kaltiris

(Abtiris-ka)

Aqoonta ku saabsan awooweyaashii hore magacyadooda iyo siday isugu xigeen; abtirsiino; abtirsiinyo; abnaq.

m.l la-mid: abtirin, abtirsiinyo.

vl. n., [compound] genealogy, lineage

-ka: (n) a family tree ~ see [eeg] abtirsiinyo

-ka: (magac, lab, keli) eeg abtirin.

de: genealogy, lineage

lx: abtiris

pd: (-ka)

ps: vn2-m-cmp

key: abtiris

علم الأنساب

-ka: (magac, lab, keli) wax aanad hubin inta ay tiradiisu tahay qiyaasiddiisa. Ma hubo ee waa awaaltiris waxaan kuu sheegayo.

m.f.dh eeg daaltir.

kalhuuris¹: m.l (daawo) Muddada u dhexeysa marka qof jeermi qaado iyo marka lagu arko astaanta ugu horreysa ee cudurka.

kalhuuris²: m.dh (-syo, m.dh) Xilliga u dhexeeya marka ukunta la dhalo ilaa inta ay ka dillaacayso.

kalhuuris¹: m.l (daaw.) Muddada u dhexeysa marka qof jeermi qaado iyo marka lagu arko astaanta ugu horreysa ee cudurka.

kalhuuris²: m.dh (-syo, m.dh) Xilliga u dhexeeya marka ukunta la dhalo ilaa inta ay ka dillaacayso.

-ka: (magac, lab, keli) muddada u dhexeysa marka qof jeermi qaado iyo marka lagu arko astaanta ugu horreysa ee cudurka.

kalhuuris -ta: (magac, dhedig, keli) xilliga u dhexeeya marka ukunta la dhalo ilaa inta ay ka dillaacayso.

m.dh (juqraafi) Goynta dhirta iyo bannaynta kaynta.

-da: (magac, dhedig, keli) juqraafi ahaan, jaridda dhirta iyo bannaynta kaymaha.

m.l la-mid: kuldiirin.

-ta: (magac, dhedig, keli) socsocod badan socsocosho oo meelo badan soo marid. Waabtiris warbaa lagu helaa.

(Karis-ka)

Karin.

m.l la-mid: karin.

vl. n. ability, being able

karis vl. n. act of cooking ~ boiling; cookery

-ka: (n) cooking (kuuking); Ex: cunta karinka; the cooking of the food ~ karin, karsi-ga

-ka: (magac, lab, keli) cunto karin. Karis xun iyana wax ku la'.

karis-ka: (magac, lab, keli) cunto, hadhuudh la buunshabixiyay oo la kariyey. Karis ninkii ciir looga daray saw dibbiri maayo.

karis-ta: (magac, dhedig, keli) wax qabad awoodis. karista: (magac, dhedig, keli) si fiican ugu dhawaaqis oo aan laxni lahayn.

karis-ta: (magac, dhedig, keli) walax af ay wax ku jarto leh; shey wax goyn awooda. Mindi karis lahayni kurusna ma goyso.

karis -ta: (magac, dhedig, keli) wax kaa dalooshamay karin ku tolistii.

karis-ta: (magac, dhedig, keli) lisidda xoolaha. Karis geel nimaan aqoon gorof looma dhiibto.

karis -ta: (magac, dhedig, keli) kulayl dartii is la rogrogid, la daadasho kulayl awgiis. Kildhiga karista kulaylkaa ka keenay. Dh: faxis, baylis.

karis-ta: (magac, dhedig, keli) dibbiro buuxsamis. Xabagtii cadaaddaa karis ii keentay.

طَهُو، طَبْخ، اقْتِدارِ، اسْتِطَاعَةَ، إِمْكَانٍ

tiris¹: m.l la-mid: tirin.

tiris²: m.dh la-mid: tirid.

vl. n. cancelling; wiping (out), erasing

Conteggio

Counting

-ka: (magac, lab, keli) eeg tirinta.

de: cancelling; wiping (out), erasing

initial: t

lx: tiris

pd: (-ta)

ps: vn-f

key: tiris

f.mg2 (-iyay, -isay) U a.: qof faraciisu siday isu dhaleen sheegid.

(fal) «u ~» sheeg oo tax magacda nasabka. U abtiri wiilka ad isa soo raacdeen.

v. wipe ~ rub off, erase

de: wipe ~ rub off, erase

lx: ka tir

pd: (tiray)

ps: v1=expr

key: ka_tir

(Kalii-sha)

Xilli kulul oo roobka ka soo horreeya.

m.dh (-lo, m.l) Xilliga roobka gu' bilawdo ama roobka dayreed oo hawadu aad u kululaato.

m.dh (-lo, m.l) Xilliga roobka gu' bilawdo ama roobka dayreed oo hawadu aad u kululaato.

magac loo baxsho wiil dhashay waqti kaliil ah oo kulul.

-sha: (magac, dhedig, keli) xilli kulul oo roobka ka soo horreeya; goor xilli roobaadka ka soo hor marta oo kulul.

m.l 1. K. ah: Beer la gooyay xabbad xabbad badar ah oo haray. 2. la-mid: kalwin.

-ka: (magac, lab, keli) si habboon isugu dhicidda jiibta iyo jaanta; sacab labo shubidda koox yari ciyaar u jebiso.

kalwis -ka: (magac, lab, keli) « ahs beer la gooyay xabbadaha yar ee badarka ku hadha.

(Katit) C, Og Cucumis melo L Cucurbitaceae.

de: rumor, hearsay, gossip; unreliable news

lx: kutiri

pd: (-ka)

ps: np-m

key: kutiri

-ta: (magac, dhedig, keli) denbi ama fal nin aanu faline, loo aaneeyo.

m.f.dh eeg abtiri. la-mid: abtiris.

-ta: (magac, dhedig, keli) aqoonta ku saabsan awoowayaal hore magacyadadooda iyo siday isugu xigeen, u kala horreeyeen. Abtirinta Soomaalida aad baan u aqaan. Dh: abtirsiinyo, abtirsiimo, abnaq.

m.f.dh eeg aftir².

-da: (magac, dhedig, keli) sharaabkii iyo cuntadii aftirka qaadasho. Dh: aftirasho.

m.l la-mid: baqtiin.

-ka: (magac, lab, keli) noole, wax bakhtiyay ka dhigiddiis. Bakhtiiska ayuu dalxawgu ku ba'as yahay. Li: noolayn.

baqtiis-ka: (magac, lab, keli) wax shidan demintiis. Nalka baqtiiska badan ka daa. Li: daaris, shidis. Dh: demin.

m.f.dh eeg catir². la-mid: catirayn, cartirid.

-da: (magac, dhedig, keli) weel la culay, cidaad marmarin.

(Dalxiis-ka)

Dal shisheeye ama kan tolka gudihiisa oo soo arkid iyo raaxaysi loo tago.

dalxiis¹: m.l 1. Tegidda meel la tago iyadoo looga danleeyahay raaxeysi iyo daawasho. 2. D. ah: qof meel tamashle iyo raaxeysi u jooga.

dalxiis²: f.mg1 (-say, -stay) Meel tamashle iyo raaxeysi ku tegid.

dalxiis¹: m.l 1. Tegidda meel la tago iyadoo looga danleeyahay raaxeysi iyo daawasho. 2. D. ah: qof meel tamashle iyo raaxeysi u jooga.

dalxiis²: f.mg1 (-say, -stay) Meel tamashle iyo raaxeysi ku tegid. m.f.dh, dalxiisid.

v., [compound] travel, go on a trip, tour

dalxiis vl. n., [compound] tour, trip; touring

-ka:(n) 1. tourism; tour (tuur). Ex: Wasaaradda Dalxiiska; the Ministry of Tourism ~ tamshle. 2. touring (tuuring); the act of traveling from place to place, especially for pleasure. Ex: waxaan aadnay dalxiis; we went on a tour

Turismo

Tourism

-ka: (magac, lab, keli) dalbarasho iyo tamashleyn dalka gudihiisa ama debeddiisaba ah oo la soo arko meelo xiiso leh ama lagu raaxaysto. Daawasho iyo dalxiis baan ku imid degmada. Dh: daanshadaashood, tamashle.

dalxiis-ka: (magac, lab, keli) dad ama qof dalxiisaya.

سياحة

-a: (magac, lab, keli) falliidh ka soo jabay geed qallalan oo wax muda. Faltiiq baa i muday. falxad -ka: (magac, lab, keli) xadid wax horay loo sameeyey.

(Iltirid-da)

Il bannaan u diidid; wada shakarid; buuxin.

m.f.dh eeg iltir.

Buuxin, simid, dhammaysstirid.

m.l.kh K. ah: nafley xoog yaraatay qabow awgiis.

f.g2 (-iyay, -isay) la-mid: kacdimi.

m.l (-nno, m.dh) Dukaan yar oo laga qaato raashinka iyo wixi lamida.

m. n. canteen

-ka: (magac, lab, keli) Dukaan yar oo laga qaato raashinka iyo wixii la mid ah.

de: canteen {N < Eng}

lx: kantiin

pd: (-ka)

ps: n2-m

key: kantiin

(Kariri) N Solanum somalense Franch. Solanaceae.

N Solanum aguivi Lam. Solanaceae.

N Solanum schimperianum A.Rich. Solanaceae.

N Solanum terminale Forsk. Solanaceae.

N Solanum tettense Klotzsch. Solanaceae.

N Withania somnifera (L) Dunal. Solanaceae.

N Solanum carense Dun Solanaceae.

m.f.dh eeg kawir².

-da: (magac, dhedig, keli) doon ama markab meeshii loo socday meel aan ahayn u weecin.

m.l (-no, m.dh) Walax geeso oo kale ah oo laga helo gidaarada unugyada fangi farabadan; waxaana uu ka koobanyahay boolisakaraydhyo. Waxa uu ka mid yahay walxaha daboola jidhka cayayaanka.

m.l (-no, m.dh) Walax geeso oo kale ah oo laga helo gidaarada unugyada fangi farabadan; waxaana uu ka koobanyahay boolisakaraydhyo. Waxa uu ka mid yahay walxaha daboola jidhka cayayaanka.

v. consider, count as

de: consider, count as

lx: ku tiri

pd: (tiriyey)

ps: v2a=expr

key: ku_tiri

-ka: (n) best man ~ manxiis

-ka: (magac, lab, keli) nin caruuska dhinac fadhiista habeenka arooska oo gacan yare u ah. Dh: mixiis, maxiis.

m.l la-mid: mitirin.

-ta: (magac, dhedig, keli) mitir ku dhererin: masaafadiisa cabbirid; inta dhererka ama ballacu yahay eegid. Dh: mitirin.

mitiris -ka: (magac, lab, keli) walcin oo qof wax uu u baahan yahay u fidin oo haddana u diidid.

m.dh la-mid: qatimin.

m.l (-lal tiro, m.l) (xisaab) Baaxadda kooxda tirinta loo adeegsado. Habdhiska tobanle salku waa toban. Astirooyinka la adeegsado waa 0, 1, 2, 3, 4, ,5 ,6, 7, iyo 9 oo loo kooxeeyo toban koowaad, toban tobnaad iyo wixi lamida. Habdhiska labaale salku waa labo. Astirooyinka la adeegsado waa 0 iyo 1.

(fal) sibidhka gidaarka la dhac oo mari.

talbiis-ta: (magac, dhedig, keli) sibidh iyo niis isku laaqan oo qoyan marka guriga la dhisayo lala dhaco oo dhagaxa ama jaajuurka laga sarraysiiyo. Dh: fargaas.

-ta: (n) contempt (kon-temt), disdain (dis-dheeyn) ~ ihaano

-ta: (magac, dhedig, keli) cayilitaan iyo naaxis. Dh: baayirid.

-ga: (magac, lab, keli) ciyaar, haldheeri tirsad. Buntirsi la ima barine bun karsi baa la i baray

m.dh la-mid: cabbirid.

m.dh la-mid: catirid.

m.f.dh eeg catiir². la-mid: catiirid.

m. n., [compound] genetics