isdaboolid

(Isdabajoogid-da)

Isdabasocosho.

-ka: (magac, lab, keli) weel afka dabool ka saarad. Dh: aabbudhad.

-ta: (magac, dhedig, keli) qarinta weelka gudahiisa isaga oo afka wax laga saarayo si aanu saxarku ugu dhicin ama cayayaanku u gelin.

(Daloolid-da)

Dalool ku oollaansho.

m.f.dh eeg dalool³. la-mid: duleelid.

-da: (magac, dhedig, keli) meel ka daloola oo fur leh ahaan. Koobka daloolidda waan ku ogaa.

(Saloolid-da)

(badar) salool ka dhigid.

m.f.dh egg salool².

-da: (magac, dhedig, keli) badar salool ka dhigid.

m.f.dh eeg daboolan¹.

m.dh (baayoloji) Xaalad hurdo oo kale ah, taasi oo xayawaanka qaarkood kaga gudbaan bilaha jilaalka ee ay jiraan cunta yaraanta iyo qabowgu. Waxay xayawaanku sameeyaan isbeddello fisiyoolajiyeed oo ay ka mid yihiin hoos u dhaca heerkulka jidhka iyo garaaca wadnaha, waxa anay ku noolaadaan keydka duxdooda.

m.dh (baay.) Xaalad hurdo oo kale ah, taasi oo xayawaanka qaarkood kaga gudbaan bilaha jilaalka ee ay jiraan cunta yaraanta iyo qabowgu. Waxay xayawaanku sameeyaan isbeddello fisiyoolajiyeed oo ay ka mid yihiin hoos u dhaca heerkulka jidhka iyo garaaca wadnaha, waxa anay ku noolaadaan keydka duxdooda.

m.f.dh eeg isdabaggal².

(Daldaloolid-da)

Daldaloollo badan lahaansho.

m.f.dh eeg daldalool². la-mid: dulduleelid.

-da: (magac, dhedig, keli) meelo banbannaan leh.

m.f.dh eeg isdabamar². la-mid: isdabammarid.

-da: (magac, dhedig, keli) wax la isku ogaa, weydaarasho.

m.f.dh eeg abow.

-da: (magac, dhedig, keli) abka ama isirka ka mid noqosho.

(Aqoolid-da)

Wax la wadaago qaybin, kala agaasimid; soorid; qorshayn

m.f.dh eeg aqool³. la-mid: aqool² (2).

-da: (magac, dhedig, keli) si wanaagsan wax u agaasimid.

aqoolid -da: (magac, dhedig, keli) wax la wadaago qaybin; kala agaasimid. Dh: qorshayn, qaybqaybin, soorid.

aqoolid -da: (magac, dhedig, keli) meel ka tegniin.

m.dh la-mid: oslid.

-ga: (magac, lab, keli) wax dhammaanaya, inta u danbaysa. Daboodiga colaadda ka hadhay halla badbaadiyo. Dh: dabaadi, dabayaaqo, gabaabsi.

m.l Cudur candhada geela ku dhaca oo ibaha xira. la-mid: daboolo, ibadaboole, ibadaboolo.

-ha: (magac, lab, dhedig) neefka xoolaha ay dabadu ka go'an tahay. Awrkii daboole ayaa geelii ku qooqay

(Daboola-da)

Cudur geela candhada kaga dhaca oo uu la candhabeelo; ibadaboolo.

m.dh la-mid: daboole.

f. n. camel disease

(fal) weel, afka wax ka saaro. Daboolo collobta fijaanka ku jirta. Dh: aabbudho.

daboolo-da: (magac, dhedig, keli) cudur geela candhada kaga dhaca oo uu la candhabbeelo. Daboolo ayaa ibaha hasha ka gashay. Dh: ibatir, ibojidiinyow, ibaddaboolo.

de: camel disease

lx: daboolo

pd: (/da)

ps: n-f

key: daboolo

f.g2 (-iyay, -isay) Wax dalool u yeelid. la-mid: duleeli.

f.g2 (-iyay, -isay) Wax dalool u yeelid. m.f.dh, daloolin. la-mid: duleeli.

v. pierce, put a hole in(to)

-yey / say: (v) make a hole or opening in; pierce (piris); perforate (peer-fareeyi); drill (diriil) ~ duleeli, qod

(fal) walax meel daloosha u yeel. Dalooli gidaarka oo daah ku xidh.

a: duleeli

de: pierce, put a hole in(to)

lx: dalooli

pd: (dalooliyey)

ps: v2a=tr

key: dalooli

-da: (magac, dhedig, keli) il isku qabasho ujeeddo leh.

(Isdilid-da)

Wax is yeelid, nafta iska qabasho.

-da: (magac, dhedig, keli) qudha iskaga jarid.

-da: (magac, dhedig, keli) meel isku dhejin.

isnabid-da: (magac, dhedig, keli) cid kale, iska qarin cabsi ama wax kale aawadii.

(fal) qof meel tegaya, nabadgelayee; ambabixi. Dh: sagooti.

sabooti -ga: (magac, lab, keli) qof meel tagaya sii nabadgelyayn. Dh: sagooti, anbabbixin, nabadgelyayn.

(Shoolid-da)

Faanid, is'ammaanid; tookhid; dhoodid.

m.f.dh eeg shool.

-da: (magac, dhedig, keli) faanid, is ammaanid, Dh: tookhid, dhoodid, shooli.

m.f.dh eeg baqool². la-mid: baqool¹, baqoole, boqool¹, boqoole, boqoolid.

-da: (magac, dhedig, keli) hayaamid meel dheer loo guuro. Reeruhu jiilaalkii baqoolid bay u hayaamaan. Dh: guurid, hayaamid, dalandoolid.

baqoolid -da: (magac, dhedig, keli) qorraxda oo kulul socdaalid. Baqoolidda maalinkasta hadhimada dabadeed ha iska daayo. Dh: dhalandhoolid.

m.f.dh eeg da'ow.

-da: (magac, dhedig, keli) gaboobid oo wax da' weyn jooga ahaan. Dh: gaboobid, duqoobid.

de: lid, cover

hm: 1

lx: dabool

pd: (-ka)

ps: n2-m

key: dabool_1

de: cover, close; disguise

hm: 2

lx: dabool

pd: (daboolay)

ps: v1=

key: dabool_2

Dabool korka laga saaray; la qariyey; aan muuqan.

daboolan¹: f.mg1 (-lmay, -lantay) 1. Weel iyo wixi lamida wax la daboolay noqosho. 2. Wax muuqaalkooda wax kale qariyey noqosho.

daboolan²: f.mg4 (-lnaa, -lnayd) 1. Wax la daboolay ahaansho (weel iyo wixi lamida.) 2. Wax muuqaalkooda wax kale qariyey ahaansho.

daboolan¹: f.mg1 (-lmay, -lantay) 1. Weel iyo wixi lamida wax la daboolay noqosho. 2. Wax muuqaalkooda wax kale qariyey noqosho. m.f.dh, daboolmid.

daboolan²: f.mg4 (-lnaa, -lnayd) 1. Wax la daboolay ahaansho (weel iyo wixi lamida.) 2. Wax muuqaalkooda wax kale qariyey ahaansho. m.f.dh, daboolnaan.

der. [adjective] covered

-daboolnaa / daboolnayd: (adj) capped (kapidh); covered (kavaridh); something covered

(tilmaame) wax qarsoon ama dabool afka laga saaray. Af daboolan waa dahab. Dh: aabbudhan, aabburan.

de: covered

lx: daboolan

pd: (daboolnaa)

ps: adj-der

key: daboolan

(Dadoobid-da)

Dhalanka iyo baxaalliga dadkoo kale yeelasho; dad noqosho.

m.f.dh eeg dadow.

-da: (magac, dhedig, keli) yeelashada dhaqanka fiican ee dadka.

-da: (magac, dhedig, keli) dalool yeelasho, duleel lahaansho.

(Daloolin-ta)

Dalool u yeelid.

m.f.dh eeg dalooli. la-mid: duleelin.

-ta: (magac, dhedig, keli) meel furu yeelid. Dh: daloolis.

m.f.dh eeg daroof².

m.dh la-mid: daawoobid.

-da: (magac, dhedig, keli) ka bogsashada cudurka. Dawoobid dhakhso ah ayaan kuu rajaynaynaa. Dh: bogsasho.

(Dayoobid-da)

Dayow ku dhicid; ismadaxmarid; asqoobid; dhami'id.

m.f.dh eeg dayow². la-mid: dayow¹ (2).

-da: (magac, dhedig, keli) dhibaato iyo jahawareer ku jirid.

(Gaboobid-da)

In badan jirid; filka meesha ugu danbaysa gaarid; duqoobid; odayoobid.

m.f.dh eeg gabow².

-da: (magac, dhedig, keli) cimri dheeraansho iyo da'weyni. Dh: duugoobid, duqoobid.

(Galoolid-da)

Wax inta la fidiyey, haddana laysku kor duubay; si garangarsan u duubid; galool ka dhigid.

m.f.dh eeg galool³.

-da: (magac, dhedig, keli) kala tafiirmidda labo noole.

m.dh Gudbinta faxalka ee laga soo qaado faxal sidaha geed loona gudbiyo fur ubo-ubaxda isla geedkaas.

m.dh Gudbinta faxalka ee laga soo qaado faxal sidaha geed loona gudbiyo fur ubo-ubaxda isla geedkaas.

-da: (magac, dhedig, keli) habka uu faxalku uga duulo antarka ubaxa ee uu ku dhaco ubixii istigmahiisa, waana isbacriminta ubaxleyda.

-da: (magac, dhedig, keli) isu garaabid la'aan.

(Isgowlid-da)

Isu garaabid la'aan; is mahadin la'aan; isu baas noqosho; is eedid.

-da: (magac, dhedig, keli) is'addeecid; isdhegeysi.

(Magoolid-da)

Magool soo saarid; fufid.

m.f.dh eeg magool². la-mid: magoolin.

-da: (magac, dhedig, keli) fiilid ay geeduhu fiilaan oo curub iyo fadhaq qurxoon ay bixiyaan kolka ay roob helaan ama cimiladu is beddesho. Dh: fiilid.

(Qaboobid-da)

Qabow noqosho.

m.f.dh eeg qabow².

-da: (magac, dhedig, keli) wax qabow noqosho. Dh: qaboobis. Li: kululaan.

m.f.dh eeg saabil.

cf: cayr, faqiir, miskiin

de: poor person; [atr.] indigent

hm: 1

initial: s

lx: sabool

pd: (-ka)

ps: n2-m

key: sabool_1