kadhkadh

-ka: (magac, lab, keli) dhadhan la kahdo oo aan macaaneyn. Dh: xaraar, qaraar, kharaar.

Spurs

v. be happy, prosper

-ay / tay: (v) prosper (paroos per); flourish (faloorish); do well; be fortunate or successful

(fal) wax nafta farxad iyo raynrayn geliya hel; raaxo iyo barwaaqo guud iyo tu hoose ba ku jir. Dh: baraar, liibaan, barwaaqow.

de: be happy, prosper

lx: badhaadh

pd: (badhaadhay)

ps: v1=

key: badhaadh

(fal) meel dhulka ah, qod oo haddana qod.

fadhfadh: fadhfadh! (ereycodeed) lagu tusmeeyo shangadha uu bixiyo dherigu kolka wax lagu karinayo gaar ahaan shuurada iyo wixii la mid ah. Dh: kadhkadh.

-ka: (magac, lab, keli) caano geel oo dhanaanaaday oo fud iyo faarna aan weli noqon. Dh: karuur. Li: dhay, lis.

(fal) aad u kibir. Waad dheregte madhmadh ha is odhan.

madhmadh -ka: (magac, lab, keli) isqaadqaad iyo kibir xaddhaaf ah. Kibir iyo madhmadh ayaad dadka ku doonatay. Dh: kibir.

madhmadh -ka: (magac, lab, keli) mataatakh iyo qudhun maqaarka ku dhaca. Ani makaankay waa miscirir, iyo maqaar nirigoo madhmadhay, ee mayaayada soo madaw, way ninkii meelloow ka roor. Dh: qudhun.

[adjective] bitter (taste)

amer.

-ka: (n) bitter (bit'ar); sour (saawer) taste ~ qaraar, kharaar

qadhaadh -ka: (n) 1. resolution (reza-lu-shin); decision (di-zi-shin). 2. decree (dik-rii); order (oor-dher) ~ qaraar; go'aan

(tilmaame) macaanayn oo dhadhan naftu diiddo leh. Dogonkii arladan noogu yimid dacar qadhaadh leefye. Li: macaan.

qadhaadh -ka: (magac, lab, keli) dhadhan aan macaanayn oo sida dacarta ah. Waxan ahay qa dhaadh iyo macaan meel ku wada yaalle. Dh: khadhaadh, qaraar, mur. Li: macaan.

a: qaraar {N}

de: bitter (taste)

lx: qadhaadh

pd: (qadhaadhaa)

ps: adj-m

key: qadhaadh

(fal) dhaxan ama xanuun la gariir. Qadhqadh oo ilkaha isla dhac haddaad bustaha huwan weydo. Dh: gariir, dhaxmoo.

qadhqadh -a: (magac, dhedig, keli) codka awrtu kolka la rarayo ay ku qayliyaan. Awrkii qadhqadh ayuu leeyahay Dh: cabaad.

qadhqadh-ka: (magac, lab, keli) xanuun gariir iyo dubaaxin ah oo inta badan ku dhaca Afka, gacmaha iyo lugaha. Qadhqadhtida lama daweeyo.

(ereycodeed) lagu tusmeeyo codka shuuradu marka ay karsamayso. Wadhwadha shuurada dhegayso. Dh: takhtakh.

wadhwadh-a: (magac, lab, keli) hadal aan murtid lahayn la iska qaylqaylyo.

(fal) cunto ama caleen iyo wixii la mid ah ku sumaw. Dh: xadhaadh.

xadhaadh: (tilmaame) wax aan macaanayn ah.

xadhaadh -ka: (magac, lab, keli) dhadhan aan macaanayn sida ka dacarta iyo dawooyinka badhkood ay leeyihiin. Dh: kharaar, khadhaadh, xaraar, qadhaadh, qaraar

xadhaadh -ka: (magac, lab, keli) sumow lagu sumoobo caleen midho ama wax kale oo la cuno. Dh: sumow

-ha: (magac, lab, keli) barwaaqo iyo liibaan. Badhaadhe iyo baahila'aan ku noolaw. Dh: baraare, guul, barwaaqo, farxad, ladnaan, raynrayn, sareedo, liibaan. Li: basanbaas, luufluuf, saxariir, saranseer.

badhaadhe -ha: (magac, lab, keli) jaad ka mid ah khudaarta dheriga lagu daro oo ah budhuq dhulka hoostiisa ku samaysanta oo buurbuurn.

(fal) barwaaqo iyo liibaan gaadhsii. Badhaadhi Allahayow maatida baradu ka xumataay. Dh: baraari, barwaaqee.

-ha: (magac, lab, keli) eeg badhaadhe.

-ga: (magac, lab, keli) dad, xoolo ama wax kale oo si aan habaysnayn u fadhiya meelo isku dhowdhow.

-da: (magac, dhedig, keli) wax la qabanayo, kansho iyo wakhti ku filan u diidid oo dhakhso u qabasho. Dh: karkabo, deddejis, qarbaqarbo.

m.l (-shyo, m.dh) Barbaro waaweyn, cad cad oo lo'du garbaha iyo wejiga ku yeelato.

-ka: (magac, lab, keli) barbaro waaweyn, cad cad oo lo'du garbaha iyo wejiga ku yeelato.

(Kashkaash-ka)

1. Joodari.

2. Caws iyo waxyaalo kale oo jilicsan oo dhulka adag layska xijiyo.

kashkaash¹: m.l Caws nagaar iyo wixi lamida oo aqallada lagu goglo, si reyska gogosha looga xijiyo.

kashkaash²: f.g1 (-shay, -shtay) Caws, nagaar iyo wixi lamida aqal ku goglid.

m.l Caws nagaar iyo wixi lamida oo aqallada lagu goglo, si reyska gogosha looga xijiyo.

m. n. mattress; grass (etc.) strewed to make a mat ~ soft surface

-ka: (magac, lab, keli) caws jilicsan oo aqal iyo ardaa ba gogol looga dhigo. Dh: asgogol, burgogol, gogol, kashaash.

bw: joodari

de: mattress; grass (etc.) strewed to make a mat ~ soft surface

lx: kashkaash

nt: kashkaash [v1=] 'prepare a resting place with a grass mat'

pd: (-ka)

ps: n2a-m

key: kashkaash

(fal) kala hadal; si cabsiyi ku jirto u hantaatac. Dh: wataatac.

wadhaadhi -ga: (magac, lab, keli) hadal is dhec yaac ah oo uu ku hadaaqo qof cabsanaya ama argagaxsani. Wadhaadhiga jooji oo calool adkaw.

(fal) qof sumoobay ama bahali qaniintay dawo sii. Dh: balaladi, xaraari.

xadhaadhi: (fal) sumayn aan lagu dhiman ku samee.

(fal) isku dhac oo isku soo urur oo wax qaadhay noqo.

dhadh -ka: (magac, lab, keli) isku soo ururidda ay midhaha iyo caleentu yeeshaan kolka ay biyuhu ka baxaan inta ayna engegin. Dh: qaadh.

n. calling card

-ka: (n) card (kaadh) ~kaar. Ex: boosto kaadh; pos card [greeting card]

de: calling card

lx: kaadh

pd: (-ka)

ps: n -m

xe: Here is my calling card. {Eng}

xv: Waa kan kaadhkeygii.

key: kaadh

m.l la-mid: kahasho.

-ka: (magac, lab, keli) waxa la qoonsado sida laga noqdo; jeclaysad la'aan. Dh: kahasho, gensad, qoonsasho.

-ka: (n) dresser (dareesar); cupboard (kabadh)

-ka: (magac, lab, keli) agab bir ama loox ka samaysan oo aqallada iyo xafiisyada la qotomiyo oo dharka iyo faylalka lagu ilaashado. Dh: kabar, armaajo, kabaj.

m.l la-mid: kahasho.

-ka: (magac, lab, keli) wax aad ku qanci weydo, jeclaysad la'aantiisa.

(tilmaame) qof wax aan taransan, dad kalana luggooya oo la hadha. Dh: lahar.

-ka: (magac, lab, keli) dhammaansho aanay waxba hadhin. Dh: madhasho, dhammaad.

madhad -ka: (magac, lab, keli) wax badan in ad doonayso ka soocasho; wax badan in ka madhasho Alaabta jumlad ayaan u iibinayaaye madhadka iga daaya. Dh: madhid.

tadhah¹: m.l Kibir iyo isla weynaan ku abuurma qof maal ama darajo uu helay darteed.

tadhah²: f.mg1 (-hay, -hday) Qof maal ama darajo uu helay awgeed, kibir iyo isla weyni ku abuurmid.

-ka: (magac, lab, keli) wax qoyan si uu u engego cadceedda u dhigasho.

-ka: (n) budget (bajet) ~ miisaaniyad, bajad

(fal) korka wax kaga tol, wax korka ka saar. Qardhaasta ku dahaadh idiin. Dh: dahaar, jaxaas, duhaar.

dahaadh -ka: (magac, lab, keli) wax, wax korka lagaga daboolo oo lagu rogo. Dh: dahaar, duhaadh.

dahaadh -ka: (magac, lab, keli) xuub yar oo wax uu ka sokeeyo oo aan si wanaagsan u qarinayn.

-ka: (magac, lab, keli) xilliga kulaylaha ee duhurkii la hadhsasho. Dh: hadhsi.

-ka: (magac, lab, keli) agab lagu fadhiisto oo ka samaysan saan iyo afar rukun oo gaagaaban leh oo aan tiirsimo danbe lahayn. Dh: gambar. Wa: kambadho.

-ka: (magac, lab, keli) wax sugiwaayid. Dh: kardhasho, degdegid.

-ka: (magac, lab, keli) wax aan rajo lahayn oo la nacay. Dh: rajabbeel.

-ka: (magac, lab, keli) laasad: idlaysad; idlaysi.

-ka: (magac, lab, keli) tiro ka badan hal tobanna ka yar. Midhadh kabriid ah isii. Dh: halal, dhawr, xabbado, mirar.

(fal) weelal badan oo ay wax ku jiraan, mid walba badh ka shub.

badhbadh: (ereyscodeed) lagu tusmeeyo sanqadha sindhada jilicdasan iyo neefta wahelisa oo soo noqnoqota. Dh: badhadhaq, baqbaq.

m. n., [abstract] (adj.): intention; frankness; purposely, on purpose

(fal) «u ~» ku talogal iyo ulakac wax u fal; si cad oo aan qarsoonayn wax u samee. Dh: bareer, ulakac, kas.

badheedh: magac loo baxsho wiil la filayo in uu noqdo mid dhiirran oo calool adag.

badheedh -ka: (magac, lab, keli) wixii si gabbasho la'aan ah loo sameeyo; wixii si aan qarsoonayn loo sameeyo. Dh: bareer, kas, ulakac. Li: gef, kama'.

a: bareer {N}

de: intention; frankness; [atr.] purposely, on purpose

lx: badheedh

pd: (-ka)

ps: n0-m-abs

key: badheedh

magac loo baxsho wiilka dhashay isaga oo ay timihiisa ama yixdiisu yartahay. Dh: bidhiidh.

(tilmaame) qof dadka qabqabsada ama dabeecad xun oo laga nabad gelin.

-ka: (magac, lab, keli) caano xoolaad oo dhanaanaaday oo fadhiistay oo subag laga bixin karo. Caanuhu waa gadhoodh ee lula. Li: dhay.

m. n., [compound] guide

de: guide Lit: chin-driver

lx: gadhwade

pd: (/ha)

ps: n7-m-cmp

key: gadhwade

m. n., [collective] maize, jowari, millet, sorghum (grain cereal crops)

-ka: (n) sorghum (soorgem); grain (gareeyn)

-ka: (magac, lab, keli) jaad ka mid aht badar beeraha ka baxa oo la cuno oo Soomaalidu beerato. Dh: garaw, masaggo, messeggo.

a: haruur {N}

de: maize, jowari, millet, sorghum (grain cereal crops)

lx: hadhuudh

pd: (-ka)

ps: n0-m-col

key: hadhuudh

-a: (magac, dhedig, keli) hadhuudhka marka midxinka aan loogu ridqin oo yara buurbuur leeyahay. Dh: jimidh. Li: budo.

-da: (magac, dhedig, keli) adkaysasho; dulu yeelasho; karasho.

-ka: (magac, lab, keli) dhul, xadhig ama wax kale halka kala badha. Dh: kalabar, badhtan.

-ka: (magac, lab, keli) labo qof oo saaxiib ahaa oo imika aan israacin. Dh: kalahar.

kalahadh -ka: (magac, lab, keli) isla socod kariwaaga xooluhu ay isla socon kari waayaan oo xanuun ama taagdarro ay u kala hadhaan.

kalahadh -ka: (magac, lab, keli) lab inay is guursadaan ku heshiiyay oo sheeko guur ka dhaxaysay is fasixid.

kalahadh -ka: (magac, lab, keli) kala adkaansho; kala hadhid.

-ka: (magac, lab, keli) geed midho cascas oo macmacaan oo la muudmuudsado leh. Midhaha jannadiyo, madheedh u ekeey, macaaneey, ayaa ku muudsada. Dh: mareer.

(tilmame) dareen dhadhan xun ah oo dhanaan la jiriricoodo oo jirku diido.

(fal) sonkor iyo wax la mid ah, in yar oo far iyo suul ah cid kale sii. li qadhiidh sonkorta.

qadhiidh -ka: (magac, lab, keli) sonkor aan badnayn oo kolka jaadka la cunayo lagu qayilo. Rubuc qadhiidh ah soo iibso. Dh: qariir.

-ka: (magac, lab, keli) eeg qarradh.

(fal) barwaaqo ka dhig oo liibaan u horseed. Allahayoow dalka noo badhaadhay. Dh: badhaadhee, baraaree, barwaagee.

(fal) eeg badhaadhay.

-da: (magac, dhedig, keli) liibaan helid; farxad iyo raynrayn ku jirtid. Dad iyo duunyo ba badhaadhid Allow na gaadhsii. Dh: baraarid, lii, barwaaqoobid, rayrayn.

-ta: (magac, dhedig, keli) liibaan gaadhsiin; barwaaqo iyo ladnaansho gaadhsiin. Badhaadhin ma helo ninkii caasiyee beenshay Nebigiiye. Dh: baraarin, barwaaqayn.

-ta: (magac, dhedig, keli) barwaaqoobid oo liibaanid. Dh: badhaadhid.

(fal) barwaaqo iyo raaxo ku noolow.

badhaadhow -ga: (magic, lab, keli) barwaaqo iyo nabad ku maashoobid; badhaadhe iyo bashbash la kulmid. Dh: barwaaqaw.

-ha: (magac, lab, keli) cidda samaysa sanqadha 'badhbadh' ee soo celcelisa.

(fal) leexleexo oo kolba dhan u baydh. Markaad cararayso baydhbaydh.

baydhbaydh -ka: (magac, lab, keli) ninka fulaha iyo geesiga u dhexeeya. Fule wuu baxaa laakiin baydhbaydh ma baxo.

baydhbaydh-ka: (magac, lab, keli) kolba dhinac u leexadka iyo weecweecasho.

(fal) baadhbaadh is daba joog ah; dhulka god gaaban ka qodqodid. Aad u faadhfaadh meesha intaanad ka tagin. Dh: faarfaar.

-ka: (magac, lab, keli) eeg fadhaanfadh.

-ka: (magac, lab, keli) qodqodista meelo godad yaryar laga fadho oo lagu celceliyo. Dh: faqfaqid, qodqodid.

-da: (magac, dhedig, keli) eeg fadhfadhad.

(fal) tag oo ku noqnoqo; kolba mid gaadh; labo meelood ka dhexee.

gaadhgaadh -ka: (magac, lab, keli) meel ama cid ku noqnoqosho; u tegtegid.

(fal) hawl, si aan buuxin u qabo; qawda maqashii oo waxba ha u qaban; gawlgawl.

(fal) hantaatac; calaacal; nuunaas.

hadhaadhac -a: (magac, lab, keli) hantaataca; calaacalka iyo nuunaaska.

-da: (magac, dhedig, keli) nooluhu dhaqdhaqaaq uu sameeyo oo uu carrabka soo saaro ubucduna ay highiglayso kulaylka cimilada daraaddii. Dh: hadhhadhyo, haraaryo, hiraanhir.

-da: (magac, dhedig, keli) eeg hadhaadhyo.

-ka: (magac, lab, keli) waxa meel fog laga arko oo aan si fiican u muuqan.

-da: (magac, dhedig, keli) jaambad cuntada lagu qaado oo laba dhegood oo side la sudho leh. Dh: joog, gadhoorad, kalloodhad, kalloorad. Wa: kadhoodhado.

f.g3 (-shtay, -shatay) Aqal kashkaash ku goglasho.

(Khashkhash-ka)

Khashkhashid.

khashkhash¹: m.l 1. Dhagar; sir; mardabo. 2. Wadnaqabad; qasacajebis. la-mid: qashqash¹.

khashkhash²: f.g1 (-shay, -shtay) 1. Hadal badan oo been iyo khayaano ah cid wax kaga qaadid. 2. Cid dhibid, ku dheelid ama lagu dheelo. la-mid: qashqash².

f.g1 (-shay, -shtay) 1. Hadal badan oo been iyo khayaano ah cid wax kaga qaadid. 2. Cid dhibid, ku dheelid ama lagu dheelo. m.f.dh, khashkhashid. la-mid: qashqash.

v. disturb, annoy, bother

khashkhash vl. n. disturbance, annoyance