ereyga

kar

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Kar

DHAN
1

1. (Kar-ka) a) Aburka kulaylku biyaha iyo wixii la mid ah, ka soo saaro. b) Cad wax lagu karo.

2

2. (Kar-ta) Gabal yar oo harag ah ama xaashi adag ama wax kale oo la mid ah.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

kar

DHAN
1

kar¹: m.l 1. Aburka kulaylka biyaha iyo wixii la mid ah soo saaraan. 2. (-rar, m.l) Cad wax lagu karo.

2

kar²: m.dh (-ro, m.l) 1. Gabal yar oo harag, xaashi adag iyo wixi lamida oo wax lagu karo. 2. Madax nirgood oo la cucubay oo hal lagu maalo.

3

kar³: f.g/mg1 (-ray, -rtay) 1. (f.g) Wax sameyntooda awood u yeelasho. 2. (f.g) Meel dillaacsan wax ku dul tolid. 3. (f.mg) Hoore burid. 4. (f.mg) Wax muggooda kordhin. 5. (f.mg) Moos iyo wixi lamida bislaansho. 6. (f.mg) Middi af yeelasho.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

kar

DHAN
1

kar¹: m.l 1. Aburka kulaylka biyaha iyo wixii la mid ah soo saaraan. 2. (-rar, m.l) Cad wax lagu karo.

2

kar²: m.dh (-ro, m.l) 1. Gabal yar oo harag, xaashi adag iyo wixi lamida, oo wax lagu karo. 2. Madax nirgood oo la cucubay oo hal lagu maalo.

3

kar³: f.g/mg1 (-ray, -rtay) 1. (f.g) Wax sameyntooda awood u yeelasho. 2. (f.g) Meel dillaacsan wax ku dul tolid. 3. (f.mg) Hoore burid. 4. (f.mg) Wax muggooda kordhin. 5. (f.mg) Moos iyo wixi lamida bislaansho. 6. (f.mg) Middi af yeelasho. m.f.dh, karid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

kar

DHAN
1

v.aux: can, be able; know how; dare

2

kar v. boil, be boiling

3

kar m. n., (mass n.): steam

4

kar [feminine] n. piece, bit, fragment, patch

5

kar v. patch (up)

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

kar

DHAN
1

-ka: (n) the act of boiling

2

kar -ay/tay: (v) boil (booyl); simmer (si-mar); seethe (siith)

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

kar

DHAN
1

(fal) wax dalooshamay, shey le'eg inta daloosha ku dul dheji. Dh: ragcadee.

2

kar: (fal) hawl iyo wax la mid ah, samaynteeda awood iyo xirfad u yeelo.

3

kar: (fal) lisidda xoolaha awood u yeelo. Waa wiil geela kara.

4

kar: (fal) biyo ku jira dheri dab saaran, kulayl dartii is rogrog. Dh: bayl.

5

kar: (fal) aad u dibbir.

6

kar -ka: (magac, lab, keli) firfircooni tii hore ka duwan lagu arko. Xananuunkii kar hor leh buu keenay.

7

kar-ka: (magac, lab, keli) dheri karsamaya, kulayl dartii la kicid, kulayl dartii is laba rogrogid. Dheriga karka ayaa kulaylka ka keena.

8

kar -ka: (magac, lab, keli) hawl aad wadday. dhammaansho ama qayb weyn qabasho.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Abbaaraha

DHAABAN

Goor aan la sugi karin, laakiin la soo dhoweynayo; ku dhowaad; meelahaas; qiyaas.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Abuur

DHAABAN
1

1. (Abuur-ka) a) Wax aan hor u jirin uumis; alkun. b) Geed ubxa haya, docda uu lafta ama iniinta ku lee yahay, oo kolkii la beero korta oo geed hor leh oo cusub noqota; laf ama iniin ama cad kasta oo geed hor leh noqon karta; firi. c) Hawsha la qabto kolka beerta abuurka lagu rida hayo.

2

2. (Abuur-ta) Sida loo uumay (farsamo, hab, qaab); baxaalli.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Afarrey

DHAABAN
1

(Afarrey-da)

2

1. Gabay yar, shanley.

3

2. (shax) afar iska soo horjeedda oo hogi u dhexayso, oo ka samaysan labo jare oo taagan (isku dhici kara).

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Afgarooc

DHAABAN
1

(Afgarooc-a)

2

Aan hadalka si wanaagsan u sheegi karin, u jeedin karin; aan codkar ahayn.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Aflaawe

DHAABAN
1

(Aflaawa-ha)

2

Qof aan kartida hadalka lahayn.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Aftin

DHAABAN
1

(Aftin-ta)

2

1. Kobta banka iyo dhirtu dhinaca isaga hayaan oo labadaba laga gaari karo; iran.

3

2. Meel dihin oo aan la daaqin.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Afyuun

DHAABAN
1

(Afyuun-ka)

2

Geed-ubax la beero oo waxtar (dawo) iyo dhibaato weyn labadaba leh, oo dhulka kulul ka baxa; wuxuu lee yahay dhacaan sida caanaha u cad oo la engejiyo, oo dabadeed la cuno ama sida sigaarka loo shito; kartida iyo maanka qofkaba habbisuu saaraa, haddaan degdeg la isaga qabanna waa lala doorsoomaa oo lala dufoobaa (sida xashiishka, qaadka ...).

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Aglool

DHAABAN
1

(Aglool-ka, Agloo-sha)

2

1. Hab weelka la xoolayna hayo, gocoyonnimada looga ba'sho: asal, dufan, laysku karshey baa lagu rogrogaa.

3

2. Wax la dhisa hayo ama la samayna hayo, qaabintiisa iyo jaangooyadiisa hore; bilaw; unug. 3.* Aqal, la dhisi doono, astaanti iyo muuqaalki warqad, ku muujin.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Amarkutaagle

DHAABAN
1

(Amarkutaagla-ha)

2

Karti iyo awood la lee yahay ama la marooqsaday, oo si xun oo aan xaq ahayn, loogu dhaqmo; jaa'irnimo.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Amran

DHAABAN

Karaamaysan; calman.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Ansax

DHAABAN
1

(Ansax-a)

2

Wax sharciga waafaqsan; sharci ahaan loo oggolaan karo ama loo aqbali karo; aan ahayn wax la duri karo ama la burin karo.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Awood

DHAABAN
1

(Awood-da)

2

Farsamo iyo tab iyo itaal wax lagu qaban karo; karti; maaro; xoog; tabar.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Awoodid

DHAABAN
1

(Awoodid-da)

2

Maaro, itaal u hayn; karid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Aygarad

DHAABAN
1

(Aygarad-ka)

2

Wax garan og; fiiro dheer; aan la dagi karin; ayda loo qoda hayo durba garta.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Baabuur

DHAABAN
1

(Baabuur-ka)

2

1. Gaadiid badanaaba afar garangarood leh oo ku socda qalab dhaqaajiya (motoor) oo gudaha ugu jira; dadka iyo alaabada buu qaadaa; gaari.

3

2. Qalab jiko oo inta dab lagu kor shido, wixii wax lagu karsana hayo, la kor saaro; girgire, birjiko; marakab.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Baanasho

DHAABAN
1

(Baanasha-da)

2

Cunno baan noqon karta siin; baanin.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Baarri

DHAABAN
1

(Baarri-ga)

2

Qof waalidkii dhalay jecel oo wuxuu u qaban karo u qabta; waalidka okobban oo u sama fala.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Baddhac

DHAABAN
1

(Baddhac-a)

2

Qof badda iyo waxa laga helo keliya ku nool oo aan meel kale ku noolaan karin.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Balashi

DHAABAN
1

(Balashi-da)

2

Sooryo weyn; diyaafad; karan.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Baraarugsan

DHAABAN
1

1. Aan hurdeysneyn; hurdo ka kacay oo ay ka ba'day.

2

2. Soo jeeda oo aan la dagi karin; digtoon; feeyig.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

akar

DHAFANDHAAF

m. n. acre

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

akar

DHAFANDHAAF
1

de: acre {Eng}

2

lx: akar

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m

5

key: akar

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Kaar

DHAFANDHAAF
1

(Kaar-ka)

2

Xanuun sida halaca u kulul oo nabar ama meel bugtaa yeelato.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

kaar

DHAFANDHAAF
1

kaar¹: m.l 1. Xannuun sida holaca u kulul oo nabar ama meelbugtaa yeelato. 2. Waraaq yar oo afar gees ah oo wax lagu qorto. 3. la-mid: kaarid.

2

kaar²: f.mg1 (-ray, -rtay) Xanuun laxow badan dareemid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

kaar

DHAFANDHAAF
1

kaar¹: m.l 1. Xannuun sida holaca u kulul oo nabar ama meelbugtaa yeelato. 2. Waraaq yar oo afar gees ah oo wax lagu qorto.

2

kaar²: f.mg1 (-ray, -rtay) Xanuun laxow badan dareemid. m.f.dh, kaarid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

kaar

DHAFANDHAAF
1

m. n. sudden, sharp pain, throbbing

2

kaar v. feel a sudden pain; throb

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

kaar

DHAFANDHAAF

-ka: (n) feeling physical pain; pain (peeyn)-, soreness (soor-nes), ache (eeyk)-, pang (paang) ~xanuun

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

kaar

DHAFANDHAAF
1

-ka: (magac, lab, keli) kul ka yimaadda nabar ama xanuun. Dh: xummad.

2

kaar-ka: (magac, lab, keli) waraaqadda aqoonsiga ee muwaadin kaste la siiyo. Dh: taysaro.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

kari

DHAFANDHAAF

f.g2 (-iyay, -isay) 1. Dab iyo biyo wax ku bislayn. 2. Biyaha iyo wixi lamida aad u kululeyn.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

kari

DHAFANDHAAF

f.g2 (-iyay, -isay) 1. Dab iyo biyo wax ku bislayn. 2. Biyaha iyo wixi lamida aad u kululeyn. m.f.dh, karin.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

kari

DHAFANDHAAF

v. cook, boil something

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

kari

DHAFANDHAAF

-yey -say: (v) cook (kuuk). Ex: isteeg si fiican loo kariyey; a well-done steak

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

kari

DHAFANDHAAF

(fal) cunto cayriin dab ku shid oo bislee.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

kari

DHAFANDHAAF
1

bw: kar

2

de: cook, boil s.t.

3

lx: kari

4

nt: karin (ta) [vn-f]

5

pd: (kariyey)

6

ps: v2a=tr

7

key: kari

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

karo

DHAFANDHAAF

f.g3 (-oday, -otay) Maro, darbaal iyo wixi lamida oo meeli ka daloosho karin saarasho.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

ar

DHAFANDHAAF

u.j la-mid: waryaa.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Ka

DHAFANDHAAF
1

Erey tixda ulajeeddooyin badan oo kala gaar ah u yeela; wuxuu badanaa muujiyaa: meel laga dhaqaaqay, meel laga yimid ama laga soojeedey, wax kala go'ay ama kala durkay, wax la isu foodinayo ama la simayo, kd. (Balcad buu ka yimid; alif-ka-ya'; qalin buu jeebkiisa ka soo baxshey; ceelku aqalka waa ka fog yahay; arrinta wax ka qabo; Marka waxaa ka weyn Xamar; magaaladii qofna waa aan ka garan waayey; baqdin baa ilmaha ka dhawaajisay: afar labo ka gooya: wiilka beenta ka daaya; ...) kolka shaqal aan loo dhexayni ka hormaro, wuxuu noqdaa -ga; (sida: Guuleed iga weyn; naga taga).

2

-ka — (naxwe) Labada qobod oo dhabta ah (kan kale waa -ta oo qodbaha kale ka farcamaan, midkood; waxaa ka farcama -ga, -ha, -a; wuxuu raacaa magacyada lab oo ku dhammaada B, D, F, L, N, R, S (Sh).

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

ka

DHAFANDHAAF
1

ka¹: mu.ti.l (kuwa, w) Magacuyaal tilmaame oo lab, oo wax ama cid hadlaha u dhow lagu tilmaansado. Tusaale: “Ka yimid waa Cali”. la-mid: kan².

2

ka²: h (nax) Qurub lagu isticmaalo falka bidixdiisa ama hortiisa : a) qurub la xiriira meesha laga dhaqaaqay ama wax laga qaaday. Tusaale: “Balcad ayuu ka yimid”, “Qalin ayuu jeebkiisa ka soo bixiyay”, “Tuulo ka tuulo ayuu nastaa”; b) qurub barbardhigid loo isticmaalo. Tusaale: “Marka waxaa ka weyn Xamar”; c) qurub la xiriira meel uu fal ka dhacay ama laga gudbayo. Tusaale: “Kooxdan buu ka cayaarayaa”, “Halkaas buu guri ka dhisay”, “Waddada buu ka tallaabay”.

3

ka³: (-ka) q.l Qodob magaca lab dib loogu qodbo si looga dhigo wax cayiman. Wuxuuna raacaa magacyada lab oo ku dhammaada b, d, f, l, n, r, s (sh). Qodobkaa waxaa ka farcama: -ga, -ha, -a oo raacaan magacyada kale ee labka ah. Tusaale: “ nin+ka- >ninka, buug+ka->buugga”.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

ka

DHAFANDHAAF
1

ka¹: mu.ti.l (kuwa, w) Magacuyaal tilmaame oo lab, oo wax ama cid hadlaha u dhow lagu tilmaansado. Tusaale: Ka yimid waa Cali. la-mid: kan¹.

2

ka²: h (nax) Qurub lagu isticmaalo falka bidixdiisa ama hortiisa : a) qurub la xiriira meesha laga dhaqaaqay ama wax laga qaaday. Tusaale: Balcad ayuu ka yimid. Qalin ayuu jeebkiisa ka soo bixiyay. Tuulo ka tuulo ayuu nastaa. b) qurub barbardhigid loo isticmaalo. Tusaale: Marka waxaa ka weyn Xamar; c) qurub la xiriira meel uu fal ka dhacay ama laga gudbayo. Tusaale: Kooxdan buu ka cayaarayaa. Halkaas buu guri ka dhisay. Waddada buu ka tallaabay.

3

ka³: (-ka) q.l Qodob magaca lab dib loogu qodbo si looga dhigo wax cayiman. Wuxuuna raacaa magacyada lab oo ku dhammaada b, d, f, l, n, r, s (sh). Qodobkaa waxaa ka farcama: - ga, -ha, -a oo raacaan magacyada kale ee labka ah. Tusaale: nin + ka -> ninka, buug + ka -> buugga.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

ka

DHAFANDHAAF
1

prep: at, from, off, away, out of; against; across; about, concerning

2

ka prep: than [comparative]

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Yare Soomaali-Faransiis - Kiristoofe Filibeerti [1976]

Ka

DHAFANDHAAF

1) au sujet de, 2) depuis, 3) plus que, 4) plus (comparatif).

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

ka

DHAFANDHAAF
1

(preposition), from (faroom). Ex: xaggee ka timid? where did you come from?

2

ka: make some verbs imperative form [expressing a command]

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

ka

DHAFANDHAAF
1

(magac-uyaal) tilmaame oo lab oo wax ama cid hadlaha u dhow lagu tilmaansado. Ka ku salaamay waa Caddaani. Dh: kan. Wa: kuwa.

2

ka: (qurub) naxwe ahaan loo adeegsado falka hortiisa oo la xidhiidha meesha laga dhaqaaqay ama wax laga qaaday. Dikhil baan ka imid. Macawis buu Kulmiye kabadhka ka soo saaray.

3

ka: (qurub) naxwe ahaan loo adeegsado barbardhigid labo iyo in ka badan. Cali baa Faadumo ka dheer.

4

ka: (qurub) naxwe ahaan la xidhiidha meel uu fal ka dhacay ama laga gudbayo. Cuddoon, Carta ayay guri ka dhisaysaa. Anoo jidka ka tallaabay uun baan ku arkay.

5

ka (-ka) qodob magaca lab raaca oo dib loogu qodbo si looga dhigo wax cayiman. Waxa uu raacaa magacyada lab oo ku dhammaada b, d, f, 1, n, r, s (sh). Qodobkan waxaa ka farcama: -ga, -ha, -a oo raaca magacyada kale ee labka ah. faras+ka faraska, saqaf+ka= saqafka.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Carabi oo Kooban - Cabdirisaaq Maxamed Cilmi Ina-Warfaa [2007]

ka

DHAFANDHAAF

مِنْ، عَنْ، ابْتِدَاءً مِنْ

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Aar

DHAFANDHAAF
1

(Aar-ka)

2

1. Libaax weyn oo lab.

3

2. Aan biqin; geesi.

4

3. Aarsi.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

aar

DHAFANDHAAF
1

aar¹: m.l (-rar, m.l) 1. Libaax weyn oo lab. 2. Nin geesi ah. 3. Aargoosad.

2

aar²: f.g/mg1 (-ray, -rtay) 1. (f.g) Alaab (aqal iyo wixi lamida) meel sare saarid. 2. (f.mg) Ka aa.: cid dakano gashay ka gudid. 3. (f.mg) U aa.: cid qof laga dilay, ciddii dishey qof ka mid ah dilid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

aar

DHAFANDHAAF
1

aar¹: m.l (-rar, m.l) 1. Libaax weyn oo lab. 2. Nin geesi ah. 3. Aargoosad.

2

aar²: f.g/mg1 (-ray, -rtay) 1. (f.g) Alaab (aqal iyo wixi lamida) meel sare saarid. 2. (f.mg) Ka aa.: cid dakano gashay ka gudid. 3. (f.mg) U aa.: cid qof laga dilay, ciddii dishey qof ka mid ah dilid. m.f.dh, aarid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

aar

DHAFANDHAAF
1

vl. n., [collective] revenge, vengeance

2

aar m. n. adult male lion; brave man

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Magacyada Soomaalida: Soomaali-Ingiriis - Anwar Maxamed Diiriye [2006]

Aar

DHAFANDHAAF

nickname; name-m adult male lion; revenge, vengeance. Lit: very brave man

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

aar

DHAFANDHAAF

-ka: (n) 1. brave (bareeyv) ~ geesi. 2. (n) male lion (laayon) ~ libaax —u aar -ay / tay: (v) avenge (a-veenji); seek or take vengeance for another person

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

Aar

DHAFANDHAAF

magac ka mid ah kuwa libaaxa oo loo baxsho wiil la rajaynayo in uu sidiisa geesi noqdo.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

aar

DHAFANDHAAF
1

(fal) alaab aqal ama wax kale meel kore saar.

2

aar: (fal) (ka ~) cid dakano gashay ka gud oo ciddii dishay qof ka mid ah dil.

3

aar -ka: (magac, lab, keli) libaaxa kiisa lab. Aar qoyey dawacaa la moodaa. Dh: libaax, gucumaale.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Bar

DHAFANDHAAF
1

1. (Bar-ka) Wax labo meelood oo is le'eg loo qaybshey, meeshood; nus.

2

2. (Bar-ta) a) Dhibic; gaashi; astaan. b) Xoolo.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

bar

DHAFANDHAAF
1

bar¹: m.l Wax laba meelood oo is le'eg loo qaybshay, meeshood; nus. Tusaale: “Lacagta bar i sii”.

2

bar²: m.dh (-ro, m.l) 1. Goobaabin yar oo meesha ku taal midab ka duwan leh. 2. B. xoolaad: xoolo yar.

3

bar³: m.l (daawo) Bar lagu dhasho oo meel xaddidan ee maqaarka ah ku taal.

4

bar⁴: f.g1 (-ray, -rtay) 1. Cid, cilmi iyo wax uusan aqoon aqoonsi. 2. Wax laba meelood oo isla 'eg u qaybin. 3. Is b.: caadaysasho.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

bar

DHAFANDHAAF
1

bar¹: m.l Wax laba meelood oo is le'eg loo qaybshay, meeshood; nus. Tusaale: Lacagta bar i sii; badh.

2

bar²: m.dh (-ro, m.l) 1. Goobaabin yar oo meesha ku taal midab ka duwan leh. 2. B. xoolaad: xoolo yar.

3

bar³: m.l (daaw.) Bar lagu dhasho oo meel xaddidan ee maqaarka ah ku taal. m.f.dh, barid.

4

bar4 f.g1 (-ray, -rtay) 1. Cid, cilmi iyo wax uusan aqoon aqoonsi. 2. Wax laba meelood oo isla 'eg u qaybin. 3. Is b.: caadaysasho. m.f.dh, barid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Ereybixinta: Fisikis (Soomaali-Ingiriis) - Xarunta Horumarinta Manaahijta [1987]

Bar

DHAFANDHAAF

Point

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Ereybixinta: Xisaab (Soomaali-Ingiriis) - Xarunta Horumarinta Manaahijta [1987]

Bar

DHAFANDHAAF

Point

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Ereybixinta: Juqraafi (Soomaali-Ingiriis) - Xarunta Horumarinta Manaahijta [1987]

Bar

DHAFANDHAAF

Bacaad xeelli

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

bar

DHAFANDHAAF
1

v. teach

2

bar v. introduce someone

3

bar v. fail to fill up

4

bar v. halve, cut into half

5

bar m. n., num: half

6

bar [feminine] n. speck, speckle, spot, mark stain

7

bar [feminine] n. livestock

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]

bar

DHAFANDHAAF

/baar/ bars, barring, barred; (n) 1. makhaayad (wax laga cabbo/laga cuno). e.g. He drinks at the bar every night.(n) 2. gabal ama cad bir ama wax kale ah oo fidsan. e.g. a bar of chocolate (n) 3. ood ama wax albaab oo kale ah. e.g. The window was protected by iron bars.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

bar

DHAFANDHAAF
1

-ta: (n) spot (ispot), mole (mowl), fleck (faleek), speck (ispaak) gaashi, dhibic-bar-wasakheed -ka: (n) stain mark (isteeyn maark)

2

bar: -ta: (n) half (haaf) ~ nus. Ex: laba iyo bar; two and half

3

bar: -ay/tay: (v) lessen or reduce by half; halve (haav)

4

-kala bar -ay/ tay: (v) divide (di veeydh); something into two equal parts

5

bar: ay tay: (v) teach (tiij); instruct (iinis-tarakt), educate (eju- keeyt); train (tareeyn); school (iskuul) waxbar. Ex: bar haddaad taqaan ama baro haddaadan aqoon; teach if you know or learn if you don't.

6

is bar -ay/tay: (v) -is teach yourself (tiij yoor salaf)

7

bar: -ay -tay: (v) introduce (intara duus); make acquainted. Ex: Cali saaxiibkiis buuna baray; Ali introduced us to his friend

waa la naqliyay ✓

Hal-Ururka Erayada Maamulka Xafiisyada, Xisaabaadka Ganacsiga iyo Dhaqaalaha (Soomaali-Talyaani-Ingiriis) - Warshadaha Saabuunta Bayl, Qubeyska iyo Mariska [1979]

Bar

DHAFANDHAAF
1

Metà; mezzo

2

Half

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Ingiriis-Soomaali (Maay) - Maxamed Xaaji Mukhtaar, Cumar Macalin Axmed [2007]

bar

DHAFANDHAAF

/baar/ (n) 1. gabal yer oo fidsyn. A bar of soap. 2. gabal bir dheer eh. An iron bar. 3. baar, biibity (muqaayi). 4. ood amy ilbeeb. (v) 5. reebow, oothow

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Talyaani-Soomaali - Cabdalla Cumar Mansuur, Axmed Cabdullaahi A. [1985]

bar

DHAFANDHAAF

s.m. - baar.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

bar

DHAFANDHAAF
1

(fal) cid kale wax u dhig oo cashir sii; wax bar oo aqoon u biiri. Bar ama barro.

2

bar: (fal) «is~» dad aan is aqoon isbar. Barbaarta beesha is bar odayaasha.

3

bar-ka: (magac, lab, keli) eeg badh.

4

bar -ta: (magac, dhedig, keli) calaamad ka duwan jidhka intiisa kale. Dhal shabeel bar lagama waayo. Dh: gaashi.

5

bar-ta: (magac, dhedig, keli) hoyga ama deegaanka qofku degganyahay.

6

bar -ta: (magac, dhedig, keli) unkadka ugu yar ee joomatariga. Bar iyo bar waxay noqdaan xarriiq. Dh: dhibic.

7

bar -ta: (magac, lab, keli) hantida nool ee la dhaqdo. Bartii yaqaan bari uma korodho. Dh: xoolo, duunyo. bar -ta: (magac, lab, keli) meel si gaar ah loo tilmaamayo oo gaar u qaydan. Dh: goob.

8

bar -ta: (magac, dhedig, keli) xagga xisaabta, waa fikrad sheegta meel aan lahayn aadimo.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Carabi oo Kooban - Cabdirisaaq Maxamed Cilmi Ina-Warfaa [2007]

bar

DHAFANDHAAF

بُقْعَة، نصف

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Car

DHAFANDHAAF
1

(Car-ka)

2

1. Qadiidka ku hara weelka caanaha (dhiil, kd.) marka la culo.

3

2. Car! Haddaad ku dhacdid! Wir!

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

car

DHAFANDHAAF
1

car¹: m.l 1. Qadiidka ku hara weel la culay. 2. Dhadhanka ay yeeshaan caano, biyo iyo wixi lamida oo lagu shubay weel la culay. 3. Cudur candhada geela ku dhaca oo dildilaaciya. 4. (e.d) C.!: haddaad ku dhacdid!; Wir!

2

car²: f.mg1 (-ray, -rtay) Car noqosho. la-mid: cartan².

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

car

DHAFANDHAAF

m.l 1. Qadiidka ku hara weel la culay. 2. Dhadhanka ay yeeshaan caano, biyo iyo wixi lamida oo lagu shubay weel la culay. 3. Cudur candhada geela ku dhaca oo dildilaaciya. 4. (e.d) C.!: haddaad ku dhacdid!; Wir!

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

car

DHAFANDHAAF
1

m. n. sooty residue left after cleaning milk vessels

2

car m. n., [abstract] freshness, newness

3

car inter. don't you dare!, you'd better not!

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]

car

DHAFANDHAAF

/kaar/ (n) 1. baabuur; gaari (n) 2. qaybta rakaabka ee tareenka.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

car

DHAFANDHAAF

(inter) expression used to challenge [someone]; dare (deer); I dare you!

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Ingiriis-Soomaali (Maay) - Maxamed Xaaji Mukhtaar, Cumar Macalin Axmed [2007]

car

DHAFANDHAAF

/kaar/ (n) 1. baabuur. 2. tariinky qiib ku mid eh oo dadky koraw.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

car

DHAFANDHAAF
1

-ka: (magac, lab, keli) quruxda xoolaha; xoolaha dhaqaalaysan sida ay u egyihiin. Xooluhu sannadkan car bay leeyihiin. Dh: suud, dhoy. Li: xayeesh, naashif.

2

car -ka: (magac, lab, keli) qadiidka yaryar ee madow ee ku hadha weelka la culay. Dh: culay.

3

car!: erey la macne ah 'haddaad ku dhacdo, kuna dhici mayside!' oo qof lagu cabsi geliyo. Car! ilmahaas dharbaax.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Dar

DHAFANDHAAF
1

1. (Dar-ka) a) Yeelka xoolaha lagu shubo mid kamid ah oo ka samaysan harag weyn oo wareegsan oo gadow leh; b) meelo dhisan oo loogu talaggalay in biyuhu ku soo ururaan ama lagu shubto; qabaal; berked. c) Dad; duul.

2

2. (Dar-ta) Daraad; aw.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

dar

DHAFANDHAAF
1

dar¹: m.l (-rar, m.l) 1. Weel ka sameysan bir, qori, harag oo xoolaha biyo loogu shubo. 2. Dhisme dhagax iyo shamiinto ka samaysan oo xoolaha biyo loogu shubo. 3. In xoolo ah oo isku mar ka wada cabta. 4. D. ah: dadkii hore.

2

dar²: m.dh.fk 1. D.tay, d.taa iyo wixi lamida: awgay, awgaa iyo wixi lamida. 2. D. Alle: Alle dartiis, si niyadsam ah. la-mid: daraad.

3

dar³: f.g/mg1 (-ray, -rtay) 1. (f.g) Badar, biyo, caano iyo wixi lamida oo meel ku jira weel in yar uga qaadid. 2. (f.g) Middi, waran iyo wixi lamida wax ku mudid. 3. (f.mg) Ka d.: xaal wax ku sugnaayeen si ka xun noqosho. 4. (f.mg) Ku d.: wax, wax kale ku kordhin. 5. (f.mg) Ku d.: nin iyo naag isu guurin.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

dar

DHAFANDHAAF
1

dar¹: m.l (-rar, m.l) 1. Weel ka sameysan bir, qori, harag oo xoolaha biyo loogu shubo. 2. Dhisme dhagax iyo shamiinto ka samaysan oo xoolaha biyo loogu shubo. 3. In xoolo ah oo isku mar ka wada cabta. 4. D. ah: dadkii hore.

2

dar²: m.dh.fk 1. D.tay, d.taa iyo wixi lamida: awgay, awgaa iyo wixi lamida. 2. D. Alle: Alle dartiis, si niyadsam ah. la-mid: daraad.

3

dar³: f.g/mg1 (-ray, -rtay) 1. (f.g) Badar, biyo, caano iyo wixi lamida oo meel ku jira weel in yar uga qaadid. 2. (f.g) Middi, waran iyo wixi lamida wax ku mudid. 3. (f.mg) Ka d.: xaal wax ku sugnaayeen si ka xun noqosho. 4. (f.mg) Ku d.: wax, wax kale ku kordhin. 5. (f.mg) Ku d.: nin iyo naag isu guurin. m.f.dh, darid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

dar

DHAFANDHAAF
1

v. scoop, dip out; attach, join; add

2

dar v. dive (into), plunge; sink; become absorbed, engrossed

3

dar [feminine] n. sake, reason

4

dar m. n. trough (drinking ~ cement); skin for carrying water (to animals)

5

dar m. n., [collective] people, ancestry, lineage, generation

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

dar

DHAFANDHAAF
1

-ay / tay: (v) scoop (iskuup); dip into ~ dhexgali. Ex: dar qaadada; scoop with the spoon

2

kadar -ay / tay: (v) make troublesome or worse; aggravate (ag-ri-veeyt)

3

isku dar: (v) mix (miksi)', join together; add up ~ isku qas

4

dar alla: (adj) innocent (ina-sent)-, honest (oonasti)

5

dar -ka: (n) a water container at the comer of the well, where animals are watered; a watering place ~ qabaal

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

dar

DHAFANDHAAF
1

(fal) weel dareere dhexgeli oo wax kaga soo qaad. Biyo ii soo dar.

2

dar: (fal) (ka sii ~) cudur sidii hore ka sii liido Dh: xumow.

3

dar: (fal) «ku tiro hore tiro danbe ku biiri oo u gee.

4

dar: (fal) (ku ~) wax hore u yiil ama meel ku jirey wax danbe ku kordhi, ku biiri. Caanaha dhayda ah dhanaan ku dar.

5

dar-ka: (magac, lab, keli) dad wada socda. Darka innoo yimid wax la cuno iyo wax la cabbo siiya. Dh: duul.

6

dar -ka: (magac, lab, keli) weelka biyaha xooluhu ku cabaan oo ka mid ah yeelka xoolaha lagu shubo oo ka samaysan harag, dhoobo, shamiito ama geed laga qoray. Daymayda jalleecada, sidii geel dar loo horey,saw kuma dunuunucin. Dh: qabaal.

7

dar-ta: (magac, dhedig, keli) waxii hore waxa uu yama raadka uu ka tegay. Hadalxumadiisa darteed ayaa uu u dhintay. Dh: daraad, awgeed.

8

dar -ka: (magac, lab, keli) meesha labo dixood, laagood ama webi ay ku kulmaan. sababay.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

dar

DHAFANDHAAF
1

de: sincerely; honestly

2

lx: dar

3

pd: \pd-alla

4

ps: adv-expr

5

key: dar

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Ereybixinta: Bayoolaji (Soomaali-Ingiriis) - Xarunta Horumarinta Manaahijta [1987]

Ear

DHAFANDHAAF

Dheg

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Yare Caafimaad: Ingiriis-Soomaali - Deeqa Cali [1999]

ear

DHAFANDHAAF
1

(n) an organ of hearing, responsible, in general, for maintaining balance as well as sensing sound, and divided in humans into the external ear, the middle ear, and internal ear.

2

dheg

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]

ear

DHAFANDHAAF

/iyar/ (n) dheg.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Ingiriis-Soomaali - Baadari Larajaasi [1897]

ear

DHAFANDHAAF

n., dheg, ti; ear lap, daxal, -shi.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Far

DHAFANDHAAF
1

(Far-ta)

2

1. Xubnaha dhuudhuuban oo ciddiyuhu ku yaalliin oo sacabbada iyo cagaha dadku ku dhammaadaan middood.

3

2. Ereyo ama hadal ama xuruuf qoran ama daabacan; hab wax loo qoro; qoraal duwan oo qolo u gaar ah.

4

3. Waraar yar oo biyo jeexeen ama looguba talaggalay inay maraan; biyammareen; kanaal; keli; gacan; tog.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

far

DHAFANDHAAF
1

far¹: m.dh (-ro, m.l) 1. Xubnaha dhuudhuban oo ciddiyuhu ku yaallaan oo gacmaha iyo cagaha dadku ku dhammaadaan middood. 2. Hab loo qoro af. 3. Jeex biyo mareen ah. 4. Fandhaal 5. Xuruuf loo adeegsado qorista afka. 6. Hab farshaxan oo wax loo sameeyo.

2

far²: f.g1 (-ray, -rtay) 1 . Meel, jir iyo wixi lamida qalab caarad dhuuban ku qodid. 2. Cid farriin u dhiibid. 3. Cid amar siin.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

far

DHAFANDHAAF
1

far¹: m.dh (-ro, m.l) 1. Xubnaha dhuudhuban oo ciddiyuhu ku yaallaan oo gacmaha iyo cagaha dadku ku dhammaadaan middood. 2. Hab loo qoro af. 3. Jeex biyo mareen ah. 4. Fandhaal 5. Xuruuf loo adeegsado qorista afka. 6. Hab farshaxan oo wax loo sameeyo.

2

far²: f.g1 (-ray, -rtay) 1. Meel, jir iyo wixi lamida qalab caarad dhuuban ku qodid. 2. Cid farriin u dhiibid. 3. Cid amar siin. m.f.dh, farid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

far

DHAFANDHAAF
1

v. send ~ give a message; give advice to someone setting out on a journey

2

far [feminine] n. finger; handwriting, script

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]

far

DHAFANDHAAF

/faar/ (adj) fog, aan-dhawayn. as far as/as-faar-as/ ilaa-heerka, ilaa-xadka e.g. As far as I know it is right. so far/soo faar/ ilaa iyo iminka. so far, so good/soo-faar-soo-guudh/ fiican, ilaa iyo iminka.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

far

DHAFANDHAAF
1

-ta: (n) finger (fingger) —fara maran: [Phrase adj] unsuccessful; empty-handed — ku farayarayso -ku farayaraystay: (v) complete successfully and skilfully

2

far -ta: (n) writing (raayting); handwriting; penmanship. Ex: far Soomaali; Somali writing

3

far -ay / tay: (v) pass on information; send (sandi). Ex:farriin ufar; send him /her a message

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

far

DHAFANDHAAF
1

(fal) hawl iyo wax la mid ah ku amar.

2

far: (fal) farriin, hadal ama qoraal ah cid kale u sii dhiib.

3

far: (fal) dhulka qod oo ciid ka soo gur; meel wax ka soo quf. Dh: fadh.

4

far -ta: (magac, dhedig, keli) xubnaha dhuubdhuuban oo ciddiyuhu ku yaalliin oo sacabbada gacmaha iyo lugaha dadku ku dhammaadaan, middood. Far keli ahi fool ma dhaqdo. Wa: faro.

5

far-ta: (magac, dhedig, keli) xuruuf qoran oo dad u gaar ah; hab wax loo qoro oo kuwa kale ka duwan oo ay qolo gaar u leedahay. Dh: alif ba'.

6

far -ta: (magac, dhedig, keli) waraar yar oo biyo jeexeen ama loogu talaggalay inay maraan. Fari tog bay kula xushaa. Dh: iliil, laag.

7

far-ta: (magac, dhedig, keli) kuruska geela marka la googooyo jeexjeexa loo yeelo qayb yar oo ka mid ah. Far kurusaan ku laqanyooday. Dh: qurub.

8

far -ta: (magac, dhedig, keli) mid miisaanka jaadka loo xidho ka mid ah. Dh: marduufmarduuf.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Carabi oo Kooban - Cabdirisaaq Maxamed Cilmi Ina-Warfaa [2007]

far

DHAFANDHAAF

كِتَابَة خَطَّ إِصْبَعِ

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Ingiriis-Soomaali - Baadari Larajaasi [1897]

far

DHAFANDHAAF

ad., fog, meel fog; farther, ka fog; farthest, ugu fog; go so far, sidaas u fogow; you must learn so far, sidaas u baro; so far as I can guess, sidaas u malayn karo; how far? intee jirtaa? how far is it thither? meeshaasi intay inoo jirtaa? do you know how far he has gone away? intuu fogaaday ma garanaysaa? go far, fogow; go farther, sii fogow; far off, away, jiiday.

waa la naqliyay ✓