jiidaal — Macnaha & Turjumaada

-ka: (n) drought season; winter (wintar) ~ jiilaal

waa la naqliyay ✓

-sha: (magac, dhedig, keli) socdaal dheer. Jiidaal anagoo ku jirna ayaanu reer kusoo baxanay. Dh: socdaal.

waa la naqliyay ✓

1

jidaal¹: m.l 1. Socod dheer oo lagu daalo. 2. Daal badan oo ka dhasha socod dheer.

2

jidaal²: f.mg1 (-lay, -shay) 1. Socod dheer oo lagu daalo gelid. 2. Socod dheer ku daalid.

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) dad ama duunyo socod dheer soo maray oo daal la burburay.

2

jidaal -sha: (magac, dhedig, keli) socoto meel ka safarta oo meel kale oo masaafo jirta u kicinta. Dh: socoto, masaafir, sadcaal.

waa la naqliyay ✓

1

(Jiilaal-ka)

2

1. Afarta nur oo sanada, labada engegan oo aan roobka lahayn, (xagaaga iyo diraacda); xilli kastoo aan roob iyo barwaaqo lahayn.

3

2. Afarta nur mid kamid ah, oo u dhexeeya dayrta iyo guga; diraac.

waa la naqliyay ✓

1

jiilaal¹: m.l (-llo, m.dh) 1. Afarta xilli mid ka mid ah, oo u dhexeeya dayrta iyo gu'ga; diraac. 2. Xilli kastoo aan roob iyo barwaaqo lahayn (siiba diraacda iyo xagaaga).

2

jiilaal²: m.l (-llo, m.dh) (c.fal.) Loolalka dhexe, waa xilliga ku xiga dayrta, cilmiga gibilka wuxuu ku dhammaadaa kubbad-badhka waqooyi min hornaqa jiilaalka (ilaa 22 disembar) ilaa caanomaallada isle'eg ee gu'ga (ilaa 21 maarso).

waa la naqliyay ✓

1

jiilaal¹: m.l (-llo, m.dh) 1. Afarta xilli mid ka mid ah, oo u dhexeeya dayrta iyo gu'ga; diraac. 2. Xilli kastoo aan roob iyo barwaaqo lahayn (siiba diraacda iyo xagaaga).

2

jiilaal²: m.l (-llo, m.dh) (c.fal.) Loolalka dhexe, waa xilliga ku xiga dayrta, cilmiga gibilka wuxuu ku dhammaadaa kubbad-badhka waqooyi min hornaqa jiilaalka (ilaa 22 disembar) ilaa caanomaallada isle'eg ee gu'ga (ilaa 21 maarso).

waa la naqliyay ✓

1

m. n. summer, main dry season [peak of the hot weather.]

2

Jiilaal m. n. winter, cool dry season

waa la naqliyay ✓

name-m winter; cool dry season (born during that season)

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) drought season; winter (wintar) ~ jiidaal

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho wiil dhashay waqti wacdi ah oo jiilaal ah.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, kali) xilli qaboobe ah oo ka mid ah xilliyad sanadka ee adag: waa xiliga ay dhirtu engegto ee balliyadu na gudhaan. Jiilaal gardaadsay dhulkoo gubad abaaroobay. Li: gu'.

waa la naqliyay ✓

شَتَاء، فَصَلُ الشَّتَاءِ

waa la naqliyay ✓

-da: (n) dry season (draay siiseri) ~ jiidaal, jiilaal

waa la naqliyay ✓

1

jiidaal

2

jiidis dhib leh

waa la naqliyay ✓

1

ha'asi his jiidaal (yeni)

2

jiidis hoose (dhulka)

waa la naqliyay ✓

1

jiidaal

2

jiidid

waa la naqliyay ✓

1

fiidmaal¹: m.l Maalidda xoolaha fiidkii la maalo.

2

fiidmaal²: f.g1 (-aalay, -aashay) Xoolo fiid maalid.

waa la naqliyay ✓

1

(Jiidnaan-ta)

2

Wax jiidan ahaan.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg jiidan². la-mid: jiidnaansho.

waa la naqliyay ✓

f. n., [abstract] state of being stretched (out)

waa la naqliyay ✓

1

de: state of being stretched (out)

2

lx: jiidnaan

3

pd: (-ta)

4

ps: n-f-abs

5

key: jiidnaan

waa la naqliyay ✓

(fal) caansiiri oo kala raag ama ula kac u cadiigso oo waxbixin ama waxqabad kala daah. Gocor baa wax jiilaaliyiyo muudalkii go'an e, gabbalkoo aan dhicin xeedhyihii caasha maw geliyey. Dh: gasaci, caansiiri, silci. Li: dhaqso, horraysii, dedaal, dedeji, qaddin.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) baasiinka lagu shubo gawaadhida. Dh: batrool.

waa la naqliyay ✓

1

(Bidaal-ka)

2

Dareensi ama male aan hubaal ku dhisnayn; tuhun.

waa la naqliyay ✓

m.l Male aan hubaal ku dhisnayn.

waa la naqliyay ✓

1

v. guess

2

bidaal vl. n. guess, guessing, assumption

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) male iyo arrin moodid oo doorbidid.

waa la naqliyay ✓

1

(Iidaan-ka)

2

Waxa cunnada korsaar looga dhigo ama yaabisnimada looga bi'iyo (caano, subag, fuud, ...).

waa la naqliyay ✓

1

iidaan¹: m.l Subag, caano, maraq iyo wixi lamida oo cuntada yaabisnimada looga ba'sho.

2

iidaan²: f.g1 (-aamay, -aantay; -aami) Subag, caano, maraq iyo wixi lamida cunno yaabis ah ku darid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. anything poured over food (sauce, milk, ghee, etc.)

2

iidaan: v. pour (sauce) over food

waa la naqliyay ✓

name-m dressing, seasoned, spiced

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) dressing, especially with ghee or oil.

2

iidaan -iidaamay / iidaantay: (v) add dressing, especially one with ghee or oil

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho wiil gabdho badan ka daba dhashay oo loola jeedo kii carruurta dhadhanka u yeelayay sida iidaanku cunnada u macaaneeyo.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) subag, caano iyo wixii la mid ah, ku dar cunto. Garaw si fiican loo iidaamay baan ku casheeyay xalay.

2

iidaan -ka: (magac, lab, keli) subag, caano ama wax caraf udgoon leh oo cunnada lagu daro.

waa la naqliyay ✓

1

(Jibaal-ka)

2

1. Dedka qolka dhagaxa ah korka laga saaro.

3

2. Cabbir beeraha lagu cabbiro.

waa la naqliyay ✓

1

jibaal¹: m.l 1. (-llo, m.dh) Cabbir dhul beereed 25 tallaabo oo labajibbaaran ah. 2. Ded dhismo dhagax ah korka laga saaro.

2

jibaal²: f.g1 (-aalay, -aashay) Dhismo dhagax ah ded kor ka saarid.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. (-llo, m.dh) Cabbir dhul beereed 25 tallaabo oo labajibbaaran ah. 2. Ded dhismo dhagax ah korka laga saaro.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. roof

2

jibaal v. put a roof on, roof over

3

jibaal m. n. unit of agricultural land measurement

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) system of measurement used by farmer to measure land

waa la naqliyay ✓

1

(fal) cabbir oo kala googoo.

2

jibaal -ka: (magac, lab, keli) afar derbi oo qol daareed midkood; qol sar ah afartiis gidaar mid. Dh: gidaar.

3

jibaal -ka: (magac, lab, keli) cabbir dhul beereed 25 tallaabo oo labajibbaaran ah.

waa la naqliyay ✓

1

(Jiidad-ka)

2

Jiidasho.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: jiidasho.

waa la naqliyay ✓

vl. n. act of stretching; pulling towards oneself; travel to a far place; death

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) wax kale jiidasho.

waa la naqliyay ✓

1

a: jiidasho (/da) [vn-f]

2

de: act of stretching; pulling towards oneself; travel to a far place; [fig.] death

3

lx: jiidad

4

pd: (-ka)

5

ps: vn2a-m

6

key: jiidad

waa la naqliyay ✓

La jiidey ama la kala jiidey; fidsan; togan.

waa la naqliyay ✓

1

jiidan¹: f.mg1 (-dmay, -dantay) Wax la jiidey noqosho.

2

jiidan²: f.mg4 (-dnaa, -dnayd) Wax la jiidey ahaansho.

waa la naqliyay ✓

1

jiidan¹: f.mg1 (-dmay, -dantay) Wax la jiidey noqosho. m.f.dh, jiidmid.

2

jiidan²: f.mg4 (-dnaa, -dnayd) Wax la jiidey ahaansho. m.f.dh, jiidnaan.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] pulled, towed, stretched, elongated

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) wax la giijiyay ama meeshiisii la qaaday isaga oo dhulka dushiisa la riixayo.

waa la naqliyay ✓

1

de: pulled, towed, stretched, elongated

2

lx: jiidan

3

pd: (jiidnaa)

4

ps: adj-der

5

key: jiidan

waa la naqliyay ✓

1

(Jiifaa-ga)

2

Guduudane.

waa la naqliyay ✓

m.l (-aayo, m.dh) Dugaagga yaryar nooc ka mid ah, dhurwaaga ka yar oo ariga laaya; guduudane.

waa la naqliyay ✓

m. n. lynx

waa la naqliyay ✓

-ga: (n) lynx (liin-kis) ~ guduuane

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) oday sagaashanka dhaafay oo geedjoog ahaan jiray dhaqdhaqaaqna gabay oo aan taladiisa laga maarmin.

2

jiifaa -ga: (magac, lab, keli) jaad dugaagga xoolaha cuna ka tirsan. Dh: dhuljiif, guduudane.

waa la naqliyay ✓

1

de: lynx

2

lx: jiifaa

3

pd: (-ga)

4

ps: n2a-m

5

syn: guduudane

6

key: jiifaa

waa la naqliyay ✓

1

(Jiraal-ka)

2

Wax abuuran ama jira ahaan; jiritaan.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: jirid.

waa la naqliyay ✓

vl. n. existent, something that exists; existence

waa la naqliyay ✓

1

de: existent, s.t. that exists; existence

2

lx: jiraal

3

pd: (-ka)

4

ps: vn2-m

5

key: jiraal

waa la naqliyay ✓

m.l (xisaab) Isle'eg ay ku rumoobayso dhammaan qiimayaasha suurtagalka ah ee loo doorto doorsoomeyaasha ku jira isle'eg.

waa la naqliyay ✓

m.l (xisaab) Isle'eg ay ku rumoobayso dhammaan qiimayaasha suurtagalka ah ee loo doorto doorsoomeyaasha ku jira isle'eg.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) isle'eg ay ku rumoobayso dhammaan qiimayaasha suurtagalka ah ee loo doorto doorsoomeyaasha ku jira isle'eg.

waa la naqliyay ✓

m.l Carruur.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) carruur.

waa la naqliyay ✓

1

(Diihaal-ka)

2

Baahi iyo rafaad isku darsamay.

waa la naqliyay ✓

1

diihaal¹: m.l Gaajo aad u daran. la-mid: daahiil¹.

2

diihaal²: f.mg1 (-aalay, -aashay) Gaajo badan dareemid. la-mid: daahiil².

waa la naqliyay ✓

m.l Gaajo aad u daran. la-mid: daahiil. diilalyo m.dh Dhaxan aad u badan.

waa la naqliyay ✓

m. n., [abstract] destitution, weakness, exhaustion

waa la naqliyay ✓

nickname-m destitution; weakness, exhaustion

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) destitution (des-ti-tuu-shin); poverty (po-verti) ~ baahi iyo rafaad

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho wiil hooyadii la daashay uurkiisii oo ay la caatawday.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) rafaad raagay iyo caato jidhka ka muuqata.

waa la naqliyay ✓

1

de: destitution, weakness, exhaustion

2

lx: diihaal

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m-abs

5

key: diihaal

waa la naqliyay ✓

m.l.kh la-mid: fiigtaal.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) neef dadka ka carara. Dh: fiige, fiigtaal.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg bidaar.

waa la naqliyay ✓

pr. n., loc. Jidalli [town in north Somalia.]

waa la naqliyay ✓

1

de: Jidalli [town in north Somalia]

2

lx: Jiidali

3

ps: n0-loc

4

key: Jiidali

waa la naqliyay ✓

1

(Jiiraan-ka)

2

Deris; jaar; (ama jaaraan).

waa la naqliyay ✓

m.l (-nno, m.dh) Dad guryohoodu isu dhawyihiin; deris; ollog. la-mid: jaaraan.

waa la naqliyay ✓

m.l (-nno, m.dh) Dad guryohoodu isu dhawyihiin; deris; ollog. la-mid: jaaraan.

waa la naqliyay ✓

m. n. neighbor

waa la naqliyay ✓

name-m neighor; lit: he who was born at the home of a neighbor

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) neighbor (neeybar) ~ daris

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho wiil ku dhashay guri jaarka ka mid ah.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magacwadareed) inta guryahoodu isu dhawyihiin ilaa 40 guri. Dh: deris.

waa la naqliyay ✓

1

a: jaaraan

2

de: neighbor

3

lx: jiiraan

4

pd: (-ka)

5

ps: n2-m

6

key: jiiraan

waa la naqliyay ✓

Winter

waa la naqliyay ✓

1

miidaan¹: m.l (-nno, m.dh) Goob dadku isugu yimaado oo lagu qabto waxyaalo kala duwan.

2

miidaan²: m.dh Xasil. la-mid: miidaamo (3).

waa la naqliyay ✓

m.l (-nno, m.dh) Goob dadku isugu yimaado oo lagu qabto waxyaalo kala duwan.

waa la naqliyay ✓

f. n., [abstract] calm; caution

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) garoon ballaadhan oo shirar ama ciyaaro loo diyaariyo. Ama waa la muuqdaa ama miidaanka lama tego. Dh: fagaare, goob, gego.

2

miidaan -ka: (magac, lab, keli) ujeeddo; hadaf. Dh: ujeeddo.

waa la naqliyay ✓

1

de: calm; caution

2

lx: miidaan

3

pd: (-ta)

4

ps: n0-f-abs

5

key: miidaan

waa la naqliyay ✓

1

(Shidaa-sha)

2

Wax la shito.

waa la naqliyay ✓

m.l (-llo, m.dh) (kiimika) Walax la ogsidheeyo ama haddii kale lagu beddelo marraaq ama injiinka kulka si ay u sii dayso kulama tamar waxtar leh.

waa la naqliyay ✓

m.l (-llo, m.dh) (kiim.) Walax la ogsidheeyo ama haddii kale lagu beddelo marraaq ama injiinka kulka si ay u sii dayso kulama tamar waxtar leh.

waa la naqliyay ✓

1

f. n. firewood, kindling

2

shidaal m. n. energy, fuel; gas, gasoline

waa la naqliyay ✓