jeelbixin

(Jebin) S Brachiaria reptans (L) Gardner & Hubbard Gramineae.

S Dichanthium annulatum (Forsk.)Stapf. Gramineae.

(Ilbixin-ta)

1. Kasmo sare iyo nolol wanaagsan oo lagu dhaqmo gaarsiin; galtinnimo ka bixin.

2. (badar) isha ka bixin.

m.f.dh eeg ilbixi.

(Jeelbax-a)

Wax jeelka bi'iya.

jeelbax¹: m.l 1. Wax jeelka bi'iya. 2. J. ah: xoolo dhanaan ku filan cunay. 3. la-mid: jeelbixid.

jeelbax²: f.mg1 (-xay, -xday; -xday; -bixi) 1. Jeelgooyn; xiisadhicid. 2. Xoolo dha-naan ku filan helid.

jeelbax¹: m.l 1. Wax jeelka bi'iya. 2. J. ah: xoolo dhanaan ku filan cunay.

jeelbax²: f.mg1 (-xay, -xday; -bixi) 1. Jeelgooyn; xiisadhicid. 2. Xoolo dhanaan ku filan helid. m.f.dh, jeelbixid.

v., [compound] satisfy one's own need

-a: (magac, lab, kali) xoolo ceel dhanaan la geeyay, xiisihii jeelka beelid.

de: satisfy one's own need

lx: jeelbax

nt: jeelbax (a) [vn2a-m]

pd: (jeelbaxay)

ps: v1=cmp

key: jeelbax

-ka: (magac, lab, keli) beelitaan ama waayid wax aad lahayd ama aad haysatay. Indho beelniinka da'daa ugu wacan.

(Eedbixid-da)

Eed ka bixid.

m.f.dh eeg eedbax².

-da: (magac, dhedig, keli) eeg eedbax.

m.f.dh eeg jeedsii.

-ta: (magac, dhedig, keli) meel taagsin ah ama dhir badan, jiidhsiin.

-ta: (magac, dhedig, keli) furdaamin oo xal u helid. Dh: furdaamin.

vl. n., [compound] electrification

de: electrification

lx: nalbixin

pd: (-ta)

ps: vn-f-cmp

syn: korontofidin

key: nalbixin

-ta: (magac, dhedig, keli) qalka sare ka diirid. Qalbixinta arabikhida ha ku raagin. Dh: qalbixis, diirid.

m.f.dh eeg xilbixi.

-ka: (magac, lab, keli) eeg yeelitaan.

-ka: (magac, lab, keli) yeelidda lafteeda.

yeelniin -ka: (magac, lab, keli) eeg yeelid.

(Yeelsiin-ta)

(qof) wax uusan dooneyn inuu yeelo ama sameeyo, dirqi kaga samayn; waxaan qof oggolaadeen ama uusan jeclayn oo xoog ama kabbixiwaa loogu dirqiyo, inuu yeelo ama uu sameeyo.

m.f.dh eeg yeelsii.

m.dh la-mid: caydbixid.

m.f.dh eeg ceydbixi. la-mid: ceydbixis.

m.dh Darka deynta laga qaato ee bankiga.

-ta: (magac, dhedig, keli) marka qof uu dib isaga bixiyo amaahdii lagu lahaa ama uu qofku cid kale amaah siiyo. Dh: qaanbixin.

ereybixin¹: m.f.dh eeg ereybixi.

ereybixin²: m.dh 1. (naxwe) Siinta magac u gaar ah laa siiyo farsamo; fikrad, cilmiyeed iyo wixi lamida. 2. Wadajirka ereyo u gaar ah hal bed aqooneed ama farsamo.

m.dh 1. (naxwe) Siinta magac u gaar ah laa siiyo farsamo; fikrad, cilmiyeed iyo wixi lamida. 2. Wadajirka ereyo u gaar ah hal bed aqooneed ama farsamo.

vl. n., [compound] word coinage (activity of creating new words)

-ta: (n) the procedure of assigning names to the vocabulary of technical terms used in a particular field; see [eeg] eraybixin

-ta: (magac, dhedig, keli) ereyo qalaad oo ay luqadi lahayn kuwo la macne ah u samayn.

de: word coinage (activity of creating new words)

lx: ereybixin

pd: (-ta)

ps: vn-f-cmp

key: ereybixin

(Jaahilbixin-ta)

Jahliga ka saarid.

m.f.dh eeg jaahilbixi.

-ta: (magac, dhedig, keli) qof kale, wax aanu hore u aqoon ama ka daahnaa, u bixin ama u caddayn.

-ha: (magac, lab, keli) cidda bixisa samafal. Deeqbixiye waa Ilaahay.

m.dh eeg jirdabixi. la-mid: jirdabixis.

m.dh la-mid: jirdabixin.

-ta: (magac, dhedig, keli) kolba dhan u duwid. Dh: leexleexis, weecweecin.

m.dh la-mid: ra'yibixin.

(Ummulbixin-ta)

Naag dhashay ummulnimo ka bixin.

m.f.dh eeg ummulbixi.

-ta: (magac, dhedig, keli) baxnaanin inta ummuli ka afartanbaxayso.

(Deebin-ta)

Deeb ku culid.

m.f.dh eeg deebi.

-ta: (magac, dhedig, keli) harag dhogorta ka saarid adiga oo adeegsanaya geed kulayl iyo danbas la isku daray.

/ilikser/ (n) dareere awood sixir wata oo khayaali ah, oo biraha dahab u baddala ama cimriga dheereeya.

élixir, n.m. - dawo jilicsan oo ka kooban maadooyin badan oo lagu qaso aalkoolo.

(Gelbin-ta)

(aroos, kd.) kaxayn; guriggeyn; wadid.

m.dh la-mid: galbin.

-ka: (magac, lab, keli) sii sabootin; sii raacid iyo hareergelid la socod leh maamuusna ku jirto. Gelbintii suldaanka ayaan sii raacay.

f.g2 (-iyay, -isay) 1. Qof ilbax ka dhigid. 2. Meseggo iyo wixi lamida il ka saarid.

f.g2 (-iyay, -isay) 1. Qof ilbax ka dhigid. 2. Meseggo iyo wixi lamida il ka saarid. m.f.dh, ilbixin.

v. civilize; urbanize; acculturate someone

-yey / say: (v) educate (ejukeeyt); make someone civilized

(fal) cid kale, bar wax aanay hore u aqoon.

de: civilize; urbanize; acculturate s.o.

lx: ilbixi

pd: (ilbixiyey)

ps: v2a=tr

key: ilbixi

(Jebsin-ta)

Lafdhabarta inta u dhexaysa araxda iyo dibka oo ka kooban riciraha gacanjiiddo iyo dhakaac.

m.dh (-imo, m.l) (daawo) Xubin ka mid ah laf dhabarta oo dhawr ricirood leh. la-mid: jibsin².

m.dh (-imo, m.l) (daaw.) Xubin ka mid ah laf dhabarta oo dhawr ricirood leh. la-mid: jibsin.

f. n. vertebra

jebsin [feminine] n. contraction (in labor)

-ka: (magac, lab, keli) xeyn yar oo xoolo ah oo ka soo go'day xoolihii ay la socdeen. Dh: goosin.

jebsin-ta: (magac, dhedig, keli) laf dhabarta inta u dhaxaysa adhaxda iyo dibka oo ka kooban riciraha.

La jeebay; la gooyey.

f.mg4 (-bnaa, -bnayd) 1. Wax qiyaas lagu gooyey ahaansho. 2. Ku j.: wax, wax kale lala ekeysiiyey ahaansho.

f.mg4 (-bnaa, -bnayd) 1. Wax qiyaas lagu gooyey ahaansho. 2. Ku j.: wax, wax kale lala ekeysiiyey ahaansho. m.f.dh, jeebnaan.

der. [adjective] torn, cut (off); broken off

(tilmaame) qof labada gacmoodba ka xidhan.

de: torn, cut (off); broken off

lx: jeeban

pd: (jeebnaa)

ps: adj-der

key: jeeban

(Jeebid-da)

1. Jeexid; goyn; dillaacin.

2. (ka jeebid) denbi ama gabood la falay, in le'eg oo ciqaab ah, gaarsiin; eedsiin; ka goyn; ka gudid; ka jarid.

m.f.dh eeg jeeb².

-da: (magac, dhedig, keli) qof labada gacmood ba ka xidhid.

Jarid, xalluufin.

(Jeedin-ta)

1. Qof hawshii uu lahaa, illowsiin.

2. (hadal) furid.

3. (u jeedin) Wax ama qof wejigiisa meel u duwid, u leexin.

m.f.dh eeg jeedi.

-ta: (magac, dhedig, keli) qof kale, dhinac u jeedin.

jeedin -ta: (magac, dhedig, keli) (soo ~) hadal, fikir soo bandhigid. Soo jeedinta fikirkiisa ayaa la wada sugayaa. Dh: gudbin.

jeedin -ta: (magac, dhedig, keli) (ka ~) qof hawl ka mashquulin.

(Jeelid-da)

Wax u jeel qabid; wax xiisayn.

m.f.dh jeel².

-da: (magac, dhedig, keli) baahi badan u qabitaan.

-ta: (magac, dhedig, keli) baahi ama rabitaan aad u qab wax ama qof.

(Jeerin-ka)

Geed gumarta u eg; wuxuu dhalaa xabag iyo miro wanaagsan (quulle).

m.l (botani) Geedgaab qodax qaroofan, miro kuwa mooska u eg leh oo iniinahooda la cuno, xabag macaanna leh.

m.l (botani) Geedgaab qodax qaroofan, miro kuwa mooska u eg leh oo iniinahooda la cuno, xabag macaanna leh.

m. n., [collective] tree producing resin and edible fruit, ((Acacia species))

[JERIN) Acacia edgeworthii 23, A. turnbulliana 01, A. walwalensis 01

(Jerin) C, May, N, S, Og Acacia edgeworthii T. Anders. Mimosaceae.

NFD, S Acacia sieberiana DC. Mimosaceae.

C Acacia turnblliana Brenan. Mimosaceae.

Og, C Acacia walwalensis Gillilnd. Mimosaceae.

C, S Acacia paolii Chiov. Mimosaceae.

-ka: (n) kind of wild tree

-ta: (magac, lab, kali) geedqodaxeed la bahah sarmaanta oo barraahsan. Xeer waa geed jeerin ah

bw: sp.

de: tree producing resin and edible fruit,

lx: jeerin

pd: (-ka)

ps: n2-m-col

sc: Acacia

key: jeerin