jaakatiin

(Aayatiin-ka)

Waxtar aan durba dhalane, waa danbe, oo iyadana loo baahan yahay, la filana hayo oo loogu talaggalo; waxtar raaga; cirib-danbeed; meecaad.

m.l (-nno, m.dh) Xaalad xumaan ama samaan leh oo ay cidi ku dambeyso; ciribdambeed. la-mid: aayo¹.

m.l (-nno, m.dh) Xaalad xumaan ama samaan leh oo ay cidi ku dambeyso; ciribdambeed. Tusaale: Arrinta aad waddo aayatiinkeeda ma fiicna ee ka joog! la-mid: aayo¹.

m. n. future, destiny

-ka: (n) 1. fate (feyt); destiny (destani); predetermined events ~ calaf, aaye, aayo. -Syn:, kismet, lot, portion. 2. future (fiyuujar) ~ mustaqbal ama mustaqbil

-ka: (magac, lab, keli) manaafacsashada midhaha dedaal ad hore u geysatay. Wanaagga aan halkiisii la dhigin aayatiin mal leh. Dh: aayo, rajo.

a: aayo

de: future, destiny

lx: aayatiin

pd: (-ka Pl: aayatiimo)

ps: n1-m

key: aayatiin

قَدَرٍ مُسْتَقْبَل

-ka: (magac, lab, keli) wax isku laaban ka dhigid. Jilibku hadduu ku xanuunayo laabatiinka degdegga ah ka ilaali. Dh: laabid.

laabatiin -ka: (magac, lab, keli) dib u noqosho. Meel nabadi ka jirin ku laabatiin ma leh.

-ka: (magac, lab, keli) nolosha danbe oo aan weli la gaadhin. Aayatiinkaaga danbe ka fikir. Dh aayatiin.

xi. (naxwe) Erey xiriiriya laba tixood oo ulajeeddooyinkoodu is diiddanyihiin; illowse, ha ahaatee, hase yeeshee. Tusaale: “Waxaan ku iri wax ma haysto, laakiin ima aadan rumaysan”. la-mid: walaakiin.

xi. (naxwe) Erey xiriiriya laba tixood oo ulajeeddooyinkoodu is diiddanyihiin; illowse, ha ahaatee, hase yeeshee. Tusaale: Waxaan ku iri wax ma haysto, laakiin ima aadan rumaysan. la-mid: walaakiin.

conj. but, however

mais.

(conjunction) but (bat)-, on the contrary; yet (yat)

(xidhiidhiye) isku tola labo tixood oo ula jeeddooyinkoodu is diiddan yihiin ama tan danbe sheegayso arrin kale oo lagamamaarmaan ah oo meesha ku jirta. Randhaus, dagsiga way dhiganaysay laakiin, itixaankii uma aanay fadhiisan. Dh: balse, haseyeeshee, ha'ahaatee, illowse.

de: but, however

lx: laakiin

ps: conj

xe: I know you, but I forgot where I met you.

xv: Arabic

key: laakiin

m.l Far ama af qaddiim ah oo Roomaaniyiintii hore ku dhaqmi jireen.

m.l Far ama af qaddiim ah oo Roomaaniyiintii hore ku dhaqmi jireen.

m. n. Latin (language)

-ka: (n) Latin (laat in), the language of the ancient Latins and Romans

-ka: (magac, lab, keli) luqaddii hore ee ay ku hadli jireen dadkii Romaaniyiinta (Ruum).

de: Latin (language)

lx: Laatiin

pd: (-ka)

ps: n-m

key: Laatiin

m.dh la-mid: sakatiyid.

-ka: (magac, lab, keli) eeg aaye.

m.dh la-mid: baqtiin.

-ta: (magac, dhedig, keli) ka dhigidda wax bakhtiyay.

bakhtiin -ta: (magac, dhedig, keli) ka dhigidda wax demay. Bakhtiista badan ka ilaaliya tiriigga.

(Jasmin) S Jasminum schweinforthii Gilg. Var. chisimajense Chiov. Oleaceae.

S Jasminum tomentosum Knobl. Var somalense Fior. Oleaceae.

Jasminum punctulatum Chiov. Oleaceae.

(fal) cashir aad horay u akhriday dib u dul mar oo ku noqo. Qur'aanka dhawr jeer nakhtiin. Dh: muraajacee.

nakhtiin -ka: (magac, lab, keli) arday Qur'aanka markii labaad dhigata. Wiilkaygii sannadkan buu nakhtiin yahay. L: horujeed.

nakhtiin -ka: (magac, lab, keli) dib u dulmaridda wax horay loo akhriyay.

-ka: (n) nicotine (nik ‘atiiri)

-ka: (magac, lab, keli) qori ka mid ah qoryihii hore oo la adeegsanayay bilawgii qarnigii 20aad oo 10 rasaasood qaada. Waxa lagu samayn jiray dalka jarmalka. Dh: rayfal, halle.

m.l (baayoloji) Xubin ka mid ah dirta midabsidayaasha kaarotinoydh. Tusaale ahaan waxa ka mid ah beta-kaarotiin oo midab u yeesha xididka daba casaha iyo laykobiin oo bislaysa tamaandhada. Alfa iyo beta kaarotiin waxa laga helaa faytamiin A, marka xayawaanku dheef-shiido.

-ka: (magac, lab, keli) (baayolaji) xubin ka mid ah dirta midabsidayaasha kaarotinoydh. Tusaale ahaan waxa ka mid ah beta-kaarotiin oo midab u yeesha xididka daba casaha iyo laykobiin oo bislaysa tamaandhada. Alfa iyo beta kaarotiin waxa laga helaa faytamiin A, marka xayawaanku dheefshiido.

(Naarajiin-ia)

Geed qunbe; baar.

m.dh 1. Geedka qunbaha. 2. Saliidda laga miiro qunbaha.

m.dh 1. Geedka qunbaha. 2. Saliidda laga miiro qunbaha.

f. n., [collective] coconut palm ~ tree

(Narajin) S Cocos nucifera L. Palmae.

-ka: (n) palm tree; a fruit-bearing tree, coconut tree

-ta: (magac, dhedig, keli) geed bixiya miro laf adag oo dareere aad loo jecel yahay ay kut jiraan salliid naarajiintana laga sameeyo. Beerta waxaa ku yaal labo geed oo naarajin ah. Dh: qunbe, naarajiil.

naarajiin -ta: (magac, dhedig, keli) saliidda qumbaha laga miiro. Saliid naarajiin ah ayaa tukaanka lagu hayaa.

bw: Arabic

cf: qunbe (nut ~ fruit)

de: coconut palm ~ tree

lx: naarajiin

pd: (-ta)

ps: n-f-col

key: naarajiin

-ka: (n) sardine (saa-diin); name of a fish ~ magac kalluun

m.dh Ka tashiga cidi ka tashato mustaqbalkeeda wixii ay ka yeeli lahayd. la-mid: aayakatashi.

-ta: (n) self-determination (selfditarmaneey-shin); independence ~ aayokatalin

-ta: (magac, dhedig, keli) diyaarinta wax mustaqbalka lagu manaafacaado oo wanaagsan. Maamul wanaagsan waxa lagu yaqaan aayakatalin.

m.l (cilmiga naflayda) Qanjidh laga helo lafdhabarleyda oo ku yaalla laba-iyotobanlaha iyo beeryarada dhexdhooda. Wuxuu soo daaya insaymyo dheefshiid oo u badan tiribsinoojin, amaylase libays kuna shuba laba-iyo-tobanlaha iyaga oo sii maraya marinka baankariyeed.

m.l (cilmiga naflayda) Qanjidh laga helo lafdhabarleyda oo ku yaalla laba-iyo-tobanlaha iyo beeryarada dhexdhooda. Wuxuu soo daaya insaymyo dheefshiid oo u badan tiribsinoojin, amaylase libays kuna shuba laba-iyo-tobanlaha iyaga oo sii maraya marinka baankariyeed.

-ka: (magac, lab, keli) eeg baayacid.

m.f.dh eeg caataysii. la-mid: caatayn, caataysiis.

-ta: (magac, dhedig, keli) caato ka dhigid.

m.l la-mid: carraabo.

-ka: (magac, lab, keli) galab soconsiin; carraabin.

dabakakiil¹: m.l Haad uu nin kiishay oo labadii ciyaare oo dhinaca ka fadhiyay ay isu celiyaan (ciyaar turub).

dabakakiil²: f.g1 (-iilay, -iishay) Nin haad uu kiishay, labadii ciyaare oo dhinaca ka fadhiyay isla haadkii isu soo celin.

-ka: (magac, lab, keli) nin haad uu kiishay. labadii ciyaare oo dhinaca ka fadhiyay isla haadkii isu soo celinta.

-a: (magac, lab, keli) kadimo badan oo geel ah; geel aad u farabadan. Dh: curuudaale, reesimo.

m.l Dh. ah: wax aad u qurxoon.

-ta: (magac, dhedig, keli) wiilka curadka ah oo inta gooni loo dejiyo, xoolo la siiyo.

-ta: (magac, dhedig, keli) cid kale, cunno ka qadin. Li: cuntaysiin.

-ta: (magac, dhedig, keli) xannaanayn ama dhaqaalayn ay tababaridi ku jirto.

-ka: (magac, lab, keli) fadhi ka kackacis badan. Dh: kackicniin.

m.l Dareere kiimika ku jirto oo musqulaha lagu dhaqo.

m.l Dareere kiimika ku jirto oo musqulaha lagu dhaqo.

m.f.dh eeg mataatixi. la-mid: motootixin, mutuutixin.

-ta: (magac, dhedig, keli) cid kale aad u kibirsiin; sannaadi ka dhigid. Dh: kibrin.

mataatixin -ta: (magac, dhedig, keli) gaboojin oo jarqi ka dhigid. Dh: humayn.

-ka: (magac, lab, keli) kalluun yaryar oo la jecel yahay, badanaana isagoo saliideysan daasado la geliyo. Dh: sardiin, baaqe, huduf.

-ta: (magac, dhedig, keli) nadad iyo suguddeeda ka shaqayn. Ugaas waxa lagu yagaan nabadkatalin. Dh: samokatalin Li: xumo katalin.

m.dh la-mid: ąammiin.

-ta: (magac, dhedig, keli) erey ducada laga daba yidhaahdo oo la macno ah: Allaw baryada naga aqbal. Allebariga iyo aammiintu waa labo ekoonayde.

m.l (-no, m.dh) (kiimika) Nooc haydarokarboon ah oo leh naaneysta guud ee C H . Alkiinada (oo hore loo oran jiray olifiino) waa iskudhisyo aan dheregsaneyn oo leh dabar lammaan oo kaarboon-kaarboon ah.

m.l (alkiino, m.dh) (kiim.) Nooc haydarokarboon ah oo leh naaneysta guud ee C H . Alkiinada (oo hore loo oran jiray olifiino) waa iskudhisyo aan dheregsaneyn oo leh dabar lammaan oo kaarboon-kaarboon ah.

-ka: (magac, lab, keli) marka shey dhinac u ciiro ee aanu wada dhicin. Gaadhigu daakin ayuu sameeyay. Dh: ciir, dheelli.

(Gaatin-ta)

Gaatan.

vl. n. creeping up on, stalking (on tiptoe)

-ta: (n) the act of moving in a covert way: stealth (isteelth)

-ta: (magac, dhedig, keli) socod aayar la soconayo iyadoo la dhuukinaayo oo lugaha hadba mid aayar la qaadaayo. Dh: gaatan, gaadmo.

a: gaatan

de: creeping up on, stalking (on tiptoe)

lx: gaatin

pd: (-ta)

ps: vn-f

key: gaatin

m.f.dh la-mid: haadin.

vl. n. winnowing; misleading, disorienting, leading astray

a: haadin

de: winnowing; [ext.] misleading, disorienting, leading astray

lx: haatin

pd: (-ta)

ps: vn-f

see: haadi

key: haatin

(fal) hawl ama xil ku qayb oo fulintiisa ku toosnaw; kaalin ku aad oo ka masuul noqo. Dh: aaddan, beegan, toosan, xilsaaran, baydhsan, khusayn, qaabbilsan.

m.dh (-do, m.l) Dhar culus, kor laga qaato oo lagu xarragoodo dhaxantana laga qaato; jubbad; koor.

m.dh (-do, m.l) Dhar culus, kor laga qaato oo lagu xarragoodo dhaxantana laga qaato; jubbad; koor.

f. n. jacket, coat

-da: (n) coat (kowt), jacket (jaa ket), —jaakadda roobka: the raincoat (reeynkowt)

-ka: (magac, dhedig, kali) funaanad inta badan suuf ah oo dhaxanta laga xidho.

de: jacket, coat {Eng}

lx: jaakad

pd: (-da)

ps: n1-f

key: jaakad

(Jaawin-ta)

(suul jaawin) suul iyo far gacneed oo inta lays kor saaro oo xoog laysugu qabto, shanqar laga yeersiiyo; suuldhabaale.

m.f.dh eeg jaawi². la-mid: farjaawin, farjaawis, farjawin, farjawis, jaawis.

-ta: (magac, dhedig, keli) turub la ciyaarayo, suuldhabaalayn muujinaysa in aanu hayn haadka la ciyaaraya turubka.

m.l (-nno, m.dh) 1. la-mid: jidiin. 2. Cunto.

m.l (-nno, m.dh) 1. la-mid: jidiin. 2. Cunto.

(Kamiin-ta)

Hamuun (gaajo; harraad) daran.

m.dh 1. Cabbid horaadda xoolo ooman. 2. Rabitaan saa'id ah oo cunto iyo cabbitaan loo qabo.

m.dh 1. Cabbid horaadda xoolo ooman. 2. Rabitaan saa'id ah oo cunto iyo cabbitaan loo qabo.

f. n., [abstract] severe hunger ~ thirst; gluttony; greed

-ta: (magac, dhedig, keli) haraadka daran iyo gaajada kulul ee ay qabaan xoolaha comman ee ceelka soo joogsaday. Dh: hamuunta.

cf: hamuun

de: severe hunger ~ thirst; [ext.] gluttony; greed

lx: kamiin

pd: (-ta)

ps: n-f-abs

key: kamiin

m.l la-mid: kariim.