karaan
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Karaan
(Karaan-ka)
Awood; karti.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
karaan
m.l Awood wax qabad.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
karaan
m.l Awood wax qabad.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
karaan
m. n. ability
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
karaan
-ka: (n) ability (abiliti); talent (taalant); competence (kam pi tansi) ~ awood -da, karti
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
karaan
-ka: (magac, lab, keli) farsamo iyo tab iyo itaal wax lagu qaban karo. Dh: karti, awood, itaal, tabar, maaro.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
karaan
de: ability
lx: karaan
pd: (-ka)
ps: n2-m
key: karaan
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
kaaraan
(tilmaame) meel la geeyo dadka la takooro.
kaaraan -ka: (magac, lab, keli) xanuun dilaa ah oo xoolaha iyo dadkaba ku dhaca. Dh: kud, xaaraan.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
karaani
-ga: (magac, lab, keli) qof xafiis, dukaan iyo wixii la mid ah ka shaqeeya oo wixii qorid u baahan qora.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
karnaan
m.f.dh eeg karan4. la-mid: karnaansho.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Karan
1. (Karan-ka) Martisoor weyn; diyaafad.
2. (Karan-ta) Roob da'a xagaaga qaarkiisa danbe oo dayrta ka soo horreeya.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
karan
karan¹: m.l Martisoor weyn; diyaafad.
karan²: m.dh 1. Baargo'idda awr raraynimo loo jarabbaray yeesho. 2. Xilli roob badani ka da'o waqooyi galbeed oo ku beegan bisha Luulyo.
karan³: f.g/mg1 (-rmay, -rantay) 1. (f.g) Awr rarooy ah baar go'id. 2. (f.mg) Maro, harag iyo wixi lamida wax kar leh noqosho.
karan⁴: f.mg4 (-rnaa, -rnayd) Wax kar leh ahaansho (maro, harag iyo wixi lamida).
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
karan
f.mg4 (-rnaa, -rnayd) Wax kar leh ahaansho (maro, harag iyo wixi lamida). m.f.dh, karnaan.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
karan
m. n. feast, banquet
karan [feminine] n. rain falling at the end of the cool season, before the main autumn rains
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
karan
-ka: (magac, lab, keli) martisoor weyn iyo diyaafad.
karan -ka: (magac, lab, keli) baargo'idda awr raraynimo loo jarabbayi yeesho.
karan -ta: (magac, dhedig, keli) roob xagaaga ka dambeeya dayrtana ka horreeya oo aan dhulku wada lahayn.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
garaan
m.l la-mid: garaamme.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Haraan
(Haraan-ka)
Dhar la tolay ama la iibshey cad ka soo haray.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
haraan
m. n. leftover piece of cloth, remnant
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
haraan
-ta: (magac, dhedig, keli) dhar la iibshay ama la tolay in yar oo ka soo hadhay.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
haraan
de: leftover piece of cloth, remnant
lx: haraan
pd: (-ka)
ps: n2-m
key: haraan
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Kacaan
(Kacaan-ka)
1. Sarajoogsi; kicitaan.
2. Isbeddelka hawada gala kolka xilliga roobku bilaabana hayo; kicin.
3. Isbeddel saamays weyn leh oo qaran gudihii ka dhaca: maamulkii iyo taliskii hore oo la tuuro oo mid hor leh oo cusub la abuuro.
4. Xoog gaar ah oo la saaro, xubnaha ereyga mid kamid ah; astaanta xooggaas loo yeelo.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
kacaan
kacaan¹: m.l 1. Isbeddel hawada gala oo keena kuleyl iyo daruuro badan oo muujinaya saadaal roob. 2. Isbeddel siyaaso, dhaqaale iyo bulsho oo qaran gudihiisa ku dhaca; tawrad. 3. Hiyikaca ku dhaca qof safar raba inuu galo. 4. la-mid: kacaamid.
kacaan²: f.mg1 (-aamay, -aantay; -aami) 1. Hiyi kicid. 2. Hawo isbeddelid.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
kacaan
kacaan¹: m.l 1. Isbeddel hawada gala oo keena kuleyl iyo daruuro badan oo muujinaya saadaal roob. 2. Isbeddel siyaaso, dhaqaale iyo bulsho oo qaran gudihiisa ku dhaca; tawrad. 3. Hiyikaca ku dhaca qof safar raba inuu galo.
kacaan²: f.mg1 (-aamay, -aantay; -aami) 1. Hiyi kicid. 2. Hawo isbeddelid. m.f.dh, kacaamid.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
kacaan
vl. n. act of getting up, standing up ~ rising; revolution
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
kacaan
-ka: (n) revolution (ravalushiri)-, uprising (apreeysing) ~ tawrad
Hal-Ururka Erayada Maamulka Xafiisyada, Xisaabaadka Ganacsiga iyo Dhaqaalaha (Soomaali-Talyaani-Ingiriis) - Warshadaha Saabuunta Bayl, Qubeyska iyo Mariska [1979]
Kacaan
Rivoluzione
Revolution
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
kacaan
-ka: (magac, lab, keli) carruurtu marka ay koraan ee ay carruurnimada ka baxaan ee ay dhallinyaranimo u diga rogtaan.
kacaan -ka: (magac, lab, keli) is beddel siyaasadeed ama dhaqaale oo degdeg isu baddala oo halmar xawaare sare ku dhaqaaqa. Dh: toowrad. Wa: kacaanno
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
kacaan
bw: tawrad
de: act of getting up, standing up ~ rising; [ext.] revolution
lx: kacaan
nt: kacaan (kacaamay) [v1=]
pd: (-ka)
ps: vn2-m
key: kacaan
Qaamuus Soomaali-Carabi oo Kooban - Cabdirisaaq Maxamed Cilmi Ina-Warfaa [2007]
kacaan
ثورة
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
kalaan
m.l Hadal.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
kalaan
Common N. word; speech, talk
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
kalaan
-ka: (magac, lab, keli) hadal ama khudbad meel laga jeediyay.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
kalaan
a: kalaam
bw: Arabic
de: word; speech, talk
lx: kalaan
pd: (-ka)
ps: n2(c)-m
key: kalaan
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Karaab
(Karaab-ta)
Qoryo yaryar oo xalxalleefsan oo shabaagta badda la dhigo lagu xirxiro, si ay u sabbayso oo u muuqato.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
karaab
m.dh.u Qoryo yaryar oo xalxallefsan oo shabaagta badda la dhigo lagu xirxiro, si ay u sabbayso oo u muuqato.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
karaab
f. n., [collective] wood buoy ~ float for a fishing net
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
karaab
-ka: (magac, lab, keli) qoryo yaryar oo xal xalleefsan. Karaab soo ururiya oo kaalaya dabka shida. Dh: qoryo. Wa: karaabyo.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
karaab
de: wood buoy ~ float for a fishing net {E}
lx: karaab
pd: (-ta)
ps: n-f-col
key: karaab
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Karaar
(Karaar-ka)
1. Cayil; shishlaan.
2. Buux; badasho.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
karaar
karaar¹: m.l 1. Cayil; buurran. 2. Xowliga wax leeyihiin. 3. Buux; badasho.
karaar²: m.l (fiisikis) Summad: a. Dhakhsaha korodhka xawaaraha iyo keynaanka. Waxaa lagu cabbiraa mitir halkii seken ee laba jibbaaran (m/s2).
karaar³: f.mg1 (-ray, -rtay) 1. Cayilid. 2. Badasho; buuxid.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
karaar
karaar¹: m.l 1. Cayil; buurran. 2. Xowliga wax leeyihiin. 3. Buux; badasho.
karaar²: m.l (fiisikis) Summad: a. Dhakhsaha korodhka xawaaraha iyo keynaanka. Waxaa lagu cabbiraa mitir halkii seken ee laba jibbaaran (m/s2).
Qaamuuska Ereybixinta: Fisikis (Soomaali-Ingiriis) - Xarunta Horumarinta Manaahijta [1987]
Karaar
Acceleration
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
karaar
m. n., [abstract] fatness, plumpness; fullness
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
karaar
-ta: (n) acceleration (ak-sala-reey-shin)
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
karaar
-ka: (magac, lab, keli) korodhka xawaaraha hal ammineedkiiba.
karaar -ka: (magac, lab, keli) orod xoog iyo dheeraynba leh. Dh: xawli, xawle.
karaar -ka: (magac, lab, keli) cayillaan iyo buurnaan.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
karaar
de: fatness, plumpness; fullness
lx: karaar
pd: (-ka)
ps: n-m-abs
key: karaar
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
karfan
karfan¹: m.dh la-mid: kafan¹.
karfan²: f.g1 (-nay, -ntay) la-mid: kafan².
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
karfan
f. n. white shroud, death cloth
karfan v. wrap a corpse in a shroud ~ death clothes
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
karfan
-ta: (n) shroud (sharaawdh); winding sheet used to wrap a body for burial ~ kafan
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
karfan
-ka: (magac, lab, keli) marada cad ee meydka lagu duubo. Dh: kafan.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
karman
(tilmaame) dayax, meel labo xiddigood u dhexaysa fadhiya.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
karsan
f.mg4 (-naa, -nayd) Wax la kariyey ahaansho.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
karsan
f.mg4 (-naa, -nayd) Wax la kariyey ahaansho. m.f.dh, karsanaan.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
karsan
der. [adjective] cooked
Qaamuus-Yare Soomaali-Faransiis - Kiristoofe Filibeerti [1976]
Karsan
bouilli.
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
karsan
-aa: (adj) cooked (kuukidh); well-done
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
karsan
de: cooked
lx: karsan
pd: (karsanaa)
ps: adj-der
key: karsan
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Kataan
(Kataan-ta)
1. (shaxda) labo jare oo isxigsada oo hal ka dhexeeyo oo hadba mid laysugu dhacayo; weddin; irmaan.
2. Dhiqle.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
kataan
m.dh Shax laba jare leh; irmaan.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
kataan
f. n. bedbug
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
kataan
-ta: (magac, dhedig, keli) shaxda, labo jare oo isxigsada oo hal ka dhexeeyo oo hadba mid laysugu dhacayo. Dh: weddin, irmaan.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
kataan
a: kutaan
de: bedbug
lx: kataan
pd: (-ta)
ps: n2-f
syn: dhiqle
key: kataan
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Kawaan
(Kawaan-ka)
Meel ama dukaan hilibka lagu iibiyo ama lagu gado.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
kawaan
kawaan¹: m.l (-nno, m.dh) 1. Meel ama dukaan hilibka lagu iibiyo ama lagu gado. 2. Meesha xoolaha lagu qalo.
kawaan²: f.g1 (-aamay, -aantay; -aami/-aani) Neef si hilibkiisa loo cuno qalid.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
kawaan
m.l (-nno, m.dh) 1. Meel ama dukaan hilibka lagu iibiyo ama lagu gado. 2. Meesha xoolaha lagu qalo.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
kawaan
m. n. butcher's shop, stall, butchery
kawaan v. butcher, slaughter animals in order to sell the meat
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
kawaan
-ka: (n) slaughterhouse (islootarhaaws); slaughter (islooter)
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
kawaan
-ka: (magac, lab, keli) meel ama dukaan hilibka lagu iibiyo ama lagu gado. Kawaanka hilib innooga soo iibiya. Dh: gasaar.
Qaamuus Soomaali-Carabi oo Kooban - Cabdirisaaq Maxamed Cilmi Ina-Warfaa [2007]
kawaan
مَجْزَر
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
kaxaan
m.l Roobka ugu horreeya ee dayrta da'a.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
maraan
-ka: (magac, lab, keli) qof fudfudud oo sidii wax waalan u socsocda. Dh: maraate.
maraan -ta: (magac, dhedig, keli) gabadh fudfudud oo sidii wax waalan u socsocota. Ta uu qof maraan moodayaa midbay marwo u tahay.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Yaraan
1. (Yaraan-ka) Kan aan weyneyn; wiilka yar.
2. (Yaraan-ta) Waxyar ahaan.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
yaraan
yaraan¹: m.l (-nno, m.dh) Carruur hooyo wada dhashay midka ugu dhalasho dambeeya; guradambeys.
yaraan²: m.f.dh eeg yar³. la-mid: yaraansho.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
yaraan
m. n. baby of the family, youngest child
yaraan: [feminine] n., [abstract] smallness, littleness, fewness; youth
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
yaraan
-ta: (magac, dhedig, keli) wax kooban ama da'yar ahaan. Biyo yaraan bay beertu u ba'day. Dh: yari, Li: badnaan.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Goldaloolo
(Goldaloola-da)
Meel dhinac ka bannaan ama ka daloosha oo wax laga baqaa (col, kd.) ka soo geli karaan ama ka iman karaan; meel halis ah; haad; baylah.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Halis
(Halis-ta)
1. Si kolkaas la yahay ama sah kolkaas la joogo, oo keenaya wax laga cabsado; khatar; cabsi.
2. Meel si fudud wax u gaari karaan ama wax loo yeeli karo.
3. Goldaloolo.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Jaalle
(Jaalla-ha)
(jaal + le, sida walaal - walaalle)
1. (*) Erey ulajeeddo siyaasadeed loo yeelay oo dad gaar ah keliya, sida xubno xisbi ka wada tirsan ay isugu yeeri karaan.
2. Wadey, saaxiib; rafiiq; (ama jaal).
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Karti
(Karti-da)
Awood; itaal; xoog; tabar; karaan; maaro.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Magac
(Magac-a)
1. Erey ama tix, qof ama wax kale magac looga dhigay oo loogu yeero.
2. War wanaagsan oo qof u meel mara; caannimo; sharaf; dheg; maqaal.
3. (naxwe) Qayb weyn oo qaybaha hadalka kamid ah: waxay magac u noqon karaan, qof ama nafley ama wax kaleba; waxay kaloo magac u noqdaan, wax la falay ama la falayo ama si la yahay ama sah kolkaas lagu sugan yahay, ... (Guuleed, Maryan, faras, fardo, aqal, aqallo, gabar, oday, wiyil, qansax, run, deeq, dumar, lo', talo, talis, talin, taliye, Soomaali, Carab, Xamar, Afrika, ...).
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Qaatin
(Qaatin-ta)
Inta kol, weel gudihi ama wax kale, wax qaadi karaan; qaad; mug.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Qubo
(Quba-da)
Bahal dhiig qabow oo lafdhabar leh oo halaqa iyo qallajisaha iyo yaxaaska la bah ah; waa jaadad badan, waxayna ku nooshahay badaha kulkulul, teeda birriga ku noolna waxaa la yiraahdaa diin; waxay leedahay gafuur aan ilko lahayn iyo oogo gaashaan adag oo gees ahi ku rogan yahay oo afarta addin iyo madaxa iyo dabadu dibadda uga soo bixi karaan.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
aaddi
f.g2 (-iyay, -isay) 1. Cid meel ku toosin; la-mid: aadi, aadsii. 2. Ku aa.: wax dalool ciriiri ah oo uu geli karo ku beegid. 3. Ku aa.: wax muuqaalkooda wax kale ku gudbid. 4. Isku aa.: wax aan nidaamsanayn sida ay isu raaci karaan u nadaamid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
afcaan
m.l (afaf-caan, m.l) (c.af) Luqadda caadiga ah oo looga hadlo ama laga fahmo dhul ballaaran, dadyow kala duwanna ay ku hadli karaan ama fahmi karaan inkasta oo uusan ahayn afka waddaniga ah. Af Inqiriisku waa af-caamka ugu muhiimsan, oo ay ku hadlaan fahmaanna in ka badan dunida nuskeed.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
awaare
m.l Ciid buda ah oo cagta, dabaysha iyo wixi lamida si sahlan u kicin karaan.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
birdhaf
m.l (-fyo, m.dh) (kiimika) Iskujir ka kooban laba birood ama in ka badan (sida boronas, araas) ama bir ay ku dhafanyihiin xaddi yar oo birmaahayaal ahi (sida istiil). B.yadu waxay ahaan karaan laba weji oo isku laban ama iskujir iskukaan ah.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
booddo
booddo¹: m.dh 1. la-mid: bootin. Si degdeg iyo xoog leh, inta cagaha meel loogu dhufto, oo laba melood laysaga hawakaco. 2. Cayayaan yar oo boodbooda oo dadka iyo nafleyda kale dhiigooda ku nool; qandhiso.
booddo²: m.dh (-ooyin, m.l) (cilmiga naflayda) Xasharaad dhiigga dhuuqa oo aan baalal lahayn, lugose leh ay ku booddo. B.da waaweyn si aan joogto ahayn ayey waxay ku dul noolaadaan shimbiraha iyo naasleyda. Qaarka dadka cunana waxay qaadi karaan cudurro kala duwan.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
cadho
cadho¹: m.dh Cudur nabarro iyo cuncun badan oo lays qaadsiyo.
cadho²: m.dh (daawo) Caallir maqaarka oo uu keeno “sarcoptes scabiei”. Cadhadu waxay caan ku tahay cuncun badan weliba habeenkii, finan cascas, iyo aalaba caallir kale oo ka dul taga dhiigga. Deriskunoolka waxay dhex jeexdaa maqaarka ukumaheedana ku daadisaa, yaryarka ukunta ka soo baxana si sahlan ayey qofka kale u raaci karaan.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
daal
daal: m.l 1. Nooc digirta ka mid ah, iniino yaryar oo qaab wareegsan leh oo la cuno. 2. Cad dhalo ah oo wixii lagu fiiriyo muukaalqooda weynaysa.
dąal¹: m.l Culayska iyo jiirago'a oogada ku dhaca kolka socod dheer ama hawl adag la qabto; noog.
dąal²: m.l (daawo) Noog xagga jirka iyo maskaxda oo ka yimid hawl adag ama muddo dheer socotay. D.ka muruqyada waxaa keena walax aan waxtar jirka u lahayn oo ka yimaada metaboliisimka oo ku urura muruqa kana farabata shaqada dhiigga oo dibedda jirka uga saara. Nafaqo xumo ama cudur waxay qofka u keeni karaan d. dheeraad ah.
dąal³: f.mg1 (-aąlay, -aąshay) Socod dheer ama hawl adag oo la qabtay awgeed, culays iyo jiirago' oogada ka dareemid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dabar
dabar¹: m.l (-rro/-bro, m.dh) 1. Xarig gaaban, xaskul ka samaysan oo awrka labada lugood ee hore looga xiro si uusan u foogaan. 2. Xarig ama suun jilcan oo saca labada lugood ee dambe looga xiro marka la maalayo. 3. Midab casaan ah oo ilkaha dadka qaarkii yeeshaan.
dabar²: m.dh (kiimika) Awoodda isdhexgalka ee isku qabata laba atam ama in ka badan ama koox atammo ah. Xooggaga dhaliya dabarradu waxay u kala duwanaan karaan kuwo aad u dabacsan oo molikuyuullada dhexmara (ilaa 0.1 kJ mol-1) iyo kuwo ah dabarro kimikaad oo laxaad badan (ilaa 10 3 kJ mol-1).
dabar³: f.g1 (-bray, -bartay; -bri) Sac ama geel dabar ku xirid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dagaalgal
m.l (-llo, m.dh) 1. Heer korriimo oo marka wiilashu gaaraan dagaalka ka qayb qaadan karaan. 2. D. ah: wiil gaaray da'dii uu dagaal kaga qayb qaadan lahaa. 3. Hab dagaal looga qayb qaato.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
faquuq
faquuq¹: m.l 1. Takoor; karatiil; karaantiil. 2. la-mid: faquuqid.
faquuq²: f.g1 (-qay, -qday) Wax ama qof takoorid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
if
if¹: m.l (-faf, m.l) 1. Kaah walxaha uu hayo suurta geliya in ay ishu aragto. 2. Adduunyo.
if²: f.mg1 (-fay, -ftay) Kaah indhuhu wax ka arki karaan bixin.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
ikooloji
m.l Barashada xidhiidhada ka dhexeeya noolaha iyo degaankiisa dabeeciga ah, ha noolaado ama yaanu noolaan. Sababtaa awgeedi koolajiya-hannadu waxay bartaan noolayaasha marka laga eego dhinaca tirada dadka iyo beelaha, kuwaas oo ay isku kooxayn karaan iyo habdhisyada degaan ee ay ka qayb qaataan.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
isle'egyo-seegmaweydo
m.dh (xisaab) Urur isle'egyo ah oo doorsoomeyaashoodu ay wada raaliggelin karaan ugu yaraan hal urur furfuris. Tusaale ahaan: isle'egyada x + y = 2 iyo x + 4y = 6 waxa raaligeliya x = 2/3 iyo y + 4/3. Isle'egyada x + y = 4 iyo x + y = 9 ma aha seegmaweydo waayo ma jiro lammaane qiimeyaal oo wada raaligeliya labada isle'eg.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
karaarin
m.f.dh eeg karaari. la-mid: karaaris.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
karaarin
-ta: (magac, dhedig, keli) karaar u yeelid. Dh: taraarin.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
karamayn
-ta: (magac, dhedig, keli) karaamo u yeelid oo xurmayn.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
karitaan
-ka: (magac, lab, keli) awooditaanka hawl qabashadeeda.
karitaan -ka: (magac, lab, keli) si fiican ugu dhawaaqitaan aan laxni lahayn sida Quraan. Karitaanka afka kurdiga waa la igu kadeeday.
karitaan -ka: (magac, lab, keli) awoodda walaxi inay wax goyso u leedahay; bir, wax goyn awooditaan.
karitaan-ka: (magac, lab, keli) wax kaa dalooshamay, karin ku tolistii.
karitaan-ka: (magac, lab, keli) lisitaanka xoolaha.
karitaan -ka: (magac, lab, keli) biyo dab saaran, kulayl dartii is la rogrogitaan. Kildhiga karitaan kulaylkaa ka keenay. Dh: faxitaan, baylitaan.
karitaan -ka: (magac, lab, keli) dibbiro buuxsamis. Dh: dibbiro.
karitaan-ka: (magac, lab, keli) cunto karis.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Karraani
(Karraani-ga)
Nin xafiis ama dukaan ka xoojiya oo buugagga iyo xisaabaha haya, wixii qorid u baahanna qora.