka baxa meelaha biyo qabatinka leh.

2

ris²: m.dh Geed laamo dhaadheer, dhuudhuuban oo guryaha carshaanta ah lagu dhisto.

waa la naqliyay ✓