Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

1

(Jiq-da)

2

1. Meel dhir badan oo cumur ah leh; hawd.

3

2. Meel kasta oo laga buuxo oo aan la dhex mari karin.

waa la naqliyay ✓

m.dh Meel geedo badan oo aan la dhex mari karin; hawd.

waa la naqliyay ✓

m.dh Meel geedo badan oo aan la dhex mari karin; hawd.

waa la naqliyay ✓

f. n., [collective] (adj.): thick forest, dense undergrowth; hard to get through

waa la naqliyay ✓

-da: (n) dense growth of trees; forest (foorest); bush (buush)

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) meel dhirtu aad ugu badantahay ay cimidh ka tahay. Dh: kayn.

waa la naqliyay ✓

1

de: thick forest, dense undergrowth; [atr.] hard to get through

2

lx: jiq

3

pd: (-da)

4

ps: n0-f-col

5

syn: dhigdhig

6

key: jiq

waa la naqliyay ✓

1

1. Iyada; iyaga.

2

2. (Ay-da) Meel jiq ah.

waa la naqliyay ✓

1

(Cumur-ta)

2

Aan teelteel ahayn ee isu dhowdhow; aan kala fogfogeyn; isku shiirshiir; cuur; jiq; (ama cumir).

waa la naqliyay ✓

1

(Dhigdhig-ta)

2

Meel ciriiryoon; jiqjiq.

waa la naqliyay ✓

1

(Dulalaati-ga)

2

Dalool ka muuqda geedo jiq ah ama wax la mid ah, dhexdood; (ama dululaati).

waa la naqliyay ✓

1

(Duur-ka)

2

1. Geedo badan oo meel ku wada yaal; hawd; jiq; miyi.

3

2. Geed magici.

waa la naqliyay ✓

1

(Hawd-ka)

2

Dhul dhir waaweyn oo cumur ah leh; jiq.

waa la naqliyay ✓

1

(Hinni-ga)

2

Dhir shareeran; jiq.

waa la naqliyay ✓

1

(Hirrig-ta)

2

Meel dhir badan; jiq; humin.

waa la naqliyay ✓

1

(Huluu-sha)

2

Meel jiq ah ama iyadoo la taagan yahay aan la mari karin, oo isgaabin ama gurguurad keliya lagu maro; xuluul.

waa la naqliyay ✓

1

(Jaqal-ka)

2

Daanka hoostiisa; (ama jiqil)

waa la naqliyay ✓

1

(Jibaax-a)

2

1. Qufac xoolaha iyo dadkaba ku dhaca.

3

2. Meel jiq ah ama lagu badan yahay oo cumur lagu yahay, oo xoog lagu dhexmaro, lagu jiiro.

waa la naqliyay ✓

1

(Jiqjiq-a)

2

Meel yar oo ciriiri ah; dhudhub.

waa la naqliyay ✓

1

(Kayn-ta)

2

Meel dhir badan; hawd; jiq: toon.

waa la naqliyay ✓

1

(Shareer-ka)

2

Wax wax awda ama xira ama isku gudba, oo aan la dhaafi karin; wax wax celiya; wax aan araggu gudbi karin; jiq.

waa la naqliyay ✓

La shareeray; awdan; qarsoon; jiq ah.

waa la naqliyay ✓

1

(Xas-ka)

2

Jiq ka samaysan ood ama dhir yaryar; xanbus.

waa la naqliyay ✓

1

(Xir-ka)

2

Meel dhir badani xirtay; jiq

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-xay, -xday; -bixi) 1. Meel ka tegid. 2. Dhimasho. 3. Caloolbixid, shubmid. 4. Soo dheeraan (dhir, timo iyo wixi lamida). 5. Muuqasho (qorrax, dayax iyo wixi lamida). 6. Shidmid (dab). 7. Gadmid, iibsamid (ganacsi). 8. Ka b.: wax ka noqosho. 9. Ka b.: arrin ama waajib gudasho. 10. Ku b.: qaymo ku fadhiisasho. 11. La b.: wax meel ku jira baxsasho. 12. La b.: la cararid (gabar). 13. Isku b.: isku buuqid, isku kicid. 14. Isku b.: jiq noqosho. 15. Kala b.: kala qaybsamid. 16. Kala b.: dhanaanaasho, suusacid (caano). 17. Haan caano lagu lulay subag dhalid.

waa la naqliyay ✓

1

cal¹: m.l Baadiye jiq ah.

2

cal²: m.dh (-lo, m.l) 1. Buur aad u dheer. 2. Buur taxane ah.

waa la naqliyay ✓

1

cayn¹: m.l (-yman, m.l) 1. Xarig isaga gudbo labada dhinac, oo rarka ku adkeeya gaadiidka nafleyda ah. 2. Magac carbeed xarafka 'c'.

2

cayn²: m.dh 1. Nooc; jaad. 2. Si, hab, qaab. 3. Keyn, dhul jiq ah oo dhir badan. la-mid: caynad.

3

cayn³: m.dh (naxwe) Dir naxweed ku shaqa leh in ay kala saarto labka iyo dheddigga ee magacyada, magacuyaallada iyo qaabka falalka (tus.: inantu way seexatay). Ereyada weertan cayn dheddigeed ayey wada muujiyeen: magaca, magacuyaalka iyo falkuba.

waa la naqliyay ✓

1

(Jiiq-a)

2

Geed qodxo leh oo gumarta u eg.

waa la naqliyay ✓

m.l (jiiq, m.dh) (botani) Geed ka mid ah dhirta dhaadheer ee qodaxda leh oo ka baxa webiga agagaarkiisa oo gumarka u eg.

waa la naqliyay ✓

m.l (jiiq, m.dh) (botani) Geed ka mid ah dhirta dhaadheer ee qodaxda leh oo ka baxa webiga agagaarkiisa oo gumarka u eg.

waa la naqliyay ✓

m. n. thorny plant species

waa la naqliyay ✓

Acacia senegal 01, A. seyal 01: fr

waa la naqliyay ✓

1

(Jig) C, 0g, NFD, Acacia seyal Del. Mimosaceae.

2

NFD, C Acacia zanzibarica (S.Moore) Taub. Mimosaceae.

3

NFD Acacia sieberiana DC. Mimosaceae.

4

C Acacia bricchettiana Chiov. Mimosaceae.

waa la naqliyay ✓

1

(ereycodeed) tusmeeya cida shinbiraha iwm.

2

jiiq-a: (magac, lab, keli) geed godax leh oo gumarta u eg. Jiiq jidhif ma yeelato.

3

jiiq-da: (magac, dhedig, keli) daayeerka dhasha ah. Jiiq ayaan soo qabtay. Dh: jaambiiq, jiiqo.

waa la naqliyay ✓

1

de: thorny plant sp.

2

lx: jiiq

3

pd: (-a)

4

ps: n2a-m, n5-m

5

key: jiiq

waa la naqliyay ✓

[JEROK] Acacia edgeworthii 01

waa la naqliyay ✓

/ay-kiyuu/ (n) intelligence quotient' oo lasoo gaabiyey (imtixaan lugu ogaado qofka caqligiisa). e.g. She had an IQ of 50.

waa la naqliyay ✓

v. fear, be afraid

waa la naqliyay ✓

1

biq! -da: (magac, dhedig, keli) erey lagu tusmeeyo sanqadh yar oo gaaban oo ay samayso neef qofka xagga danbe ka baxda.

2

biq-da: (magac, dhedig, keli) cadho dhaw oo degdeg ah.

waa la naqliyay ✓

1

a: baq

2

de: fear, be afraid

3

lx: biq

4

pd: (biqay)

5

ps: v1=

6

key: biq

waa la naqliyay ✓

1

diq¹: m.l.kh 1. Raad badan. 2. D. ah: meel wax badan la dagganaa oo ciiddeedu xumaatay. 3. D. ah: biyo dhadhankoodii iyo urtoodii isbeddeleen.

2

diq²: f.mg1 (-qay, -qday) 1. Ku d.: meel cagta ku badin (xoolo, ugaar iyo wixi lamida). 2. Ka d.: wax aad u nicid. 3. D. ah: weel buuxa in kale ku ciriiriyid.

waa la naqliyay ✓

1

diq¹: m.l.kh 1. Raad badan. 2. D. ah: meel wax badan la dagganaa oo ciiddeedu xumaatay. 3. D. ah: biyo dhadhankoodii iyo urtoodii isbeddeleen.

2

diq²: f.mg1 (-qay, -qday) 1. Ku d.: meel cagta ku badin (xoolo, ugaar iyo wixi lamida). 2. Ka d.: wax aad u nicid. 3. D. ah: weel buuxa in kale ku ciriiriyid. m.f.dh, diqid.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) daaqa ka baxa meel la degganaa oo lagu raagay. Iyaba waa diqowdaa haddaan la isu diidayne. Dh: dikh.

waa la naqliyay ✓

m.dh Buurta meesha ugu sarreysa. la-mid: fig.

waa la naqliyay ✓

m.dh Buurta meesha ugu sarreysa. la-mid: fig.

waa la naqliyay ✓

v. talk secretly, take someone aside to talk privately

waa la naqliyay ✓

(ereycodeed) lagu tilmaansado wax si kedis ah u booday, sida harraatida dameeraha.

waa la naqliyay ✓

1

a: faq

2

de: talk secretly, take s.o. aside to talk privately

3

lx: fiq

4

pd: (fiqay)

5

ps: v1=

6

key: fiq

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) uur ka ooyid.

waa la naqliyay ✓

1

jaq¹: m.l la-mid: jal¹ (1).

2

jaq²: f.g1 (-qay, -qday) Wax nuugid.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-qay, -qday) Wax nuugid. m.f.dh, jaqid.

waa la naqliyay ✓

v. suck

waa la naqliyay ✓

-ay / day: (v) suck (sak) ~ nuug

waa la naqliyay ✓

(fal) afka shay dareere ah oo meel ku jira ku nuug. Dh: nuug, muudso.

waa la naqliyay ✓

1

de: suck

2

lx: jaq

3

pd: (jaqay)

4

ps: v1=tr

5

key: jaq

waa la naqliyay ✓

1

(Jid-ka)

2

1. Dhul si farsamo ah loo falay oo loo adkeeyey oo in la maro loogu talaggalay; daw; waddo; marin; dhabbe.

3

2. Sida eg oo gartu ku jirto; xaq; garsoor; tusmo.

4

3. Sharci; qaanuun.

waa la naqliyay ✓

m.l (-dad, m.l) 1. Meel la maro; waddo; dhabbe. 2. Sida quman ee gartu tahay. Tusaale: “Cali jid buu leeyahay”. 3. Sharci; qaanuun.

waa la naqliyay ✓

m.l (-dad, m.l) 1. Meel la maro; waddo; dhabbe. 2. Sida quman ee gartu tahay. Tusaale: Cali jid buu leeyahay. 3. Sharci; qaanuun.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. road, highway, street; path; trajectory {physics}

2

jid m. n., [abstract] right (to do something), correctness; justice

waa la naqliyay ✓

(Gid) May Actiniopteris radiata (Swartz.)Link. Adiantaceae.

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) [Pl. jidad-ka] 1. road (rowdh)-, street (istiriit) ~ waddo, dariiq, dhabbe, rasto. 2. right (raayt); correct (korakt). Ex: aniga iyo adigayaa jid leh? who is right, me or you?

waa la naqliyay ✓

1

Strada

2

Road

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) marrin ay maraan dadka, xoolaha ama baabuurtu. Dh: waddo, marrin, daw. Wa: jidad.

waa la naqliyay ✓

طريق، شارع

waa la naqliyay ✓

Alaab

waa la naqliyay ✓

(ereycodeed) lagu tusmeeyo wax soo dhacay oo dhulka cuskaday.

waa la naqliyay ✓

1

(Jil-ka)

2

1. Daliigo suun ah oo dhuudhuuban oo dhigaha la samayna hayo, korka lagaga duubo.

3

2. Hab, dadka aan cidohooda la joogin, loo qaybsado oo cunno loo siiyo.

4

3. Canjil; dhaajis.

5

4. Kaltiris; miile.

6

5. Faa'ido, dheef.

waa la naqliyay ✓

1

jil¹: m.l 1. Daliigo suun ah oo dhigaha lagu maro. 2. Qayb, miilo. 3. Lo' bulsho ah. 4. Jurmi nafley. 5. la-mid: jilid.

2

jil²: f.g1 (-ilay, -ishay) 1. Wadaaddo ama ardo quraan, muddo quudin. 2. Muuqaal iyo fal ahaan wax isaga dhigid. 3. (riw.) Cid dhaajin.

waa la naqliyay ✓

1

jil¹: m.l 1. Daliigo suun ah oo dhigaha lagu maro. 2. Qayb, miilo. 3. Lo' bulsho ah. 4. Jurmi nafley.

2

jil²: f.g1 (-ilay, -ishay) 1. Wadaaddo ama ardo quraan, muddo quudin. 2. Muuqaal iyo fal ahaan wax isaga dhigid. 3. (riw.) Cid dhaajin. m.f.dh, jilid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. strip of leather to tie bundles of twigs

2

jil v. imitate; act, interpret a role ~ part (in a play)

waa la naqliyay ✓

-ay / jishay: (v) perform a role before an audience: perform (per foom); enact (inakt)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) cid kale, canjil.

2

jil: (fal) arday ama xeraw, quudi.

3

jil-ka: (magac, lab, keli) neef ishin ah ama wax u dhigma oo xoolo ah. Dh: cad.

4

jil -ka: (magac, lab, keli) daliigyo harag ah oo dhuudhuuban dhigaha korka lagaga duubo. Jil ayaa dhigah lagu duubaa.

5

jil -ka: (magac, lab, keli) jeex yar oo saan qoyan ah oo dhigaha lagu xidho. Dh: xadhig. Wa: jilal.

6

jil-ka: (magac, lab, keli) waxtar ama faa'iido. Dh: dheef.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Jin-ka) a) Uun Ilaahay oo aan isha dadku qaban karin (ama Jinni). b) Isku da'; isku fac; is le'eg.

2

2. (Jin-ta) (weligeed koox: jinaha; ama magac kalay ku kaban tahay sida jinbar, jinqool) xubinta u dhexaysa qarqarka iyo suxulka; cudud.

waa la naqliyay ✓

1

jin¹: m.l 1. Uun Eebbe oo ka duwan malaa'igta iyo Aadamiga, isugu jira caasi iyo caabud oo dadku uusan arki karin. 2. J. ah: wax isla eg. 3. J. ah: Qof dhib badan.

2

jin²: m.dh (-imo, m.l) Dhudhunka gacanta geestiisa calaacasha xigta.

waa la naqliyay ✓

1

jin¹: m.l 1. Uun Eebbe oo ka duwan malaa'igta iyo Aadamiga, isugu jira caasi iyo caabud oo dadku uusan arki karin. 2. J. ah: wax isla eg. 3. J. ah: Qof dhib badan.

2

jin²: m.dh (-imo, m.l) Dhudhunka gacanta geestiisa calaacasha xigta.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. jinni ~ jinnee

2

jin m. n., [abstract] (adj.): parity; something of the same kind; equal, same, similar

3

jin [feminine] n. arm

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) 1. jinni, jinnee also djinni or djinny 2. genie~ see also [eeg] jinni

2

jin -ka: (n) same size; equal size. Ex: waa isku jin; they are the same size

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) wax is le'eg. Labadan wiil waa isku jin.

2

jin -ka: (magac, lab, keli) umad aadamuhu aanu arki karin oo dunida ku nool.

3

jin-ta: (magac, dhedig, keli) xubinta udhaxaysa qarqarka iyo suxulka. Dh: cudud.

waa la naqliyay ✓

1

(Jir-ka)

2

1. Wax jira oo meel maran buuxiya oo qaab la yaqaan leh (jir shubma, jir adag, jir gaas ah, jir xubno leh, jir aan xubno lahayn...).

3

2. Xubnaha nafleydu ka kooban tahay wadajirkood; oogo; kor.

4

3. Roob badan.

waa la naqliyay ✓

1

jir¹: m.l (-rar, m.l) 1. Oogada dadka. 2. Roob badan oo habeen da'a.

2

jir²: f.g/mg1 (-ray, -rtay) 1. (f.g) Meel ku maqnaansho. 2. (f.g) Nafley iyo wixi lamida mudda noolaan. 3. (f.g) Wax sugnaantooda hubid. 4. (f.mg) La j.: xoolo ilaalin. 5. (f.mg) La j.: cid la socosho ama la joogid. 6. Jirtoo: waa yahay ee... Tusaale: “Naahoy, jirtoo hadduu aabbahaa dhul kala dillacay isku kabi karayo waa nin rag ah, hayeeshee aniga meesha aabbahay joogo dhulkuba kama kala dillaaco!”. 7. Iska j.: Ka digtoonow! 8. Shay intuu ka fogyahay shay kale.

waa la naqliyay ✓

1

jir¹: m.l (-rar, m.l) 1. Oogada dadka. 2. Roob badan oo habeen da'a.

2

jir²: f.g/mg1 (-ray, -rtay) 1. (f.g) Meel ku maqnaansho. 2. (f.g) Nafley iyo wixi lamida mudda noolaan. 3. (f.g) Wax sugnaantooda hubid. 4. (f.mg) La j.: xoolo ilaalin. 5. (f.mg) La j.: cid la socosho ama la joogid. 6. Jirtoo: waa yahay ee Tusaale: Naahoy, jirtoo hadduu aabbahaa dhul kala dillacay isku kabi karayo waa nin rag ah, hayeeshee aniga meesha aabbahay joogo dhulkuba kama kala dillaaco! 7. Iska j.: Ka digtoonow! 8. Shay intuu ka fogyahay shay kale. m.f.dh, jirid.

waa la naqliyay ✓

1

v.st: be (in a place), stay, dwell; exist, be available, be there

2

jir v.aux: used to do something [past habitual]

3

jir m. n. year (of age), years old

4

jir m. n. body

5

jir m. n., [collective] weather preceding ~ indicating heavy rain

waa la naqliyay ✓

(Jir) S Paspalidium desertorum (A. Rich) Stapf. Gramineae.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) body (baadi); human body

2

jir -a: (adj) old (ooldh); age (eej). Ex: labaatan jir; 20 years of age or 20 years old

3

jir -ay -tay/ -een / -nay: (v) 1. been (biin); be in a place. Ex: xaggee jirtay? where have you been? 2. used to be. Ex: waxaan aadi jirnay..; we used to go.. 3. ku jir -ay / -tay / -een -nay: (v) participate (paar-tisi peeyt); join in; take part in something ka qaybgal. Ex: yaa shirka ku jiray? who participated in the meeting? 4. iska jir -ay/tay: (v) be careful; take care; watch out (waaj awt)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) ilaali xoolo ama wixii hadba aad ka masuul tahay. Dh: raac, ilaali.

2

jir -ka: (magac, lab, keli) qabawga iyo rafaadka ka dhasha roob aan qaadin oo si xidhiidh ah u da'a muddo badan.

3

jir-ka: (magac, lab, keli) eeg jidh.

waa la naqliyay ✓

جسم، جسد

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: kix.

waa la naqliyay ✓

f. n. whooping-cough

waa la naqliyay ✓

(ereycodeed) lagu tilmaansado qufaca. Dh: kix.

waa la naqliyay ✓

1

de: whooping-cough

2

lx: jix

3

pd: (-da)

4

ps: n0-f

5

see: kix

6

key: jix

waa la naqliyay ✓

v. swallow

waa la naqliyay ✓

1

(fal) ka hel oo aad ugu bog: isaga buseel oo caashaq xad-dhaaf ah u qab. Li: dhibso.

2

juq: (ereycodeed) tilmaama wax caaro yuuban leh oo meel lagu muday.

waa la naqliyay ✓

1

bw: juqsii

2

de: swallow

3

lx: juq

4

pd: (juqay)

5

ps: v1=

6

syn: dhunji, liq

7

key: juq

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-qay, -qday) Cunto ama cabbitaan jadiinka marin. la-mid: laq.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-qay, -qday) Cunto ama cabbitaan jadiinka marin. m.f.dh, liqid. la-mid: laq.

waa la naqliyay ✓

v. swallow

waa la naqliyay ✓

-ay / day: (v) swallow (iswaalow) ~ dhunji, laq

waa la naqliyay ✓

(fal) wax afka aad ku hayso siib oo caloosha u dhadhici. Li: tuf. Wa: liqliq.

waa la naqliyay ✓

1

a: laq

2

de: swallow

3

lx: liq

4

pd: (liqay)

5

ps: v1=

6

key: liq

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-qay, -qday) Iyadoo la fadhiyo in yar meel ka durkid.

waa la naqliyay ✓