ka tali
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
ka tali
v. administer, rule over, govern (a country ~ place)
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
ka_tali
de: administer, rule over, govern (a country ~ place)
lx: ka tali
pd: (taliyey)
ps: v2a=expr
key: ka_tali
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
ku tali
-yey / say: (v) advise (adhvaayz); recommend (rekamendh); counsel
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
la tali
v. advise ~ counsel someone
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
la tali
-yey say: (v) give or offer advice to; advise (adh-vaayz) ~ waani
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Ammiir
(Ammiir-ka)
Taliye, madax; beeldaaje, ammaanduule; (ama amiir).
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Fadhi
(Fadhi-ga)
1. (dad) salka oo dhulka lagu hayo iyadoo madaxa iyo dhabarku, toos xagga cirka ugu taagan yihiin, luguhuna ama laaban yihiin ama fidsan yihiin.
2. Dad koox ah oo arrin gaar ah inay ka taliyaan ama wax ka qabtaan loo magacaabay; meesha ay hawsha ku hayaan ama muddada ay hadba hawsha ku gudajiraan oo ka hadlayaan; shir; urur.
3. Dad badan ama xoolayow badan oo wada deggan.
4. (xoolo) boqol; tiro; wegen; kadin.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Xukun
(Xukun-ka)
Talis; guddoon; (ama xugun).
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
shayddaan
m.l 1. Uun aan muuqan oo dadka xumaha ku boorriya. 2. (-nno/-mmo,mdh) Qof xumaha ka taliya.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
shayddaan
m.l 1. Uun aan muuqan oo dadka xumaha ku boorriya. 2. (-nno/-mmo/-yaaddiin, mdh) Qof xumaha ka taliya. m.dh.w, shayaaddiin.
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
judgment
/jajmant/ (n) 1. go'aan maxkamadeed (xukun soo saarid) 2. guddoomin (ka talin) (ka gar-niqid).
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
self-determination
/self-ditarmaneyshan/ (n) aaya-ka talinta qof ama dad (xuquuqda qof ama dad u leeyihiin aaya-ka talintooda iyo go'aan qaadashadooda).
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
Samaroon
magac loo baxsho wiil naxariis badan ama wanaagga ka taliya.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
Samatalis
magac loo baxsho wiil la filayo in uu noqdo mid samaha iyo wanaagga ka taliya oo dadka isku keena.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
Samood
magac loo baxsho wiil samaha in uu ka taliyo loo rajaynayo ama dhalashadiisii samaani ka dhalatay.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
Shaydaan
-ka: (magac, lab, keli) makhluuq Ilaahay abuuray ka ugu sharka badan, ugu dhega adag, ugu gaalsan, cadawga ugu weyn ee qof leeyahay, aan waligi khayr ka talin, duufsada dadka, wanaagga kala dagaallama, xumaanta ku qalqaaliya, aan wad lahayn, aanay ishu arkaynin, diiday inuu Nebi Aadan u sujuudo, kibir badan, Aaden iyo Xaawo jannada kasoo saaray, Raxmaanka caasiyey, ku waari doona cadaabta. Shaydaan sharkii Allaw naga bedbaadi. Dh: Iblays, indhaxammil, cirfiid.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dawlad
-da: (magac, dhedig, keli) xukuumad meel ka talisa oo madax iyo wasiirro ka kooban.
dawlad -da: (magac, dhedig, keli) qaran iyo maamul isu taliya oo madax bannaan. Dawladxumo dawlad la'aan bay dhaantaa.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
gorfay
(fal) arrinta rogrog oo ka tali. Ma gorfaysay intaanad ku dhaqaaqin arrinta? Dh: gorfee, faallee, faaqid.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
habarjinni
-da: (magac, dhedig, keli) duq xun oo aan wanaagga ka talin.
habarjinni -da: (magac, hedig, keli) naag jinni ah oo la aaminsanyahay in ay ku nooshahay meelaha biyuhu ku jiraan.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
hadimotalis
-ka: (magac, lab, keli) garyaqaan aan garta si daacad ah u gelin oo dhibaato iyo eex ka taliya Ilaahoow.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
jabhad
-da: (magac, dhedig, keli) urur hubaysan oo ku mucaarid ah maamuul meel ka taliya. Jabhad ayaa buruburisay wadamo badan oo dhisnaa. Dh: urur.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
ninba'as
-ka: (magac, lab, keli) nin aan wax fiican ka talin. Ninba'as reer ma dhaqo.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
samaddoon
-ka: (magac lab keli) qof samada iyo wanaagga ka taliya, raadiya, jecel. Dh: nabaddoon.
samaddoon -ka: (magac, lab, keli) nabaddoonka beesha kan ku xiga.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
samatalin
-ta: (magac, dhedig, keli) wanaag iyo isku soo dhaweyn ka talin. Wadaadow samatalin baa lagaa rabaa. Dh: samatalis.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
samatalisnimo
-da: (magac, dhedig, keli) qof wanaagga ka taliya ahaan. Dh: samadoonnimo. Li: hadimatalisnimo.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
ka hadli
v. induce someone to talk, get someone to speak
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
kaali
f.g2 (-iyay, -isay) la-mid: kaal³.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
kaali
v. assist, aid
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
kaali
(fal) xoolo gargaar ah, cid kale sii. Dh: taageer, caawi, gargaar, taakulee.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
kaali
de: assist, aid
lx: kaali
pd: (kaaliyey ~ kaashey)
ps: v2a=
key: kaali
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
ka tag
v. exclude, leave someone behind ~ something out; part (from)
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
kabali
-ga: (n)
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
u tali
v. command; direct; rule ~ govern (people)
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
ka celi
v. intercede for, plead for; protect from; prevent from
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
kootali
m.l (-iyo, m.dh) Nin aan ilaah iyo Nabigiisa rumaysnayn.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
kootali
(tilmaame) nin aan Ilaah iyo Nebigiisa rumaysnayn.
kootali -ga: (magac, lab, keli) qofka haysta mad-habka Kootaliga (Katooliga) ee diinta Masiixiga.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
la_tali
de: advise ~ counsel s.o.
lx: la tali
pd: (taliyey)
ps: v2a=expr
key: la_tali
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
ka daliiq
v. wipe off something from a surface
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
la taliye
m. n., [compound] advisor, counsellor
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
la taliye
la taliyaha: (n) advisor (advaayser), consultant (kon saltant), mentor (men toor); counsellor
Hal-Ururka Erayada Maamulka Xafiisyada, Xisaabaadka Ganacsiga iyo Dhaqaalaha (Soomaali-Talyaani-Ingiriis) - Warshadaha Saabuunta Bayl, Qubeyska iyo Mariska [1979]
LA TALIYE
Consigliere
Councillor
Hal-Ururka Erayada Maamulka Xafiisyada, Xisaabaadka Ganacsiga iyo Dhaqaalaha (Soomaali-Talyaani-Ingiriis) - Warshadaha Saabuunta Bayl, Qubeyska iyo Mariska [1979]
La taliye
Consigliere
Counsellor
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
ka dhalo
v. arise from, come out of
Qaamuuska Ereybixinta: Barbaarinta Jirka (Soomaali-Ingiriis) - Xarunta Horumarinta Manaahijta [1984]
ka helid
favour! te
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
ka qatin
v. go ~ be without s.t
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
ka qosli
v. make someone laugh
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
ka tagso
v. marry into a good family (of a man)
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
ka tasho
v. not depend upon, cease to count ~ rely on; make a decision apart from
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
ka_hadli
de: induce s.o. to talk, get s.o. to speak rw: hadal
lx: ka hadli
pd: (hadliyey)
ps: v2a=expr
key: ka_hadli
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Kadaalli
(Kadaalli-ga)
Xasil la'aan, joog iyo fadhi diidid; kirtan.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
kadaalli
kadaalli¹: m.l Jiif, fadhi, joog iyo socod diidid xasillooni la'aan awgeed.
kadaalli²: f.mg1 (-iyay, -iday; -iyi) Jiif, fadhi, joog iyo socod diidid xasilooni la'aan awgeed.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
kadaalli
m. n., [abstract] impatience, exuberance; instability
kadaalli: [inchoative] v. be impatient, exuberant; get hard to control ~ unstable
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
kadaalli
-ga: (magac, lab, keli) xasil la'aan, jog iyo fadhi diidid. Dh: kirtan.
kadaalli -ga: (magac, lab, keli) kolba dhinac u u ordid si guclayn ah.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Kaftamid
(Kaftamid-da)
Hadal ama waxyaalo kale oo kaftan ah ku kicid, isdhaafsasho.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
kaftamid
m.f.dh eeg kaftan². la-mid: kaftan¹ (2).
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
kaftamid
-da: (magac, dhedig, keli) xafiiltan iyo dacaayad aan turxaan lahayn. Kaftamid badan iyo kaadi badan ba waa la isku nacaa.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
kaftanle
m. n. banterer, teasing person
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
kaftanle
de: banterer, teasing person
lx: kaftanle
pd: (/ha)
ps: n7-m
key: kaftanle
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
kalikali
-da: (magac, dhedig, keli) kelikeli; midmid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
kaltamid
m.f.dh eeg kaltan².
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
kaltamid
-da: (magac, dhedig, keli) moogaysi, moogtan, meertaysad, jilaysi.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
kambalid
m.f.dh eeg kambal².
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
kambalid
-da: (magac, dhedig, keli) nafta ka goyn; dilid: kanbalid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Kanbalid
(Kanbalid-da)
Nafta ka goyn; dilid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Kawtamid
(Kawtamid-da)
Kawtan cayaarid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
kawtamid
m.f.dh eeg kawtan².
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
kawtamid
-da: (magac, dhedig, keli) cayaarta kawkanka cayaarid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Khatalid
(Khatalid-da)
Dhagrid; khayaanayn; sirid; xeeladayn; hodid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
khatalid
m.f.dh eeg khatal².
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
khatalid
-da: (magac, dhaddig, keli) cid kale, si xeel ah u khayaamid; eed ama ceeb ku xanbaarid.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
khayaali
m. n. (adj.): illusion; unreal, imaginary
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
khayaali
-ah: (adj) mythical (mithikal); imaginary (imaajaneri); unreal (an riyal). Ex: jiro khayaali ah; an imaginary illness
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
khayaali
-ga: (magac, lab, keli) waxaan dhab ahayn oo beenbeen ah. Dh: indhosarcaad, been. Li: dhab.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
khayaali
bw: Arabic
de: illusion; [atr.] unreal, imaginary
lx: khayaali
pd: (-ga)
ps: n2-m
key: khayaali
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
ku dhali
-yey / say: (v) motivate (mootiveeyt) ~ ku boorri
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
ka dalqami
v. force someone to tell something, make someone confess something
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
ka tallaab
v. step over ~ across
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
kali-talis
m.l (siyaasad) Dawlad keli talis ah, waa nidaam dawladeed ee xisbi keliya waddanka xukumo, oo aan u oggoleyn kooxo ka soo horjeesta.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
kali-talis
m.l (siyaa.) Dawlad keli talis ah, waa nidaam dawladeed ee xisbi keliya waddanka xukumo, oo aan u oggoleyn kooxo ka soo horjeesta.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
ku talajir
v. plan (to ~ on ~ for), consider, intend to do something
ku talajir: v. plan (on ~ for)
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Kaal
1. (Kaal-ka) ° Waran weyn.
2. (Kaa-sha) a) Kaalo; deeq. b) Qayb. c) Qaaddo weyn; qarsin; qudde.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
kaal
kaal¹: m.l (-lal, m.l) Warmaha waaweyn nooc ka mid ah.
kaal²: m.dh (-lo, m.l) 1. Fandhaal weyn oo bir ama qori ka samaysan. 2. Dhulmadda labadeeda qalbac midkood. 3. Xoolo la siiyo qof guursaday.
kaal³: f.g1 (-aalay, -aashay) Nin guursadey xoolo siin. la-mid: kaali.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
kaal
m.dh (-lo, m.l) 1. Fandhaal weyn oo bir ama qori ka samaysan. 2. Dhulmadda labadeeda qalbac midkood. 3. Xoolo la siiyo qof guursaday.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
kaal
m. n. large spear, javelin
kaal [feminine] n. ladle, large wooden spoon
kaal [feminine] n. aid, help; contribution, share; gift
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
kaal
-ka: (magac, lab, keli) nooc warmaha ka mid ah. Dh: gamas.
kaal -ka: (magac, lab, keli) qaaddo weyn. Dh: qarsin, qudde.
kaal -ka: (magac, lab, keli) wax wadajir loo urursho oo cid ama arrin, gargaar ahaan loo siiyo ama wax loogu qabto. Dh: diiqo, xoolaggooyo.
kaal -ka: (magac, lab, keli) meel dabool lagu xidhayay uu ka weynaaday, jillaafta yar oo lagu le'ekaysiiyo.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
kali
m.dh la-mid: keli².
Hal-Ururka Erayada Maamulka Xafiisyada, Xisaabaadka Ganacsiga iyo Dhaqaalaha (Soomaali-Talyaani-Ingiriis) - Warshadaha Saabuunta Bayl, Qubeyska iyo Mariska [1979]
Kali
Solo
Alone
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
kali
-da: (magac, dhedig, keli) mid ah; aan la wehelin; keli.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Kati
(Kati-da)
Bir af dhuuban oo ulaha iyo samayooyinka salka laga gesho; (ama taki).
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
kati
m.l (-iyo, m.dh) Bir af dhuuban oo waranka gadaal laga gesho. la-mid: taki.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
kati
f. n. metal spike on butt-end of spear
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
kati
-ga: (n) metal stake at the end of a spear
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
kati
-da: (magac, dhedig, keli) bir jifiyeed Qdffllad dalooshan iyo caaro fiiqan leh oo ul waran ama taraawil gadaal ka gasha ama ku daabanta. Dh: jifi, jufo, eebotaki. Wa: katiyo.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
kati
de: metal spike on butt-end of spear (used for sticking it in the ground)
lx: kati
pd: (-da)
ps: n2a-f
key: kati
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
tali
f.mg2 (-iyay, -isay) 1. U t.: cid meel xukumid. 2. Ka t.: meel xukunkeeda qabsasho. 3. Ku t.: arrin talo ka bixin.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
tali
f.mg2 (-iyay, -isay) 1. U t.: cid meel xukumid. 2. Ka t.: meel xukunkeeda qabsasho. 3. Ku t.: arrin talo ka bixin. m.f.dh, talin.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
tali
v. rule, govern, be the head, administer
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
tali
-yey / say: (v) 1. give or offer advice; advise (adh-veeyz) ~ la tali. 2. give an order; issue a command. 3. rule (ruul) ~ xukun
la tali -yey / say: (v) give or offer advice; advise (adh-veeyz)-, counsel (kawn-sal) ~ talo sii
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
tali
(fal) arrin guul horseeda keen; talo keen oo dhiib. Dh: arrimi.
tali: (fal) xukunka qaad oo caddee go'aanka.
tali: (fal) (u ~) maammule u noqo.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
tali
de: rule, govern, be the head, administer
initial: t
lx: tali
pd: (taliyey)
ps: v2a=intr
key: tali