jallel
Magacyada Dhirta Ceel-Dheere iyo Buula-Burte (Soomaali-Laatiin) - D. Herloker, B. Kujar [1985]
JALLEL
[JILEL, JELEL] Cassia truncata 01
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
jalle
-ha: (magac, lab, keli) hadhuudhka iyo wixii la mid ah oo sabuulka laga dhilay, la miideeyay suqushana laga reebay.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
jaleel
-ka: (magac, lab, keli) jikaar ama muran, jaleelka kadaa dadka, jikaarka. Dh; dood.
jaleel-sha: (magac, dhedig, keli) geednagaadh xooluhu aad u daaqaan oo midho leh iniino oon reeba; geed dawaa'id cudurro badan lagu daaweeyo; kana mid ah dhirta la isku dacar faalo.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Jaleelo
(Jaleela-da)
Geed yar oo aan qodax lahayn oo caleentiisa laysku dacarfaalo.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
jaleelo
m.dh (botani) Geedgaab aan qodax lahayn oo caleentiisa daawo ahaan loo isticmaalo.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
jaleelo
m.dh (botani) Geedgaab aan qodax lahayn oo caleentiisa daawo ahaan loo isticmaalo.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
jaleelo
f. n., [collective] medicinal plant species
Magacyada Dhirta Ceel-Dheere iyo Buula-Burte (Soomaali-Laatiin) - D. Herloker, B. Kujar [1985]
JALEELO
Cassia ellisae 001
Qaamuuska Magacyada Dhirta Soomaaliyeed (Soomaali-Laatiin) - Axmed M. I. Barkhadle [1990]
JALEELO
(Chelleke) N Kelleronia revoilii (Franch) Chiov. Zygophyllaceae.
N Periploca somaliensis Browicz. Asclepiadaceae.
C Crotalaria leptocarpa Balf.F. Papilionaceae.
S, C Gnidia latifolia (Oliv.)Gilg Thymelaeaceae.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
jaleelo
-da: (magac, dhedig, keli) geed cagaar xooluhu aad u daagaan oo saara midho leh iniino oon reeba; geed dawaa'id cudurro badan lagu daaweeyo; kana mid ah dhirta la isku dacar faalo.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
jaleelo
de: medicinal plant sp.
lx: jaleelo
pd: (/da)
ps: n6-f-col
key: jaleelo
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
jalleec
jalleec¹: m.l/dh la-mid: dhalleex¹.
jalleec²: f.g1 (-cay, -cday) Wax dhinac u eegid. la-mid: dhalleex².
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
jalleec
f.g1 (-cay, -cday) Wax dhinac u eegid. m.f.dh, jalleecid ; dhalleex.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
jalleec
v. turn around; look around, glance (at)
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
jalleec
(fal) midig ama bidix u dadab wejigaaga oo wax fiiri muddo gaaban. Dh: eeg, jeelaali, daymoo.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
jalleec
cf: daymo, dhugo, ollog
de: turn around; look around, glance (at)
lx: jalleec
pd: (jalleecay)
ps: v1=
key: jalleec
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
malleel
m.l Aad u macaan.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
malleel
-sha: (magac, dhedig, keli) eeg maleel.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
salleel
-ka: (magac, lab, keli) geed geed-dhexaadka ka mid ah.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Alle
(Alla-ha)
Eebbe; Ilaah; Allaah.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
alle
m.l (dii.) Ka aan dhimman ee adduun, aakhiro iyo inta uuman sameeyay ee iska leh, Eebbe, Ilaah, Waaq.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
alle
m.l (dii.) Ka aan dhimman ee adduun, aakhiro iyo inta uuman sameeyay ee iska leh, Eebbe, Ilaah, Waaq.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
Alle
m. n. Allah, God
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
Alle
Allaha: (n) Allah, God ~ Ilaah, Rabbi, Waaq
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
Alle
magacda Eebbe mid ka mid ah oo u gaar ah.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
Alle
a: Allah
de: Allah, God
lx: Alle
pd: (/ha)
ps: n0-m
syn: Eebbe (/ha)
key: Alle
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Aleel
(Alee-sha)
Bocoosha iyo tammaanka jaad ka mid ah oo aan waaweyneyn; bocool; tammaan; laji: cangaleel.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
aleel
m.dh.u (-lo, m.l) Bocol yaryar oo xeebaha badaha laga helo oo weelasha lagu qurxiyo; laji.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
aleel
m.dh.u (-lo, m.l) Bocol yaryar oo xeebaha badaha laga helo oo weelasha lagu qurxiyo; laji.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
aleel
f. n., [collective] seashell species, small cowry shells
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
aleel
-aleesha: (n) seashell (siisheel) ~ angaleel, bacool
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
aleel
-sha: (magac, dhedig, keli) xaaxeeyada badda oo jaadad kala duwan leh. Waxaa loo adeegsadaa qurxinta qalabka guryaha. Inta dun lagu taxo ayaa kuula ahaanna loo isticmaalaa. Habar dhaliwayday aleel ku waalatay. Dh: alalaxay, aleeloxaaxaa, olixaaxaa, bacool, tammaan, laji, cangalee.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
aleel
cf: bocool, laji
de: seashell sp., small cowry shells
lx: aleel
pd: (/sha)
ps: n1-f-col
key: aleel
Qaamuus Faransiis-Soomaali - Maxamed Cabdi Maxamed [1985]
allée
allée, n.f. - Surin, Wadiiqo yar oo dhismayaasha kala dhex marta.; Wadiiqo; Waddo-Luugeed.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
Alleh
eeg Alla.
Qaamuus Faransiis-Soomaali - Maxamed Cabdi Maxamed [1985]
aller
aller, v. - Socod: U kicid
se sentir - Aadid.
Comment allez-vous? - Maxaad sheegteen?
Où allez-vous? - Xagee baad u socotaan? (ama adeysaan?)
je m'en vais - Waan tagaya
aller chercher - Orod oo raadi
allons bon! - Way igu dhacday!
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
alley
/aalli/alleys; (n) surin; dariiq ama wadiigo yar oo dhismayaal ama meel kale dhex marta.
Qaamuus Ingiriis-Soomaali (Maay) - Maxamed Xaaji Mukhtaar, Cumar Macalin Axmed [2007]
alley
/aali/ (n) luuq (jiiry)
Qaamuus Faransiis-Soomaali - Maxamed Cabdi Maxamed [1985]
balle
balle, n.f. - Kubbad; Banooni;
balle de fusil. - Rasaas; Xabadda wax disha.
balle, n.f. (colis) - xidhmo alaabah oo laysku xiray ama duubay si loo qaabo.
Qaamuus Faransiis-Soomaali - Maxamed Cabdi Maxamed [1985]
galle
galle, n.f. - dhadhid ama hagaasida geedaba oo ka timaada cudur ama cayayaan cuna.
Qaamuus Faransiis-Soomaali - Maxamed Cabdi Maxamed [1985]
halle
halle, n.f. - barxad
Qaamuuska Ereybixinta: Juqraafi (Soomaali-Ingiriis) - Xarunta Horumarinta Manaahijta [1987]
Jabel
Buur
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Jafle
(Jafla-ha)
(xoolo) lugaha danbe oo wax lagu haraatiyo, siiba lo'da la lisa hayo oo kirtanka badan.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
jafle
m.l 1. Xoolo lugaha dambe oo wax lagu haraatiyo, siiba lo'da la lisayo oo kirtanka badan. 2. Miraha ceerinka marka ay qallalaan.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
jafle
m. n. backward kick (e.g., of cows)
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
jafle
-jaflaha; (n) animal kick ~ haraati
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
jafle
-ha: (magac, lab, keli) xoolo lugaha dambe oo wax lagu haraatiyo, siiba lo'da la lisayo oo kirtanka badan.
jafle -ha: (magac, lab, keli) mudhaha ceerinka marka ay qallalaan.
jafle-ha: (magac, lab, keli) geed daaqa ka mid ah oo saara midho qoynkuhuurinta ku qarqarxa. Jeexii xinbuul aad oo jafle yacayga ku adkee... Dh: jacjacle. Wa: jafleyaal.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
jafle
de: backward kick (e.g., of cows)
lx: jafle
pd: (/ha)
ps: n7-m
key: jafle
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
jagle
-ha: (magac, lab, keli) aroor dheer oo ceelka lagu tago lagagana yimaado.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
jalee
f.g2 (-leeyay, -leysay) la-mid: jalasii.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Jaqle
(Jaqla-ha)
Cudur maqasha laaya.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
jaqle
m.l Cudur maqasha laaya.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
jaqle
m. n., [collective] fatal disease of goats
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
jaqle
-ha: (magac, lab, keli) cudur maqasha ku dhaca oo dila. Jaqle ayaa maqasha haya.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
jaqle
de: fatal disease of goats
lx: jaqle
pd: (/ha)
ps: n0-m-col
key: jaqle
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
jawle
m.l Nooc ka mid ah noocyada bariiska.
Qaamuuska Magacyada Dhirta Soomaaliyeed (Soomaali-Laatiin) - Axmed M. I. Barkhadle [1990]
JAWLE
(Jawle) C Commiphora erosa Vollesen. Burseraceae.
C Commiphora sphaerocarpa Chiov. Burseraceae.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
jawle
-ha: (magac, lab, keli) jaad ka mid ah noocyada bariiska.
jawle -ha: (magac, lab, keli) midhadigireed tiro yar oo aan bislaan.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
jolle
-ha: (magac, lab, keli) hadhuudhka wanaagsan. Dh: file, warqasa.
Qaamuus Faransiis-Soomaali - Maxamed Cabdi Maxamed [1985]
malle
malle, n.f. - sanduuq.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Qalle
(Qalla-ha)
1. Wax waajib ahaa oo qof ka tegey, oo waa danbe la sameeyo, laga gar'alleeyo, la guto.
2. Guddoonka Rabbi.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
qalle
m.l Waajib waqtigii la samayn lahaa la soo dhaafay oo waa dambe la guto, siiba salaadda iyo soonka.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
qalle
m.l Waajib waqtigii la samayn lahaa la soo dhaafay oo waa dambe la guto, siiba salaadda iyo soonka.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
qalle
m. n. delayed fulfilling of an obligation, catching-up
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
qalle
-qallaha: (n) prayers performed at a later time, after missed it's regular time
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
qalle
-ha: (magac, lab, keli) dib u samaynta cibaado xilligeedil dhaaftay. Subixiigalle ayaan ku tukaday: Li: adde, adaa.
qalle -ha: (magac, lab, keli) cibaadada la qallaynayo lafteeda.
qalle -ha: (magac, lab, keli) qaddar Eebbe oo inta badan dhimashada lagu gaar yeelo. Qallaha ilaahay rumee. Dh: qadde, qaddar.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
qalle
de: delayed fulfilling of an obligation, catching-up
lx: qalle
pd: (/ha)
ps: n-m
key: qalle
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
salel
-ka: (magac, lab, keli) si naxdin leh hurdo uga boodid: selel.
Qaamuus Faransiis-Soomaali - Maxamed Cabdi Maxamed [1985]
salle
salle, n.f. - qol; qol markabka kamid ah oo dadweynaha ka dhexeeya
salle d'armes - meesha hubka la dhigo
salle de spectacle - meesha riwaayada lagu dhigo
salle de bain - qolka lagu maydho
salle de séjour - qolka fadhiga
salle à manger - qolka lagu cunteeyo
salle obscure - shaneemada
salle des pas perdus - aqal weyn oo meel walba u furan sida meesha tareenku ka baxo
salle d'études - waxbarasho
Qaamuus Talyaani-Soomaali - Cabdalla Cumar Mansuur, Axmed Cabdullaahi A. [1985]
valle
s.f. - dooxo.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Walle
Wallaahi.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
walle
m.dh la-mid: wallaahi.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
walle
m.dh la-mid: wallaahi.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
walle
inter. by God!
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
walle
a: wallaahi
bw: Arabic
de: by God!
initial: w
lx: walle
pd: (wallee)
ps: intj
key: walle
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
aallee
v., sg., opt. form: I may be (in a place)
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
aallee
de: I may be (in a place)
lx: aallee
ps: v4c-1sg-pot
key: aallee
Qaamuuska Ereybixinta: Bayoolaji (Soomaali-Ingiriis) - Xarunta Horumarinta Manaahijta [1987]
Allele
Aliil
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
alleyl
m.l Habeen bar, saqdhexe.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
alleyl
-ka: (magac, lab, keli) habeen oo dhan. Sidi kawsaroow xamar alleyl koore lagu taagay. Li: hir salaad.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
ballee
f.g2 (-leeyay, -laysay) Ilmo markaa dhashay booqashadiisa ugu horrayn (dhaqankuna wuxuu qabaa in ilmahaas dabeecaddiisu ay u ekaato midda qofkaas hore). la-mid: billee.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
ballee
f.g2 (-leeyay, -laysay) Ilmo markaa dhashay booqashadiisa ugu horrayn (dhaqankuna wuxuu qabaa in ilmahaas dabeecaddiisu ay u ekaato midda qofkaas hore). m.f.dh, ballayn. la-mid: billee.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
ballee
v. be the first to see ~ visit a newborn baby
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
ballee
yey say: (v) be the first who sees the newborn baby, it is believed that, the baby will behave like that person
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
ballee
(fal) ilmo yar oo afartan cisho jira tunka ku qaad oo gardaadi si uu kuugu dabeecad ekaado. Dh: gardaadi.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
ballee
de: be the first to see ~ visit a newborn baby
lx: ballee
pd: (balleeyey)
ps: v2b=
key: ballee
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
callee
(fal) eeg callay.
Qaamuus Ingiriis-Soomaali - Baadari Larajaasi [1897]
caller
n., (the man calling to prayer) muaddin, -ki, nin adimaya.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Daleel
(Dalee-sha)
Aan cidi joogin; cidla'; bannaan; dalleen.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
daleel
m.dh 1. Meel bannaan oo aan dugsi lahayn. 2. D. ah: meel cidla' ah.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
daleel
m.dh 1. Meel bannaan oo aan dugsi lahayn. 2. D. ah: meel cidla' ah.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
daleel
f. n. (adj.): evacuated area; empty, void
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
daleel
(tilmaame) wax aan jirin ama meel madhan ah. Afdaleel ah weeyaan waxaad iigu amraysaaye.
daleel-sha: (magac, dhedig, keli) wax aan ciidan lahayn oo dayacan.
Ereybixinta Qalabka Farsamada Gacanta - Maxamuud Iimaan Aadan [1975]
Daleel
Meel bannaan ama firaaqo leh. Daleel cidlo ah.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
daleel
de: evacuated area; [atr.] empty, void
lx: daleel
pd: (/sha)
ps: n2-f
key: daleel
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dallal
dallal¹: m.l Jeesjees.
dallal²: f.mg1 (-alay, -ashay) Cid ku jeesjeesid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dallee
f.g2 (-leeyay, -laysay) naacawi ka soo gasho u hoosaasin. 1. Aqal meel yeelid. 2. Cid
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
dallee
f.g2 (-leeyay, -laysay) 1. Aqal meel naacawi ka soo gasho u yeelid. 2. Cid hoosaasin. m.f.dh, dallayn.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dallee
(fal) cid kale, hoosaasin.
dallee: (fal) sheego wax aad qabto. Warkaaga dallee. Dh: caddee, bayaami. Li: ed, gari. dalleen: (tilmaame) si aad u fudud. Dalleen aniga iigama tagee waan dig siin jiraye.
Qaamuuska Ereybixinta: Fisikis (Soomaali-Ingiriis) - Xarunta Horumarinta Manaahijta [1987]
Falgel
Reaction