istun — Macnaha & Turjumaada

1

(Istun-ka)

2

Xus weyn oo Soomaaliyeed oo sanadiiba kol ka dhaca magaalada Afgooye: Saddex maalmood buu socdaa wuxuuna lee yahay cayaaro ulo laysla dhaco iyo banbaxyo kale; dabshid; dabtuur; neyruus.

waa la naqliyay ✓

m.l Xus dhaqameed weyn oo ula la isla dhaco oo sanadkiiba mar lagu qabto magaalada Afgooye.

waa la naqliyay ✓

m.l Xus dhaqameed weyn oo ula la isla dhaco oo sanadkiiba mar lagu qabto magaalada Afgooye.

waa la naqliyay ✓

m. n. annual stick-fight held at the town of Afgoi

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) traditional festival held at city of Afgoi

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) ciyaar taariikhi ah oo aad u da' weyn oo koonfurta Soomaaliya laga ciyaaro sannadkii ba hal mar oo ku beegan xilliga dabshidka waxaa na laga ciyaaraa deegaanno gaar ah sida Afgooye. Waa ciyaar dagaal oo dhex marta labo beelood, waxaa na lagu hubsadaa raganimada iyo fulanimada iyada oo la adeegsanayo ulo la isla dhacayo.

2

istun -ka: (magac, lab, keli) xilliga la ciyaaro istunka.

waa la naqliyay ✓

1

cf: Afgooye, Dabshid, tun

2

de: annual stick-fight held at the town of Afgoi (as part of the New Year celebrations)

3

lx: istun

4

pd: (-ka)

5

ps: n2-m

6

key: istun

waa la naqliyay ✓

/stan/ stunned; (v) dawakhid (dawakhin).

waa la naqliyay ✓

v.tr., kaga nixi; be stunned, nax.

waa la naqliyay ✓

1

(Istus-ka)

2

Ha lagaa sheego keliya wax u fal; (dad) isu geyn, si ay isu arkaan.

waa la naqliyay ✓

m. n. introduction (of two people to one another); showing-off

waa la naqliyay ✓

-ay / tay: (v) 1. cause two people meet each other or see each other. 2. think about something

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) habeenka u horreeya ee labada is aroostay la isu keeno oo ka horraysa aqalgalkooda. Carooska iyo caroosadda istuskoodu waa caawa.

2

istus: (tilmaame) mid dadku ha ku arkaan wax u qabta oo daacadnimo iyo lillaahi waxba u qaban.

waa la naqliyay ✓

1

de: introduction (of two people to one another); showing-off

2

lx: istus

3

pd: (-ka)

4

ps: n2a-m

5

key: istus

waa la naqliyay ✓

1

(Dabshid-ka)

2

Sanada Soomaalida oo qorraxda dhammaadkeeda, oo dab la shido ama la tuuro lagu xuso: Afgooye, dabka ka sokow, waxaa lagu xusaa Istun, dalka intiisa kalena, cayaaro; neyruus; dabtuur; istun.

waa la naqliyay ✓

1

(Neyruus-ka)

2

1. Sanada qorraxda, oo Soomaalida iyo qolooyin kale tirsadaan, bilawgeeda.

3

2. Dabshid; dabtuur; istun.

waa la naqliyay ✓

1

malkad¹: m.l (-dyo, m.dh) Kal yar oo wax lagu tumo.

2

malkad²: m.dh (-do, m.l) (muus.) Nooc ka mid ah qalabka muusikada oo la afuufo badanaana loo isticmaalo xafladda istunka. 2. Calaamad caan ah oo wax leeyihiin.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ro, m.l) (muus.) Qalab muusikada ka mid ah oo la afuufo lehna dhuun dheer oo dhuuban iyo daloollo, fureyaal faraha lagaga cayaaro oo foori jaadad badan leh laga soo saaro oo cayaaraha istunka marka la billaabayo iyo marka la joojinayo la yeeriyo; malkad.

waa la naqliyay ✓

1

malkad¹: m.l (-dyo, m.dh) Kal yar oo wax lagu tumo.

2

malkad²: m.dh (-do, m.l) (muus.) Nooc ka mid ah qalabka muusikada oo la afuufo badanaana loo isticmaalo xafladda istunka. 2. Calaamad caan ah oo wax leeyihiin.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ro, m.l) (muus.) Qalab muusikada ka mid ah oo la afuufo lehna dhuun dheer oo dhuuban iyo daloollo, fureyaal faraha lagaga cayaaro oo foori jaadad badan leh laga soo saaro oo cayaaraha istunka marka la billaabayo iyo marka la joojinayo la yeeriyo; malkad.

waa la naqliyay ✓

s.m. - istun, ulayn(ta).

waa la naqliyay ✓

1

cf: istun

2

de: Afgoi [town just outside of Mogadishu]

3

lx: Afgooye

4

ps: n0-loc

5

key: Afgooye

waa la naqliyay ✓

1

(Iskutun-ka)

2

Jaadad badan oo inta la isku tumay la mideeyey.

waa la naqliyay ✓

m. n. different substances mixed up together (usually spices)

waa la naqliyay ✓

(fal) iskuladh alaab kala jaadjaad ah oo meel isugu gee.

waa la naqliyay ✓

1

de: different substances mixed up together (usually spices)

2

lx: iskutun

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m

5

key: iskutun

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) kala shaki. Istuhun ayay isku disheen. Dh: ismaandhaaf.

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) piston (pisten)

waa la naqliyay ✓

v. cause to come to mind, think about, realize

waa la naqliyay ✓

1

de: cause to come to mind, think about, realize

2

lx: is tus

3

pd: (tusay)

4

ps: v1=expr

5

key: is_tus

waa la naqliyay ✓

1

(Listan-ta)

2

Xiddigaha raqaha oo dayuxu maro, tooda labaad oo u dhexaysa godinta iyo lixaha.

waa la naqliyay ✓

m.l Xiddigaha raqaha oo dayaxu maro tooda labaad oo u dhexeysa godinta iyo lixaha.

waa la naqliyay ✓

f. n., loc. name of a star

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, kali) mid ka mid ah xiddigaha Meecaadda oo aad loo baasayso. Rag iyo dumarba qofka dhashaayi galmoodka ayuu ku falanyahay. Dh: lissan.

waa la naqliyay ✓

1

de: name of a star

2

lx: listan

3

pd: (-ta)

4

ps: n0-f-loc

5

key: listan

waa la naqliyay ✓

/lisan/ (v) dhegaysad; la dhagaysto (dhagaha u furid).

waa la naqliyay ✓

v.i., dhegayso, maqal, yeel; listen to, aqbal, ka aqbal.

waa la naqliyay ✓

Cabidhiye

waa la naqliyay ✓

Bistoon

waa la naqliyay ✓

piston, n.m. - garabsiin sida marka qof marka uu imtixaan ama shaqo doonto loogu eexdo.

waa la naqliyay ✓

1

pron., recip and preposition: each other

2

isu pron., refl and preposition: for oneself, to oneself

waa la naqliyay ✓

(pronoun plus adverb) together (tu gether); altogether; Ex: isu keen; bring them together ~ isku

waa la naqliyay ✓

Ururka war isgaarsiinta Aduunka

waa la naqliyay ✓

1

(Sun-ta)

2

Wax haddii wax yar laga cuno ama laga cabbo ama si kale oogada u gaaraan, loo dhinto ama lala bukoodo; waabaayo.

waa la naqliyay ✓

m.dh Maaddo haddii ay jirka nafleyda gasho ama oogada gaarto loo dhinto ama lala bukoon karo; waabaayo.

waa la naqliyay ✓

m.dh Maaddo haddii ay jirka nafleyda gasho ama oogada gaarto loo dhinto ama lala bukoon karo; waabaayo.

waa la naqliyay ✓

Qorrax

waa la naqliyay ✓

f. n., (mass n.): poison; toxin

waa la naqliyay ✓

/san/ (n) 1. qorrax (n) 2. cadceed (ilayska iyo kulka qorraxda) (v) 3. qorraxayn (qorraxda u dhigid).

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) poison (pooy-san); toxicity (tok-siisiti); poisonousness; venom (veenom); toxicant; toxin ~ waabaayo

waa la naqliyay ✓

1

Veleno

2

Poison

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) wax haddii wax yar laga cuno ama laga cabbo ama si kaleba ay oogada u gaarto, loo dhinto ama loola bukoodo. Dh: waabay.

waa la naqliyay ✓

1

de: poison; toxin

2

initial: s

3

lx: sun

4

pd: (-ta)

5

ps: n1-f-mass

6

key: sun

waa la naqliyay ✓

سم

waa la naqliyay ✓

n., qorax, -di, cadceed, -di; morning sun, qorax subax; evening sun, qorax galbeed.

waa la naqliyay ✓

1

(Tun-ka)

2

Luqunta dhabarkeeda; jeegada hoosteeda.

waa la naqliyay ✓

1

tun¹: m.l Luqunta dhabarkeeda; jeegada hoosteeda.

2

tun²: f.g1 (-umay, -untay; -umi) 1. Badar iyo wixi lamida buushe ka saarid. 2. Cid ul la dhicid. 3. Wan dhufaanid. 4. Sacab t.: sacab isku garaacid. 5. U sacab t.: cid ballan ka qaadid ama taageerid.

waa la naqliyay ✓

1

tun¹: m.l Luqunta dhabarkeeda; jeegada hoosteeda.

2

tun²: f.g1 (-umay, -untay; -umi) 1. Badar iyo wixi lamida buushe ka saarid. 2. Cid ul la dhicid. 3. Wan dhufaanid. 4. Sacab t.: sacab isku garaacid. 5. U sacab t.: cid ballan ka qaadid ama taageerid. m.f.dh, tumid.

waa la naqliyay ✓

1

v. beat, strike, hammer, grind, pound; play drum ~ guitar

2

tun m. n. nape, back of the neck

waa la naqliyay ✓

1

-tumay / tuntay: (v) 1. strike (istaraayk.); beat (biit); pound (paawndh) 2. play or perform music. Ex: koox cusub baa caawa, tiyaatarka ka tumaysa; a new band is performing tonight in the theater

2

tun -ka: (n) nape (niip); the back of the neck; scruff (iska-raaf) ~ qoor, luqun

waa la naqliyay ✓

1

(fal) farsamo bir ama wax kale, ka samee wixii looga baahan yahay.

2

tun: (fal) hadhuudh, garaac oo buushiga ka saar ama jejebi. Dh: bukaas, budli.

3

tun: (fal) wan ama wax kale, xiniinyaha ka saar Dh: dhufaan.

4

tun: (fal) ciyaar, sacabbada isla dhac. Dh: jaamay.

5

tun: (fal) cid kale, dil oo ulee.

6

tun-ka: (magac, lab, keli) luqunta dhabarkeeda: jeegada hoosteeda.

7

tun -ka: (magac, lab, keli) waa hilib kabaxa qoorta xageeda danbe iyo hareeraheeda. Dh: luqun, gadaad.

waa la naqliyay ✓

Dusha fidsan ee cuddadda oo wax lagu kortumo.

waa la naqliyay ✓

1

(Isin-ka)

2

Isiin.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: isim.

waa la naqliyay ✓

m. n. name

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) 1. tribe chief [clan]. 2. name (neeym)

waa la naqliyay ✓

1

de: name

2

lx: isin

3

pd: (-ka)

4

ps: n2c-m

5

key: isin

waa la naqliyay ✓

Midba midka kale (ku); laftiisa; kd. (ku) sida: labo baabuur baa isku dhacay, Cali xanuun buu isku arkay.

waa la naqliyay ✓

1

pron., refl and preposition: to, into, at, on, onto oneself

2

isku pron., recip and preposition: together, with each other; altogether

waa la naqliyay ✓

1

(pronoun plus adverb) together (tu gether); altogether; Ex: isku keen; bring together ~ isu

2

isku: [reflexive pronoun plus pronoun]; with, on ..myself, himself.. Ex: buris buu isku dhuftay; he hit himself with a hammer

waa la naqliyay ✓

issu, adj. - ka yimid.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) ciyaar dhaqmeed ulo laysla dhaco oo muddo saddex casho ah lagu soo dhaweeyo dabtuurka.

waa la naqliyay ✓

/shan/ (v) ka fogaansho (iska- dayn, iska ilaalin).

waa la naqliyay ✓

/span/ (v)spin, oo fal tagay ah.

waa la naqliyay ✓

/stab/ (n) 1. gummud (dabo wax ka soo harta, sida haashka, qalinka dabadiisa, jeeg dabadiis iwm) (v) 2. suulka meel ku dhufsasho (meel ku garaacid).

waa la naqliyay ✓

taagan (qalalan)

waa la naqliyay ✓

/stadh/ (n) 1. musbaar (siiba mid sal ballaaran leh) (n) 2. xayawaan lab ah (siiba faras si gaar ah loo koriyo).

waa la naqliyay ✓

1

1. (Suun-ka) Daliig ama dhuub idiin ah ama wax kale oo inta dhexda lagu xirto dharka dhicidda u diida ama qalabka qaarki lagu celiyo ama lagu qaado.

2

2. (Suun-ta) Ur; sanuun.

waa la naqliyay ✓

1

suun¹: m.l (-uuman, m.dh) 1. Daliig maqaar ama wax kale ka samaysanoo dhexda lagu xirto si uu dharka u celiyo. 2. Siddada alaabta qaarkeed sida dhiilaha, satiyada iyo wixi lamida lagu qaado. 3. Celiye idiin ah oo gadaal iyo horay kabaha ka haya si aysan u siiban.

2

suun²: m.dh 1. Ur udgoon. 2. Daal iyo jiirago' safar dheer laga muto.

3

suun³: f.g1 (-uumay, -uuntay; -uumi) Wax meel yaal ka qaadid.

waa la naqliyay ✓

m.l (-uuman, m.dh) 1. Daliig maqaar ama wax kale ka samaysanoo dhexda lagu xirto si uu dharka u celiyo. 2. Siddada alaabta qaarkeed sida dhiilaha, satiyada iyo wixi lamida lagu qaado. 3. Celiye idiin ah oo gadaal iyo horay kabaha ka haya si aysan u siiban.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. belt, strap; safety belt

2

suun [feminine] n. odor, unpleasant smell

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) belt (beelt); waistband (weeyst-baandh)

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) wax dhexda lagu xidho sida surwaalada iyo wixii la mid ah. Suun ayaan soo iibsaday.

2

suun -ka: (magac, lab, keli) daliig ama dhuub idiin ah ama wax kale oo inta dhexda lagu xidho oo dharka hoos'u'siibashada u diida ama qalabka qaarkii, sida toorreyda, iyo wixii la mid ah lagu celiyo ama lagu qaato.

3

suun -ta: (magac, dhedig, keli) dhul cidla' ah oo maristeedu ama ku nolaansheheedu adag yahay.

4

suun -ta: (magac, dhedig, keli) ur; sanuun.

waa la naqliyay ✓

حزام

waa la naqliyay ✓

1

(Utun-ta)

2

Godob; aano.

waa la naqliyay ✓

m.dh Godob weyn; aano.

waa la naqliyay ✓

m.dh Godob weyn; aano.

waa la naqliyay ✓

f. n. grief, deep sorrow; grievance, resentment, rancor

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) xumaanta iyo aanada ay colaadi reebto. Dh: biili, godob.

waa la naqliyay ✓

1

bw: aano, dakano, godob, hiijo

2

de: grief, deep sorrow; grievance, resentment, rancor

3

initial: u

4

lx: utun

5

pd: (-ta)

6

ps: n2-f

7

syn: uurkutaallo

8

key: utun

waa la naqliyay ✓

1

askun¹: m.l la-mid: askumid.

2

askun²: f.g/mg1 (-umay, -untay; -umi) 1. (f.g) Bilaabmid; dhalasho. 2. (f.mg) Ka soo a.: ka billaabmid; ka dhalasho.

waa la naqliyay ✓

f.g/mg1 (-umay, -untay; -umi) 1. (f.g) Bilaabmid; dhalasho. 2. (f.mg) Ka soo a.: ka billaabmid; ka dhalasho. m.f.dh, askumid.

waa la naqliyay ✓

v. initiate, commence, begin, give origin to something

waa la naqliyay ✓

-askumay / askuntay: (v) originate (orijineeyt); create, initiate; come from. Ex: xaggee buu kasoo askumay? from where did he [or it] originate?

waa la naqliyay ✓

(fal) wax aan hore u jirin aasaas. Askun reer, kolka waad weynaatee.

waa la naqliyay ✓

1

de: initiate, commence, begin, give origin to s.t.

2

lx: askun

3

pd: (askumay)

4

ps: v1=tr

5

key: askun

waa la naqliyay ✓

1

astur¹: m.l 1. Qarinta ceeb ama iin cidi leedahay. 2. la-mid: asturid.

2

astur²: f.g1 (-ray, -rtay) 1. Cid ceebteeda qarin. 2. Wax dayacan xafidid. 3. Wax xabaalid.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-ray, -rtay) 1. Cid ceebteeda qarin. 2. Wax dayacan xafidid. 3. Wax xabaalid. m.f.dh, asturid.

waa la naqliyay ✓

pr. n., [feminine] Astur, 'Aster'

waa la naqliyay ✓

v. preserve, cover, conceal

waa la naqliyay ✓