Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

-ay / een / nay: (v) 1. take from each other; remove (rimuuj). 2. keep it open

waa la naqliyay ✓

1

kalaqaad¹: m.l 1. Bushimo, baalasha, indha-ha, iyo wixi lamida oo isku dhegganaa oo la kala fogeeyo. 2. la-mid: kalaqaadid.

2

kalaqaad²: f.g1 (-day, -dday) 1 . Wax isku jirey kala soocid. 2. Af, indho iyo wixi lamida kala furid.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-day, -dday) 1. Wax isku jirey kala soocid. 2. Af, indho iyo wixi lamida kala furid. m.f.dh, kalaqaadid.

waa la naqliyay ✓

v. detach, disjoin, separate; open something

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) ilmahu maalinta uu gaadho afartanbaxa, oo inta garabka la saaro lala or'ordo.

2

kalaqaad -ka: (magac, lab, keli) bushimo, baalasha, indhaha iyo wixii la mid ah oo isku dhegganaa oo la kala fogeeyo.

waa la naqliyay ✓

1

de: detach, disjoin, separate; open s.t.

2

lx: kalaqaad

3

nt: kalaqaad (ka) [vn-m], kalaqaadid (da) [vn-f]

4

pd: (kalaqaaday)

5

ps: v1=tr

6

key: kalaqaad

waa la naqliyay ✓

m.l.kh K. ah: ka kooban noocyo kala geddisan.

waa la naqliyay ✓

1

(Biciriir-ka)

2

Wax eegid iyadoo indhaha aan dhab loo kala qaadin, muruqyadoodana la adkayna hayo: kolka indhaha wax-araggoodu yar yahay ama if xoog badani ka hor yimaado.

waa la naqliyay ✓

1

(Biciriirsasha-da)

2

Indhahoo aan dhab loo kala qaadin oo la adkayna hayo, wax ku eegid; biciriirsi.

waa la naqliyay ✓

1

(Bikaacsi-ga)

2

(il, kd.) kala qaadid, kala qabasho.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhexsocota-da)

2

1. Hadallo yar ama tix yar oo soo noqnoqota oo xubnaha gabayada, heesaha, kd., la geliyo; dhextaal.

3

2. Dadka dadka hadalka u kala qaada ama dowlad u adeegu oo warka u geeya; jaasuus; basaas; warxungee.

waa la naqliyay ✓

1

(Libiqsasha-da)

2

Si degdeg ah, il isugu qabasho oo u kala qaadid.

waa la naqliyay ✓

1

(Qosol-ka)

2

Dhawaaq ama yeer dadka ka yimaada, oo faraxa iyo yaabka iyo jeesjeesku keenaan, oo inta muruqyada wejiga la giijiyo, afka la kala qaado.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Afkalaqaad. 2. Afka oo la kala qaado; hadlid.

waa la naqliyay ✓

1

baal¹: m.l (-lal, m.l/dh) 1. Garbaha haadda ama daayuuradaha ay ku duulaan midkood. 2. Dhogorta shimbiraha. 3. Xaanshi jilicsan, cabir gaar ah oo wax lagu qoro leh. 4. la-mid: baalcas. Diqsi weyn oo xoolaha dhiigga ka nuuga, cudurka dhukaankana u kala qaada. 5. Buunshe. 6. B.ka isha: timo yaryar gaagaaban oo ka baxa afka daboollada isha naaslayda. 7. Cudur ku dhaca carruurta oo qaraw iyo caddaad leh. 8. Cudur ku dhaca geela oo qoorta qalloociya.

2

baal²: m.dh (-lo, m.l) Dhinac, doc. Tusaale: “Baasha midigta ee albaabka istaag”.

waa la naqliyay ✓

m.l Eegitaan aan indhaha dhab loo kala qaadin iyadoo muruqyadooda la adkaynayo kolka aragtidoodu yartahay ama if xoog badani ka hor yimaado.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-saday, -satay) Indhaha oo aan dhab loo kala qaadin oo muruqyadooda la adkaynayo wax ku eegid.

waa la naqliyay ✓

f.g3 (-saday, -satay) Kala qaadid, kala qabasho (il iyo wixi lamida).

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Indhaha kala qaadid si wax loogu dhaygago.

waa la naqliyay ✓

m.dh.u 1. Hadal yar ama tix yar oo soo noqnoqota oo maansada qaybo loogu kala qaybiyo. 2. Dad dadka hadalka u kala qaada ama dawlad u adeega oo warka u geeya; jaasuus. 3. Dad si joogto ah, laba meelood isaga safra.

waa la naqliyay ✓

1

fayiig¹: m.l Daymo aan indhaha aad loo kala qaadeyn iyadoo la fiirinayo wax fog ama iftiin xoog badan oo indhaha ka horyimaada.

2

fayiig²: f.mg1 (-gay, -gtay) Ku f.: wax indho ku baniixin.

waa la naqliyay ✓

1

guro¹: m.dh 1. Meel godan oo gaadiid raran dushiisa laga sameeyo oo la saaro carruur, maqal iyo wixi lamida. 2. Rako.

2

guro²: f.g/mg3 (-rtay, -ratay) 1. (f.g) Wax meel yaal ka qaadasho. 2. (f.g) Miro geed ka goosasho. 3. (fg.) Cunto iyo wixi lamida weel ka baxsasho. 4. (f.mg) Kala g.: wax lagu tartamayey kala badin waayid. 5. (f.mg) Kala g.: waxyaalo isku dhex jiray kala saarid. 6. (f.mg) Kala g.: col is-hor fadhiya dib u kala qaadasho. 7. (f.mg) La g.: hadallo qadaf ah isdhaafsasho. 8. (f.mg) Dib u g.: si tartiib ah xeeladi ku jirto gadaal ugu noqosho.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) Kala qaadidda qof kala qaado afka hurdo ama daal awgiis; hamaansasho.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-ooday, -ootay) Hurdo ama daal awgood af la kala qaadid; hamaanso.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-saday, -satay) 1. Hurdo ama caajis awgiis af la kala qaadid. 2. Naftii baa ka h. satay: wuu dhintay. 3. la-mid: hamaan².

waa la naqliyay ✓

1

ilbiriqsi¹: m.l (-iyo, m.dh) Muddada u dhexeysa il baalasheeda si deg deg ah la isugu qabtay, degdegna loo kala qaaday. la-mid: ilbidhiqsi, ilbiliqsi, ilmilicsi, ilmiliqsi.

2

ilbiriqsi²: m.l (-iyo, m.dh) 1. (fiisikis) Halbeeg cabbiraadeed oo waqti oo la eg hal-lixdaneed daqiiqo. 2. (juqraafi) Halbeeg cabbiraaddeed oo lool iyo dhig oo la eg hal-lixdaneed daqiiqo.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Wax isku dhegganaa labo u kala qaadid.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-day, -dday) Wax calalin; raamsi.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-day, -dday) Wax calalin; raamsi. m.f.dh, calaqaadid.

waa la naqliyay ✓

v. chew something

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) wax joojin ama xumayn.

waa la naqliyay ✓

1

de: chew s.t.

2

lx: calaqaad

3

pd: (calaqaaday)

4

ps: v1=

5

key: calaqaad

waa la naqliyay ✓

m. n., [compound] lackey, yes-man, blind follower

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) bootlick (buutlik); fawn (foon) ~ daba-dhilif

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) eeg kaballeef.

waa la naqliyay ✓

1

cf: dabadhilif, kabsid, midiidin

2

de: lackey, yes-man, blind follower Lit: carrying shoes

3

lx: kabaqaad

4

pd: (-ka)

5

ps: n2-m-cmp

6

key: kabaqaad

waa la naqliyay ✓

m.l.kh K. ah: ka kooban noocyo kala geddisan.

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) ka kooban noocyo kala geddisan.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: calaaqo.

waa la naqliyay ✓

m. n. relationship, connection

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) relation (ri-ley-shin)-, association (a-soo-sii-yey-shin); connection ~ xiriir, cilaaqaad, calaaqo

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) xidhiidh laba qof ama laba ummadood ka dhexeeya. Dh: cilaaqaad.

waa la naqliyay ✓

1

a: calaaqo, cilaaqaad

2

bw: Arabic

3

de: relationship, connection

4

lx: calaaqaad

5

pd: (-ka)

6

ps: n2-m

7

key: calaaqaad

waa la naqliyay ✓

m.l (kiimika) Wax la xidhiidha in ka badan hal weji. Iskujir kala kaan ah, tusaale ahaan, wuxuu ka koobanyahay laba ama dhowr weji oo kala muuqda.

waa la naqliyay ✓

-ay / tay / een / nay: (v) 1. differentiate (difaran shi-yeet); distinguish (distin-guwish). 2. pass judgment between people

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) laba qof oo is dilaaya kala kaxayntood.

waa la naqliyay ✓

-da: (n) differentiation (difaran-shi-yeeyshiri)

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: afkalaqaadid.

waa la naqliyay ✓

v., [compound] open the mouth; speak

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) arrin aad loola yaabo; wax yaab iyo amankaag kugu rida. Dh: fajac, amakaag, shaamareer, yaab.

waa la naqliyay ✓

1

de: open the mouth; speak (e.g., following a surprise ~ shock)

2

lx: afkalaqaad

3

pd: (afkalaqaaday)

4

ps: v1=cmp

5

key: afkalaqaad

waa la naqliyay ✓

1

(Ballanqaad-ka)

2

Ballangal.

waa la naqliyay ✓

1

ballanqaad¹: m.l (-dyo, m.dh) 1. Caddeynta cidi bixiso ee ay ku shaqeyso in ay ballan meel marineyso. 2. Warqad rasmi ah oo cidi ku caddeynayso gudidda qiimaha waxa la soo dalbaday. la-mid: ballangaal¹.

2

ballanqaad²: f.g1 (-day, -dday) Wax lagu heshiiyay ama lays faray ballanteeda qaadid. la-mid: ballangal².

waa la naqliyay ✓

1

ballanqaad¹: m.l (-dyo, m.dh) 1. Caddeynta cidi bixiso ee ay ku shaqeyso in ay ballan meel marineyso. 2. Warqad rasmi ah oo cidi ku caddeynayso gudidda qiimaha waxa la soo dalbaday.

2

ballanqaad²: f.g1 (-day, -dday) Wax lagu heshiiyay ama lays faray ballanteeda qaadid. m.f.dh, ballanqaadid. la-mid: ballangal.

waa la naqliyay ✓

1

v., [compound] promise, make a deal

2

ballanqaad: vl. n., [compound] making a promise

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) a pledge to do; promise (paromas); commitment, assurance

2

ballanqaad: -ay/day/een: (v) pledge to do; promise (paromas); commitment or assurance

waa la naqliyay ✓

1

Fide-iussione

2

Fidejussion, surety

3

Waa ballanqaadid qoraal ah oo qof ku oggolaanayo dammaanad qof kale laga doonayo, xilka bixinteedana mas'uul uga noqonayo.

waa la naqliyay ✓

1

Promessa; fide-iussione

2

Promise; fidejusion

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) axdi dad lala galo ama ballan loo qaado in wax loo samayn doono ama loo suurtagelinayo. Ballanqaad lama sameeyo, haddaad samayso na waa la fuliyaa. Dh: ballangal, ballangqaad.

waa la naqliyay ✓

v. fall apart

waa la naqliyay ✓

1

de: fall apart

2

lx: kala daado

3

pd: (daatay)

4

ps: v3b=idiom

5

xe: The economy fell apart.

6

xv: Dhaqaaluhu wuu kala daatey.

7

key: kala_daado

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: kalafuqsasho.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg kalaqaad². la-mid: kalaqaad¹ (2).

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) ilmo kalaqaad u samayn.

waa la naqliyay ✓

m.l (-dyo, m.dh) (c.cimi.) Duufaan bus fara badan ka buuxisa gibilka taas oo aragga si la taaban karo u yaraysa, mararka qaarkoodna waxaaba uu gaaraa araaggu ilaa iyo eber.

waa la naqliyay ✓

m.l (-dyo, m.dh) (c.cimi.) Duufaan bus fara badan ka buuxisa gibilka taas oo aragga si la taaban karo u yaraysa, mararka qaarkoodna waxaaba uu gaaraa araaggu ilaa iyo eber.

waa la naqliyay ✓

-ay/een/nay: (v) take away from; remove (ri muuv)

waa la naqliyay ✓

m.dh (-do, m.l) Meel wax lagu karsado; jiko.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) aqalka, qaybta cuntada lagu karsado. Dh: kushiin, madbakh.

waa la naqliyay ✓

1

(Calaqad-da)

2

1. Naag wax takhtarta iyadoo aan shahaado dugsi lahayn.

3

2. Cayaaraha mingiska naagta u madaxa ah; (ama alaqad).

waa la naqliyay ✓

1

calaqad¹: m.l (-dyo, m.dh) Nin madax ka ah ciyaarta mingiska.

2

calaqad²: m.dh (-do, m.l) Haweeney madax ka ah ciyaarta mingiska.

waa la naqliyay ✓

f. n. female traditional healer; leader of possession cult

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) one who cures a demon spirit [evil spirit]

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) ciyaaraha mingiska naagta u madaxda ah; haweenay saarka tunta. Dh: alaqad

2

calaqad -ka: (magac, lab, keli) qofka ciyaaraha mingiska u madaxa ah.

waa la naqliyay ✓

1

de: female traditional healer; leader of possession cult

2

lx: calaqad

3

pd: (-da)

4

ps: n1-f

5

key: calaqad

waa la naqliyay ✓

1

halqaad¹: m.l 1. Hog u banneynta shax la degey hog loo baneeyo si loo ciyaaro. 2. la-mid: halqaadid.

2

halqaad²: f.g1 (-day, -dday) Shax la degey si loo ciyaaro hog u banneyn.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) tallaabada ugu horraysa, xag u qaadid.

waa la naqliyay ✓

m.l (fiisikis) Summad: C. Xaddiga kulka ee loogu baahdo in uu sare u qaado heerkulka walax hal digrii kelfin (IK) ama 1° C. Kulqaadka waxaa lagu cabbiraa. Juul halkii kelfin (J/K).

waa la naqliyay ✓

m.l (fiisikis) Summad: C. Xaddiga kulka ee loogu baahdo in uu sare u qaado heerkulka walax hal digrii kelfin (IK) ama 1° C. Kulqaadka waxaa lagu cabbiraa. Juul halkii kelfin (J/K).

waa la naqliyay ✓

Heat capacity

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) kulaylka heerkulka walaxda hal digrii kor u qaada.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) fadhi la soo wareejiyo oo sheekh xadiisaya ama kitaab akhrinaya hareeraha laga fadhiisto.

waa la naqliyay ✓

1

afarqaad¹: m.l 1. Orod xawli ah oo addimada hore iyo kuwa dambe kuwaba mar la qaadayo. 2. Wax muggiisu qaado afar shay.

2

afarqaad²: f.g1 (-day, -dday) Afar addinle orod dheer oo si talantaalli ah labada addin oo hore iyo labada dambe la qaadayo samayn.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) 'geel' orod dartiis, afarta addin marba labo wada qaad oo abraar. Afarqaad haddaad awrka tidhi aayar baan idhiye. Dh: dhabaabacee, baabacay, baabacee.

2

afarqaad -ka: (magac, lab, keli) orod geelu addimadiis marba labo israac u qaado oo xawli badan. Afarqaadka geelu waa ku dheereeyaa. Dh: saqle, dhabaabaco, baabacayn, durduro.

3

afarqaad: (tilmaame) awr xoog leh oo afar haamood qaada. Waxan soo gatay awr hayin afarqaad ah.

4

afarqaad -ka: (magac, lab, keli) weel afar shey berdaankood oo keli ah qaada. Weel afarqaad ka weyn soo iibsada, waa xilli abaareed waxa la joogaaye.

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) qof waxa san lagala quustay Allaqaadka waa kaan ku idhi idhan inuu qaadan.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: balaqsasho.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) biyo ama dareere kale carrabka ku cabbid. Dh: dhabaqsad.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) is ballaaris iyo raaxaysi xasilooni leh. Adoo nabad u balawaada, baloy kaalay lama dhaho, hadday kuu timaadana, lama booyo boowow.

2

balawaad -ka: (magac, lab, keli) meel bannaan oo waasac ah. Xaaxidaa balawaadka ah geeya adhiga.

3

balawaad: (tilmaame) weel weyn oo wax lagu cuno sida xeedhada. Xeedho balawaad ah wax noogu soo rida. Dh: waasac.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: calaaqo.

waa la naqliyay ✓

1

dabaqaad¹: m.l 1. D. ah: hal marka rintay. 2. la-mid: dabaqaadid.

2

dabaqaad²: f.mg1 (-day, -dday) Wax dhawaan rimay noqosho (hal).

waa la naqliyay ✓

v. raise the tail continuously (of she-camel) as a sign of pregnancy; be pregnant (of a camel)

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) qof wax ka dhacay ka dabaqaadid oo ka daba xadid.

2

dabaqaad -ka: (magac, lab, keli) kala sarrayn. dhaqaale ama maamul oo bulsho dhexdeed ka jira.

waa la naqliyay ✓

1

de: raise the tail continuously (of she-camel) as a sign of pregnancy; be pregnant (of a camel)

2

lx: dabaqaad

3

pd: (dabaqaaday)

4

ps: v1=intr

5

syn: gooji

6

key: dabaqaad

waa la naqliyay ✓

-ka: (magacwadareed) codsiga heesaha iyo salaamaha lagaga dalbado idaacadaha iyo telefiishinnada.

waa la naqliyay ✓

1

faraqaad: m.l 1. Qaadidda raadka faraha siiba kuwa gacanta iyada oo lagu sameeynayo xaanshi iyo wixi lamida dushooda si dembi iyo wixi lamida ee uu qofku galay loo raadsho. 2. la-mid: faraqaadid.

2

faraqaad¹: m.l.u 1. Dagaal lays farasaaro. 2. Tuugo aan weynayn. 3. Qof baara faraha dadka dembiyada lagu soo eedeeyo. 4. la-mid: faraqaadid.

3

faraqaad²: f.mg1 (-day, -dday) U f.: cid dagaal ku billabid.

waa la naqliyay ✓

1

faraqaad¹: m.l Qaadidda raadka faraha siiba kuwa gacanta iyada oo lagu sameeynayo xaanshi iyo wixi lamida dushooda si dembi iyo wixi lamida ee uu qofku galay loo raadsho.

2

faraqaad²: f.mg1 (-day, -dday) U f.: cid dagaal ku billabid. m.f.dh, faraqaadid.

waa la naqliyay ✓

1

(Hanaqaad-ka)

2

Filka wax lagu hanan karo gaarey; tabargal.

waa la naqliyay ✓

1

hanaqaad¹: m.l 1. H. ah: qof filka mas'uu-liyad lagu hanan karo gaaray; tabargal. 2. Diric, geesi. 3. la-mid: hanaqaadid.

2

hanaqaad²: f.mg1 (-day, -dday) Qof fil uu mas'uuliyad ku hana karo gaari; tabargalid.

waa la naqliyay ✓

1

hanaqaad¹: m.l 1. H. ah: qof filka mas'uuliyad lagu hanan karo gaaray; tabargal. 2. Diric, geesi. 3. la-mid: hanaqaadid.

2

hanaqaad²: f.mg1 (-day, -dday) Qof fil uu mas'uuliyad ku hana karo gaari; tabargalid. m.f.dh, hanaqaadid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. age of maturity

2

hanaqaad v., [compound] grow up, reach maturity, become responsible; be raised ~ reared

waa la naqliyay ✓

kala-qaad