ishaaro
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Ishaaro
(Ishaara-da)
Far ku fiiq; baaq; tusmo.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
ishaaro
m.dh Saadaalinta wax aan weli dhicin la saadaaliyo.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
ishaaro
m.dh Saadaalinta wax aan weli dhicin la saadaaliyo.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
ishaaro
f. n. indication, sign, omen
Qaamuuska Magacyada Soomaalida: Soomaali-Ingiriis - Anwar Maxamed Diiriye [2006]
Ishaaro
name-f indication, sign, omen (Arb)
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
ishaaro
-ishaarad: (n) 1. prediction (piridikshin), prophecy. 2. traffic light stoplight, traffic signal. 3. indication (in-dikeeyshin)
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
ishaaro
bw: Arabic
de: indication, sign, omen
lx: ishaaro
pd: (/da)
ps: n6-f
key: ishaaro
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Bishaaro
(Bishaara-da)
War wanaagsan oo lagu farxo oo qofka loo sheegaa aalaa wax baxsho; naallo.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
bishaaro
m.dh War wanaagsan oo farxad iyo reyn reyn leh. la-mid: bishaarad, bushaarad, bushaaro.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
bishaaro
m.dh War wanaagsan oo farxad iyo reyn reyn leh. la-mid: bishaarad, bushaaro.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
bishaaro
f. n. good news; congratulations
Qaamuuska Magacyada Soomaalida: Soomaali-Ingiriis - Anwar Maxamed Diiriye [2006]
Bishaaro
name-f good news; congratulations (Arb)
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
bishaaro
-bishaarada: (n) congratulation (kongaraajuleey-shin); good news ~ hambalyo
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
bishaaro
-da: (magac, dhedig, keli) war fiican oo aad loogu farxo. Bishaaraan kuu sidaa ee bilkhayr dheh!
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
bishaaro
bw: bushaarad ~ bushaaro
de: good news; congratulations
lx: bishaaro
pd: (/da)
ps: n6-f
syn: abshir
xe: Arabic
xv: hambalyo
key: bishaaro
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
ishaar
f.g1 (-ray, -rtay) 1. Wax tilmaamid iyadoo farta lagu fiiqayo. 2. Wax saadaalin.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
ishaar
v. point out, indicate, signify
Qaamuuska Magacyada Soomaalida: Soomaali-Ingiriis - Anwar Maxamed Diiriye [2006]
Ishaar
name-m point out, indicate, signify (Arb)
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
ishaar
-ay / tay I een / nay: (v) 1. predict (piridikt)-, forecast; foretell; prognosticate. 2. point to. 3. indicate (in di keeyt)-, suggest or demonstrate
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
ishaar
-ta: (magac, dhedig, keli) tilmaan iyo saadaal.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
ishaar
de: point out, indicate, signify
lx: ishaar
pd: (ishaaray)
ps: v1=
key: ishaar
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
isbaaro
isbaarada: (n) illegal road block
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
isbaaro
-da: (magac, dhedig, keli) jidgoyn budhcaddu dhigato jidadka, joogsiyada mooryaantu ka samaysato waddooyinka si ay dadka ugu baadhaan. Dh: isbaadho.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
ishaaco
-da: (magac, dhedig, keli) war aan sax ahayn oo la faafiyo.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Baaq
(Baaq-a)
1. Astaan (dhaqdhaqaaq, if, dhawaaq, cod.) lagu wada hadlo ama wax laysku faro ama laysku garansiiyo; ishaaro.
2. Hal hays, hadaf.
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
expressway
/ikispares-wey/ (n) dariiqa deg-degga ah (wadada xawaaraha-sare lugu socdo oo aan ishaaro lahayn).
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
motor-way
/mowtar-wey/ darawal (bre) highway (ame) (n) haay-weey (waddo xawaare badan baabuurtu ku socoto oo aan ishaaro lahayn).
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
samaafare
-samaafaraha: (n) traffic light; traffic signal; signal (sig-nal) ~ ishaaro-da. Ex: samaafareha koowaad biddix u leexo; turn left from the first traffic light
Qaamuuska Magacyada Soomaalida: Soomaali-Ingiriis - Anwar Maxamed Diiriye [2006]
Bishaara
name-f good news, predictor of good news, good tidings
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
bushaaro
m.dh la-mid: bishaaro.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
is habro
v. be self-sufficient
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
is_habro
de: be self-sufficient
lx: is habro
pd: (habraday)
ps: v3a=expr
key: is_habro
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Ishaarid
(Ishaarid-da)
Baaqid; far ku fiiqid; astayn.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
ishaarid
m.f.dh eeg ishaar.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
mishaari
m.dh la-mid: mushaalli.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
mishaari
f. n. porridge
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
mishaari
de: porridge
lx: mishaari
pd: (-da)
ps: n2a-f
see: mushaalli
key: mishaari
Qaamuus Soomaali-Carabi oo Kooban - Cabdirisaaq Maxamed Cilmi Ina-Warfaa [2007]
mishaari
عَصِيدَه
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
mushaaro
m.dh la-mid: mushaar.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
mushaaro
-da: (magac, dhedig, keli) lacag joogto ah oo bishiiba mar la bixiyo oo shaqaaluhu ku qaataan shaqo ay cid ama dawlad u hayaan.
Qaamuuska Ereybixinta: Juqraafi (Soomaali-Ingiriis) - Xarunta Horumarinta Manaahijta [1987]
Haaro
Escarpment
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
saaro
f.g/lg3 (-rtay, -ratay) 1. Nin naag u galmoosho. 2. Wan lax kudud. 3. Wax, wax kale dul dhigasho.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
saaro
f.g/lg3 (-rtay, -ratay) 1. Nin naag u galmoosho. 2. Wan lax kudud. 3. Wax, wax kale dul dhigasho. m.f.dh, saarasho.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
saaro
v. place ~ put on top of for oneself; copulate, have sex with
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
saaro
-saartay I saaratay: (v) put on (put on); place (paleeys) for one's own self. Ex:jaakadda halkaas saaro; put yourjacket over there
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
saaro
(fal) wan, dibi, iyo wixii la mid ah, dheddigga kula nooca ah kud. Dh: fuul.
saaro: (fal) waxyaabo dhacay sababtooda, wax kale ama cid kale ku eedayso. Dh: halsaaro.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
saaro
de: place ~ put on top of for oneself; [ext.] copulate, have sex with
initial: s
lx: saaro
pd: (saartay)
ps: v3b=
key: saaro
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Shaar
(Shaar-ka)
Gashi; shaati; garbaggale.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
shaar
m.l (-rar, m.l) Hu' si gaar ah loo tolay oo leh kulleeti, gacmo, guluusyo la iskula xiro oo dadku qaarka sare ka qaato; shaati.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
shaar
m.l (-rar, m.l) Hu' si gaar ah loo tolay oo leh kulleeti, gacmo, guluusyo la iskula xiro oo dadku qaarka sare ka qaato; shaati.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
shaar
m. n. shirt
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
shaar
-ka: (n) shirt (sheerf) ~ shaadh, shaati
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
shaar
-ka: (magac, lab, keli) dharka qaarka sare la gasho ee jeeb iyo badhannoba leh. Dh: shaati, shaadh.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
shaar
a: shaati ~ shaadh
de: shirt
initial: s
lx: shaar
pd: (-ka Pl: shaarar (ka))
ps: n4-m
key: shaar
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dhaaro
f.mg3 (-rtay, -ratay) Ku dh.: dhaar marid.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
dhaaro
f.mg3 (-rtay, -ratay) Ku dh.: dhaar marid. m.f.dh, dhaarasho.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
dhaaro
v. swear, take an oath
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
dhaaro
-dhaartay / dhaaratay: (v) swear an oath; take one's oath
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dhaaro
(fal) magac Eebbe mar si aan kuu aamino.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
dhaaro
de: swear, take an oath
lx: dhaaro
pd: (dhaartay)
ps: v3b=
key: dhaaro
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Ihaano
(Ihaana-da)
Xurmaddarro; muunajebis; dulli.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
ihaano
m.dh Hadal xun oo cid sharafteeda wax lagu yeelo, meelkadhac.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
ihaano
m.dh Hadal xun oo cid sharafteeda wax lagu yeelo, meelkadhac.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
ihaano
f. n. contempt
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
ihaano
-da: (n) contempt (kon tamt); disdain (dis dheyn) ~ xaqiraad, yasid
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
ihaano
-da: (magac, dhedig, keli) xurmadarro kula kicid; maamuus la'aan kula dhaqmid. Boqorka beeshani wuu ihaano badan yahay.
ihaano -da: (magac, dhedig, keli) quudhsi iyo yaraysi.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
ihaano
bw: Arabic
de: contempt
lx: ihaano
pd: (/da)
ps: n6-f
key: ihaano
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Ijaaro
(Ijaara-da)
Lacag, kd. lagu heshiiyo oo qofkii aqal ama wax kale oo uusan lahayn, wax ku qabsana hayaa bixiyo.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
ijaaro
ijaaro¹: m.dh la-mid: ijaar¹.
ijaaro²: f.g3 (-rtay, -ratay) Guri, baabuur iyo wixi lamida ijaar ka qaadasho ka baxsasho.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
ijaaro
f.g3 (-rtay, -ratay) Guri, baabuur iyo wixi lamida ijaar ka qaadasho ka baxsasho. m.f.dh, ijaarasho.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
ijaaro
f. n. rent (money)
ijaaro v. rent, hire
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
ijaaro
-ijaartay / ijaaratay: (v) rent for yoursef ~ kirayso
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
ijaaro
(fal) beer iyo wixii la mid ah, ijaar ku meegaaro; dayr ku soo xidho. Beerta karkarraha ka ijaaro. Dh: deyro, oodo.
ijaaro: (fal) aqal iyo wixii la mid ah, kirayso; kiro ka bixi. Dh: kirayso.
ijaaro -da: (magac, dhedig, keli) lacagta kirada lagu bixiyo. Ijaaradii aqalka weli lama keenin. Dh: kiro, ijaar.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
isbaar
v. have a (medical) test ~ check up, get oneself examined
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
isbaar
-ay I tay: (v) 1. get or have a checkup; have a general physical examination. 2. examine or inspect yourself
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
isbaar
de: have a (medical) test ~ check up, get oneself examined
lx: isbaar
pd: (isbaaray)
ps: v1=expr
xe: It would be good if you had a test first.
xv: Waxaa roon inaad isbaarto marka hore.
key: isbaar
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
ismaro
m.dh Caro fudud oo qof yeesho. la-mid: ismaryo.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
ismaro
-da: (magac, dhedig, keli) cadho fudud oo qof yeesho. Dh: ismaryo.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Shawro
(Shawra-da)
Geed weynaada oo xeebaha ka baxa; xoolahaa daaqa, qoryo adagna waa lee yahay.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
shawro
shąwro: m.l la-mid: shąwr.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
shawro
f. n., [collective] large coastal tree species, with hard timber
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
shawro
-da: (magac, dhedig, keli) geed weynaada oo xeebaha ka baxa: xoolaha ayaa daaga qoryo adagna wuu leeyahay. Dh: sarriig.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
shawro
a: shawri (ga) [n2a-m-col]
de: large coastal tree sp., with hard timber
initial: s
lx: shawro
pd: (/da)
ps: n6-f-col
key: shawro
Qaamuuska Magacyada Dhirta Soomaaliyeed (Soomaali-Laatiin) - Axmed M. I. Barkhadle [1990]
BISHAAR
(Bisciar) S Dicoma gnaphaloides Mattei. Compositae.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Cisaaro
(Cisaara-da)
Waxa la saaro ama laga qaado qofka gaboodfala ama xeer iyo heshiis jebsha; xaal, xumayn; ganaax; yake; tacsiir.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
cisaaro
m.dh Cid dembi fashay ciqaabta la mariyo. la-mid: casaaro.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
cisaaro
m.dh Cid dembi fashay ciqaabta la mariyo. la-mid: casaaro.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
cisaaro
f. n. fine, penalty
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
cisaaro
-da: (magac, dhedig, keli) waxa la saaro ama laga qaado dadka gaboodfala ama xeer iyo heshiis jebiya. Cisaaro ayaa lagu xukumay raggi aaska ka baaqday. Dh: xaal, ganaax, yake, tacsiir.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
cisaaro
de: fine, penalty
lx: cisaaro
pd: (/da)
ps: n6-f
syn: ganaax, tacsiir, yake
key: cisaaro
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dahaaro
-da: (magac, dhedig, keli) nadaafad aan nijaas iyo wasakh midna ku jirin. Li: nijaas.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Iddaaro
(Iddaara-da)
Urur ama maamul, madaxda u talisa; (ama iddaarad).
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
iddaaro
f. n. administration, management; appointment as head (of office)
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
iddaaro
bw: Arabic
de: administration, management; appointment as head (of office)
lx: iddaaro
pd: (/da)
ps: n6-f
key: iddaaro
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
ilhaamo
-da: (magac, dhedig, keli) farsamo ama hal-abuurnimo aan cid laga baran yeelasho. Gabaygu waa ilhaamiyo sed uu Guulle bixiyaaye. Dh: hibo, deeq.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
is baro
v. get to know one another, become acquainted
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
is_baro
de: get to know one another, become acquainted
lx: is baro
pd: (bartay)
ps: v3b=expr
xe: We got to know each other.
xv: Waannu isbarannay.
key: is_baro
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
iskaalo
-da: (magac, dhedig, keli) mid ka mid ah ciyaaraha turubka.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
istaarj
m.l (-jyo, m.dh) (baayoloji) Booli-sakraydh ka kooban saamiyo kala duwan oo leh gulukows, boolimeer, amilows iyo amilobektin. I.ka badanaa waxa laga helaa dhirta, gaar ahaan, xiddiddada, tuyuubarka, iniinyaha iyo khudaarta, sida kaarbohaydrayt tamar kayd. Haddaba i.ku wuxuu xayawaanka u yahay il tamareed. Marka la dheefshiido marka u dambaysa waxa laga helaa gulukows. Xubuubka s.ku kuma milmaan biyaha qabow, laakiinse haddii la kululeeyo ay burburaan oo waxay sameeyaan milan isjiidanaya.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
istaarj
m.l (-jyo, m.dh) (baay.) Boolisakraydh ka kooban saamiyo kala duwan oo leh gulukows, boolimeer, amilows iyo amilobektin. I.ka badanaa waxa laga helaa dhirta, gaar ahaan, xiddiddada, tuyuubarka, iniinyaha iyo khudaarta, sida kaarbohaydrayt tamar kayd. Haddaba i.ku wuxuu xayawaanka u yahay il tamareed. Marka la dheefshiido marka u dambaysa waxa laga helaa gulukows. Xubuubka s.ku kuma milmaan biyaha qabow, laakiinse haddii la kululeeyo ay burburaan oo waxay sameeyaan milan isjiidanaya.