indho — Macnaha & Turjumaada

m. n., pl. eyes

waa la naqliyay ✓

-indhaha: (n) [plural of ilsha] eyes (aayis)

waa la naqliyay ✓

naanays loo baxsho qof leh indho waaweyn ama soo baxsan.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) is ku dhufashada fardhexada iyo suulka oo sameeya shanqadh lagu tilmaamo wax beri hore dhacay ama loogu yeedho ruux marka la joogo meel hadalku aanu suurtagal ahayn. Dh: suuldhabaale.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) eeg saxaro. sindhoo: (fal) xaar ama saalo dhig.

waa la naqliyay ✓

-ha: (magacwadareed) labada dareeme ee aragga. Dh: indho.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-dhaday, -dhatay) Neef igar ka dhigasho.

waa la naqliyay ✓

(fal) neef xoolo ah, gandaal ku irmaanee; neef irmaan, salaax ku godol oo ku maal. Dh: sabo, sidko, igar.

waa la naqliyay ✓

1

(Irdha-da)

2

Wax la dareemay ka digtoonaan; cabsi; dhawr; is'ilaalis; baydad.

waa la naqliyay ✓

m.dh Digtoonaan cabsi ku jirto.

waa la naqliyay ✓

f. n. wariness, state of alert

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) cabsi ay digtooni ku jirto.

2

irdho-ha: (magac, lab, keli) fiiro gaar ah iyo digtooni. Dh: feejignaan, foojignaan.

waa la naqliyay ✓

1

de: wariness, state of alert

2

lx: irdho

3

pd: (/da)

4

ps: n6-f

5

key: irdho

waa la naqliyay ✓

1

(Canbaabbur-ka)

2

Laxoox ballaaran oo xalleef ah oo indho yaryar dubiddu u yeesho, oo budada badarka laga sameeyo; canjeelo.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhaaya-ha)

2

Xubnaha aragga; labada indhood.

waa la naqliyay ✓

1

(Faranfar-ka)

2

Bahal yar oo caanaleyda kamid ah oo godadka gudohooda ku nool; wuxuu lee yahay indho iyo dhego aad u yaryar oo aan ishu fudayd u qaban karin; labo cagood oo hore oo serfo la moodo, gafuur yuuban iyo dhogor jilicsan; wuxuu ku nool yahay oo cunaa cayayaanka; kolkuu god qodanayo, dibaddaa laga arkaa ciidda uu kor u soo tuurtuura hayo.

waa la naqliyay ✓

1

1. Af dhuuban loo yeelay; caarad leh.

2

2. La xaaqay; fiiqii laga qaaday.

3

3. Diirka laga qaaday.

4

4. (indho) farsamo takhtarnimo lagu sameeyey; la qalay.

waa la naqliyay ✓

1

(Fiiqid-da)

2

1. Af dhuuban u yeelid; caarad u samayn.

3

2. Fiiqa ka qaadid.

4

3. Diirid.

5

4. (indho) farsamo takhtarnimo ka qabasho; qalid; bixin.

waa la naqliyay ✓

(indho firqoon) meel fog wax ka arka.

waa la naqliyay ✓

1

(Firqoonaan-ta)

2

(indho firqoon) meel fog wax ka arki ogaan.

waa la naqliyay ✓

* Daayeerrada dadka lagu soo sooco oo adduunka kan ugu weyn; wuxuu ku nool yahay Afrika. Dhererkiisu wuxuu gaaraa labo mitir iyo ka kor, culayskiisuna 300 (saddex boqol) oo kiilogaraam. Wuxuu lee yahay: madax weyn, sur gaaban, indho yaryar, san dulal waaweyn iyo dhogor oogadiisa ku wada rogan. Dabo ma laha; (ama gooriilla).

waa la naqliyay ✓

1

1. (Guumeys-ka) a) Shinbir, shinbiraha habeenkii ugaarsada kamid ah; wuxuu lee yahay madax ballaaran iyo labo indhood oo waaweyn oo ku yaal kax bannaan oo middiiba baal adki ku xariiran yahay. b) Nin qaabka guumeyska leh; guun gaaban oo foolxun; filkii guurka wax badan dhaafay.

2

2. (Guumeys-ta) a) Inan gabowdey oo aan la guursan. b) Sida 1a.

waa la naqliyay ✓

1

(I-sha)

2

1. Xubinta aragga oo dadka iyo nafleyda kale; dhaayaha wax lagu arko middood; (koox: indho).

3

2. Daldaloollada yaryar oo dhulka oo biyuhu ka soo burqadaan; (koox: ilo)

4

3. Siriq; (koox: ilo).

5

4. (senen) kartida ishu cid wax ku yeeli karto; dhabato.

6

5. Aqoon, waxgarasho, ilbax (nin il leh).

7

6. Dabool iniinaha badarka doc kaga dhegsan.

waa la naqliyay ✓

1

(Indhabbeelid-da)

2

Wax arki waayidda indhaha; indho ka dhicid.

waa la naqliyay ✓

1

(Kamas-ta)

2

Labada indhood iyo sanqaroorka dhexdooda oo hoos u ceshan.

waa la naqliyay ✓

1

(Kuulid-da)

2

(indho) indhakuul marin, ku qurxin, ku madoobeyn.

waa la naqliyay ✓

1

(Maad-da)

2

1. (°) Hadal qosol leh; maaweelo.

3

2. Aan muuqan, dahsoon; qarsoodi; meel dhawran oo aan indho qalaadi eegeyn; meel aan madal ahayn.

4

3. Is'ilaalis, maadasho.

waa la naqliyay ✓

1

(Madax-a)

2

1. Oogada dadka iyo daayeerrada meesha ugu sarraysa iyo tan sankunneefle kaloo badan meesha ugu horraysa; kan nafleyda waaweyn wuxuu ka samaysan yahay lafo maskaxi ku gudajirto, waxaana ku yaal af, san, indho, dhego iyo daaman; waxaa kan dadka ku rogan timo; oogada inteeda kale iyo isaga waxaa u dhexeeya luqun; kur; unuun.

3

2. Maskax, laab, caqli.

4

3. Qof meel ama dad u sarreeya; duq; waayeel.

5

4. (roob) dhool; garab; saylaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Qalami-da)

2

Bahal yar oo dhinac daayeerka uga eg (cagaha, dabada) dhinacna dawacada (wejiga, dhegaha), oo indho waaweyn; geedatiris.

waa la naqliyay ✓

1

(Qalid-da)

2

1. Neef nool gowricid, haragga ka bixin, xubnihiisa kala jarjarid oo kala dhigdhigid.

3

2. Qof buka ama dhibbaani gaartey ama iin kale leh, oo takhtarradu gacanta ama qalab wax kaga qabtaan, oo xubinta bugta ama meesha iimaysan gooyaan; (indho) fiiqid, u bixin.

waa la naqliyay ✓

1

(Sardha-da)

2

Hurdo yar; indho iskuqabad yar.

waa la naqliyay ✓

1

(Shiriid-ka)

2

Libaax-badeed dadqaad ah oo leh madax sillan oo dubbaha u eg, iyo indho kala fog oo midiba gees ku taal; ~ gareen.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) Saaridda (ciyaar turub).

waa la naqliyay ✓

1

(Fiindha-da)

2

1. Kala findhicil; kala sooc.

3

2. (dad) xin; guulguul; jirxumayn; filfilin; qalayn.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: fiindhayn.

waa la naqliyay ✓

f. n., [abstract] separateness; ostracism

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) wajiga u xumayn, geeska gelin. Dh: xinnin.

2

fiindho-da: (magac, dhedig, keli) miidho iyo dirsooc ama takoor.

waa la naqliyay ✓

1

de: separateness; ostracism

2

lx: fiindho

3

pd: (/da)

4

ps: n6-f-abs

5

key: fiindho

waa la naqliyay ✓

m.dh Nooc lo'da ka mid ah oo geesa yaryar.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) nooc lo'da ka mid ah oo geeso yaryar leh.

waa la naqliyay ✓

1

a: indha-indhee

2

de: inspection, viewing

3

hm: 1

4

lx: indho

5

pd: (-ka)

6

ps: vn2a-m-cmp

7

key: indho_1

waa la naqliyay ✓

1

de: eyes Plural of il

2

hm: 2

3

lx: indho

4

pd: (/ha)

5

ps: n8-m-pl

6

key: indho_2

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) qof aan waxba arag. Dh: indhoole.

waa la naqliyay ✓

1

(Candha-da)

2

(geel; lo' kd.) xubin ballaaran oo laallaadda oo qurxub weyn iyo labo iyo ka badan oo naas, ka kooban.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) Xubinta caanahu galaan ee xayawaanka dheddig.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) Xubinta caanahu galaan ee xayawaanka dheddig.

waa la naqliyay ✓

f. n. udder

waa la naqliyay ✓

-candhada: (n) udder (adhar) ~ candhada xoolaha

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) eeg cadho.

waa la naqliyay ✓

1

cf: dhays

2

de: udder

3

lx: candho

4

pd: (/da)

5

ps: n6-f

6

key: candho

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) xumaan iyo fallaad cadho keento.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) xashiishka dabaysh qaaddo sida buulallada, iyo buushiga.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-dhaday, -dhatay) Wax qarxaday ama col jabay, wax ka kala yaacid, ka soo go'id.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-dhaday, -dhatay) Wax qarxaday ama col jabay, wax ka kala yaacid, ka soo go'id. m.f.dh, firdhasho.

waa la naqliyay ✓

v. scatter, break away from a group, disperse

waa la naqliyay ✓

(fal) kala yaac oo kala firidh.

waa la naqliyay ✓

1

de: scatter, break away from a group, disperse

2

lx: firdho

3

pd: (firdhaday)

4

ps: v3a=intr

5

key: firdho

waa la naqliyay ✓

1

(Gundha-da)

2

Gun; sal; gaso; raar.

waa la naqliyay ✓

m.dh Asaas; gaw; sal.

waa la naqliyay ✓

f. n. bottom, base, foundation

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) sal; gun; gaso: raar.

waa la naqliyay ✓

1

de: bottom, base, foundation

2

lx: gundho

3

pd: (/da)

4

ps: n6-f

5

key: gundho

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) geed udgoon oo la ursado waxna lagu shiisho. Dh: hibaaq, reexaan.

waa la naqliyay ✓

m.l Gobaha qoriga ka samaysan.

waa la naqliyay ✓

1

(Indha-sha)

2

Daliig yaryar oo dhuuban oo suun ah oo aad loo jilciyey.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-lo, m.l) 1. Harag ido ah oo aad loo jilciyey oo wax lagu tosho. 2. Harag ar, jilicsan oo kabaha qaarkood afka hore kaga sameysan si araha meel loo gasho.

waa la naqliyay ✓

f. n. thong

waa la naqliyay ✓

-sha: (magac, dhedig, keli) suunka yar ee kabaha cagbacagta ah xagga hore kaga yaalla co suulka la geliyo. Indhal baa ka go'day kabtaydii.

waa la naqliyay ✓

1

de: thong

2

lx: indhal

3

pd: (/sha)

4

ps: n1-f

5

key: indhal

waa la naqliyay ✓

indigo, n.m. - buluug (midab).

waa la naqliyay ✓

n., sibaq madow cadaan ah.

waa la naqliyay ✓

/indhoor/indoors;(adj) aqalka ama dhismaha gudihiisa. e.g. indoor swimming pools.

waa la naqliyay ✓

(fal) is ilaali oo digtoonow. Dh: cabsoo.

waa la naqliyay ✓

1

irdhow¹: m.l Cararidda cabsi darteed lala cararo. la-mid: irdhoobid.

2

irdhow²: f.mg1 (-oobay, -owday; -oobi) Cabsi darteed la cararid.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-oobay, -owday; -oobi) Cabsi darteed la cararid. m.f.dh, irdhoobid.

waa la naqliyay ✓

(fal) mid dembiile ah oo baydadsan ama cabsanaya noqo.

waa la naqliyay ✓

1

(Libdha-da)

2

Qorrax; cadceed; gabbal; qundhac.

waa la naqliyay ✓

m.dh Qorrax, cadceed.

waa la naqliyay ✓

f. n. sun

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) xiddigta weyn ee dunida maalintii ifisa. Waa xiddigta ay meerayaashu ku wada wareegaan. Dh: qorrax, cadceed, gabbal, qundhac.

waa la naqliyay ✓

1

de: sun

2

lx: libdho

3

pd: (/da)

4

ps: n0-f

5

syn: cadceed, libdho, qorrax, qundhac {N}

6

key: libdho

waa la naqliyay ✓

1

(fal) inta aad doonayso naqayso. Midhe khudradda aad doonayso. Dh: sooco, madho.

2

miidho-da: (magac, dhedig, keli) gardarro awood ama itaal wadata; xadgudub taag la iskaga celiyo aan la lahayn.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) daymoo oo isha la hel mar qudh ah. Baldaaqadda ka mildho wiilkii yaraa. Dh: milicso.

2

mildho -da: (magac, dhedig, keli) aragti kedis ah oon laga bogan. Mildho keliya markhaati laguma galo. Dh: milicsi.

waa la naqliyay ✓

1

(Qandha-da)

2

1. Fayoobi la'aan, xanuun ama cudurrada qaarkood lagu yaqaan, oo qofka kulayl iyo gariiriso qabtaan; xummad.

3

2. Bugto; jirro.

waa la naqliyay ✓

1

qandho¹: m.dh 1. Xummad. 2. Jirro. 3. Duumo.

2

qandho²: m.dh (daawo) Kulka jirka oo ka saramara kulka caadiga ah ee jirka: haddii afka laga cabbiro waxa weeye: 98,6° F oo u dhiganta 37° C. Haddii futada laga cabbirana waxa weeye = 99° F oo dhiganta = 37°C.

3

qandho³: f.mg3 (-oday, -otay) Cid jirro ku dhicid. la-mid: qandhoo.

waa la naqliyay ✓

1

qandho¹: m.dh 1. Xummad. 2. Jirro. 3. Duumo.

2

qandho²: m.dh (daaw.) Kulka jirka oo ka saramara kulka caadiga ah ee jirka: haddii afka laga cabbiro waxa weeye: 98,6° F oo u dhiganta 37° C. Haddii futada laga cabbirana waxa weeye = 99° F oo dhiganta = 37° C. m.f.dh, qandhasho.

3

qandho³: f.mg3 (-oday, -otay) Cid jirro ku dhicid. la-mid: qandhoo. m.f.dh, qandhood.

waa la naqliyay ✓

f. n. fever, temperature; illness, malady, indisposition

waa la naqliyay ✓

-qandhada: (n) fever (fii-ver); feverishness ~xummad

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) xanuun fudud oo ku soo booddo ah. Bugtaan kali ma haysee qandho yar ayuu u jiifaa. Dh: juucjuuc.

waa la naqliyay ✓

1

de: fever, temperature; [ext.] illness, malady, indisposition

2

lx: qandho

3

pd: (/da)

4

ps: n6-f

5

key: qandho

waa la naqliyay ✓

حُمّى، حُمَّة

waa la naqliyay ✓

m.dh Nooc cawska ka mid ah oo ka baxa meelaha biya fariisinka ah.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) nagaadh yar oo udgoon oo subagga lagu dhex shiilo xoolaha cunaana ay caano macaanaadaan. Dh: reexaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Xandha-da)

2

Hanti; xoolo; maal.

waa la naqliyay ✓

m.dh Maal; hanti.

waa la naqliyay ✓

f. n., [collective] property, goods

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) xoolaha la dhaqdo.

waa la naqliyay ✓

1

cf: hanti, maal, xoolo

2

de: property, goods

3

initial: x

4

lx: xandho

5

pd: (/da)

6

ps: n6-f-col

7

key: xandho

waa la naqliyay ✓

1

(Hindhisa-da)

2

Neef kedo ah oo xoog leh oo aan loo kasin oo sidii wax qarxaday sanka iyo afka uga soo baxda.

waa la naqliyay ✓

m.dh Neef kedis ah, xoog leh, wadata duuf oo laga sii daayo sanka iyo afka.

waa la naqliyay ✓