Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

f.mg4 (-naa, -nayd) Wax adag ahaansho.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) Wax adag ahaansho. m.f.dh, kakanaan.

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) walax adag oo aan jilicsanayn. Dh: cufan.

2

kakan: (tilmaame) ur silloon. Ur kakan baa ii uraysa.

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) walax adag oo cufan.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) eeg kakanaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Kankan-ka)

2

Ur badan.

waa la naqliyay ✓

1

kankan¹: m.l Ur xooggan oo meel ka soo baxa.

2

kankan²: f.mg1 (-amay, -antay; -ami) Ka k.: ur udgoon meel ka soo carfid.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-amay, -antay; -ami) Ka k.: ur udgoon meel ka soo carfid. m.f.dh, kankamid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n., [collective] strong ~ bad smell

2

kankan v. smell strongly

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) ur xooggan oo meel ka soo baxda.

waa la naqliyay ✓

1

(Kaan-ka)

2

1. (kala kaan) Jaad; cayn; midab.

3

2. Daloollada ku kala yaal doonnida miilkeeda danbe iyo madaxa shukaanta.

4

-kaan (-ka + kan) Kan; kuwaan; (sida: faraskaan; wiilkaan).

waa la naqliyay ✓

m.l 1. (u) Daloola ku yaal doonida miilkeeda dambe iyo madaxa shukaanta. 2. Kala k.: wax kala duwan.

waa la naqliyay ✓

m. n. type, kind

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) shay ka gooni ah meesha uu yaallo, ama uu joogo ama uu ku jiro. Labada kabood waa kala kaan.

waa la naqliyay ✓

Inta jabay, kabay la saaray.

waa la naqliyay ✓

1

kaban¹: m.l (-nno, m.dh) (muus.) Alaabaha muusikada nooc ka mid ah. la-mid: kaman.

2

kaban²: f.mg1 (-bmay, -bantay; -bmi) Wax la kabey noqosho.

3

kaban³: f.mg4 (-bnaa, -bnayd) Wax la kabay ahaansho.

waa la naqliyay ✓

1

kaban¹: m.l (-nno, m.dh) (muus.) Alaabaha muusikada nooc ka mid ah. la-mid: kaman.

2

kaban²: f.mg1 (-bmay, -bantay; -bmi) Wax la kabey noqosho. m.f.dh, kabmid.

3

kaban³: f.mg4 (-bnaa, -bnayd) Wax la kabay ahaansho. m.f.dh, kabnaan.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. guitar, native string instrument, mandolin

2

kaban [derived] [adjective] supported with a splint, mended

3

kaban [inchoative] v. heal (up)

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) guitar (gitaar) ~ kaman

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) laf iyo wax la mid ah oo jabtay, dabadeedna la kabay.

2

kaban -ka: (magac, lab, keli) mid ka mid ah aaladaha muusikada. Dh: cuud.

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) wax aan xafidnayn, wax ilaashanayn. Guri kadan baad gashaa tuugna wuu jiraa. Dh: dayacan, baylahsan.

waa la naqliyay ✓

1

(Kafan-ta)

2

Marada cad oo meydka la aasa hayo lagu duubo.

waa la naqliyay ✓

1

kafan¹: m.dh (-fno, m.l) Marada cad oo meydka la aasayo lagu duubo. la-mid: karfan¹.

2

kafan²: f.g1 (-fnay, -fantay; -fni) Maro cad ku duubid (meyd). la-mid: karfan².

waa la naqliyay ✓

1

kafan¹: m.dh (-fno, m.l) Marada cad oo meydka la aasayo lagu duubo. la-mid: karfan.

2

kafan²: f.g1 (-fnay, -fantay; -fni) Maro cad ku duubid (meyd). m.f.dh, kafnid. la-mid: karfan.

waa la naqliyay ✓

f. n. white shroud, death cloth

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) shroud (sharaawdh); winding sheet used to wrap a body for burial ~ karfan

waa la naqliyay ✓

1

-ka: «xeer» magta dhagarta lagu baxsho, qaalin lo' ah oo rimman, ugub na ah oo loo geeyo reerka laga dhagaroobay.

2

kafan -ka: (magac, lab, keli) marada cad ee maydka lagu duubo. Kafankii iyo koran xabaalqod ah ba waa la keenay.

waa la naqliyay ✓

1

bw: karfan

2

de: white shroud, death cloth

3

lx: kafan

4

nt: kafan (kafnay) [v1=]

5

pd: (-ta Pl: kafno (/ha))

6

ps: n3-f

7

key: kafan

waa la naqliyay ✓

1

(Kajan-ka)

2

Hadal hafaryo been ahi ku jirto oo kaftan iyo cayaar u eg; jeesjees; likaaco.

waa la naqliyay ✓

1

kajan¹: m.l Hadal beeni ku jirto oo kaftan iyo ciyaar u eg.

2

kajan²: f.mg1 (-amay, -antay; -ami) Ku k.: cid ku jeesjeesid.

waa la naqliyay ✓

1

kajan¹: m.l Hadal beeni ku jirto oo kaftan iyo ciyaar u eg.

2

kajan²: f.mg1 (-amay, -antay; -ami) Ku k.: cid ku jeesjeesid. m.f.dh, kajamid.

waa la naqliyay ✓

m. n. joke, pleasantry

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) joke (jook); banter (baantery, lark (laark) ~ kaftan

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) hadal hafaryo been ahi ku jirto oo kaftan iyo ciyaar u eg. Kajan iyo kaadi duulduulkeed ba waa lagu cadaabgalaa. Dh: kaftan.

waa la naqliyay ✓

1

de: joke, pleasantry

2

lx: kajan

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m

5

key: kajan

waa la naqliyay ✓

نَوَادِرٍ، نُكْتَهُ، مَرْحَةَ، صُحْكَةً، أُفْكُوهَةً

waa la naqliyay ✓

1

(fal) walxo kala googgo'an, isku toltol.

2

kakab -ka: (magac, lab, keli) walxo kala googgo'an go la isku toltolay.

3

kakab -ka: (magac, lab, keli) wax dirqi meel cidhiidhyoon u gelin.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: kaban¹.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. guitar

2

kaman m. n. muscles above the buttocks

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) guitar (gitaar) ~ kaban

waa la naqliyay ✓

1

1. (Karan-ka) Martisoor weyn; diyaafad.

2

2. (Karan-ta) Roob da'a xagaaga qaarkiisa danbe oo dayrta ka soo horreeya.

waa la naqliyay ✓

1

karan¹: m.l Martisoor weyn; diyaafad.

2

karan²: m.dh 1. Baargo'idda awr raraynimo loo jarabbaray yeesho. 2. Xilli roob badani ka da'o waqooyi galbeed oo ku beegan bisha Luulyo.

3

karan³: f.g/mg1 (-rmay, -rantay) 1. (f.g) Awr rarooy ah baar go'id. 2. (f.mg) Maro, harag iyo wixi lamida wax kar leh noqosho.

4

karan⁴: f.mg4 (-rnaa, -rnayd) Wax kar leh ahaansho (maro, harag iyo wixi lamida).

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-rnaa, -rnayd) Wax kar leh ahaansho (maro, harag iyo wixi lamida). m.f.dh, karnaan.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. feast, banquet

2

karan [feminine] n. rain falling at the end of the cool season, before the main autumn rains

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) martisoor weyn iyo diyaafad.

2

karan -ka: (magac, lab, keli) baargo'idda awr raraynimo loo jarabbayi yeesho.

3

karan -ta: (magac, dhedig, keli) roob xagaaga ka dambeeya dayrtana ka horreeya oo aan dhulku wada lahayn.

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) la wada garanaayo oo cid waliba aqoonsanayso. Dh: caan.

waa la naqliyay ✓

Aan jilicsanayn; kakan

waa la naqliyay ✓

1

(Adkaan-ta)

2

Jileecdarro; qallafsanaan; kakanaan.

waa la naqliyay ✓

m.dh (baayoloji) Iskudhis kakan oo orgaanik ah. Lagana helo unugyada nool kaas oo saameeya samayska borotiin. Fayrasyada qaarkood, RNAdu waxa kale oo ay u tahay walax hiddo side.

waa la naqliyay ✓

m.l (-tyo, m.dh) (kiimika) Mid ka mid ah koox iskudhisyo orgaanigga ah oo ku salaysan astaanta guud ee cx (H2 O). Karbohaydraytyada ugu sahlani waxa weeye sonkorta (sakaraydhyo) oo ay ka mid yihiin gulukowsta iyo sukurowsta. Boolisakaraydhyadu waa kaarboohaydraytyo culays molikiyuulladoodu weyn yahay oo kakan. Tusaale ahaan: istaarj, istaarj xayawaan iyo selilows.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg kakan. la-mid: kaka-naansho.

waa la naqliyay ✓

m.l/dh la-mid: kakanaan.

waa la naqliyay ✓

m.l (jooloji) Dhadhaabo aad u kakan oo ka kooban kuwaarts (badan 90% ma ka) waxayna ka samaysantaa dhagax bataax; kuwaartsaydku daldaloolo ma laha sida dhagax bataax.

waa la naqliyay ✓

m.l (-layaal, m.l/dh) (kiimika) Walaxda leh astaamaha asiidha iyo kuwa beyskaba. Ereygan waxa sida caadiga ah loo adeegsadaa ogsaydhada iyo haydarogsaydhada biraha sameeya ayoonnoo togan iyo ayoonnoo kakan oo taban labadaba.

waa la naqliyay ✓

m.l (-mo, m.dh) (kiimika) Bir firfircoon oo fudud oo sida xariirta oo kale ah; waana curiyaha ugu horreeya biraha alkali (ururka 1aad ee tusaha kalgalka curiyayaasha). Waxay ku jirtaa silikeytyo kakan oo badan.

waa la naqliyay ✓

m.dh (baayoloji) Qayb ka mid ah neefsashada unugyada, kaas oo asiidha bayruufig marka ay ogsajiin joogto, way marto meerto kakan oo falgal isnaym xukumo ah, una soo saarta tamar qaab ah ATP, iyo kuwo dhexe oo soo saara walxo kale, sida asiidh duxeed iyo amiino-asiidhyo. Meertada Kerb waxay ka dhacdaa mitokondoriyada.

waa la naqliyay ✓

m.dh (baayoloji) Isbedellada koritaanka nudaha ee ka bilaabma sahlanaan ilaa uu ka noqdo dhisme kakan, kaas oo khaas u ah shaqooyin gaar ah. Meesiyeyntu waxay dhacdaa xilliga koritaanka uurjiifka, dib isu kabid, iyo dhinaca dhirtana waxqabad caydineed.

waa la naqliyay ✓

m.l (kiimika) Xeelad lagu kala sooco ama lagu saafo iskujirrada kakan. Dhawr xeeladood oo la xiriira habkan ayaa jira, kuwa ugu muhiimsanina waa: midabsawir saafid dhuumeed, midabsawir saafid warqadeed, midabsawir saafidda lakabka dhuuban, midabsawir saafid neefeed iyo midabsawir saafidda isweydaarinta ayooneed.

waa la naqliyay ✓

m.l (-tyo, m.dh) (kiimika) Iskudhisyo tiro badan oo leh ayoonno bireed iyo iskudhisyo silikon-ogsijiin oo kakan. Silikeytyo badan ayaa si dabiici ah ugu jira dhagaxda iyo macdanta.

waa la naqliyay ✓

m.l (-tyo, m.dh) (kiim.) Mid ka mid ah koox iskudhisyo orgaanigga ah oo ku salaysan astaanta guud ee cx (H2 O). Karbohaydraytyada ugu sahlani waxa weeye sonkorta (sakaraydhyo) oo ay ka mid yihiin gulukowsta iyo sukurowsta. Boolisakaraydhyadu waa kaarboohaydraytyo culays molikiyuulladoodu weyn yahay oo kakan. Tusaale ahaan: istaarj, istaarj xayawaan iyo selilows.

waa la naqliyay ✓

m.l (jool.) Dhadhaabo aad u kakan oo ka kooban kuwaarts (badan 90% ma ka) waxayna ka samaysantaa dhagax bataax; kuwaartsaydku daldaloolo ma laha sida dhagax bataax.

waa la naqliyay ✓

m.l (-layaal, m.l/dh) (kiim.) Walaxda leh astaamaha asiidha iyo kuwa beyskaba. Ereygan waxa sida caadiga ah loo adeegsadaa ogsaydhada iyo haydarogsaydhada biraha sameeya ayoonnoo togan iyo ayoonnoo kakan oo taban labadaba.

waa la naqliyay ✓

m.l (-mo, m.dh) (kiim.) Bir firfircoon oo fudud oo sida xariirta oo kale ah; waana curiyaha ugu horreeya biraha alkali (ururka 1aad ee tusaha kalgalka curiyayaasha). Waxay ku jirtaa silikeytyo kakan oo badan.

waa la naqliyay ✓

m.dh (baay.) Qayb ka mid ah neefsashada unugyada, kaas oo asiidha bayruufig marka ay ogsajiin joogto, way marto meerto kakan oo falgal isnaym xukumo ah, una soo saarta tamar qaab ah ATP, iyo kuwo dhexe oo soo saara walxo kale, sida asiidh duxeed iyo amiino-asiidhyo. Meertada Kerb waxay ka dhacdaa mitokondoriyada.

waa la naqliyay ✓

m.dh (baay.) Isbedellada koritaanka nudaha ee ka bilaabma sahlanaan ilaa uu ka noqdo dhisme kakan, kaas oo khaas u ah shaqooyin gaar ah. Meesiyeyntu waxay dhacdaa xilliga koritaanka uurjiifka, dib isu kabid, iyo dhinaca dhirtana waxqabad caydineed.

waa la naqliyay ✓

m.l (kiim.) Xeelad lagu kala sooco ama lagu saafo iskujirrada kakan. Dhawr xeeladood oo la xiriira habkan ayaa jira, kuwa ugu muhiimsanina waa: midabsawir saafid dhuumeed, midabsawir saafid warqadeed, midabsawir saafidda lakabka dhuuban, midabsawir saafid neefeed iyo midabsawir saafidda isweydaarinta ayooneed.

waa la naqliyay ✓

1

(Kakabin-ta)

2

Wax dirqi meel ciriiryoon ugu eryid, u gelin; magmakayn.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg kakabi. la-mid: kakabo.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) wax meel si cidhiidh ah ugu eryid oo ku cidhbin; xagga danbe ka dedejin.

waa la naqliyay ✓

1

(Dakaan-ka)

2

(faras) xumaaday oo tabar yareeyey; (ama dakaamo).

waa la naqliyay ✓

1

dakaan¹: m.l 1. D. ah: gammaan ama awr aad u daalay. 2. la-mid: dakaamid.

2

dakaan²: f.mg1 (-amay, -antay; -ami) Gammaan ama awr aad u daalid.

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) pulsating pain (pal-seyting peeyn) ~ dikaan

waa la naqliyay ✓

1

(fal) faras ama gammaan kale, tabargab ha kugu dhaco.

2

dakaan-ka: (magac, lab, keli) tabaryaraan faras ku dhacda. Dakaan baa ka muuqda faraska.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: dakano.

waa la naqliyay ✓

m. n. fault, blameworthy act which can cause a feud

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) cadawtinnimo in kol uun la iska aargoosto niyadda lagu hayo. Dh: caloolxumo, cadaawo.

waa la naqliyay ✓

1

de: fault, blameworthy act which can cause a feud

2

lx: dakane

3

pd: (/ha)

4

ps: n7-m

5

key: dakane

waa la naqliyay ✓

1

(Dakana-da)

2

Godob; utun, asaaye; aar.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) Godob, utun, dhagar. la-mid: dakane.

waa la naqliyay ✓

f. n. fault; hard ~ bad feelings (due to betrayal ~ suspicion)

waa la naqliyay ✓

-dakanada: (n) feud (fiyuudh) enmity (enmi-ti), antagonism, animosity ~ cadaawo

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) xumaan in badan la isu hayo oo aargoosi laga maaggan yahay. Dh: aar, godob, utun, asaaye.

waa la naqliyay ✓

1

cf: godob, sagan

2

de: fault; hard ~ bad feelings (due to betrayal ~ suspicion)

3

lx: dakano

4

pd: (/da)

5

ps: n6-f

6

key: dakano

waa la naqliyay ✓

1

(Dakayn-ta)

2

Sariir iyo wax la mid ah korkeed isku kala bixin; (ku dakayn) nasasho; dangiigid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg dakee.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) sariir iyo wax la mid ah korkeeda isku kala bixin oo ku dangiigid.

waa la naqliyay ✓

Aan dhegaha si fiican wax uga maqal; dhego culus.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) 1. Qof maqal ka liita ahaansho. 2. U dh.: qof meel ku dhuuntay ahaansho.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) 1. Qof maqal ka liita ahaansho. 2. U dh.: qof meel ku dhuuntay ahaansho. m.f.dh, dhakanaan.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] hard of hearing, with impaired hearing, partially deaf

waa la naqliyay ✓

-aa: (adj) deaf (dheef); partially lacking in the sense of hearing ~ dhaga cuius

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) mid dhegaculus oon wax aad u maqal.

waa la naqliyay ✓

1

cf: dhukan

2

de: hard of hearing, with impaired hearing, partially deaf

3

lx: dhakan

4

pd: (dhakanaa)

5

ps: adj-der

6

key: dhakan

waa la naqliyay ✓

1

falkan¹: f.mg1 (-amay, -antay) Wax la falkay noqosho (harrar, derin iyo wixi lamida).

2

falkan²: f.mg4 (-naa, -nayd) Wax la falkay ahaansho (harrar, derin iyo wixi lamida). la-mid: falagsan.

waa la naqliyay ✓

n. phr., loc. here, at this place

waa la naqliyay ✓

ici.

waa la naqliyay ✓

(adv) at or in this place: here (hiyer); hither (hith er) ~ meeshaan. Ex: halkan waan nimcahay inaan joogo; I hate staying here

waa la naqliyay ✓

(falkaabe) lagu tilmaamo meel hadlaha u dhow. Dh: kobtan, meeshan.

waa la naqliyay ✓

1

de: here, at this place

2

lx: halkan

3

pd: (halkani)

4

ps: np-loc

5

xe: Give me two kilos of this [lit: from here].

6

xv: halkaan

7

key: halkan

waa la naqliyay ✓

m.l Tiro aan xad lahayn.

waa la naqliyay ✓