Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

1

(Kadaf-ka)

2

Bahal dhirxagatada kamid ah oo dabaggaallaha u eg.

waa la naqliyay ✓

m.l Bahal dhirxagata ka mid ah oo dabaggaallaha u eg.

waa la naqliyay ✓

m.l Bahal dhirxagata ka mid ah oo dabaggaallaha u eg.

waa la naqliyay ✓

m. n., [collective] animal species, similar to a squirrel

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) bahal dhirxagatada ka mid ah oo dabaggaallaha u yara eg ka se weyn amahana ka roon.

waa la naqliyay ✓

1

cf: dabaggaalle, shuuqshuuq

2

de: animal sp., similar to a squirrel

3

lx: kadaf

4

pd: (-ka)

5

ps: n2a-m-col

6

key: kadaf

waa la naqliyay ✓

1

(Kaaf-ka)

2

Xarafka 11d oo Alifka Soomaalida magaciisa; (K).

waa la naqliyay ✓

m.l (-faf, m.l) Xarafka ka'. la-mid: k (ka').

waa la naqliyay ✓

m.l (-faf, m.l) Xarafka ka'. la-mid: k (ka').

waa la naqliyay ✓

m. n. K [letter of the Arabic & Somali alphabet.]

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) xarafka ka, k, ka'.

2

kaaf -ka: (magac, lab, keli) erey la adeegsado marka la cabbirayo labo arrimood oo kala dheer oo aad u kala duwan. Waxaad noo sheegayso iyo xaqiiqdu waa kaaf iyo kala dheeri.

waa la naqliyay ✓

1

a: ka'

2

bw: Arabic

3

de: K [letter of the Arabic & Somali alphabet]

4

lx: kaaf

5

pd: (-ka Pl: kaafaf (ka))

6

ps: n4-m, n2a-m

7

key: kaaf

waa la naqliyay ✓

1

(Gadaf-ka)

2

Gedef.

waa la naqliyay ✓

1

gadaf¹: m.l 1. Wax qaab wareegsan leh. 2. Wax lagu qariyo wax kale. la-mid: gedef¹.

2

gadaf²: f.g1 (-dfay, -daftay; -dfi) 1 . Wax qaab wareegsan u yeelid. 2. Wax, wax kale ku dahaarid. la-mid: gedef².

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Wax qaab wareegsan leh. 2. Wax lagu qariyo wax kale. la-mid: gedef.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. circle, circumference; curtain, cover

2

gadaf v. cover, hide

waa la naqliyay ✓

1

(fal) wax qaab wareegsan u yeelid.

2

gadaf: (fal) wax, wax kale ku dahaadh. Dh: gedef.

3

gadaf -ka: (magac, lab, keli) qaabka ay u ekaadaan marka timaha la tidco ee caarada hore la isaga gunto. Dh: muluko, halab.

waa la naqliyay ✓

1

(Hadaf-ka)

2

1. Wixii la fali lahaa ama la rabey in la yeelo oo inta la garan waayo, wax kale la falo ama la yeelo; gef; ilduuf.

3

2. Toogo; himilo.

4

3. Baaq; halhays; sawd.

waa la naqliyay ✓

1

hadaf¹: m.l (-fyo/ahdaaf, m.dh) 1. Ujeeddo, himilo. 2. la-mid: hadfid.

2

hadaf²: m.dh Laamo geed oo ay caleemo badan ku yaalliin.

3

hadaf³: f.mg1 (-dfay, -dafay; -dfi) Wax ka ilduufid.

waa la naqliyay ✓

m.l (-fyo/ahdaaf, m.dh) 1. Ujeeddo, himilo. 2. la-mid: hadfid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. failure, mistake

2

hadaf v. fail, err, make a mistake ~ error

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) goal (goo/); objective (objektiv); intention (in-teen-shen) ~ ulajeeddo, ujeedo

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) ujeeddo ama yool gaadhiddiisa la tiigsado oo talo iyo tamarba u baahan. Dh: tooggo, himilo, yool.

2

hadaf -ka: (magac, lab, keli) baaq iyo halhays; afgarasho.

3

hadaf -ka: (magac, lab, keli) wixii la fali lahaa ama la rabey in la yeelo oo inta la garan waayo, wax kale la sameeyo ama la yeelo. Dh: gef, ilduuf.

4

hadaf -ta: (magacwadareed) dhirta qodaxda leh baarka curdinka ah, laamahooda ka soo baxa.

waa la naqliyay ✓

1

(Kadab-ka)

2

Calaf; dheef; quud; risiq.

waa la naqliyay ✓

m.l Calaf Eebbe kuu qoray; risiq.

waa la naqliyay ✓

m. n., [collective] share, lot; daily bread; divine providence, destiny

waa la naqliyay ✓

name-m share, lot; divine providence, destiny

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) arsaaqadda u qoran noole kaste. Wax se kadabkii go'ay waa markuu kaday raggiisiiye. Dh: risiq.

waa la naqliyay ✓

1

cf: calaf, dheef, risqi, quud

2

de: share, lot; daily bread; divine providence, destiny

3

lx: kadab

4

pd: (-ka)

5

ps: n2a-m-col

6

key: kadab

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) wax aan xafidnayn, wax ilaashanayn. Guri kadan baad gashaa tuugna wuu jiraa. Dh: dayacan, baylahsan.

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) meel tiiro ah, meel kor uga taagan dhulka intiisa kale. Dh: tiiro, jiir, jiiro.

2

kadar -ta: (magac, dhedig, keli) wax ruux hortaagan, wax ka hortaagan qofku inuu gaadho halka uu higsanayo. Dh: caqabad, luggooyo, dhibaato, dabar, seeto.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-faf, -ftay) Wax qoyan in yar engegid.

waa la naqliyay ✓

v. dry partially

waa la naqliyay ✓

-yey / tay: (v) become dry

waa la naqliyay ✓

1

(fal) soo yara qallal; yara engeg. Dh: kawrax.

2

kafaf-ka: (magac, lab, keli) wax qoyey oo aan weli wada qallalin. Dh: kawrax.

waa la naqliyay ✓

1

de: dry partially

2

lx: kafaf

3

pd: (kafafay)

4

ps: v1=

5

key: kafaf

waa la naqliyay ✓

1

(Qadaf-ka)

2

Hadal cay ah; afxumo; aflaggaaddo.

waa la naqliyay ✓

1

qadaf¹: m.l Aflagaaddo weyn oo qof sharaftiisa lagu dhaawacayo.

2

qadaf²: f.g1 (-dfay, -daftay; -dfi) Aflagaaddo weyn oo qof sharaftiisa lagu dhaawacayo u jeedin.

waa la naqliyay ✓

1

qadaf¹: m.l Aflagaaddo weyn oo qof sharaftiisa lagu dhaawacayo.

2

qadaf²: f.g1 (-dfay, -daftay; -dfi) Aflagaaddo weyn oo qof sharaftiisa lagu dhaawacayo u jeedin. m.f.dh, qadfid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. insult, something that hurts someone's feelings

2

qadaf v. insult, offend

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) slander (islaa-ndar)-, insult (in-salt)-, slur (isleer); offense (o-feens) ~ cay, af-lagaaddo

2

qadfay / qadaftay: (v) offend, insult, affront, outrage

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) hadal meel ka dhacab oo cay ah. Rag wixii hungurigiisa maray hay waa qadaf e. Dh: afxumo, aflagaaddo.

waa la naqliyay ✓

1

(Sadaf-ka)

2

Dhulmanta kuweeda labada qalbac isugu aabburan, sida kuwa luulka, lakabka cad oo dhalaala oo gudaha kaga rogan; waxyaalo badan oo badhammadu ka mid yihiin baa laga sameeyaa.

waa la naqliyay ✓

m.l Dhulman laba qalbac ka samaysan oo badanaa badda laga helo.

waa la naqliyay ✓

m. n. mother-of-pearl, oyster

waa la naqliyay ✓

-ka (magac, lab, keli) qolofleey labo qalbac leh oo badda laga helo. Waxa uu calooshiisa ku sameeyaa oo gudihiisa laga helaa luul.

waa la naqliyay ✓

1

de: mother-of-pearl, oyster

2

initial: s

3

lx: sadaf

4

pd: (-ka)

5

ps: n-m

6

key: sadaf

waa la naqliyay ✓

1

(Xadaf-ka)

2

Goynta erey ama xaraf la gooyo.

waa la naqliyay ✓

1

xadaf¹: m.l (naxwe) Goyn shaqal ka mid ah erey. Tusaale: “garab + o -> garbo”.

2

xadaf²: f.g1 (-dfay, -daftay; -dfi) Xaraf ama erey ka tegid.

waa la naqliyay ✓

1

xadaf¹: m.l (naxwe) Goyn shaqal ka mid ah erey. Tusaale: 'garab + o -> garbo'.

2

xadaf²: f.g1 (-dfay, -daftay; -dfi) Xaraf ama erey ka tegid. m.f.dh, xadfid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. contraction, elision (of a word); ommission (of a letter) {grammar}; condensation (of a story)

2

xadaf v. omit, contract, elide, condense

waa la naqliyay ✓

1

(fal) goo ama wax ka jar. Su'aalaha soo noqnoqda iska xadaf.

2

xadaf -ka: (magac, lab, keli) goynta weedh erey ama xaraf la gooyo. Tixdii gabayga ahayd wax xadaf ah laguma samayn. Dh: qoyn.

waa la naqliyay ✓

1

(Bawna-ha)

2

Bahal yar oo kadafka u eg, kase dabo buuran; booddo-dheeri buu caan ku yahay.

waa la naqliyay ✓

1

(Kadafjiir-ka)

2

Kadafka jaad kamid ah oo cuntub cuntub isu raaca oo u yaaca, sida dabaggaallahana hadba labada danbe isku taaga; (ama kadafshiir).

waa la naqliyay ✓

1

(Shuuqshuuq-da)

2

Kadafka qaarki oo raxan raxan u socda.

waa la naqliyay ✓

m.l Naasleyda nooc ka mid ah oo dabaggaallaha u eg kase madow, kooxkooxna u socda oo dudumooyinka gala. la-mid: kadafjiir, kadafshiir.

waa la naqliyay ✓

m.dh Kadafka qaarkiis oo raxaraxan u socda. la-mid: shuushuunle, shuuqshuuqle.

waa la naqliyay ✓

m.l Naasleyda nooc ka mid ah oo dabaggaallaha u eg kase madow, koox-kooxna u socda oo dudumooyinka gala. la-mid: kadafjiir, kadafshiir.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) jaad kadafka ka mid ah oo kooxkoox isu raaca oo kolba labada lugood ee dambe isku taaga sida dabaggaallaha. Dh: kadafshiir, kadafjiir.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) kadafka nooc ka mid ah oo kooxkoox isu raaca oo yaaca oo kolba labada lugood ee dambe isku taaga sida dabaggaallaha.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) kadafka jaad ka mid ah oo kooxkoox isu raaca oo u yaaca, sida dabaggaallahana lugaha dambe isku taaga. Dh: kadafjiir.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) kadafka qaarkii oo raxanraxan u socda. Dh: shurunshuur.

2

shuuqshuuq -da: (magac, dhedig, keli) hadal laga shikin karo oo hoos cid gaar ahi u faqaan iyadoo cid kale oo joogta laga qarinayo. Dh: shuqshuq.

waa la naqliyay ✓

1

a: kadafshiir (ka)

2

de: small mammal sp. that lives in groups

3

lx: kadafjiir

4

pd: (-ka)

5

ps: n2-m-col

6

key: kadafjiir

waa la naqliyay ✓

1

cf: kadaf, soongur

2

de: rodent sp. that travels in groups (mongoose?)

3

initial: s

4

lx: shuuqshuuq

5

pd: (-da)

6

ps: n-f

7

key: shuuqshuuq

waa la naqliyay ✓

1

(Dafdaf-ta)

2

Fudayd hadba meel aan laysu dirsan ama aan layska dooneyn lagu dhaco.

waa la naqliyay ✓

m.dh Fal aan deggenaan lahayn ee qof ku kaco.

waa la naqliyay ✓

m.dh Fal aan deggenaan lahayn ee qof ku kaco.

waa la naqliyay ✓

f. n. bluff, imposture; behavior that is out of place

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) hyperactivity (haay-per-ak-tiiviti);

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) fudayd dartiis hadba meel aan habboonayn faraha la gelid. Cabdi wuu dafdaf badan yahay.

waa la naqliyay ✓

1

de: bluff, imposture; behavior that is out of place

2

lx: dafdaf

3

pd: (-ta)

4

ps: n0-f

5

key: dafdaf

waa la naqliyay ✓

(fal) wax dhulka ku daadsan gurgur. Daldal midhaha daadsan dhulka. Dh: diqdiqay.

waa la naqliyay ✓

1

(Hadaaf-ka)

2

Socod gaabis ah; hudeec.

waa la naqliyay ✓

1

hadaaf¹: m.l 1. Socod tartiib loo socdo. 2. la-mid: hadaafid.

2

hadaaf²: f.mg1 (-fay, -ftay) Socod tartiib ah socosho.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-fay, -ftay) Socod tartiib ah socosho. m.f.dh, hadaafid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. slow pace

2

hadaaf v. walk slowly, drag along

waa la naqliyay ✓

1

(fal) qaab kala daadsani iyo caajis ka muuqdaan oo kala lulasho ah u soco; si wax indhala' u soco. Wiyil gees leh gaatama biciid gorey hadaafaaya. Dh: hudeec.

2

hadaaf -ka: (magac, lab, keli) socod gaabis ah oo kala daadsanaan iyo daal ku jiraan; socodka qofka indhaha la' ama ilmaha yar ee aan meel uu u socdo garanayn; socod uu weheliyo degenaansho iyo culays. Dh: hudeec.

waa la naqliyay ✓

1

(Hardaf-ka)

2

Orodka fardaha oo saqlaha iyo kacdinka u dhexeeya; gaaddabbuur; qaatimays.

waa la naqliyay ✓

1

hardaf¹: m.l 1. Nooc orodka fardaha ka mid ah. 2. la-mid: hardafid.

2

hardaf²: f.mg1 (-fay, -ftay) Si hardaf ah u ordid.

waa la naqliyay ✓

v. canter, gallop

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) nooc orodka fardaha ka mid ah oo u dhexeeya saqlaha iyo kacdinta. Hardafkaan ku liibaani jiray haawiska u qabannay. Hardafow haddaa heensihii farasku haystaaye. Dh: qaatimays, gaaddabuur.

waa la naqliyay ✓

1

bw: haawis

2

de: canter, gallop

3

lx: hardaf

4

nt: hardaf (ka) [vn-m]

5

pd: (hardafay)

6

ps: v1=intr

7

key: hardaf

waa la naqliyay ✓

v. aggravate, make worse; intensify

waa la naqliyay ✓

1

de: aggravate, make worse; intensify

2

lx: ka dar

3

pd: (daray)

4

ps: v1=expr

5

key: ka_dar

waa la naqliyay ✓

m.l (-rro, m.dh) Qof loo diyaariyey maamul ama hoggaan siyaasadeed. la-mid: kaadir.

waa la naqliyay ✓

m.l (-rro, m.dh) Qof loo diyaariyey maamul ama hoggaan siyaasadeed. la-mid: kaadir.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) cid kale, dhibaatayn. Dh: dhibid, shiddayn.

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) wax la kidfay oo jarjar yaryar oo badan laga dhigay. Tani waa maro kadfan. Dh: jarjaran, kidfan, googo'an.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Wax in yar qallajin.

waa la naqliyay ✓

(fal) wax soo engegaya ka dhig: wax soo qallalaya ka dhig. Dabaysha ku kafafi go'a. Dh: kawrixi

waa la naqliyay ✓

m.l.kh (-fyo, m.dh) K. ah: Dibi aan weli xoogaysan oo qiyaastii laba jir ah.

waa la naqliyay ✓

m. n. good luck; lucky charm, amulet

waa la naqliyay ✓

name-f good luck; lucky charm, amulet (Arb). Syn: Qadan

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

de: good luck; [ext.] lucky charm, amulet

3

lx: khadan

4

pd: (-ka)

5

ps: n-m

6

key: khadan

waa la naqliyay ✓

m.l Nasiib wanaagsan.

waa la naqliyay ✓

name: Khadar

waa la naqliyay ✓

1

m. n., [abstract] fortune, luck

2

khadar: m. n. holy man, saint

waa la naqliyay ✓

1

name-m holy man, saint; fortune, luck. Cf: Khadaro, Khadro

2

name-m green; fertility

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho wiil loola jeedo in uu noqdo qof nasiib wanaagsan.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) ruux barakaysan; qof axsaanfal badan oo wax anfaca. Dh: khaliif, khalaf, qadar.

waa la naqliyay ✓